«Әр түрлі ағзалардың қан жасушаларын зерттеу». Қан жасушаларын формасына, мөлшеріне, санына және ядросының болуына қарай салыстыру

Бөлім:

8.2А Заттардың тасымалдануы

Педагогтің аты-жөні:

Күн:

Сыныбы : 8

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Тақырыбы:

№ 6зертханалық жұмыс «Әр түрлі ағзалардың қан жасушаларын зерттеу». Қан жасушаларын формасына, мөлшеріне, санына және ядросының болуына қарай салыстыру

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

8.1.3.2 дайын микропрепараттар арқылы әр түрлі ағзалардың қан жасушаларының құрылыс ерекшеліктерін зерттеу

Сабақтың мақсаты:

Оқушылар микроскоптың көмегімен қан жасушаларын зерттеп, әртүрлі ағзалардың қан жасушаларының құрылымдық ерекшеліктерін анықтай алады.

Қан жасушаларының түрлерін (эритроциттер, лейкоциттер, тромбоциттер) және олардың функцияларын түсінеді.Микроскоппен жұмыс істегенде қажетті қауіпсіздік ережелерін сақтауды үйренеді.

Құндылықтар

Озық ойлы ұлт:еңбекқорлық және кәсіби біліктілік

Адал азамат: Әділдік және жауапкершілік

Сабақ барысы

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

3 мин

І. Ұйымдастыру кезеңі:

а) «Көңілді күй» әдісі бойынша жағымды психологиялық ахуал орнатады

в) «Көбелектер» бойынша топқа бірігуге нұсқау береді.

Оқушылар шеңберге тұрып «Көңілді күй» тәсілі арқылы сыныпта жағымды ахуал орнатады .

«Көбелектер» бойынша топтарға бірігеді.

Кері байланыс:

Мадақтау арқылы бағаланады.

Түрлі түсті стикерлер

4мин

ІІ Үй тапсырмасы

«Банкомат» тәсілі арқылы сұрақ қояды, өткен тақырыптар бойынша білімдерін еске түсіреді.

«Кинометафора» әдісі арқылы төңірегінде ой қозғайды, сабақтың тақырыбын, мақсатын анықтайды.

Оқушылар «Банкомат» тәсілі арқылы жауап береді., өткен тақырыптар бойынша білімдерін еске түсіред і.

«Кинометафора» әдісі арқылы

сұрақтарға жауап бере отырып, жауаптарын жаңа тақырыппен байланыстарады, сабақтың тақырыбын , мақсатын анықтайды

https://youtu.be/oH6hK-UFHfc?si=EyE6OzLBlQQljfcO

Кері байланыс:

Мадақтау арқылы бағаланады.

«Жарайсың!»

«Тамаша жауап»т .б

Экран

Сабақтың ортасы

2 мин

ІІІ Оқулықпен жұмыс

Білімді толықтыру үшін оқулықтағы мәтінді оқуға тапсырма береді.

Оқушылар оқулықтан мәтінді оқып танысады, тірек сөздерді дәптерге жазып алады.

Кері байланыс:

Мадақтау арқылы бағаланады.

Окулык

Биология

8-сынып

10 мин

ІV Жаңа сабақ

Мұғалім оқушыларға оқулықтан тапсырма береді.

Оқушылар мұғалімнің түсіндіруін тыңдап , берілген нұсқау бойынша топта жұмыс жасайды.

1 топ:Қан жасушаларының формасы және олардың қызметі. Эритроциттердің, лейкоциттердің және тромбоциттердің формалары мен қызметтері арасындағы айырмашылықтарды салыстырады.

2 топ:Қан жасушаларының мөлшері және оның ағзадағы рөлі

3 топ:Қан жасушаларының микроскоппен зерттелу әдісі

Микроскоппен қан жасушаларын зерттеу әдісін талқылап, оның қан жасушаларының құрылымын дәл анықтаудағы маңыздылығын түсіндіреді.

туралы ақпаратпен танысуды, топта талдап, түсіндіруді ұсынады.

Жасалған жұмыстары бойынша әр топ плакат дайындайды. . Әр топ тақтаға шығып өз плакаттарын қорғайды.

Кері байланыс:

«Инстаграм» тәсілі арқылы бағалайды

А4 парағы

Маркер

Биология

8-сынып

оқулығы

15

Сабақты бекіту тапсырмалары.

Оқулықта берілген тапсырманы орындатады, бақылайды, мысал, үлгі көрсетеді.

Мұғалім жаңа тақырып бойынша білімдерін тиянақтау үшін жеке, жұптық жұмыстар ұйымдастырады

Жұмыстың орындалуына бақылау жасайды,

ЕБҚ оқушыға қолдау көрсетеді.

Функционалдық ауаттылық тапсырмасы

Қан жасушаларының формасы мен функциясы

Қан жасушаларының негізгі түрлері – эритроциттер, лейкоциттер және тромбоциттер. Эритроциттер дискоидты пішінді, олар оттегін тасымалдауға жауапты. Лейкоциттер әртүрлі пішіндерге ие және ағзаны инфекциялардан қорғайды. Тромбоциттер — жасуша фрагменттері болып табылады және қан ұйығыштарын түзеді.

Қан жасушаларының мөлшері

Эритроциттердің мөлшері ең үлкен, олардың диаметрі шамамен 7-8 мкм. Лейкоциттердің мөлшері эритроциттерге қарағанда үлкен, бірақ олар аз мөлшерде кездеседі. Тромбоциттер ең кішкентай, олардың диаметрі шамамен 2-4 мкм.

Қан жасушаларының саны

Эритроциттер ең көп, олар миллионға жуық болады. Лейкоциттер саны аз, бірақ олар әрқашан әртүрлі жағдайларда (мысалы, инфекция кезінде) көбейеді. Тромбоциттер саны тұрақты, бірақ қанның ұю процесінде олардың санының өсуі мүмкін.

1-тапсырма Жұптық тапсырма

І жұп:

«Биологиялық пошта» әдісі

Қан жасушаларына тромбоцит,эритроцит, лейкоциттерге тән белгілерді салады, анықтайды, ажырата біледі. Үш конвертке жинақтайды.

ІI жұп:

«Жұмбақ сөзді тап» әдісі

1. __???__ 30 күннен 120 күнге дейін өмір сүреді.

2. __???__ дененің қайта жаңғыруына (регенерация), жараның бітуіне қатысады.

3. Ағзаға еніп кеткен бөгде заттар мен микробтарды сіңіретін қабілеті __???__ деп аталады.

4. Фагоцитоз құбылысын орыс ғалымы __???__ ашқан.

Балалар қанының 1 куб. мм-де __???__ , ересектерде __???__тромбоцит болады

ІІI жұп: «Бір айналым сөйлем» әдісі

Қан арқылы таралатын ауруларға сипаттама беру: туберкулез, қант диабеті, психикалық аурулар, гемофилия, қазіргі кезде байқалып отырған ЖИТС ауруы және т.б.

2-тапсырма

Қан жасушаларындағы ядро

Эритроциттерде ядро болмайды, олар негізінен гемоглобиннен тұрады. Лейкоциттерде ядро болады, оның пішіні әртүрлі және жасушаның қызметіне байланысты өзгереді. Тромбоциттерде ядро жоқ, бірақ оларда гранулалар бар.

Қан жасушаларының өмір сүру ұзақтығы

Эритроциттердің өмір сүру ұзақтығы шамамен 120 күн. Лейкоциттердің өмір сүру мерзімі қысқа, олар бірнеше күн немесе апта ішінде өледі. Тромбоциттер 7-10 күн ішінде ыдырайды.

Қан жасушаларының қызметі

Эритроциттер оттегі мен көмірқышқыл газын тасымалдауға жауапты. Лейкоциттер ағзаны патогендерден қорғайды, ал тромбоциттер қан ұюын реттейді.

Қан жасушаларының негізгі түрлері қандай?

Эритроциттердің мөлшері мен пішіні қандай?

Лейкоциттердің қызметі қандай?

Тромбоциттерде ядро болады ма?

Эритроциттердің өмір сүру ұзақтығы қанша?

Қан жасушаларының мөлшеріне және санына қатысты қандай ерекшеліктер бар?

Дескриптор

Қан жасушаларына тән белгілерді анықтайды, ажырата біледі.

Жалпы балл -4

Дескриптор :

Оқушылардың қолдану арқылы салыстырмалы талдау жасау, олардың сыртқы белгілерін ажырату және осы белгілердің функционалдық маңызын түсіндіру қабілеттерін тексереді.

Жалпы балл-4

Оқулық

Биология

8-сынып

Тапсырма жазылган парактар

Презентация

Суреттер

8 сынып

Биология

оқулығы

Сабақтың соңы

10 мин

1 мин

Жаңа сабақты бекіту тапсырмасы. «Зерттеуші» әдісі

Кері байланыс

«Айфон әдісі»

Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, кері байланысын тыңдайды.

Мақсаты: Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.

Тиімділігі: Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.

Үй тапсырмасы

Жаңа сабақты «Зерттеуші әдісі» арқылы бекіту

Кері байланыс

«Айфон әдісі»

Маған сабақта қиын болды .........................

Маған сабақта жеңіл болды ........................

Маған әлі де көмек керек …........................

Әр түрлі ағзалардың қан жасушаларын зерттеу». Қан жасушаларын формасына, мөлшеріне, санына және ядросының болуына қарай салыстыру

Дескриптор :

Приборларға жасырылған сұрақтарғаа жауап береді;

Жалпы балл-2

Кері байланыс:

«Айфон әдісі» арқылы оқушылар кері байланыс береді

Бағалау

«Кемпірқосақ» арқылы оқушылар өз- өзін бағалайды.

Презентация