Экожүйе 5 сынып

#1 слайд
Экожүйе

1 слайд

#2 слайд
Экожүйе дегеніміз- тірі ағзалар өмір сүретін табиғаттың өлі бөліктерімен қарым- қатынас жасайтын жанды және жансыз бөліктер арасындағы заттар айналымы.Бұл терминді 1935 жылы А.Тенсли ұсынды.

2 слайд

#3 слайд
Табиғаттағы зат алмасу процесіне байланысты биоценоздағы организмдерді 3 топқа бөледі: продуценттер (өндірушілер); консументтер (тұтынушылар); редуценттер (ыдыратушылар).

3 слайд

#4 слайд

4 слайд

#5 слайд
Продуценттер - күн энергиясын пайдаланатын жасыл өсімдіктер немесе органикалық заттарды биогенді элементтерден құрайтын жасыл өсімдіктер. Олар (алғашқы өнімді өндірушілер) автотрофты организмдер, яғни біздің планетамыздағы бүкіл тірі әлемді органикалық заттармен қамтамасыз ететін жасыл өсімдіктер әлемі.

5 слайд

#6 слайд
 Консументтер- өсімдіктер синтездеген органикалық заттарды жаңа формаға айналдыратын тұтынушылар, яғни олар (латынша-«consumo»-тұтынамын) продуцентттер жасаған органикалық заттарды пайдалантын гетеротрофты  организмдер. Бұларға жануарлар, көптеген микроорганизмдер, кейбір насеком қоректі өсімдіктер жатады. 1-ші қатар консументтері-өсімдік қоректі, 2-ші қатар консументтері-жыртқыш жануарлар болып табылады.

6 слайд

#7 слайд
 Редуценттер- органикалық қосылыстарды минералды қосылыстарға дейін ыдырататын организмдер, яғни олар (латынша «reduceus, reducentis» - қалпына келтірушілер, деструктор) органикалық заттарды ыдырататын және оларды басқа организмдер игеретін бейорганикалық заттарға айналдыратын ағзалар. Редуценттер биологиялық зат айналымның соңғы звенолары. Олардың қатарына саңырауқұлақтар, бактериялар, сонымен қатар өсімдіктер және жануарлардың өлі қалдықтарын өңдейтін кейбір ұсақ түрлер жатады.

7 слайд

#8 слайд

8 слайд

#9 слайд
Биоценоздағы организмдер арасындағы байланыс

9 слайд

#10 слайд
Экожүйенің деңгейлері:______ Микроэкожүйе- кішкене су қоймасы, жануарлар өлексесі олардың тіршілік ететін әртүрлі ағзала-рымен бірге, аквариум, жайылым , су тамшысы Мезоэкожүйе - орман, өзен, тоған, т.б. Макроэкожүйе- мұхит, континент, табиғи зона, т.б. Глобальдық экожүйе – биосфера.

10 слайд