4-бөлім. «Мәтіндік құжатпен жұмыс жасау»

Мектеп:

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

Сыныбы:

Қатысқандар:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

1. Сілтемелер (сноски)

Осы сабақта қолжеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

6.2.2.1 сілтемелерді ұйымдастыру (гиперсілтемелер, мазмұны, тақырыптар, түсіндірмелер)

Ойлау дағдыларының деңгейі

Білу, түсіну

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

Құжатқа сілтемелер (сноски)  қоюдың қажеттілігін түсінеді.

Көптеген оқушылар:

Мәтіндік редакторда сілтемелер(сносканы) қалай ұйымдастыруға болатынын біледі.

Кейбір оқушылар:

Мәтінге сілтеме ұйымдастыру жолдарын үйренеді.

Бағалау критерийлері

Сөйлемдер құрастырып, сөздерге сілтеме ұйымдастырады.

Тілдік мақсаттар

Пәндік лексика және терминология:

Сілтеме енгізу – вставить ссылку – insert link

Дереккөздерді басқару – управления источниками – source management

Сілтемелер – сноски – footnotes

Диалогтар мен жазу үшін пайдалы сөз тіркестері:

• Менің пікірімше,... Достарым айтқандай,... Қорытындылай келе,... Мұғалімнің көрсеткеніндей....

• Сілтемені қалай түсінесің?

• Құжаттарда сілтемені қолдану не үшін керек?

• Құжаттың бір бөлігінен екінші бөлігіне қалай жылдам өтуге болады?

• Мәтіндік редакторда сілтемелер(сносканы) қалай ұйымдастыруға болады?

• Құжатқа сілтемелер (сноски)  қоюдың қажеттілігі неден туындаған деп ойлайсың?

• Сілтемені кірістіру мен Соңғы сілтемені кірістіру командаларының қызметінің қандай айырмашылықтары бар?

• Сілтемелер мен әдебиеттер тізімі қандай мақсатта қолданылады?

• Соңғы сілтемені кірістіру және Сілтемелер мен әдебиеттер тізімі командаларының қызметіндегі ерекшелікті қалай түснідіресің?

Құндылықтарға баулу

Шығармашылық және сын тұрғысынан ойлауы, қарым – қатынас жасау қабілеті, жауапкершілігі артады.

1. “Мәңгілік ел” жалпыұлттық идеясы бойынша “Жалпыға бірдей еңбек қоғамы” құндылығы қалыптасады.

2. Ынтымақтастық: топтық жұмыс барысында жылулық қарым- қатынастар дамиды, ынтымақтастық дағдылары қалыптасады және сындарлы көзқарас дамиды, қарым-қатынастарды қалыптастыру кезінде сыни ойлау қабілеті дағдыланады.

3. Академиялық адалдық: өзгелердің идеялары мен ойларын құрметтейді, яғни академиялық адалдық принциптерін сақтайды.

4. Өмір бойы оқу, Қазақстандық патриотизм және азаматтық жауапкершілік дағдысы қалыптасады.

Пәнаралық байланыстар

Ағылшын тілі, орыс тілі, Сурет, Математика

Алдыңғы білім

Сілтеме туралы жалпы түсінік бар

Сабақтың барысы

Сабақ кезеңі

Педагог әрекеті

Оқушы әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

2 мин.

(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі:

1. Оқушылармен амандасу, түгендеу.

2. Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыруда «Символды тілек» ой-сергіту арқылы жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру (сиқырлы сандықшаның ішінде: флешка, модем, телефон, құлақ қап, сағат, сызғыш, өшіргіш, ручка т.б. сөздер жазылған парақшаларды оқушылар көзін жумып тандайды.). Алған заттарыңыздың қызметін тілекке айландырамыз мысал: сағат – уақыт алтыннан да қымбат, өшіргіш – қателікке жол жоқ.

3. Оқушыларды топтарға біріктіру.

Топқа модем, телефон және интернет сөөздері жазылып, суреттері бейнеленген қима қағаздары беріледі. Әр оқушы қима қағаздарын таңдау арқылы ұқсас суреттермен 3 топқа бірігеді.

1 топ: Модем, 2 топ: Телефон, 3 топ: Интернет

Мақсаты: Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.

Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне нақыл сөздер, қанатты сөздер айту арқылы сыный әрі жылдам ойлауға дағдыланады.

Саралау: Бұл жерде саралаудың «Жіктеу» тәсілі көрінеді. Оқушылардың оқуға деген қызығушылығын арттыру мақсатында мүмкіндігінше оларға таңдау еркіндігі беріледі.

Жаңа сабаққа кіріспе

(Ұ) «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау. Сыныпқа жалпылама төмендегі сұрақтар беріледі. Әр оқушы өз оймен бөліседі.

• Сілтемені қалай түсінесің?

• Құжаттарда сілтемені қолдану не үшін керек?

• Құжаттың бір бөлігінен екінші бөлігіне қалай жылдам өтуге болады?

• Мәтіндік редакторда сілтемелерді (сносканы) қалай ұйымдастыруға болады?

Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыный ойлануды дамыту.

Тиімділігі: Оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар оқушыға сабақтың өмірмен байланысын көрсетеді және сабақтың тақырыбы мен мақсатын анықтауға мүмкіндік береді.

Саралау: Бұл жерде саралаудың «Диалог және қолдау көрсету» тәсілі көрінеді. Дұрыс мағынада жауап беруге бағыттау мақсатында кейбір оқушыларға ашық сұрақтар ал кейбір көмек қажет ететін оқушыларға жетелеуші сұрақтар қойылады.

Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.

Тапсырма орындауға қажетті құралдары

Сабақтың ортасы

10 мин.

Оқулықпен жұмыс

(Т) «Ойлан, жұптас, бөліс» әдісі арқылы оқулықтағы жаңа ақпараттармен танысып, топтар арасында талқылау жұмыстарын жүргізеді. Оқулықта кездескен термин сөздерді жұмыс дәптерлеріне жазады.

Дәптермен жұмыс.

(Ұ) «Түртіп алу» әдісі арқылы жаңа тақырыпта кездескен термин сөздерді өз дәптерлеріне жазып алады, интербелсенді тақтаға қарап, мұғалім соңынан қайталайды.

Мақсаты: Үштілділікті дәріптеу.

Тиімділігі: Оқулықта кездескен термин сөздерді өздерінің жұмыс дәптерлеріне жазып алып, қайталау арқылы есте сақтайды.

Саралау: Информатика сабағында қолданылатын программалардың басым көпшілігі ағылшын немесе орыс тілдерінде берілетіндіктен термин сөздерді есте сақтаудың маңызы зор.

Практикалық жұмыстар

(Ж) 1-тапсырма: Геометриялық фигуралар жайлы 5 сөйлемнен тұратын мәтін құрастыр.

1. Негізгі мәтін: Қаріп: 12 pt, Arial, түсі: қара; Абзац: мәтін еніне реттелген, интервал 1.0

2. Сілтемелер: Қаріп: 10 pt, Comic Sans MS, түсі: көк; Абзац: барлығы нөлдермен, жоларалық интервал 1.0, сол жаққа қарай мәтінді реттелген.

Дескриптор:

• Геометриялық фигуралар жайлы 2 сөйлемнен тұратын мәтін құрастырады.

• Геометриялық фигуралар жайлы 3 сөйлемнен тұратын мәтін құрастырады.

• Геометриялық фигуралар жайлы 5 сөйлемнен тұратын мәтін құрастырады.

Қалыптастырушы бағалау: «От шашу» әдісі арқылы жұптар бірін-бірі бағалайды.

(Ж) 2-тапсырма: «Әлемнің жеті кереметі» тақырыбында орындалған құжатқа сілтеме қоюда қандай қателер жіберілгенін анықта. Бұл қателерді қалай түзетуге болады?

Әлемнің жеті кереметі

Ежелгі гректер әлемде дәл жеті керемет бар деп есептеді: Хеопс пирамидасы¹, Семирамид бақтары, Олимпиядағы Зевс мүсіні³, Эфестегі Артемида храмы⁴, Галикарнас кесенесі⁶, Александрия шамшырағы⁶ және Родосский Колосс³. Шын мәнінде, әлемде әлемнің жеті кереметі емес, онданда көп кереметтер бар.

¹Мысыр

²Ирак

³Греция

⁵Түркия

⁵Мысыр

⁷Греция

Дескриптор:

- «Әлемнің жеті кереметі» тақырыбында қойылған сілтемедегі қателерді табады.

- Жіберілген қателерді қалай түзетуге болатынын анықтайды.

Қалыптастырушы бағалау: «Бас бармақ» әдісі арқылы жұптар бірін-бірі бағалайды.

Сабақтың соңы

7 мин.

Сабақты бекіту.

Рефлексия. «Сұрақ - жауап» әдісі

Оқушыларға интерактивті тақтадан бүгінгі сабақта өтілген негізгі ақпараттарға жауап беруді талап ететін сұрақтар беріледі. Әр оқушы өз ойымен бөліседі.

1. Құжаттқа сілтемелер (сноски)  қоюдың қажеттілігі неден туындаған деп ойлайсың?

2. Сілтемені кірістіру мен Соңғы сілтемені кірістіру командаларының қызметінің қандай айырмашылықтар бар?

3. Сілтемелер мен әдебиеттер тізімі қандай мақсатта қолданылады?

4. Соңғы сілтемені кірістіру және Сілтемелер мен әдебиеттер тізімі командаларының қызметіндегі ерекшелікті қалай түсіндіресің?

Мақсаты: Рефлексия жасау арқылы балалардың бүгінгі сабаққа қатысты ой түйінін, пікірін анықтау.

Тиімділігі: Мұғалімнің өз ісіне сыни түрде қарау.

Үй тапсырмасы

Kitap.kz сайтындағы төменде берілген адрестен (https://kitap.kz/ book/menn_atim_koj) «Менің атым – Қожа» шығармасыннан 2 бет ақпарат көшіріп алып, мәтіндік редакторға кірістір. Көшіріп алған беттегі кездескен кейіпкерлердің есіміне әр беттің соңында сол кейіпкердің образын сипаттайтын бір сөз арқылы сілтеме қой. 2- беттің соңында Соңғы сілтемені кірістіру командасы арқылы әр кейіпкердің шығармадағы рөлін шағын мәтін арқылы сипатта.

Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.

Тапсырма орындауға қажетті құралдары