Тәрбие сағатының тақырыбы

«Мәншүк Маметованың ерлігі»

Күні

Сынып жетекшісі

Сынып

Оқу мақсаты

Оқушыларды Ұлы Отан соғысындағы қазақстандықтардың ерлігімен , Мәншүк Маметованың ерлік істерімен таныстыру .Оқушылардың қазақтың батыр қыздарының ерлігіне қызығушылығын тудыру , өз ойларын жүйелі түрде жеткізе білуге жетелеу .Оқушыларды елді жаудан қорғаған , елі үшін ерлік көрсеткен азаматтарды құрметтеуге , туған жерін сүюге , Отан үшін отқа түсетін елжанды , ел азаматы болуға тәрбиелеу.

Құндылықты дамыту

Ар – ұят , ұлттық мүдде , талап

Пәнаралақ байланыс

Тарих

Күтілетін нәтиже

Ұлы Отан соғысындағы қазақстандықтардың ерлігімен , Мәншүк Маметованың ерлік істерімен танысады. Қазақтың батыр қыздарының ерлігіне қызығушылығы артады , өз ойларын жүйелі түрде жеткізе біледі .Елді жаудан қорғаған , елі үшін ерлік көрсеткен азаматтарды құрметтей біледі , туған жерін шексіз сүюге , құрметтеуге , Отан үшін отқа түсетін елжанды , ел азаматы болуға тәрбиеленеді.

Көрнекілігі

Суреттер , слайдтар.

Тәрбие сағатының жоспарлы кезеңдері

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурс

Ұйымдастыру бөлімі

5 мин

Сәлемдесу , тәрбие сағатының мақсатымен таныстыру .

Тренинг :

«Мен үшін Отаным ... »

Амандасады, мақсатымен таныс болады.

Тренинг шарты бойынша әр отбасы өз отаны жайлы жүрек жарды лебізін білдіреді.

Слайд

Негізгі бөлім

Бүгінгі тәрбие сағаты қазақтың батыр қызы Мәншүк Маметоваға арналады. Сан мыңдаған ер азаматтардың өмірін қиған Ұлы Отан соғысының әлемдік тарихтағы орны зор. Бес жыл бойы дүниені дүрліктірген соғыста небір жанқиярлық ерліктер жасалды. Небір сын сәттерде Отан үшін отқа кеудесін тосқан аға ұрпақтардың қатарында қазақ халқының батыр қызы , соның ішінде Кеңес одағының Батыры Мәншүк Маметованың туған жерді қасиет тұтып , , ата мекенді ардақтау , Отанын қорғауда үлкен ерлік көрсетті. Қанға боялған даласы , , аңыраған анасы , жетім қалған балалар үшін шайқасты.Жеңісті сан миллиондаған адамдар бес жыл бойы минуттап , сағаттап жылдар сағаттап күтті емес пе ? Ақыры олардың үміті мен сенімі ақталды. Бірақ сол жеңіс оңайлықпен келген жоқ Жеңіс жолында Отан үшін от кешіп миллиондаған асыл азаматтар мерт болды. Біздің Қазақстанда да соғыс оты шарпымаған шаңырақ кем де кем. Жауға қарсы атылған он оқтың тоғызы Қазақстанда жасалды. Осы қан майднда мерт болған ерлердің рухына , біздің арамызда асқар таудай болып жүрген ата апаларымызға басымызды иіп тағзым етейік. Олардың ерлік істерін ешкім де , ешқашанда ұмытпауға тиіс.Аттары аңызға айналып , ерлік ісі барша ұлтты таң қалдырып , есімі тарих беттеріне алтын әріппен өрнектелген ерліктің мәңгі алауын жаққан қазақтың батыр қызы Маншүк Маметованың жарқын өмірі мен Ұлы Отан соғысындағы ерлік істерін ұрпаққа үлгі етіп , өнеге етеміз.

Маншүк Маметова жайында түсірілген бейне фильмді тамашалайды.

Олай болса , оқушылар топқа бөлініп берілген тапсырма бойынша жұмыстанып , ортаға салайық

Бірінші топ : «Туған жер» тобы Мәншүк Маметованың өмірі , балалық шағы туралы баяндайды.

Екінші топ : «Ерлік» тобы Мәншүк Маметованың ерлігі туралы баяндайды.

Оқушылар мұғалімнің кіріспе сөзін зер салып тыңдайды.

Бірінші топ Мәншүк Маметованың өмірі , балалық шағы туралы баяндайды.

«Мәншүк Мәметованың ата-анасының азан шақырып қойған есімі – Мәнсия. Анасы бала күнінде еркелетіп "Моншағым" деп, кейін Мәнсияның атын айтуға тілі келмей өзін "Мәншүк" деп кетеді. Құжат алар кезде де батыр қыз өз есімін "Мәншүк" деп жаздырады.

Майданда аяулы есімін асқақтатқан батыр қыз 1922 жылдың қазан айында Батыс Қазақстан облысы, Орал ауданында дүниеге келген. Оның балалық шағы Жасқұс деп аталатын ауылда өтті. Әкесі Жиенғали қоймада күзетші болып, ал анасы Тойшылша үй шаруасымен айналысқан. 1927 жылы Саратов қаласынан Мәншүктің ауылына оның туыстары – Ахмет пен Әмина Мәметовтер келеді. Мәншүктің туысқан ағасы Қанат оларды қонақ қылып, осы отырысқа Жиенғали мен Тойшылшаны да шақырады. Ұзақ уақыт перзент сүйе алмай жүрген Ахмет пен Әмина ата-анасына еріп келген бүлдіршінді бірден жақсы көріп қалады. Алыстан ат терлетіп келген ерлі-зайыптыны Мәншүктің ата-анасы да үйіне шақырып, қонақ қылады. Осы кезде ерлі-зайыпты үй иелеріне күтпеген өтініш жасап, Мәншүкті асырап алғысы келетінін айтады.

Мәншүктің ата-анасы бұл өтінішті қабылдап, қыздарының қалалы жерде оқып, білімді азаматтардың қолында тәрбиеленуін жөн көреді. Жиенғалидің немере інісі Ахмет өз кезегінде Мәншүкті көзінің қарашығандай сақтап, қорған болуға уәде береді. Сондай-ақ, Мәншүктің ата-анасының тірі екеніне қарамастан, оны асырап алғысы келетінін айтады. Жиенғали ақыры сүйікті інісінің бұл өтінішін де қабыл алады.

Үш жасар қызды асырап алған Ахмет – қазақтан шыққан алғашқы дәрігер, ал әйелі Әмина – әдебиет пәнінің мұғалімі әрі әдіскер.

Соғыс басталған жылы Мәншүк анасы Әминаның үйін тастап, жатақханаға көшеді. Небәрі 18 жастағы Мәншүктің жоспарларының бәрі кейінге шегеріледі. Бойжеткен әкесінің атылып кеткенін білмей, кеңес үкіметін қорғап, айдаудағы жақын адамын құтқару үшін майданға аттанады. Себебі, ол кезде қоғамда "Халық жауының" балалары өз еркімен майданға аттанса, ата-анасының бар жазасы кешіріледі" деген сөз тарады. Осы сөз құлағына тигелі Мәншүк бір жыл бойы әскери комиссариатқа әскерге бару туралы өтініш жазады. Алайда бұл уақытта кеңес билігі нәзік жандыларды әскерге алу туралы жарлық шығармаған болатын. Мәншүк тек 1942 жылдың 13 тамызында Алматы қаласында құрылған жасақ құрамында болып, соғысқа аттанады. Осы бригаданың құрамында барлығы 4 890 жауынгер болды. Оның ішінде екеуі қазақ қыздары – Мәриям Сарлыбаева мен Мәншүк Мәметова.Сөйтіп ол соғысқа аттанады»

Екінші топ М. Маметованың ерлігі туралы баяндайды.

«  Ұлы Отан соғысы басталған кезде Мәншүк медицина институтында оқып, соңымен бір мезгілде республика Халық Комиссарлары Советінің секретариатында қызмет етіп те жүрген. 1942 жылдың авгусында ол өз еркімен Қызыл Армия қатарына алынады да, майданға аттанады. Өз бөлімінде Мәншүк таңдаулы пулеметші атанады. Алғашында бригада штабында қызмет етті, кейіннен пулеметшілер бөлімшесінің командирі болды. Аға сержант Мәншүк Мәметова Псков облысындағы Невель қаласы үшін болған кескілескен шешуші ұрыста ерлікпен қаза тапты»

Тәрбие сағатының соңы

Кері байланыс

«БББ» кестесі

Оқушылар «БББ» кестесін толтырады.