Нашақорлық – қоғамдық дерт. Етістіктің болжалды келер шағы.Ашық сабақ 2 курс

«Қостанай әлеуметтік-техникалық» мекемесі

Сабақтың тақырыбы: Нашақорлық – қоғамдық дерт. Етістіктің болжалды келер шағы.

Пән модульінің атауы: Кәсіби қазақ тілі

Дайындаған оқытушы:Антаева Таңсұлу Рақымжанқызы

«____» ________2021ж

1. Жалпы мәліметтер

Сабақтың тақырыбы: Нашақорлық – қоғамдық дерт. Етістіктің болжалды келер шағы.

Курс, топ: 2

Сабақтың типі және түрі:/Аралас сабақ.Тәжірибелік сабақ

2. Сабақтың мақсаттары:

Білімділік:Оқушыларғаболжалдыкелершақтуралымағлұматберу.Сөйлемішінентабабілуге оны практикадақолданабілугеүйрету.

Дамытушылық: Оқушыныңсөйлеутіліндамыту, өзойынеркін, жатықжеткізебілугеоданәрідағдыландыру, өзбетіменізденебілуге, ой қорытуғаүйрету.

Тәрбиелік:Салауаттыөмірсалтынқалыптастыру, саналы да салауаттыөмірсүругетәрбиелеу.

Оқу барысында білім алушының меңгеретін білім дағдылары

1. Іс-қимылдың  қай кезде екенін білдіретін келер шақ, болжалды келер шақ туралы айта алады.

2. Түрлерін,  жасалу жолдарын анықтап, тұжырым жасай алады.

3. Жекелей,  топтық іс-әрекеттерді жоспарлап  ұйымдастыра алады

3. Сабақтың жабдықталуы

   1. Оқу- әдістемелік жабдықталуыжәне оқу әдебиеті

1. Г.Косымова, М.Бисенбаева, К. Берденова. Қазақ тілі мен әдебиеті. Оқулық + CD. –Алматы: Мектеп, 2020.

2.Қазақ тілі мен әдебиеті 11-сынып Т2 1-бөлім

2. Материалдық – техникалық жабдықталуы: тақта, үлестірмелі парақша, сызба-кестелер, слайд, семантикалық карта, мақал-мәтел

4.Сабақтың барысы:

Ұйымдастыру кезеңі:

1. Сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу. Оқушыларды сабаққа жұмылдыру.

2.Жетекші сұрақтар қоя отырып, өткен сабақ тақырыбына шолу жасау, түсініктерін тексеру

Үй тапсырмасын тексеру:

(теориялық білімдерін тексеру).

Оқушыларды бағалап отыру

Сұрақ-жауап әдісі. Жаттығуларды қарап шығу.

1. -Етістік дегеніміз не?

2. -Етістік қандай сұрақтарға жауап береді?

3. -Дара етістік және күрделі етістік дегеніміз не?

4. -Етістіктің неше шағы бар және оларды ата?

5. -Осы шақ дегеніміз және оның түрлері?

6. -Өткен шақ дегеніміз және оның түрлері?

Жаңа сабақ:

Сабақтың тақырыбы: Нашақорлық – қоғамдық дерт. Етістіктің болжалды келер шағы.

Етістік іс - әрекеттің жүзеге асу мезгілін білдіреді.

- Алдымен, балалар шақ деген сөзді қалай түсінеміз?
Шақ дегеніміз – мезгіл, кезең,

Шақ – іс – әрекетті, қимылды білдіреді.

Келер шақ қай мезгілді білдіреді?

Келер шақ қимылдың , іс-ірекеттің сөйлеп тұрған сәттен кейін болатынын білдіреді.Келер шақ мағынасы мен жасалуына қарай үшке бөлінеді:

Мақсатты келер шақ Ӏс-кимылдын мақсатын білдіреді есімшенің - мақ/-мек жүрнағы Олар ауылға қайтпақ.

Ауыспалы келер шақ Ӏс-қимылдын алдағы уакытта анық іске асатынын білдіреді –а-е/-й жұрнақтары Біз айтқанды орындаймыз.

Болжалды келер шақ Ӏс-кимылдын келешекте іске асуына күмәндануды білдіреді. есімшенін -ар/-ер/- р жүрнағы
Әуелі өзіміз барармыз

Мысалы:

Шөлде жүрген түйелер,

Тізбектеліп би билер.

Үйге қайтар кезінде,

Шөлдегеннен су іздер

Бестік алған балалар,

Қуанғаннан секірер.

Тоңып кеткен балалар,

Жылы үйге жүгірер.

Күміс көмей әншілер

Той үстінде ән айтар

Домбырашы жігіттер

  Той үстінде күй тартар

М: Кейде біз анығын білмей болжап айтатын кездеріміз болады. Сол болжаммен шамалап айтқан сәттерімізді еске түсірейікші.

Келер шақ

Сөйлептұрғануақыттанкейінболатын

іс-әрекеттібілдіреді.

Болжалды к. ш. іс-қимылдыңкелешектеболатынындәлкөрсетпей, болжайғанабілдіреді.

Мақсатты к. ш.

іс-қимылдыңкелешектемақсатетілеорындалатынынбілдіреді.

Ауыспалы к. ш.

Алдағыуақыттаболатыніс –қимылдыбілдіреді.

Етістік +

(-ар, -ер, - р) + жіктікжалғау

Ертеңсабаққа бар-ар-мын.

Етістік+ (-мақ,-мек,- пақ,-пек,-бақ,-бек)+(-шы, -ші)+ ж.ж.

Ертеңсабаққа бар-мақ-шы-мын.

Етістік +

(-а,-е,-й)+ жіктікжалғау

Ертеңсабаққа бар-а-мын.

Хормен оқушыларға болжалды келер шақтың жіктелуін айтқызу.

Миға шабуыл

Лексикалық тақырып. Мәтінмен жұмыс.

Нашақорлық - қоғам дерті. Нашақорлықпен күресуге жалғыз адамның шамасы келмейді. Бұл жерде заң сақшылары нарколог мамандар, ата - аналар және сіздер мен біздер әрбір Қазақстан азаматы шетте қалмау керек. Ғасыр дертімен күресу керек. Дүниедегі ең қымбат нәрсе ол сенің өмірің. Сенің өмірің ол өз қолыңда.