Оқушылардың зерттеу дағдыларын қалыптастыру үшін аралас оқыту модельдерінің тиімділігін зерттеу

Ермекова Айнагүл Амангелдіқызы

НЗМ ХББ Павлодар қ.

информатика пәнінің сарапшы-мұғалімі, жаратылыстану пәндерінің магистрі

21 ғасырдың қазіргі оқушысы тек академиялық білім жинақтап қана қоймай, мектеп қабырғасында зерттеу дағдыларын дамытады: гипотезаларды болжау және құру, практикалық эксперименттер жүргізу, деректерді талдау және синтездеу, өз нәтижелерін ресімдеу және қорытынды жасау. Бір материалды ассимиляциялау үшін әр түрлі балаларға әртүрлі уақыт қажет. Оқушылар бәрі бірдей бірдей біле бермейді. Сонымен, зерттеу дағдыларын дамыту процесі әр түрлі студенттер үшін бірдей болады. Бүкіл сыныпты оқытуда оқушылардың жеке ерекшеліктерін қалай ескеру керек? Әр оқушының даралығын бір уақытта қандай тәсілдер ескереді және зерттеу дағдыларын оның ерекшеліктері қарқынында дамытуға ықпал етеді? Осы сұрақтар аясында шетелдік мұғалімдер алғаш қолданған тәсіл қызықты болды (blended learning). Бұл "аралас оқыту" білім беру тәсілі жақында қарқын алуда.

Зерттеу нысаны: информатика сабақтарында 8 сынып оқушыларының зерттеу дағдылары.

Зерттеу базасы: Павлодар қ. ХББ НЗМ 8 сынып оқушылары

Экспериментке қатысушылар саны-40.

Зерттеу пәні: информатика сабақтарында аралас оқыту модельдері.

Зерттеу мақсаты: аралас оқыту технологияларын тәжірибеде сынақтан өткізу және зерттеу дағдыларын дамытуға ықпал ететін тиімді модельдерді анықтау.

Зерттеу міндеттері:

- аралас оқытудың теориялық негіздерін анықтау;

- зерттеудің ғылыми аппаратын анықтау: зерттеу пәні, мақсаты, әдістері, бақылау және эксперименттік тобы.

- эксперименттік топта зерттеу дағдыларының бастапқы кесіндісін өткізу;

- эксперименттік сыныптарда аралас оқыту модельдерін сынақтан өткізу

- аралас оқытудың дәлелденген үлгілерінің артықшылықтары мен кемшіліктері туралы қорытынды жасау.

Деректерді жинау әдістері: бақылау, ақпараттық диктанттар, 8-сыныптағы информатика пәні мұғалімінің 2-жартыжылдықтағы рефлексиясы, оқушылардың рефлексиясы, әңгімелесу-сауалнама, бөлім мен тоқсан бойынша оқушылардың қалыптастырушы және жиынтық жұмыстары, оқушылардың жеке жетістіктерін тіркеудің онлайн журналы.

Аралас оқыту моделін қолдану келесі артықшылықтарды береді:

1) оқушы үшін бұл, ең алдымен, білімдегі өз олқылықтарын пысықтауға және қадағалауға, сабақ барысында мұғаліммен жеке кеңесуге, өзі жауап бере алмайтын нақты сұрақты немесе тапсырманы нүктелі пысықтауға мүмкіндік береді.

2) мұғалім үшін бұл оқушылардың зерттелетін материалды меңгеру немесе түсінбеушілік деңгейі нәтижелерінің ашықтығы, өйткені жеке тапсырмаларды орындау кезінде көмек көрсету аймақтарына оқушылардың жұмыс процесінде жүгіну пайызы түсінбеушілік және оларды шешу жолдарын ойластыру проблемаларын көрсетеді.

Бұл мәселені зерттей отырып, ұйымдастырушылық-практикалық және іздеу компоненттері көбінесе зерттеу дағдыларынан бас тартатыны белгілі болды, яғни одан әрі жұмыс студенттерде осындай дағдыларды қалыптастырудың себептерін және оларды жою жолдарын табуға бағытталған болады.

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Андреева Н.В., Рождественская Л.В., Ярмахов Б.Б. Шаг школы в смешанное обучение. / Андреева Н.В., Рождественская Л.В., Ярмахов Б.Б. - Москва: Буки Веди, 2016. - 280 с.

2. Смешанное обучение в современной школе.Екатерина Латыпова,

3. Майкл Хорн, Хизер Стейкер. Смешанное обучение. Использование прорывных технологи й для улучшения школьного образования. – Сан-Франциско: Wiley, 2015. – 308 с.

4. Гладкова А.П. Процесс формирования исследовательских умений младших школьников во внеурочной деятельности / А.П. Гладкова // Историческая и социально-образовательная мысль. - 2012. - № 4. – С. 91-94.

5. Кортнев К.П.Сочетание в обучении решения задач и лабораторного практикума /