Пән: Химия

Мұғалімнің аты-жөні:

Күні: 17.09.2020ж

Сынып: 9 «А»

Оқушы саны: 25

Сабақ тақырыбы

9.4.3.16 Спирттер

Сабақтың оқыту мақсаттары

-9.4.3.18 Қаныққан біратомды спирттер

-9.4.3.19 Спирттердің алынуы

-9.4.3.20 Спирттердің қасиеттері

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

9.4.3.18 Қаныққан біратомды спирттерді біледі

Көпшілік оқушылар:

9.4.3.19 Спирттердің алынуын біледі

Кейбір оқушылар:

9.4.3.20 Спирттердің қасиеттерін біледі

Құндылықтарды дарыту

-Шапшаңдылық, өзара түсіністік, сыйластық қабілеттерін дамыту;

- Жауапкершілікке үйрету, әрбір берілген тапсырманы тиянақты орындауға бағыттау;

- Оқушының ақыл-ой ізденістерін ынталандыру;

Бағалау критерийлері

- Қаныққан біратомды спирттерді біледі

- Спирттердің алынуын біледі

- Спирттердің қасиеттерін біледі

Тілдік мақсаттары

Спирттер, біратомды, көпатомды

Алдыңғы оқу

Мұнай туралы не білеміз?

Сабақтың барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

0-7минут

7-20минут

Түсіндіру әдісі:

Сабақтың ортасы

20-25минут

Бағалау әдісі: +, - қою арқылы

5 балл

25-30минут

Бағалау әдісі: +,- қою арқылы

Сабақтың соңы

30-40минут

Қалыптастырушы бағалау

Бағалау әдісі: +, - қою арқылы

1.Ұйымдастыру кезеңі

-Оқушылармен амандасу;

-Оқушыларды түгендеу

Ү  й тапсырмасын сұрау: «Шеңбер бойына жазу» әдісі бойынша «Көмірсутектерді өндіру, өңдеу және қолданудағы экологиялық мәселелер.» тақырыбы қорытытындыланады. Топтағы әрбір оқушының өз парағы болу керек. 2 минут ішінде параққа тақырып бойынша 1-2 сөйлем жазады. Парақтар шеңбер бойынша келесі оқушыларға беріледі. Олар алдыңғы жазуды оқып, өзінің ойын қосады. Солай парақтар бір- біріне беріліп, соңында әркімнің парағы өзіне келеді. Кімге түсті қағаз берілсе, сол оқушы жауап береді.

Дескриптор:

-Мұнай өндірісі бойынша қайталап, талқылайды.

Қ.Б. Мұғалім қолпаштау сөздері арқылы бағалайды. Тамаша, жарайсың, жақсы

Жаңа сабақ

Спирттің көне шығу тарихы туралы не білеміз?

«Шараптың шығуы жайында хикаят»

Ертеде бір патшаның есігінің алдына лашын құсы дән тастап кетеді. Оны уәзірлеріне беріп ескертеді. Ол өсімдік болып жайқалып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Үш – төрт жылдан кейін жеміс береді, таң қалады, күтеді. Күзге таман әдемі мөлдір жемісті жеп көруге жүрексінеді. Сонан соң патшаның әмірі бойынша шыны ыдысқа салып қойып, біраз күнен кейін көріп, одан да мөлдір сұйық пайда болғанын көрген уәзірлер патшаға көрсетеді. Патша тұтқында жатқан бір сорлыны әкеліп, соған ішкізеді. Бір кесе ішеді, екіншісін береді. Үшіншісін сұрап ішеді. Соңында ән салады. Бейжай күйге түседі. Ең соңында патшаның тағын сұрайды. Шаршап қалжырап ұйықтап кетеді. Ертеңіне әлгіні шақырып сұрағанда, рахатқа батқандығын айтады. Сонда патша ішіп, ең алғаш «Патша шарабы» шыққан екен деседі.

Адамдар спирттердің мастандыратын қасиетін біздің ғасырымызға дейінгі

8000 жыл бұрын – жеміс шырынынан, жабайы жүзімнен және балдан жасалынатын алкогольдік ішімдіктерді дайындауға мүмкіндік беретін керамикалық ыдыстардың шығуымен қатар білген.

Батыс Европада алғаш рет спиртті алған итальяндық монах алхимик Валентиус болды. Ол: « кәріні жасартатын, шаршағанды сергітетін, күйінгенді жұбататын эликсир»,- деп атады. Арабтар таза спиртті 6-7 ғасырларда ала бастады және оны « әл-кугул » деп атай бастады.

Дмитрий Иванович Менделеев 1865 жылы «Спирттің сумен қосылысы туралы пайымдаулар» тақырыбына докторлық диссертация қорғады.

АЛКОГОЛЬ ( АРАБша alkohol – майда ұнтақ)

«шарап рухы» (aqua vitae) – ең мықты дәрі

Этил спиртін орта ғасырларда осылай атаған. Кейіннен алкогольдік қосылыстар спирттер класына біріктірілді..

Спирттер-молекула құрамында бір немесе бірнеше сутек атомдары гидроксил тобымен алмасқан, көмірсутектердің туындылары. Спирттер құрамындағы гидроксил топтарының санына байланысты біратомды және көпатомды болып бөлінеді.Біратомды спирттердің жалпы формуласы С_пН_2п+1OН.

Қарапайым өкілдері:СН₃ОН-метил спирті, С₂Н₅ОН-этил спирті

Көпатомды спирттердің молекуласында бірнеше гидроксил тобы болады

Көпатомды спирттердің өкілдері-этиленгликоль C₂H₄(OH)₂және глицерин C₃H₅(OH)₃

Спирттерді алу жолдары:

1.Көмірсутектердің моногалогентуындыларының гидролизі:

С₂Н₅СІ+NаОН→С₂Н₅ОН+NаСІ

2.Алкендерді гидратациялау:

С₂Н₄+Н₂О→С₂Н₅ОН

3.Құрамында қанты бар заттардың ашуы:

С₆Н₁₂О₆→2С₂Н₅ОН+2СО₂↑

Химиялық қасиеттері:

1.Жану реакциясы:

С₂Н₅ОН+3О₂→2СО₂+3Н₂О+Q

2. Тотығу реакциясы:

С₂Н₅ОН+ [О]→СН₃СОН+Н2О

СН₃СОН+ [О]→СН₃СООН

3.Этиленді алу:

С₂Н₅ОН→С₂Н₄+Н₂О

О йлан, Жұптас, Бөліс Оқушылар тақырыпты өз беттерімен оқып шығады, содан соң тақырып бойынша берілген тапсырманы орындап, алған теориялық білімдерін практикамен дәлелдейді.

Т апсырманы маршруттық картамен беріп, оқушылардың күтілетін нәтижесіне жетуін өздігінен жоспарлауға үйретеді.

Маршруттық карта

1 – аялдама «Үшіншісі артық» 2 минут – 2 балл

Мына қосылыстардың ішінен үшінші артық қосылысты тауып, сыз.

CH3OH	CH3Cl	CH3CH2OH
CH Жүктеу ЖИ арқылы жасау ЖИ арқылы жасау Бөлісу 1 - айлық Материал тарифі -96% жеңілдік 00 05 00 ҚМЖ Ашық сабақ Тәрбие сағаты Презентация БЖБ, ТЖБ тесттер Көрнекіліктер Балабақшаға арнарлған құжаттар Мақала, Эссе Дидактикалық ойындар және тағы басқа 400 000 материал Барлық 400 000 материалдарды шексіз жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз 1 990 ₸ 49 000₸ 1 айға қосылу Таңдау Материалға шағымдану Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз Жариялаған: Бегалыева Нуржайна Кунградбай кызы 31 Желтоқсан 2020 435 Шағым жылдам қаралу үшін барынша толық ақпарат жіберіңіз Шағымды қалдыру Тақырып бойынша 14 материал табылды Спирттер тақырыбында ҚМЖ Материал туралы қысқаша түсінік МАтериал қысқа мерзімді жоспар Материалды жүктеу Материалдың қысқаша нұсқасы Қысқа мерзімді жоспар Пән: Химия Мұғалімнің аты-жөні: Күні: 17.09.2020ж Сынып: 9 «А» Оқушы саны: 25 Сабақ тақырыбы 9.4.3.16 Спирттер Сабақтың оқыту мақсаттары -9.4.3.18 Қаныққан біратомды спирттер -9.4.3.19 Спирттердің алынуы -9.4.3.20 Спирттердің қасиеттері Сабақтың мақсаты Барлық оқушылар: 9.4.3.18 Қаныққан біратомды спирттерді біледі Көпшілік оқушылар: 9.4.3.19 Спирттердің алынуын біледі Кейбір оқушылар: 9.4.3.20 Спирттердің қасиеттерін біледі Құндылықтарды дарыту -Шапшаңдылық, өзара түсіністік, сыйластық қабілеттерін дамыту; - Жауапкершілікке үйрету, әрбір берілген тапсырманы тиянақты орындауға бағыттау; - Оқушының ақыл-ой ізденістерін ынталандыру; Бағалау критерийлері - Қаныққан біратомды спирттерді біледі - Спирттердің алынуын біледі - Спирттердің қасиеттерін біледі Тілдік мақсаттары Спирттер, біратомды, көпатомды Алдыңғы оқу Мұнай туралы не білеміз? Сабақтың барысы Сабақтың жоспарланған кезеңдері Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет Ресурстар Сабақтың басы 0-7минут 7-20минут Түсіндіру әдісі: Сабақтың ортасы 20-25минут Бағалау әдісі: +, - қою арқылы 5 балл 25-30минут Бағалау әдісі: +,- қою арқылы Сабақтың соңы 30-40минут Қалыптастырушы бағалау Бағалау әдісі: +, - қою арқылы 1.Ұйымдастыру кезеңі -Оқушылармен амандасу; -Оқушыларды түгендеу Ү  й тапсырмасын сұрау: «Шеңбер бойына жазу» әдісі бойынша «Көмірсутектерді өндіру, өңдеу және қолданудағы экологиялық мәселелер.» тақырыбы қорытытындыланады. Топтағы әрбір оқушының өз парағы болу керек. 2 минут ішінде параққа тақырып бойынша 1-2 сөйлем жазады. Парақтар шеңбер бойынша келесі оқушыларға беріледі. Олар алдыңғы жазуды оқып, өзінің ойын қосады. Солай парақтар бір- біріне беріліп, соңында әркімнің парағы өзіне келеді. Кімге түсті қағаз берілсе, сол оқушы жауап береді. Дескриптор: -Мұнай өндірісі бойынша қайталап, талқылайды. Қ.Б. Мұғалім қолпаштау сөздері арқылы бағалайды. Тамаша, жарайсың, жақсы Жаңа сабақ Спирттің көне шығу тарихы туралы не білеміз? «Шараптың шығуы жайында хикаят» Ертеде бір патшаның есігінің алдына лашын құсы дән тастап кетеді. Оны уәзірлеріне беріп ескертеді. Ол өсімдік болып жайқалып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Келесі жылы одан да әдемі болып өседі. Үш – төрт жылдан кейін жеміс береді, таң қалады, күтеді. Күзге таман әдемі мөлдір жемісті жеп көруге жүрексінеді. Сонан соң патшаның әмірі бойынша шыны ыдысқа салып қойып, біраз күнен кейін көріп, одан да мөлдір сұйық пайда болғанын көрген уәзірлер патшаға көрсетеді. Патша тұтқында жатқан бір сорлыны әкеліп, соған ішкізеді. Бір кесе ішеді, екіншісін береді. Үшіншісін сұрап ішеді. Соңында ән салады. Бейжай күйге түседі. Ең соңында патшаның тағын сұрайды. Шаршап қалжырап ұйықтап кетеді. Ертеңіне әлгіні шақырып сұрағанда, рахатқа батқандығын айтады. Сонда патша ішіп, ең алғаш «Патша шарабы» шыққан екен деседі. Адамдар спирттердің мастандыратын қасиетін біздің ғасырымызға дейінгі 8000 жыл бұрын – жеміс шырынынан, жабайы жүзімнен және балдан жасалынатын алкогольдік ішімдіктерді дайындауға мүмкіндік беретін керамикалық ыдыстардың шығуымен қатар білген. Батыс Европада алғаш рет спиртті алған итальяндық монах алхимик Валентиус болды. Ол: « кәріні жасартатын, шаршағанды сергітетін, күйінгенді жұбататын эликсир»,- деп атады. Арабтар таза спиртті 6-7 ғасырларда ала бастады және оны « әл-кугул » деп атай бастады. Дмитрий Иванович Менделеев 1865 жылы «Спирттің сумен қосылысы туралы пайымдаулар» тақырыбына докторлық диссертация қорғады. АЛКОГОЛЬ ( АРАБша alkohol – майда ұнтақ) «шарап рухы» (aqua vitae) – ең мықты дәрі Этил спиртін орта ғасырларда осылай атаған. Кейіннен алкогольдік қосылыстар спирттер класына біріктірілді.. Спирттер-молекула құрамында бір немесе бірнеше сутек атомдары гидроксил тобымен алмасқан, көмірсутектердің туындылары. Спирттер құрамындағы гидроксил топтарының санына байланысты біратомды және көпатомды болып бөлінеді.Біратомды спирттердің жалпы формуласы СпН2п+1OН. Қарапайым өкілдері:СН3ОН-метил спирті, С2Н5ОН-этил спирті Көпатомды спирттердің молекуласында бірнеше гидроксил тобы болады Көпатомды спирттердің өкілдері-этиленгликоль C2H4(OH)2және глицерин C3H5(OH)3 Спирттерді алу жолдары: 1.Көмірсутектердің моногалогентуындыларының гидролизі: С2Н5СІ+NаОН→С2Н5ОН+NаСІ 2.Алкендерді гидратациялау: С2Н4+Н2О→С2Н5ОН 3.Құрамында қанты бар заттардың ашуы: С6Н12О6→2С2Н5ОН+2СО2↑ Химиялық қасиеттері: 1.Жану реакциясы: С2Н5ОН+3О2→2СО2+3Н2О+Q 2. Тотығу реакциясы: С2Н5ОН+ [О]→СН3СОН+Н2О СН3СОН+ [О]→СН3СООН 3.Этиленді алу: С2Н5ОН→С2Н4+Н2О О йлан, Жұптас, Бөліс Оқушылар тақырыпты өз беттерімен оқып шығады, содан соң тақырып бойынша берілген тапсырманы орындап, алған теориялық білімдерін практикамен дәлелдейді. Т апсырманы маршруттық картамен беріп, оқушылардың күтілетін нәтижесіне жетуін өздігінен жоспарлауға үйретеді. Маршруттық карта 1 – аялдама «Үшіншісі артық» 2 минут – 2 балл Мына қосылыстардың ішінен үшінші артық қосылысты тауып, сыз. CH3OH CH3Cl CH3CH2OH CH Материалды жүктеу Жүктеу Сақтау Бөлісу ЖИ арқылы жасау Файл форматы: docx Жаратылыстану Сабақ жоспары 9 сынып 31.12.2020 435 Жүктеу Сақтау ЖИ арқылы жасау Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз, шағым қалдыра аласыз Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз Іздеу Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз! Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі. Толығырақ Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз! Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз! Жариялау Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз! Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз! Жариялау Министірлікпен келісілген курстар тізімі Химия пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Тарих пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Биология пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Ағылшын тілі пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ География пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Информатика пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Мектепке дейінгі білім беру бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ «Қазақ тілі» жəне «Қазақ əдебиеті» бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Дене шынықтыру пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Білім алушылардың білім сапасын арттыру мақсатында сабақта цифрлық технологияларды қолдану 80/108 сағат Толығырақ Инклюзивті білім беру жүйесінде ерекше білім беру қажеттілігі бар білім алушыға психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету бойынша педагогтердің кәсіби және пәндік құзыреттіліктерін дамыту 80/108 сағат Толығырақ