Психологиядағы оқу дағдысы (psychological aspect of reading skills) – бұл оқушының мәтінді қабылдау, түсіну және өңдеу қабілеттерін қамтитын күрделі психологиялық процесс. Бұл процесс оқушының зейінін аудару, есте сақтау және ойлау қабілеттерін біріктіреді. Зейін (attention) – бұл оқушының мәтінге шоғырлану қабілеті, ол ақпаратты тиімді қабылдауға ықпал етеді. Зейіннің жоғары деңгейі оқушының мәтіннің мағынасын терең түсінуіне мүмкіндік береді. Мысалы, зейіні жоғары оқушы мәтіннің негізгі идеяларын оңай анықтай алады. Есте сақтау (memory) – бұл мәтінді оқу барысында алынған ақпаратты сақтап қалу қабілеті. Жақсы есте сақтау қабілеті оқушыларға оқу материалын ұзақ уақыт бойы есте ұстауға көмектеседі. Мысалы, мәтінді оқығаннан кейін оның мазмұнын қайта айтып беру мүмкіндігі. Ойлау қабілеті (thinking ability) – бұл оқушының оқылған мәтіннің мазмұнын талдау және оны түсіну қабілеті. Ойлау қабілеті арқылы оқушылар мәтіннің логикалық құрылымын түсініп, жаңа ақпаратты бұрынғы білімімен байланы

Артикуляция дегеніміз не? Артикуляция — сөйлеу кезінде дыбыстарды дұрыс, нақты айту үшін сөйлеу мүшелерінің (тіл, ерін, таңдай, жақ) үйлесімді қимылдауы. Артикуляциялық аппарат неғұрлым дамыған болса, баланың тілі соғұрлым анық әрі түсінікті болады. Неліктен бастауыш сыныпта артикуляцияға назар аудару қажет? 1. Фонетикалық дағдыларды қалыптастыру үшін — дұрыс дыбыстау сауатты жазуға әсер етеді. 2. Өзін-өзі білдіруге жағдай жасау — сөйлеу кемшіліктері оқушының өзіне сенімсіздік тудыруы мүмкін. 3. Әлеуметтік бейімделу үшін — сыныптастармен, мұғаліммен қарым-қатынаста қиындықтар туындамауы үшін. Оқыту әдістері мен тәсілдері: 1. Артикуляциялық жаттығулар «Тәтті тосап», «Сағат», «Ат шауып келеді» секілді ойын түріндегі жаттығулар арқылы тілдің ұшымен, бүйірімен жұмыс істету. Ерінге арналған жаттығулар (ерінді жиыру, керіп-көру, дөңгелектеу). 2. Айнамен жұмыс Балалар өз бет-әлпетін бақылай отырып, мұғалімнің үлгісін қайталайды. Бұл әдіс визуалды есте сақтауды арттыру 3. Дыбыстарды буында, с

Бастауыш сынып оқушыларының дұрыс сөйлеудегі артикуляциясын үйрету “Бастауыш сынып оқушыларының дұрыс сөйлеудегі артикуляциясын үйрету” – бұл өте маңызды тақырып, себебі дұрыс артикуляция балалардың сөздік қорын кеңейтуге, тіл байлығын дамытуға, және сөйлеу дағдыларын қалыптастыруға ықпал етеді. Артикуляция – дыбыстарды дұрыс айту үшін ауыз қуысының қозғалысы мен дыбыстарды дұрыс қалыптастырудың процесі. Бұл тақырып бойынша жұмыс істегенде, келесі аспектілерді ескеру маңызды: 1. Артикуляциялық жаттығулар: Оқушылардың дыбыстарды дұрыс айтуы үшін арнайы артикуляциялық жаттығуларды жүргізу өте маңызды. Мысалы, еріндер мен тілдің дұрыс қимылын жасауға арналған жаттығулар. 2. Дыбыстарды дұрыс айту: Балаларға әртүрлі дыбыстарды дұрыс айту әдістерін үйрету. Бұл үшін тыңдау және дұрыс үлгі жасау қажет. Мысалы, дауысты және дауыссыз дыбыстарды анық айту. 3. Сөйлеу жылдамдығы мен айқындылығы: Сөйлеу жылдамдығын реттеу, сөздің айқындығын жақсарту, сондай-ақ сөйлеу кезінде тыныс алу дағдылары