Талдықорған қаласындағы Дарынды балаларға арналған үш тілде оқытатын Мұхтар Арын атындағы № 24 «Экономика және бизнес» арнаулы лицейінің қазақ тілі мен әдебиет пәні мұғалімі Аяпова Туғанай Өзбекбайқызының тәрбие жұмысының жүйесі

БАҒДАРЛАМА (5-6 сынып үшін)

1. Кіріспе. Сынып жетекшісінің тәрбиелік әрекеті жайлы.

2. Рейтинг жүйесі.

3. Жауапкершілік түрлері.

4. Жаңа ортаға бейімделуі.

5. Интегративтік қасиеттерін бақылау.

6. Темперамент типтерін анықтау.

7. Лидерлік қабілет.

8. Тәрбие сағаттары және оның өзіндік талдауы жайлы.

9. Ата-анамен жұмыс түрлері. Анкета.

10. Кураторға жадынама.

Қазір жаңару кезінде біздің қоғамымыздың ілгерілеу процесінде адам факторы және оны жандандыру, ел өмірінің барлық жақтарын жаңарттыру бала тәрбиесінің мәні мен оның проблемаларын күрделендіріп отыр. Осыған байланысты тәрбие тиімділігі мен сапасын арттырудың негізі бағыты - барлық тәрбиелік істе баланы жеке тұлға деп танып, жан-жақты қалыптастыру. Жеке тұлғаның қалыптасуы – үздіксіз үрдіс. Әрбір балаға жеке тұлға ретінде қарап, оның өзіне тән санасы, есі, өзіндік әрекет жасай алатын қабілеті бар екенін ескере келіп, жеке бас дамытуға қасиететтерін дамытуға көмектесуіміз керек. Сыныптың нақтылы жұмыс жағдайын, оқушылардың жас және аралық ерекшеліктерін, сыныптың тәртібі мен оқу үлгерімі дәрежесін, тәрбие жұмысын белгілі бір жүйемен жүргізгенде нәтиже берері хақ. Ал табысқа жетудің негізгі кепілі – оқушыларын жақсы зерттеп білу.

К.Д.Ушинский «Жұрттың барлығы тәрбие беру төзімділікті талап ететінін мойындайды, кейбіреулер бұл үшін туа біткен қабілеттілік пен дағдыдан басқа арнайы білім қажет екеніне... көз жеткізеді» - деген екен. Олай болса, оқушыларға жақсы тәрбие беру міндеттері оларды мақсатқа сай, жүйелі түрде зерттеп - білуді талап етеді.

Әрбір бала өзінің балалық шағын мектепте өткізді. Кішкене бала болып келеді, өсіп жетілген, қалыптасқан адам болып шығады. Осы аралықта ол өзінің психикалық әрекетін игеріп, азаматтық құқық пен еңбек, кәсіби білімді меңгереді. Қазіргі заманда мектеп оқушысының оқу үлгерімін ғана емес, оқушының тұлғалық даму процесінің маңызды жақтарын қарастырады, яғни куратордың басты міндеті – әр оқушыны тәрбиелеуді мақсатқа бағыттай тәрбиелеу. Оқытуда білім, білік, дағды қалыптастыру тәрбиенің негізгі құралы болуда. Сондықтан тәрбие мынадай жоғары сапалық қасиеттерді қалыптастырудан тұрады:

- жоғарғы адамгершілік тәртіп;

- жалпы мәдениет;

- шығармашылық инициатива;

- әлеуметтік жетілу;

- білімін пайдалану қабілеттері.

Әр оқушының жеке тұлға ретінде өз ерекшелігі қайталанбас дара болғандықтан, барлық тәрбиелік әрекеттер сол ерекшеліктерді ескеріп жоспарланады, жасалады. Бұл әрекеттерді жүзеге асыруда куратор педагогикалық оптимизм принципін ұстану керек. Оның мәнін С.Л. Рубинштейн «Адамның жақсы, жаман жақтарымен күресуде жетістікке жету үшін оның жақсы жақтарын таба білу керек. Кім адамның кемшіліктерін түзеймін десе, оның артықшылықтарын іздейді», -деп түсіндіреді.

Тәрбие –мәңгілік категория. Ол әрбір педагогтың жүйелі жұмыс істеуі негізінде тәрбие қызметіндегі басты мақсаттарды және стратегиялық міндеттерді шешеді. Жүйедегі негізгі мақсат - оқу-тәрбие принциптерін басшылыққа ала отырып, педагогикалық пікірлерді іске асыру, диагностикалық әдістемелерді таңдау, «Өзін және өзгені танитын», «Өзін-өзі тәрбиелейтін», «Өзін-өзі басқаратын» шығармашыл жеке тұлға тәрбиелеу. Ұлттық мәдениетке сай білім беру мен тәрбиелеуге ғылыми тұрғыда қарау, жеке тұлғаны белсенді өзін-өзі бағалау, өзін-өзі анықтауға дайындау, өз-өзіне мінездеме берумен «Мен идеал», «Мен - Тұжырымдама» қалыптасуының негізін жүйелі диагностикалау. Тәрбие мазмұны - жеке тұлғаның мәдениетін қалыптастыруға бағытталады: ішкі мәдениет (рухани), сыртқы мәдениет (қарым-қатынас, тәртіп, сыртқы түр, өзін-өзі тәрбиелеу қабілеті).

Тәрбие құралы-диагностикалау, жобалау, зерттеу, талдау.

Тәрбиелеу үрдісі төмендегі схемаға сай жүргізіледі.

Тәрбиелеу үрдісінің құрылымы

• Мақсаткелік;

• Тәрбиенің әдісі мен құралдары, мазмұны;

• Тәрбиені ұйымдастыру

• Тәрбиелеу жағдайлары мен факторлары.

Тәрбиелеу үрдісі нәтижесінде жеке тұлға өз потенциалын мына құрылым арқылы корсетеді:

 Диагностикалық (танымдық)

 Аксиологиялық (құндылық)

 Креативтік (шығармашылық, жасампаздық)

* Коммуникативтік (қарым-қатынас)

Бұл потенциалдар тәрбие процесінің нәтижелік критерийлері болып табылады. Нәтижеге қол жеткізу үшін жеке тұлғаның өзін-өзі тәрбиелеудің дамытушы жүйе арқылы іске асырамыз. Ол жүйе арқылы I, II, III кезеңдерден құралған ғылыми тұрғыдағы тәрбие жүйесінің үлгісі.

I кезең – «Жеке бас қасиеттерін зерттеу» (5-6 сынып)

Эмоционалдылығы

Еңбекқорлық

Білімге құштарлық

Адалдық

Дербестік

Адамгершілік

Өзін және өзгені бақылау

Мақсаты: Өзін- өзі тануға жетелеу, өзіндік және өзара баға арқылы өз-өзіне сын көзбен қаруға бағалау нақтылығына үйрету.

Өзіндік және өзара бағалау картасы (5-сыныпта жасалады, әр оқушы өзін және өзге 3 оқушыны бағалайды.)

• Н. Индира

№	Интегративтік қасиеттер	7	6	5	4	3	2	1
1	Адалдық
2	Мейірімділік
3	Ақылдылық
4	еңбекқорлық
5	Батылдық
6	Өзін ұстай білу
7	Басқаны түсіне білу

А.Әйгерім

-Н.Рәмиля

-М.Мақсат

Осындағы төмен көрсеткіш –менің алдымдағы мақсатым, яғни сол оқушыны қалыпты деңгейге жеткізу.

Күтілетін нәтиже: Өзін-өзі тәрбиелеуге қол жеткізу.(Сыныптың көрсеткіші)

№	Оқушының аты-жөні	Адал- дық	Мейірім-ділік	Ақыл- дылық	Еңбекқор-лық	Батыл- дық	Өзін ұстай білу	Басқаны түсіне білу
1	А.Ә	7	6	4	7	6	6	5
2	Б. Ж	7	7	6	3	2	6	7
3	Б. Е	6	7	6	7	7	6	7
4	Б. Е	2	2	5	4	1	2	2
5	Б.Н	3	4	6	3	7	5	6
6	Е. Ш	5	5	4	4	5	5	5
7	Е. М	4	4	6	5	4	5	5
8	Ж. М	4	4	4	5	3	5	6
9	К.Ә	7	6	6	7	6	6	5
10	К.О	4	5	6	4	5	7	5
11	М.Ә	4	4 Жүктеу ЖИ арқылы жасау ЖИ арқылы жасау Бөлісу 1 - айлық Материал тарифі -96% жеңілдік 00 05 00 ҚМЖ Ашық сабақ Тәрбие сағаты Презентация БЖБ, ТЖБ тесттер Көрнекіліктер Балабақшаға арнарлған құжаттар Мақала, Эссе Дидактикалық ойындар және тағы басқа 400 000 материал Барлық 400 000 материалдарды шексіз жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз 1 990 ₸ 49 000₸ 1 айға қосылу Таңдау Материалға шағымдану Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз Жариялаған: Аяпова Туғанай Өзбекбайқызы 31 Наурыз 2021 805 Шағым жылдам қаралу үшін барынша толық ақпарат жіберіңіз Шағымды қалдыру Аяпова Туғанай Өзбекбайқызының тәрбие жұмысының жүйесі Тақырып бойынша 11 материал табылды Аяпова Туғанай Өзбекбайқызының тәрбие жұмысының жүйесі Материал туралы қысқаша түсінік Сынып жетекшісіне арналған тәрбие жұмысының жүйесі Материалды жүктеу Материалдың қысқаша нұсқасы Талдықорған қаласындағы Дарынды балаларға арналған үш тілде оқытатын Мұхтар Арын атындағы № 24 «Экономика және бизнес» арнаулы лицейінің қазақ тілі мен әдебиет пәні мұғалімі Аяпова Туғанай Өзбекбайқызының тәрбие жұмысының жүйесі БАҒДАРЛАМА (5-6 сынып үшін) 1. Кіріспе. Сынып жетекшісінің тәрбиелік әрекеті жайлы. 2. Рейтинг жүйесі. 3. Жауапкершілік түрлері. 4. Жаңа ортаға бейімделуі. 5. Интегративтік қасиеттерін бақылау. 6. Темперамент типтерін анықтау. 7. Лидерлік қабілет. 8. Тәрбие сағаттары және оның өзіндік талдауы жайлы. 9. Ата-анамен жұмыс түрлері. Анкета. 10. Кураторға жадынама. Қазір жаңару кезінде біздің қоғамымыздың ілгерілеу процесінде адам факторы және оны жандандыру, ел өмірінің барлық жақтарын жаңарттыру бала тәрбиесінің мәні мен оның проблемаларын күрделендіріп отыр. Осыған байланысты тәрбие тиімділігі мен сапасын арттырудың негізі бағыты - барлық тәрбиелік істе баланы жеке тұлға деп танып, жан-жақты қалыптастыру. Жеке тұлғаның қалыптасуы – үздіксіз үрдіс. Әрбір балаға жеке тұлға ретінде қарап, оның өзіне тән санасы, есі, өзіндік әрекет жасай алатын қабілеті бар екенін ескере келіп, жеке бас дамытуға қасиететтерін дамытуға көмектесуіміз керек. Сыныптың нақтылы жұмыс жағдайын, оқушылардың жас және аралық ерекшеліктерін, сыныптың тәртібі мен оқу үлгерімі дәрежесін, тәрбие жұмысын белгілі бір жүйемен жүргізгенде нәтиже берері хақ. Ал табысқа жетудің негізгі кепілі – оқушыларын жақсы зерттеп білу. К.Д.Ушинский «Жұрттың барлығы тәрбие беру төзімділікті талап ететінін мойындайды, кейбіреулер бұл үшін туа біткен қабілеттілік пен дағдыдан басқа арнайы білім қажет екеніне... көз жеткізеді» - деген екен. Олай болса, оқушыларға жақсы тәрбие беру міндеттері оларды мақсатқа сай, жүйелі түрде зерттеп - білуді талап етеді. Әрбір бала өзінің балалық шағын мектепте өткізді. Кішкене бала болып келеді, өсіп жетілген, қалыптасқан адам болып шығады. Осы аралықта ол өзінің психикалық әрекетін игеріп, азаматтық құқық пен еңбек, кәсіби білімді меңгереді. Қазіргі заманда мектеп оқушысының оқу үлгерімін ғана емес, оқушының тұлғалық даму процесінің маңызды жақтарын қарастырады, яғни куратордың басты міндеті – әр оқушыны тәрбиелеуді мақсатқа бағыттай тәрбиелеу. Оқытуда білім, білік, дағды қалыптастыру тәрбиенің негізгі құралы болуда. Сондықтан тәрбие мынадай жоғары сапалық қасиеттерді қалыптастырудан тұрады: - жоғарғы адамгершілік тәртіп; - жалпы мәдениет; - шығармашылық инициатива; - әлеуметтік жетілу; - білімін пайдалану қабілеттері. Әр оқушының жеке тұлға ретінде өз ерекшелігі қайталанбас дара болғандықтан, барлық тәрбиелік әрекеттер сол ерекшеліктерді ескеріп жоспарланады, жасалады. Бұл әрекеттерді жүзеге асыруда куратор педагогикалық оптимизм принципін ұстану керек. Оның мәнін С.Л. Рубинштейн «Адамның жақсы, жаман жақтарымен күресуде жетістікке жету үшін оның жақсы жақтарын таба білу керек. Кім адамның кемшіліктерін түзеймін десе, оның артықшылықтарын іздейді», -деп түсіндіреді. Тәрбие –мәңгілік категория. Ол әрбір педагогтың жүйелі жұмыс істеуі негізінде тәрбие қызметіндегі басты мақсаттарды және стратегиялық міндеттерді шешеді. Жүйедегі негізгі мақсат - оқу-тәрбие принциптерін басшылыққа ала отырып, педагогикалық пікірлерді іске асыру, диагностикалық әдістемелерді таңдау, «Өзін және өзгені танитын», «Өзін-өзі тәрбиелейтін», «Өзін-өзі басқаратын» шығармашыл жеке тұлға тәрбиелеу. Ұлттық мәдениетке сай білім беру мен тәрбиелеуге ғылыми тұрғыда қарау, жеке тұлғаны белсенді өзін-өзі бағалау, өзін-өзі анықтауға дайындау, өз-өзіне мінездеме берумен «Мен идеал», «Мен - Тұжырымдама» қалыптасуының негізін жүйелі диагностикалау. Тәрбие мазмұны - жеке тұлғаның мәдениетін қалыптастыруға бағытталады: ішкі мәдениет (рухани), сыртқы мәдениет (қарым-қатынас, тәртіп, сыртқы түр, өзін-өзі тәрбиелеу қабілеті). Тәрбие құралы-диагностикалау, жобалау, зерттеу, талдау. Тәрбиелеу үрдісі төмендегі схемаға сай жүргізіледі. Тәрбиелеу үрдісінің құрылымы Мақсаткелік; Тәрбиенің әдісі мен құралдары, мазмұны; Тәрбиені ұйымдастыру Тәрбиелеу жағдайлары мен факторлары. Тәрбиенің объектісі (Ұжым) Тәрбиелік деңгейі Тәрбиенің Субъектісі (Куратор) Педагогикалық шеберліктер Тәрбиелеу үрдісі нәтижесінде жеке тұлға өз потенциалын мына құрылым арқылы корсетеді:  Диагностикалық (танымдық)  Аксиологиялық (құндылық)  Креативтік (шығармашылық, жасампаздық) * Коммуникативтік (қарым-қатынас) Бұл потенциалдар тәрбие процесінің нәтижелік критерийлері болып табылады. Нәтижеге қол жеткізу үшін жеке тұлғаның өзін-өзі тәрбиелеудің дамытушы жүйе арқылы іске асырамыз. Ол жүйе арқылы I, II, III кезеңдерден құралған ғылыми тұрғыдағы тәрбие жүйесінің үлгісі. I кезең – «Жеке бас қасиеттерін зерттеу» (5-6 сынып) Эмоционалдылығы Еңбекқорлық Білімге құштарлық Адалдық Өз бойындағы интегративтік қасиеттерін бағалау арқылы өзіне-өзі сын көзбен қарап, бағалауға үйрену кезеңі. Дербестік Адамгершілік Өзін және өзгені бақылау Мақсаты: Өзін- өзі тануға жетелеу, өзіндік және өзара баға арқылы өз-өзіне сын көзбен қаруға бағалау нақтылығына үйрету. Өзіндік және өзара бағалау картасы (5-сыныпта жасалады, әр оқушы өзін және өзге 3 оқушыны бағалайды.) Н. Индира № Интегративтік қасиеттер 7 6 5 4 3 2 1 1 Адалдық 2 Мейірімділік 3 Ақылдылық 4 еңбекқорлық 5 Батылдық 6 Өзін ұстай білу 7 Басқаны түсіне білу А.Әйгерім -Н.Рәмиля -М.Мақсат Осындағы төмен көрсеткіш –менің алдымдағы мақсатым, яғни сол оқушыны қалыпты деңгейге жеткізу. Күтілетін нәтиже: Өзін-өзі тәрбиелеуге қол жеткізу.(Сыныптың көрсеткіші) № Оқушының аты-жөні Адал- дық Мейірім-ділік Ақыл- дылық Еңбекқор-лық Батыл- дық Өзін ұстай білу Басқаны түсіне білу 1 А.Ә 7 6 4 7 6 6 5 2 Б. Ж 7 7 6 3 2 6 7 3 Б. Е 6 7 6 7 7 6 7 4 Б. Е 2 2 5 4 1 2 2 5 Б.Н 3 4 6 3 7 5 6 6 Е. Ш 5 5 4 4 5 5 5 7 Е. М 4 4 6 5 4 5 5 8 Ж. М 4 4 4 5 3 5 6 9 К.Ә 7 6 6 7 6 6 5 10 К.О 4 5 6 4 5 7 5 11 М.Ә 4 4 Материалды жүктеу Жүктеу Сақтау Бөлісу ЖИ арқылы жасау Файл форматы: docx Сынып жетекші Авторлық бағдарлама 5 сынып 31.03.2021 805 Жүктеу Сақтау ЖИ арқылы жасау Жариялаған: Аяпова Туғанай Өзбекбайқызы Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз, шағым қалдыра аласыз Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз Іздеу Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз! Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі. Толығырақ Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз! Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз! Жариялау Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз! Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз! Жариялау Министірлікпен келісілген курстар тізімі Химия пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Тарих пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Биология пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Ағылшын тілі пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ География пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Информатика пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Мектепке дейінгі білім беру бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ «Қазақ тілі» жəне «Қазақ əдебиеті» бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Дене шынықтыру пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80/108 сағат Толығырақ Білім алушылардың білім сапасын арттыру мақсатында сабақта цифрлық технологияларды қолдану 80/108 сағат Толығырақ Инклюзивті білім беру жүйесінде ерекше білім беру қажеттілігі бар білім алушыға психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету бойынша педагогтердің кәсіби және пәндік құзыреттіліктерін дамыту 80/108 сағат Толығырақ