Аты-жөні: _______________________________Сыныбы:_____________Күні:___________
«География» пәнінен 4-тоқсанға арналған жиынтық бағалаудың тапсырмалары
а. Кескін картаға Оңтүстік Шығыс Азия елдерін түсіріңіз. Мысалы:______________________
_____________________________________________________________________________ [3]
b. Елдердің физикалық-географиялық орналасуының ерекшеліктерін сипаттаңыз [3]
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
-
а) Кестеден алынған мәліметтерді қолдана отырып, ЖІӨ деңгейі бойынша көрсеткіші жоғары елдердің дөңгелек диаграммасын құрыңыз. [4]
b
)
Кестедегі елдердің мәліметтерін қолдана отырып,
әлемнің қалған бөлігінің үлесін есептеп, осы дөңгелек диаграммада
көрсетіңіз. [2]
-
№
Елдер
Жан басына шаққандағы мөлшері % ЖІӨ (2018ж.) ХВҚ деректері бойынша
1
Қытай
18,67
2
АҚШ
15,20
3
Үндістан
7,74
4
Жапония
4,13
5
Германия
3,21
6
Ресей
3,12
7
Индонезия
2,58
8
Бразилия
2,49
9
Ұлыбритания
2,24
10
Франция
2,19
3.Елдердің рейтингтегі орнына әсер ететін түрткі жайттарды көрсетіңіз. Кестедегі бос орындар мен сөйлемдерді толықтырыңыз. [5]
|
Елдер |
ЖІӨ (2018 ж.) млрд.доллар |
Географиялық фактор |
Әлеуметтік фактор |
Экономикалық фактор |
Саяси фактор |
|
АҚШ |
20580 2орын |
Тынық және Атлант мұхиттарына тікелей шыға алады және |
Халық саны 327 млн ЭБХ 65% |
|
БҰҰ- на, НАТО-ға және т.б. халықаралық ұйымдарға мүше, әрі |
|
Қазақстан |
509 42 орын |
|
Халық сауаттылығы 99% ЭБХ 65% |
Мұнай өндірісіне тәуелділік және |
|
|
Нигер |
23,5 144 орын |
Теңізге шыға алмайды және |
|
Пайдалы қазбаларды өндіруде техника мен технологияның жетіспеушілігі және |
Әлемдік тәжірибеде дауыс беру мүмкіндігі жоқ. |
4. Тапсырманы орындаңыз.
а) Салыстырмалы әдіс көрсеткіштерінің бірі жан басына шаққандағы жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) ұғымын мазмұндаңыз.___________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
b) ЖҰӨ-ді есептеу жолын көрсетіңіз._______________________________________________________ _______________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
с) ЖҰӨ-нің ЖІӨ -нен айырмашылығын ажыратыңыз. ________________________________________ ___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
d) СҚП- сатып алу қабілетінің паритетін есептеу тәсілін мазмұндаңыз. __________________________ _______________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
5. Әлемді аудандастырудың негізгі белгілері бойынша сипаттаңыз
а) Физикалық- географиялық аудандастыруды мазмұндаңыз.___________________________________ __________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
b) Тарихи-мәдени белгілер бойынша аудандастыруды түсіндіріңіз.______________________________ _____________________________________________________________________________________[1]
с) Саяси географиялық аудандастыру белгілері бойынша сипаттаңыз.___________________________ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
d) Геосаяси аудандастыруды сипаттаңыз.____________________________________________________ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________[1]
Балл қою кестесі
|
№ |
Жауап |
Балл |
Қосымша ақпарат |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
1 |
Солтүстік Америка: Канада, АҚШелдері аймағын белгілейді. Орталықжәне Шығыс Азия: Қытай,Монғолия,Қазақстан, Өзбекстан,Қырғызстан,Түркменстан,Тәжікстан,Жапония,Корея Республикасы,Корей Халық Демократиялық Республикасы тарихи- географиялық аймақтарын кескін картаға түсіреді. |
1 1 1 |
Кескін картаға аймақтарды түсіргені үшін баллқойылады |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
2 |
а) Кестедегі мәліметтерді пайдаланып, ЖІӨдеңгейі бойынша елдердің көрсеткіштерін диаграмма түрінде көрсетеді
b) Әлемнің қалған бөлігінің үлесін есептейді- 38,43%, диаграммаға мәліметтерді дұрыс түсіреді. |
1 1
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
3 |
а) АҚШ экономикалық фактор- НАФТА-ға мүше,әлемдік сауда жүйесінде көптеген әріптестерінің болуы,ХВҚ мен әлемдік банкке әсер етуі. b)Қазақстан географиялық фактор-Теңізге шығатын жолы жоқ.Еуразия материгінің орталығы мен Ұлы Жібек жолының бойында орналасқан. с) Қазақстан саяси фактор- Көрші елдермен жақсы ашық қарым- қатынаста. d) Нигер әлеуметтік фактор- Халықтың сауатсыздығы. Халықының көпшілігінің әлеуметтік жағдайы осал. |
1 1 1 1 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
4 |
«Адамзаттың дамуындағы басым мәселелері» схемасын толықтырады: Энергетикалық Экологиялық Дүниежүзілік мұхит ресурстарын пайдалану. |
1 1 1 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
5 |
Тапсырмаларға толық жауап береді. а) Жан басына шаққандағы жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) – Жыл ішінде экономикада өндірілген түпкілікті тауарлар мен қызметтердің толық көлемінің жалпы нарықтық құны. b)ЖҰӨ-ді есептеу әдісі: Жыл ішінде өндірілген тауарлар мен қызметтерді сатып алуға компанияның барлық шығындарының жиынтығы; сол жылы өндіріске түскен ақшалай кірісті қосу арқылы немесе қосылған мәндерді жинақтау арқылы. с)ЖҰӨ-нің ЖІӨ -нен айырмашылығы ЖҰӨ көрсеткіші халық тұтынған тауарлар мен қызметтердің, мемлекеттік сатып алудың , күрделі салымдардың құнын қамтиды. d)СҚП- сатып алу қабілетінің паритеті-түрлі елдерде ұқсас өнімдер құны негізінде екі валюта қатынасы болып табылады. |
1 1 1 1 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
6 |
Аудандастырудың негізгі белгілерін сипаттайды. а) физикалық-географиялық аудандастыру – табиғаттың өзара ұқсас және өзіндік ерекшеліктеріне ие аймақтар мен зерттеуге негізделген жер бетін аумақтық бөлу жүйесі. b)Тарихи-мәдени аудандастыру– тарихи жағдайлардың ортақтығы, әлеуметтік экономикалық дамуы мен өзара ықпалына байланысты халықтың ұқсас мәдени тұрмыстық ерекшеліктері қалыптасатын аумақтар. с) Саяси географиялық аудандастыру- «Қандайда бір елдің саяси- географиялық жағдайы» ұғымы мемлекеттің басқа елдерге қатысты оның жағдайын білдіреді. d) Геосаяси аудандастыруды- жаһандық , өңірлік , мемлекетішілік деңгейлердегі оқиғалардың дамуын зерттейтін сала.Мемлекеттердің мүдделерін көрсетеді. |
1 1 1 1 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
7 |
Дүниежүзілік мұхит проблемаларының 2 себебін талдайды:Мұнай өндіру және тасымалдау кезінде мұхит суына қосылады, өнеркәсіптен шыққан лас сулар жеткілікті түрде тазартылмайды. Дүниежүзілік мұхит проблемаларының 2 салдарын анықтайды:Мұхиттардың биологиялық өнімділігінің төмендеуі,мұхит суының ластануы,адамдардың түрлі тері ауруларына шалдығуы. |
2 2 |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
8 |
|
уразия құрлығының
кескін картасы берілген.













