Желі компоненттері

23.05.22.жыл

Желі компоненттері:

Желі құрамындағы негізгі элементтер: Компьютерлер: (ПК; ноутбуктер; мэйнфреймдер). Коммуникациялық жабдықтар: (коммутаторлар; маршрутизаторлар; байланыс арналары). Операциялық жүйелер: (Windows; Novell NetWare; Unix). Желі қосымшалары: (желілік принтер; желілік диск; мәліметтер базасы). Оларға модемдер, кабель жүйелері, көпірлер (мосты), коммутаторлар, маршрутизаторлар, модульдік концентраторлар, т.б. жатады. Қазіргі кезде коммуникациялық құрылғылар арнайы күрделі мультипроцессор түрінде де кездеседі, сондықтан оларға конфигурациялау, оптимизациялау және администрациялау істерін жүргізу керек.

Компьютерлік желі (ағылш. сomputer network) — барлық құрылғылардың бір бірімен өзара әрекеттесуіне мүмкіндік беретін байланыс желілері арқылы қосылған компьютерлердің және басып шығарғыштар мен мәтіналғылар сияқты басқа құрылғылардың тобы. Желілер шағын немесе үлкен, кабельдер арқылы тұрақты жалғанған, немесе телефон желілері мен сымсыз арналар арқылы уақытша жалғанған болуы мүмкін. Жергілікті желі (ағылш. Local Area Network, LAN) — салыстырмалы түрде шектеулі кеңістіктің (мысалы ғимараттың) шегінде компьютерлер, басып шығарғыштар мен басқа да құрылғылар тобын біріктіретін коммуникациялық желі. Жергілікті желі бір біріне қосылған құрылғылардың өзара әрекеттесуіне мүмкіндік береді. Желі – мәліметтерді компьютерлер арасында жеткізу құралдарымен біріктірілген компьютерлердің жиынтығы . Желінің тиімді жұмыс істеуі үшін ОЖ-дің арнайы түрлері – желілік ОЖ қолданылады. Желілік ОЖ – есептеу желісін бір орталықтан басқаруға арналған программалар кешені (Windows NT, Novell NetWare, т.б.). Желілік қолданбалар– желілік ОЖ-нің мүмкіндіктерін кеңейтетін қолданбалы программалық кешендер (пошталық программалар, желілік мәліметтер қорлары, т.с.с.). Желіге қосылатын барлық құрылғыларды үш функционалдық топқа бөледі, олар:- жұмыс станциялары;- желі серверлері; - қатынастық тораптар. Ең үлкен желі — Интернет, ол бүкіләлемдік желілер тобы болып табылады. Интернет – ауқымды ақпараттық инфрақұрылым. Қазіргі уақытта 20-да аса ауқымды (глобальды желілер (compuserve, America Online, MS Network)) бар, бірақ олардың ең танымалдысы – Интернет желісі. Интернет – бір-бірімен байланыс каналдары ж/е бірегей қабылдау, мәліметтерді беру стандарттары арқылы өзара байланысқан компьютерлер мен компьютерлер желілерінің жиынтығы.

Виртуалды жеке желілір (VPN) технологиясының маңызы – берілген канал бойынша таратылатын ақпараттың шифрлаудың арнайы алгоритмін қолдануынан өте жоғары қауіпсізідігін қамтамасыз ететін, VPN қолданушысының компьютерінің арнайы бағдарламалық қамтама көмегімен орнатылып қойылған жалпы қолжетімді желі үстіне қосылғанда жаңа жабық шифрланған байланыс каналы қалыптасады.
Бүгінгі таңда, глобалды компьютерлік желілер кең қолданыста болғандықтан, өзінің жеке локалды желіңді тұрғызу (мысалы, өз кеңселік желілерді қосу ушін) тиімсіз болып табылады. Оданда бір глобалды желіге қосылып, сол арқылы жұмыс жасаған арзанырақ. Алайда глобалды желі арқылы таратылатын ақпаратты ауыстырып немесе жолдан ұстап қалу оңайға түседі.
Осы жағдайлардан қорғануға мүмкіндік беретін, әмбебап желіні – VPN (виртуалды жеке желіні) қолдану.
VPN желісі арқылы өтетін ақпарат тарату берілген ақпараттарды шифрлау арқылы жүзеге асады. Виртуалды жеке желілерді қолдану бар таратылатын ақпаратқа болжанбаған қолданудан қорғануға рұқсат етеді және де қолданушыларға жалпы желінің документтеріне қолданысты қамтамасыз етеді, себебі олар корпоративті документтер. Сонда да қолданыстағы мекен – жайлар желіде құпия болып қалмақ.
VPN таратылатын ақпараттардың тұтастығын және қауіпсіздігін қамтамасыз ететін жеке машиналар бірлестігін немесе виртуалды желідегі локалды желі болып табылады. Ол ерекшеленген жеке желі қасиетіне ие және екі компьютер арасында ақпаратты аралық желі арқылы (internetwork) таратуға мүмкіндік береді, мысалы Internet. VPN алыстатылған қол жетімділік әдістерімен салыстырғанда экономикалық артықшылықтарымен ерекшеленеді. Біріншіден, қолданушылар корпоративті желіге онымен коммутациялық байланыс орнатпай-ақ қосыла алады, осылайша модемдерді қолдану қажеттілігі болмайды. Екіншіден, ерекшеленген желілерді қолданбауға болады.
VPN техникалық жүзеге асуы үшін, стандартты желілік құрылғылардан басқа, туннельдердің пайда болуының бар функцияларын, ақпарат қауіпсіздігін, трафик бақылауын, және де орталықтандырылған басқару функциясын орындайтын VPN шлюзі қажет болады. Бүгінгі таңда VPN – үнемді, сенімді және жалпыға қол жетімді алыстатылған қол жетімділіктің ұйымдастырылуының шешімі. Ара қашықтық қандай болмасын, VPN жер бетінің кез келген нүктесімен байланысты қамтамасыз етеді және ең маңызды ақпараттардың таратылуының сақтап қалуын қамт