Коучинг. "Оқушылардың академиялық біліктілігін арттыру және эффективті білім беру процесіндегі CLIL әдісі"

Коучинг тақырыбы:

Оқушылардың академиялық біліктілігін арттыру және эффективті білім беру процесіндегі CLIL әдісі

Мерзімі:

13.10.2017 ж.

Жалпы мақсаты:

Оқыту мен оқуда пән мен тілді кіріктіру арқылы  мұғалімнің пәнді меңгертуге қажетті тілдік білім мен дағдыларды оқушылардың академиялық біліктілігін арттыруда қолдану аясын кеңіту

Оқу нәтижелері:

- CLIL әдісі туралы түсініктері болады;

-Пәнді меңгертуге қажетті тілдік білім мен дағдыларды оқушылардың академиялық біліктілігін арттыруда қолдану аясы кеңейді ;

Түйінді идеялар:

CLIL – пән мен тілді кіріктіріп оқыту әдісі

Ресурстар

Таныстырылым, таратпа материалдар

Құралдар

А₃ қағазы, маркерлер, магниттер, стикерлер

Қолданатын әдіс-тәсілдер

Топтық жұмыс, таныстырылым

Жаттығулар мен тапсырмалар /уақыт/

№

Коучтің іс- әрекеті

Мұғалімдердің іс-әрекеті

3 минут

1

Жағымды психологиялық ахуал тудыру. Өзіңізге жақын адамнан қандай жылы сөз естігіңіз келеді. Стикерлерге жазыңыздар.

Жағымды, жылы сөздер жазады, жүрекке іледі

Тапсырма

7 минут

2

Коучинг тақырыбы мен мақсатымен таныстырады.

"CLIL әдісі туралы білетініміз" тақырыбын талқылау ұсынылады

Тақырыпты талқылап, ойларын флипчартқа түсіреді, қорғайды

3 минут

3

" CLIL деген не ?" бейне ролик

Бейне ролик көреді

Таныстырылым

5 мин

4

CLIL әдісін 1994 жылы көптілді білім беруді зерттеуші Дэвид Марш Еуропадағы тілдік білім берудің жағдайын үйлестіру бойынша жұмыс істеу барысында енгізді.

Халықаралық сарапшылар CLIL әдісін төмендегідей анықтайды:

• тілді мәдениетаралық ойлауға дайындық және жалпы білім беруді жақсартудың құралы ретінде қарайтын әдіс;

• пән арқылы тілді зерттеуге және пәнді зерттеуге бағытталған әдісі;

• пәндерді екінші немесе үшінші тілді зерттеу арқылы және пәндік облыстарды зерттеу арқылы тілдік дағдыларын жетілдіру, яғни бір мезгілде пәндік және тілдік мақсаттарға қол жеткізу.

CLIL әдісі тілге бағытталмаған пәндердер мен осы пәнді оқытудағы тілдің даму шеберлігіне бағытталған. CLIL әдісі оқушылардың мәдени біліктілігін, тілдік және коммуникативтік құзыреттілігін қалыптастыруға септігін тигізеді, ал бұл қазіргі қоғамда жұмыс берушілердің ең қажет ететін дағыларының бірі болып табылады.

CLIL әдісін еліміздің көптеген білім ордалары оқыту үрдісінде қолданып жатыр. Назарбаев Зияткерлік мектептерінде де бұл әдісті кеңінен қолданылуда. Өйткені, кейбір пәндер оқушылардың ана тілінде жүргізілмейді. Сондықтан пәнді оқытудағы тіл – екінші тіл болып табылады. Оқушы осы тілде пәнді түсіне отырып, өз ойын екінші тілде жеткізе білуі қажет.

Жалпы CLIL әдісінің негізгі принциптерін анықтауда бес аспект белгіленді. Оның әрқайсысы оқушының жас ерекшелігіне, әлеуметтік-тілдік ортасына және CLIL әдісіне тереңдеу деңгейіне байланысты жүзеге асады.

1. Мәдени аспект

2. Әлеуметтік аспект

3. Тілдік аспект

4. Пәндік аспект

5. Оқыту аспектісі

CLIL-дің оқушыларға берер мүмкіндігі

Тілді тек тіл ретінде ғана емес, таным құралы ретінде пайдалану:

- сын тұрғысынан ойлау;

- тілдерді жоғары деңгейде меңгеру және қызметтің барлық салаларында қолдана білу;

-өз мәдениетін бағалау;

- басқа да мәдениеттерді түсініп, құрметтеу;

- азаматтық жауапкершілік;

- функционалдық сауаттылық;

- өмір бойы білім алу.

1999 жылы профессор Ду Койл CLIL әдісі бойынша сабақтарды жоспарлаудың негізгі және маңызды  4 «С» қағидаларын дамытты. Аталмыш қағидалар топтамасы қалыптасқан тілдерді оқыту дидактикалық қағидаларынан айырмашылығы бар. Мәселен, CLIL әдісінің қағидалары аясында мазмұн (пәндік мазмұн, пәнаралық байланыс), тіл және таным (сыни тұрғыдан ойлау процесі) ұсынылған. Жоғарыда аталған ұстанымдар CLIL бойынша жүргізілетін сабақтың негізін анықтайды. Мәселен, сабақтың мазмұны пәнаралық байланыс, қарым-қатынас оқушылардың шетел тілі арқылы өз ойын білдіре білуі ол диалог немесе монолог әлде басқа да формада болуы мүмкін. Келесі, таным арқылы ұсынылған тапсырмалар оқушылардың дүниетанымын артырып, әлем тануға құштарлығын кеңейтеді. Соңғысы, мәдениет ұстанымы арқылы қалыптасқан жағдай, әлемдегі жағдаятқа оқушылардың көзқарасын анықтап, өз ойларын жетілдіруге жағдай жасайды

• CONTENT (Мазмұн) - бұл пән саласындағы ілгері басатын білімдер,біліктер,дағдылар;

• COMMUNICATION (Қарым-қатынас) - бұл оқытуда шет тілін пайдалану біліктері;

• COGNITION (Таным) - бұл жалпы түсінікті қалыптастыратын(нақты және абстрактілі)танымдық және ойлау қабілеттерін дамыту;

• CULTURE (Мәдениет) - бұл өзін мәдениеттің бір бөлігі ретінде ұғыну,сонымен қатар балама мәдениеттерді қабылдау.

Жалпы білім беретін мектептерде CLIL әдістемесінің негізін келесідей постулаттар құрайды:

• Тілді білу пән мазмұнын оқып білу құралы болып табылады;

• Сабақтар еліктіргіш түрде өткізіліп, оқушылар ғылыми тәжірибелерді орындайды және түрлі эксперименттерді іске асырады;

• Тіл жалпы білім беру бағдарламасына кіріктірілген;

• Тілді қызықты тақырыптарды талқылауға мүмкіндік беретіндей етіп пайдалануға үйренудің мотивациясы арта түседі;

• Сабақтар тілдік ортаға енуге негізделеді;

- Мәтіндерді шет тілінде оқу қажетті дағдылар болып табылады.

Қорыта айтқанда, CLIL әдісінің мақсаты:

• Пәнге байланысты оқушыларға жаңа ұғымдар мен идеяларды таныстыру;

• Оқушылардың пән мен тілді қатар меңгеруін қамтамасыз ету;

• Оқушылардың екінші тілде сөйлеу сенімділігін арттыру;

• Сабақта пән мазмұнын алдыңғы қатарға қою;

• Сабақты екінші тіл оқу жоспарына сәйкес оқушылардың қабілетіне орай жоспарлау;

• Оқушылардың түрлі ойлау қабілетін арттыратын тапсырмалар беру;

• Оқушыларды тіл мен пәнді қатар меңгеруі барысында қолдау көрсету.

Біз екінші тілді меңгеруде оқытудың жаңа кезеңіне қадам басып отырмыз. Бірнеше жыл бойы жүргізіліп жүрген зерттеулердің нәтижесінде СLIL әдісінің ұтымды тұстарын барлық ел көріп отыр. Оны мұғалімдер ғана емес, оқушылар ата-аналар да бағалайды.

Қажетті ақпараттарды түртіп алады, сұрақ қояды

Рефлексия

2 мин

4

"Бес саусақ" әдісі арқылы бағалау

Б ас бармақ - маған бәрі ұнады, тамаша

Сұқ саусақ - бұған көңіл бөлу керек;

Ортаңғы саусақ - маған мүлде ұнаған жоқ

Шылдыр шүмек - бүл жерде жағымды психологиялық атмосфера

болды...

Күшкентай бөбек - маған жетпеді...