Сабақтың барысы:

Интернетке тәуелділік — бұл адамның интернетті шамадан тыс пайдалануынан туындайтын психологиялық және мінез-құлықтық тәуелділік түрі. Бұл жағдайда адам интернетке байланып, күнделікті өміріндегі маңызды міндеттер мен қарым-қатынастарға назар аударуды тоқтатады. Интернетке тәуелділік жеке тұлғаның жұмысқа, оқуға, отбасына немесе жеке өміріне кері әсерін тигізеді.

Интернетке тәуелділіктің негізгі белгілері:

1. Уақытты бақылау жоғалту: Адам интернетте ұзақ уақыт отырса да, оның қанша уақыт өткенін байқамайды. Интернетті пайдалану уақыты артып, адам оған көбірек уақыт бөлгісі келеді.

2. **Интернетсіз өмір сүре алмау**: Адам интернетке кіре алмаса, мазасызданып, жайсыздық сезінеді. Ол шынайы өмірден, адамдармен қарым-қатынастан гөрі интернетте көбірек уақыт өткізуді қалайды.

3. **Жеке және әлеуметтік өмірдегі өзгерістер**: Интернетке тәуелді адамдар нақты өмірде достарымен және жақындарымен байланыс орнатудан алшақтайды. Бұл олардың жалғыздық сезімін арттырып, депрессия мен күйзелістің дамуына ықпал етеді.

4. **Ұйқының бұзылуы және шаршау**: Тәуелділік нәтижесінде адам ұйқысын интернетте уақыт өткізуге ауыстырып, күндіз шаршап, өнімділігі төмендейді.

5. **Өнімділіктің төмендеуі**: Оқу мен жұмыстағы міндеттеріне жауапкершілік азаяды, себебі адам уақытын интернетке жұмсап, шынайы өмірдегі маңызды істерге көңіл бөлмейді.

### Интернетке тәуелділіктің себептері:

- **Әлеуметтік оқшаулану**: Кейбір адамдар шынайы өмірдегі қиындықтардан қашу үшін интернетте виртуалды орта табуға ұмтылады.

- **Қызығушылық пен эмоциялық қанағаттану**: Интернет ойындары, әлеуметтік желілер және видеоконтент жылдам қанағаттану сезімін береді. Бұл адамдардың интернетте көбірек уақыт өткізуіне себеп болады.

- **Шекараның болмауы**: Интернетке кіруге шектеулердің болмауы және 24/7 қолжетімділігі адамдардың оны шамадан тыс пайдалануына ықпал етеді.

### Интернетке тәуелділіктің алдын алу және оны емдеу жолдары:

1. **Уақытты басқару**: Интернетті пайдалану уақытына шектеу қою. Белгілі бір уақытта ғана интернетке кіруге тырысу және басқа да маңызды істерге көңіл бөлу.

2. **Қызығушылықтарды дамыту**: Спорт, шығармашылық іс-әрекеттер немесе қоғамдық жұмыстар сияқты басқа да қызықты іс-шараларға араласу арқылы интернеттен тәуелділікті азайту.

3. **Әлеуметтік байланыстарды күшейту**: Достармен және отбасы мүшелерімен уақыт өткізу, шынайы қарым-қатынасты дамыту интернетке тәуелділікті төмендетеді.

4. **Психологтың көмегі**: Егер интернетке тәуелділік ауыр дәрежеде болса, мамандардың көмегіне жүгіну қажет. Психотерапия және кеңес беру арқылы адамға интернетке деген қатынасын реттеуге және өмірінде тепе-теңдік орнатуға көмектесуге болады.

Интернетке тәуелділік – заманауи қоғамда жиі кездесетін мәселе, сондықтан оны ерте кезеңде анықтап, тиімді шаралар қолдану маңызды.