Тақырыбы: Сен және сенің құқығың.

Мақсаты: Оқушылардың қоғамдық және азаматтық мәртебесін

қорғау үшін құқықтары мен міндеттерін заңның

талабына сай болуға, өзін - өзі тәрбиелеуге, құқықтық

тұрғыдан қалыптастыруға әсер ету.

Көрнекілігі: Конституция, Балалар құқығы туралы Конвенция.

I Ұйымдастыру кезеңі.

Қызығушылықты ояту.

Балалар бүгінгі біздің шарамыздың ерекшелігі сол, біз өзімізді жай сыныпта отырмыз деп емес, көк теңізді жүзіп келе жатқан кемеде отырмыз деп сезініп, қиялға берілелік.

• Қане көзімізді жұмып көз алдымызға көк теңізді келтірелік. Құлақтарыңызға көк теңізді келтірелік. Құлақтарыңызға ненің дыбысы келді, көз алдына не елестейді (оқушы қиялын айтқызу).

• Кенет сигнал түседі.

Мұғалім: Балалар біздің радиоқабылдағышқа сигнал түсті, тыңдап көрелік.

Сигнал оқылады: Біз “сәтсіздік” аралының тұрғындары ақпейілді, мейірімді, жанымызды ұғатын жанашыр адамдардан көмек күтеміз. Арал тұрғындарына жағдайлары өте нашар, алға басқан істері кейін кетіп, сәтсіздікке ұшырауда. Балалар бір – бірімен тіл табыса алмай, олардың арасында айқай – шу, айтыс – тартыс жиі болады, бірін – бірі түсінуден қалды. Үлкенге құрмет, кішіге ізет дегенді ұмытқалы қашан. Жалпы адамдардың қандай құқықтары мен міндеттері бар екенін білмей, дал болып отырмыз. Бізді естіп отырғандар болса көмек берулеріңізді сұраймыз.

Мұғалім: Ал балалар “сәтсіздік” аралына адамдардың қандай құқықтары мен міндеттері бар екенін айтып, көмек көрсетіп, ақыл – кеңес бере аламыз ба?

• Ал енді арал тұрғындарына ең бірінші нені білу керек?

• Заңдарды, құқықтарды.

• Онда құқық дегенді қалай түсінесіңдер, оларды қайдан оқып, білуге болады?

• Конститутция, Ата заң.

• Онда мына сызбаға назар аудара отырып, ең бірінші құқық сақтау нормалары туралы танысып, түсініп, арал тұрғындарына көмек көрсетеміз.

Құқық нормалары

Қазір әр каютадағы адамдарғаалдына ҚР баланың құқықтары туралы заңдарының кейбір баптары берілген. Сендер таңдап өздеріңе қатысты баптарды таңдап алып, талдаңдар.

8 – бап

1. Баланың денсаулық сақтауға құқығы.

9 – бап

1. Баланың даралық ерекшеліктеріне және оны сақтауға құқығы.

10 – бап

1. Әрбір баланың өмір сүруге, жеке басының бостандығына, қадір – қасиетіне және жеке өміріне қол сұғылмауға құқығы бар.

15 – бап

1. Әрбір баланың білім алуға құқығы бар және Қазақстан Республикасының білім туралы заңдарына сәйкесоған тегін орта білім, бастапқы кәсіби білім және конкурстық негізде тегін орта кәсіби және жоғары кәсіби білім алуға кепілдік беріледі.

17 – бап

1. Мемлекеттік органдар ата – анасының қамқарлығынсыз қалған әрбір балаға, қорғаншылық немесе қамқоршылық нысанына қарамастан, бірдей материалдық және өзге де жағдайларды қамтамасыз етеді.

24 – бап

1. Ата – анасы немесе басқа да заңды өкілдері өздерінің қабілеті мен қаржы мүмкіндіктері шегінде баланың жан – жақты дамуы үшін қажетті жағдай жасауға міндетті.

24 – бап

2. Ата – анасы баланы тәрбиелеуге, оны күтіп бағуды жүзеге асыруға, материалдық жағынан қолдап, оның әл – ауқатына қамқорлық жасауға, тұрғын үймен қамтамасыз етуге міндетті.

37 – бап

1. Баланың ата-анасы, басқа да заңды өкілдері, мемлекеттік органдар, сондай – ақ баланы тәрбиелеу мен білім беру функциясын жүзеге асыратын ұйымдар салауатты өмір салтын және алкогольді өнімдер мен темекі бұйымдарының зиянды екенін насихаттауға міндетті.

37 – бап

2. Балаға алкогольді өнімдер мен темекіні және темекі бұйымдарын сатуға тыйым салынады.

35 – бап

1. Кәмелеттік жасқа толмаған балаларға қатысты діни жоралар ата – анасының немесе олардың орнындағы адамдардың келісімімен жасалады. Балаларды дінге тарту жөніндегі мәжбүрлеу шараларына жол берілмейді.

39 – бап

1. Балаларға арнап нәсілдік, ұлттық, әлеуметтік және діни өшпенділікті өршітуге бағытталған тектік – топтық ерекшеліктің соғысты насихаттайтын конститутциялық құрылысты күштеп өзгертуге және ҚР ның аумақтық тұтастығын бұзуға шақыратын үндеулері парнографиясы бар немесе баланың рухани және имандылық жағынан дамуына өзгеше зиян келтіретін ойыншықтарды, кинофильмдерді, дыбыс және бейне жазбаларды көрсетуді, сатуды, сыйға тартуды, көбейтуді және прокатқа беруді жүзеге асыруға, әдебиеттерді, журналдарды және басқа бұқаралық ақпарат құралдарын таратуға тыйым салынады.