«Зорлық-зомбылықсыз өмір» тақырыбында әңгімелесу өткізудің басты мақсаты – балалар мен жастарға зорлық-зомбылықтың зиянын түсіндіру, оларды зорлық-зомбылықтың алдын алуға үйрету және қауіпсіз ортада өмір сүруге тәрбиелеу. Әңгімелесу барысында зорлық-зомбылықтың қандай түрлері бар екенін, оның а дам өміріне, денсаулығына, психологиялық жағдайына қалай әсер ететінін талқылап, зорлық-зомбылыққа жол бермеудің әдістерін қарастыру маңызды.

Әңгімелесу жоспары

1. Кіріспе (Зорлық-зомбылық дегеніміз не?)

• Зорлық-зомбылықтың анықтамасы: адамға зиян келтіру, оны қорлау, үрейлендіру, психологиялық немесе физикалық күш көрсету.

• Зорлық-зомбылықтың түрлері:

  • Физикалық зорлық-зомбылық: соққылар, ұру, денеге күш қолдану.

  • Психологиялық зорлық-зомбылық: қорқыту, кемсіту, эмоционалды зорлық-зомбылық.

  • Сексуалдық зорлық-зомбылық: мәжбүрлеу, зорлау, жыныстық қатынасқа мәжбүрлеу.

  • Экономикалық зорлық-зомбылық: адамды қаржылық тәуелділікте ұстау, оның жеке қаржылық деректерін бақылау.

2. Зорлық-зомбылықтың салдары

• Денсаулыққа әсері: дене жарақаттары, психикалық ауытқулар, стресстік жағдайлар.

• Психологиялық және эмоциялық зардаптар: депрессия, мазасыздық, өзін-өзі бағалаудың төмендеуі.

• Әлеуметтік әсерлері: адамдар арасындағы сенімсіздік, жалғыздық сезімі, қоғамнан оқшаулану.

• Болашаққа әсері: зорлық-зомбылық көрген балалар мен жасөспірімдер көбінесе өскен кезде зорлық-зомбылық көрсетуші немесе құрбаны болуға бейім болады.

3. Зорлық-зомбылықтың алдын алу

• Құқықтарыңды білу: әр бала мен ересек адамның жеке қауіпсіздігі мен құқығын қорғауға құқығы бар. Әр адам өзіне және өзгелерге құрметпен қарауы тиіс.

• Өз сезімдеріңді білдіру: қорлық көрген жағдайда дереу көмек сұрау, ашық сөйлесу, ата-аналарға, мұғалімдерге немесе сенімді ересектерге хабарлау.

• Қауіпсіз қарым-қатынас жасау: достық қарым-қатынаста бір-біріңді қолдау, бір-біріңе құрметпен қарау.

• Балаларды қорғау жүйелері: балаларды қорғауға арналған арнайы телефон нөмірлері мен сенім телефондары, құқық қорғаушы ұйымдар мен әлеуметтік қызметтер туралы ақпарат.

4. Зорлық-зомбылықсыз қоғам құру

• Әр адам өзінің және өзгелердің құқығын құрметтеуге міндетті.

• Зорлық-зомбылыққа қарсы мәдениетті қалыптастыру — адамдардың бір-біріне деген сезімдері мен қарым-қатынастарын жақсартудың жолы.

• Балалар мен жасөспірімдерге зорлық-зомбылықсыз өмір сүрудің маңыздылығын үйрету — бұл болашақта зорлық-зомбылықты болдырмауға көмектеседі.

Қорытынды:

• Зорлық-зомбылықсыз өмір сүру — бұл әр адам мен қоғамның мақсаты болуы тиіс. Біз барлығымыз бейбітшілік пен құрметке негізделген қоғам құру үшін әрекет етуіміз қажет.

• Әрбір адам өзінің құқығын, денсаулығын, қауіпсіздігін қорғау құқығына ие. Зорлық-зомбылыққа қарсы тұрып, әркім өз қоғамын жақсы жаққа өзгерту үшін жауапты болуға тиіс.

Қатысушылармен әңгіме жүргізу:

• Қатысушылардан зорлық-зомбылық туралы пікірлерін сұрау, олардың осы тақырыпқа қатысты сұрақтарына жауап беру.

• Балалар мен жастардың зорлық-зомбылыққа қалай қарсы әрекет ететіндері жайлы пікір алмасу.