#1 слайд
Жоба т ақырыбы: Құ нд ылықтар, Қ ызығу шылықт ар, Нормалар: Тұ лғаның Р ухани Негізі ҚОРҚЫТ АТА АТЫНДАҒЫ ҚЫЗЫЛОРДА УНИВЕРСИТЕТІ Педагогика және дәстүрлі өнер институты Ғылыми жетекші: Педагогика, психология және бастауыш оқыту әдістемесі БББ -ның п.ғ.к., Сейлхан Гүлжаухар Қызылорда , 2026ж. Автор: ПМНО-25-1 у , Жамет Асылжан Темірбекқызы

1 слайд

#2 слайд
Жобаның мақсаты: Тұлғаның рухани негізін қалыптастыратын құндылықтар, қызығушылықтар және әлеуметтік нормалардың мәнін ғылыми тұрғыда талдау, олардың өзара байланысын анықтау және жеке адамның рухани дамуы мен қоғамдағы орнын айқындаудағы рөлін көрсету. .

2 слайд

#3 слайд
6.1 Әлеуметтік әлемдегі Мен. Мен-концепциясы Әлеуметтік ортадағы "Мен" ұғымының қалыптасуы Тұлғаның "Мен" концепциясы әлеуметтік ортамен үздіксіз өзара әрекеттесу арқылы қалыптасады. Адам өмір бойы басқа адамдармен қарым- қатынас жасау, әртүрлі рөлдерді орындау және кері байланыс алу арқылы өзін таниды. Тұлғаның өзін-өзі тануы мен әлеуметтік рөлдері Әрбір адам қоғамда түрлі рөлдерді атқарады: бала, ата-ана, кәсіпкер, азамат. Бұл рөлдер тұлғаның өзін-өзі қабылдауына, мінез-құлқына және құндылықтарына айтарлықтай әсер етеді. Өзін-өзі тану – бұл үздіксіз процесс. Абай Құнанбайұлының "мінезі өзгермейді деген адам жоқ" деген даналығы Абайдың бұл сөзі адам табиғатының икемділігі мен дамуға бейімділігін көрсетеді. "Мен" концепциясы да статикалық емес, өмірлік тәжірибе мен өзгерістер арқылы үнемі дамып отырады. Бұл даналық адамның өзін-өзі жетілдіруге деген ұмтылысын дәлелдейді.

3 слайд

#4 слайд
Мен-концепциясының психологиялық маңызы 01 "Мен" – тұлғаның өзіндік бейнесі, өзін-өзі қабылдауы Өзін-өзі қабылдау – адамның өзі туралы ойларының, сезімдерінің және бағаларының жиынтығы. Бұл оның өмірлік шешімдеріне, мақсаттарына және өзгелермен қарым-қатынасына тікелей әсер етеді. 02 Әлеуметтік қарым- қатынастағы өзін-өзі реттеу механизмі "Мен" концепциясы адамға әлеуметтік ортадағы мінез-құлқын реттеуге көмектеседі. Ол адамның өз қажеттіліктері мен қоғамдық нормалар арасындағы тепе-теңдікті сақтауға мүмкіндік береді. 03 Өзгерістерге бейімделу және өзін-өзі дамыту процесі Бұл концепция адамға өмірдегі өзгерістерге бейімделуге және дамуға ықпал етеді. Ол тұлғаның өзін-өзі жетілдіруге деген ұмтылысын қалыптастырып, жаңа білімдер мен дағдыларды меңгеруге жол ашады.

4 слайд

#5 слайд
6.2 Адам өміріндегі құндылықтар •Құндылықтар – адамның өмірлік бағдарлары мен идеалдары. Олар жеке адамның неге ұмтылатынын және нені қадірлейтінін анықтайды. Құндылықтар біздің іс-әрекеттерімізге, шешімдерімізге және әлемді қабылдауымызға негіз болады. •Ежелгі философтар Сократ пен Аристотельдің құндылық түсінігі. •Қазақстандағы ұлттық және жалпыадамзаттық құндылықтардың маңызы.

5 слайд

#6 слайд
Құндылықтардың тұлға мен қоғамдағы рөлі Тұлғаның рухани байлығы Құндылықтар адамның ішкі әлемін қалыптастырып, оның рухани байлығын арттырады. Олар адамға өмірдегі мағынаны табуға және өзін-өзі дамытуға көмектеседі. Қоғамның қайнар көзі Құндылықтар қоғамның мәдениеті мен адамгершілік тәрбиесінің негізі болып табылады. Олар әлеуметтік тәртіпті, бірлікті және ұрпақтар сабақтастығын қамтамасыз етеді. Тарихи және әлеуметтік өзгерістер Құндылықтар жүйесі тарихи кезеңдермен және әлеуметтік өзгерістермен бірге дамып отырады. Жаңа құндылықтар пайда болып, ескілері қайта бағаланады, бұл қоғамдық эволюцияның бөлігі.

6 слайд

#7 слайд
6.3 Қызығушылық – әлеуметтік іс-әрекеттің жетекші мотиві ретінде Қызығушылық – адамның белгілі бір нысанға, іс-әрекетке немесе құбылысқа деген тұрақты эмоционалдық және танымдық қатынасы. •Қызығушылықтың тұлға өміріндегі маңызы мен сипаты: •Әлеуметтік іс-әрекеттің қозғаушы күші ретінде қызығушылық: •Қызығушылықтың дамуы мен оның тұлғаның рухани әлеуметтенуіндегі орны:

7 слайд

#8 слайд
Қызығушылық пен мотивацияның өзара байланысы Қызығушылықтың мотивациялық функциясы Қызығушылық – бұл ішкі мотивацияның қозғаушы күші. Ол адамды белгілі бір мақсатқа жету үшін әрекет етуге итермелеп, оның табандылығы мен қажырлылығын арттырады. Тұлғаның шығармашылық және кәсіби дамуына әсері Терең қызығушылық шығармашылық қабілеттердің ашылуына және кәсіби біліктіліктің артуына ықпал етеді. Адам өзі қызығатын салада үлкен жетістіктерге жете алады. Қоғамдық ортадағы қызығушылықтың қалыптасуы Қызығушылықтар көбінесе әлеуметтік ортаның әсерінен қалыптасады. Отбасы, достар, мектеп және бұқаралық ақпарат құралдары адамның қызығушылықтарын дамытуда маңызды рөл атқарады.

8 слайд

#9 слайд
6.4 Тұлғаның рухани әлеуметтенуі Мәдениет Құндылықтар мен дәстүрлерді меңгеру. Білім Нормалар мен сенімдерді үйрету арқылы. Тәрбие Әдеттер мен моральды қалыптастыру. Рухани әлеуметтену – бұл тұлғаның құндылықтар, моральдық нормалар және мәдени мұраны меңгеруі арқылы даму процесі. Бұл процесс адамның қоғамдағы толыққанды мүше болуына және өзін-өзі жүзеге асыруына мүмкіндік береді. Мәдениет, білім және тәрбие – рухани әлеуметтенудің негізгі тіректері. Олар адамға әлемді тануға, өзінің орнын түсінуге және адамгершілік қағидаларын бойына сіңіруге көмектеседі. Әлеуметтік факторлар, соның ішінде отбасы, мектеп, діни және қоғамдық ұйымдар, тұлғаның өзіндік рухани әлемін қалыптастыруда шешуші рөл атқарады.

9 слайд

#10 слайд
Тұлғаның рухани әлеуметтенуінің маңызы Өмірлік мағына мен мақсаттарды анықтау Рухани әлеуметтенген тұлға өзінің өмірлік мақсаттары мен құндылықтарын айқын анықтай алады. Бұл оған бағытталған өмір сүруге және өзін-өзі үнемі дамытуға мүмкіндік береді. Қоғамдағы жауапкершілік пен адамгершілік нормаларын ұстану Рухани жетілген адам қоғамдағы жауапкершілігін сезініп, адамгершілік нормаларын қатаң ұстанады. Ол әділеттілік пен ізгілік қағидаларын басшылыққа алады. Рухани әлеуметтену арқылы тұлғаның толыққанды дамуы Рухани әлеуметтену тұлғаның жан- жақты дамуына, оның интеллектуалды, эмоционалдық және моральдық тұрғыдан жетілуіне ықпал етеді. Бұл адамды бақытты әрі табысты өмір сүруге дайындайды.

10 слайд

#11 слайд
Қорытынды: Рухани негіз – тұлғаның өмірлік табысының кілті •Құндылықтар, қызығушылықтар және нормалар тұлғаның ішкі әлемін қалыптастырады. •Әлеуметтік орта мен өзін-өзі тану тұлғаның рухани дамуын қамтамасыз етеді. •Тұлғаның рухани әлеуметтенуі – қоғамның тұрақтылығы мен дамуының негізі.

11 слайд