Аммиак. Аммиактың қасиеттері, алынуы мен қолданылуы.

#1 слайд
ПСИХОЛОГИЯЛЫ Қ АТМОСФЕРА ОРНАТУ
« Менен бір мотивациялық сөз» әдісі
бойынша жағымды психологиялық ахуал
орнату.
« Жетон түсі» бойынша топқа бірігу.
1 слайд
ПСИХОЛОГИЯЛЫ Қ АТМОСФЕРА ОРНАТУ « Менен бір мотивациялық сөз» әдісі бойынша жағымды психологиялық ахуал орнату. « Жетон түсі» бойынша топқа бірігу.
#2 слайд
Өз күшіңе
сен!
Қателесу —
үйренудің ең
жақсы жолы
Әр күн — өзіңді
жақсартуға бір
мүмкіндік.
Күлімсіреу — ең
жақсы бастама!
Өзіңді сенімді
ұста, бәрі жақсы
боладыТөзімділік пен
еңбектің нәтижесі
— жетістік
Қуанышты көңіл —
сәтті күннің кілті!
Сенің
қолыңнан
бәрі келеді!
Бүгінгі
еңбегің —
ертеңгі
табысың
Білім — сені
биікке көтеретін
күш
2 слайд
Өз күшіңе сен! Қателесу — үйренудің ең жақсы жолы Әр күн — өзіңді жақсартуға бір мүмкіндік. Күлімсіреу — ең жақсы бастама! Өзіңді сенімді ұста, бәрі жақсы боладыТөзімділік пен еңбектің нәтижесі — жетістік Қуанышты көңіл — сәтті күннің кілті! Сенің қолыңнан бәрі келеді! Бүгінгі еңбегің — ертеңгі табысың Білім — сені биікке көтеретін күш
#3 слайд
ҮЙ ТАПСЫРМАСЫ
«Wordwall» платформасы арқылы сұралады.
https://wordwall.net/resource/52590333
3 слайд
ҮЙ ТАПСЫРМАСЫ «Wordwall» платформасы арқылы сұралады. https://wordwall.net/resource/52590333
#4 слайд
«Кинометафора» тәсілі
Дым без огня
https://www.youtube.com/watch?v=sprRqQod9M0
4 слайд
«Кинометафора» тәсілі Дым без огня https://www.youtube.com/watch?v=sprRqQod9M0
#5 слайд
САБАҚТЫҢ ТАҚЫРЫБЫ:
ПӘНІ: ХИМИЯ
СЫНЫБЫ: 9
Аммиак.
Аммиактың қасиеттері, алынуы мен
қолданылуы.
№12 зертханалық тәжірибе
«Аммиак молекуласының моделі»
5 слайд
САБАҚТЫҢ ТАҚЫРЫБЫ: ПӘНІ: ХИМИЯ СЫНЫБЫ: 9 Аммиак. Аммиактың қасиеттері, алынуы мен қолданылуы. №12 зертханалық тәжірибе «Аммиак молекуласының моделі»
#6 слайд
ОҚУ МАҚСАТЫ: САБАҚТЫҢ МАҚСАТЫ:
9.1.4.6 -аммиактың
молекулалық, электрондық
және құрылымдық
формуласын түсіндіру;
•Аммиактың молекулалық
формуласын жазады;
•Электрондық формуласын
түсіндіреді;
•Құрылымдық формуласын
көрсетеді;
•Молекула моделін
құрастырады;
6 слайд
ОҚУ МАҚСАТЫ: САБАҚТЫҢ МАҚСАТЫ: 9.1.4.6 -аммиактың молекулалық, электрондық және құрылымдық формуласын түсіндіру; •Аммиактың молекулалық формуласын жазады; •Электрондық формуласын түсіндіреді; •Құрылымдық формуласын көрсетеді; •Молекула моделін құрастырады;
#7 слайд
ТОПТЫҚ ЖҰМЫС
1-топ «Аммиактың құрылысы, физикалық қасиеті,
алынуы»
2-топ «Химиялық қасиеті»
3-топ «Аммиактың қолданылуы»
7 слайд
ТОПТЫҚ ЖҰМЫС 1-топ «Аммиактың құрылысы, физикалық қасиеті, алынуы» 2-топ «Химиялық қасиеті» 3-топ «Аммиактың қолданылуы»
#8 слайд
Аммиак дегеніміз не?
Аммиак (NH₃) — түссіз,
өткір иісті газ, ауадан екі есе
жеңіл болатын маңызды
химиялық қосылыс.
Химиялық формуласы
NH₃ – азот пен сутектің
қарапайым бірігуі
Ерігіштігі
Суда өте жақсы ериді: 1
көлем суда 700 көлем
аммиак (20°C)
8 слайд
Аммиак дегеніміз не? Аммиак (NH₃) — түссіз, өткір иісті газ, ауадан екі есе жеңіл болатын маңызды химиялық қосылыс. Химиялық формуласы NH₃ – азот пен сутектің қарапайым бірігуі Ерігіштігі Суда өте жақсы ериді: 1 көлем суда 700 көлем аммиак (20°C)
#9 слайд
Аммиактың молекулалық және электрондық формуласы
Молекулалық формуласы:
NH₃ – бір азот атомы үш
сутегі атомымен
байланысқан.
Электрондық формуласы:
азот атомы 5 валентті
электронмен қамтамасыз
етіледі, әрбір сутегі атомы 1
электронды үлесіне қосады.
Азоттың жалғыз жұп
электрондары молекула
пішінін үшбұрышты
пирамидалық геометрияға ие
етеді.
9 слайд
Аммиактың молекулалық және электрондық формуласы Молекулалық формуласы: NH₃ – бір азот атомы үш сутегі атомымен байланысқан. Электрондық формуласы: азот атомы 5 валентті электронмен қамтамасыз етіледі, әрбір сутегі атомы 1 электронды үлесіне қосады. Азоттың жалғыз жұп электрондары молекула пішінін үшбұрышты пирамидалық геометрияға ие етеді.
#10 слайд
Аммиактың құрылымдық формуласы және молекула моделі
Пирамидалы
қ пішінді
бақылаңыз
3D модель
жасаңыз
Формуланы
сызыңыз
Құрылымдық формуласы: азот атомы ортасында орналасқан, үш сутегі атомы үшбұрышты
пирамидалық конфигурацияда байланысқан. Зертханалық тәжірибе арқылы аммиак
молекуласының 3D моделін құрастыру оқушыларға кеңістіктік құрылымын нақты көруге
мүмкіндік береді.
10 слайд
Аммиактың құрылымдық формуласы және молекула моделі Пирамидалы қ пішінді бақылаңыз 3D модель жасаңыз Формуланы сызыңыз Құрылымдық формуласы: азот атомы ортасында орналасқан, үш сутегі атомы үшбұрышты пирамидалық конфигурацияда байланысқан. Зертханалық тәжірибе арқылы аммиак молекуласының 3D моделін құрастыру оқушыларға кеңістіктік құрылымын нақты көруге мүмкіндік береді.
#11 слайд
Аммиактың алынуы
Өндірістік әдіс
Габер процесі: азот пен
сутектің тікелей синтезі
жоғары қысым мен
температурада катализатор
қатысында жүзеге
асырылады.
Лабораториялық әдіс
Аммоний хлориді мен
сөндірілген әкті қыздыру
арқылы алу.
Реакция теңдеуі:
11 слайд
Аммиактың алынуы Өндірістік әдіс Габер процесі: азот пен сутектің тікелей синтезі жоғары қысым мен температурада катализатор қатысында жүзеге асырылады. Лабораториялық әдіс Аммоний хлориді мен сөндірілген әкті қыздыру арқылы алу. Реакция теңдеуі:
#12 слайд
Аммиактың химиялық қасиеттері
Қышқылдармен әрекеттесу
Аммиак қышқылдармен
әрекеттесіп, аммоний
тұздарын түзеді. Суық тұз
қышқылымен
әрекеттескенде ақ түтін
пайда болады.
Жану реакциясы
Аммиак оттекте жанғанда
азот оксидтері мен су
түзіледі, бұл процесс
экзотермиялық реакция
болып табылады.
Негіздік қасиеттері
Аммиак судағы ерітіндісі
сілтілік орта түзеді,
индикаторлармен
анықталатын негіз ретінде
әрекет етеді.
12 слайд
Аммиактың химиялық қасиеттері Қышқылдармен әрекеттесу Аммиак қышқылдармен әрекеттесіп, аммоний тұздарын түзеді. Суық тұз қышқылымен әрекеттескенде ақ түтін пайда болады. Жану реакциясы Аммиак оттекте жанғанда азот оксидтері мен су түзіледі, бұл процесс экзотермиялық реакция болып табылады. Негіздік қасиеттері Аммиак судағы ерітіндісі сілтілік орта түзеді, индикаторлармен анықталатын негіз ретінде әрекет етеді.
#13 слайд
Аммиактың қолданылуы
Аммиактың кең қолданыс аясы
Аммиак қазіргі өнеркәсіптің негізгі
қосылысы ретінде әртүрлі салаларда
маңызды рөл атқарады.
•Минералдық тыңайтқыштар өндірісінде
– ауыл шаруашылығының негізі
•Тоңазытқыш жүйелерде экологиялық
таза агент
•Дәрі-дәрмек және химиялық
синтездерде шикізат
•Қопарылғыш заттар өндірісінде
компонент
13 слайд
Аммиактың қолданылуы Аммиактың кең қолданыс аясы Аммиак қазіргі өнеркәсіптің негізгі қосылысы ретінде әртүрлі салаларда маңызды рөл атқарады. •Минералдық тыңайтқыштар өндірісінде – ауыл шаруашылығының негізі •Тоңазытқыш жүйелерде экологиялық таза агент •Дәрі-дәрмек және химиялық синтездерде шикізат •Қопарылғыш заттар өндірісінде компонент
#14 слайд
№12 зертханалық тәжірибе «Аммиак молекуласының моделі»
Алдымен аммиактың құрылымдық формуласын құрастырыңдар.
Молекулалардың сфералық модельдерін құрастыруға арналған
жиынтықтан екі түсті шар алыңдар. Шарлардан аммиак молекуласы
үлгілерін жасаңдар. Аммиак молекуласы арасындағы химиялық
байланыстардың санына назар аударыңдар.
Дескриптор:
аммиак молекуласының моделін дұрыс құрастырады;
Жалпы балл-2
14 слайд
№12 зертханалық тәжірибе «Аммиак молекуласының моделі» Алдымен аммиактың құрылымдық формуласын құрастырыңдар. Молекулалардың сфералық модельдерін құрастыруға арналған жиынтықтан екі түсті шар алыңдар. Шарлардан аммиак молекуласы үлгілерін жасаңдар. Аммиак молекуласы арасындағы химиялық байланыстардың санына назар аударыңдар. Дескриптор: аммиак молекуласының моделін дұрыс құрастырады; Жалпы балл-2
#15 слайд
Сабақты бекіту тапсырмалары
1-тапсырма Жұптық жұмыс
«Кім жылдам?» тәсілі
Аммиактың молекулалық формуласын жазыңыз.
Аммиак молекуласының құрылымын «нүктелер мен
айқыштар» диаграммасы арқылы көрсетіңіз.
Аммиактық құрылымдық формуласын сызыңыз.
Дескриптор :
аммиактың молекулалық,
электрондық және құрылымдық
формуласын салады және
жазады;
Жалпы балл-3
15 слайд
Сабақты бекіту тапсырмалары 1-тапсырма Жұптық жұмыс «Кім жылдам?» тәсілі Аммиактың молекулалық формуласын жазыңыз. Аммиак молекуласының құрылымын «нүктелер мен айқыштар» диаграммасы арқылы көрсетіңіз. Аммиактық құрылымдық формуласын сызыңыз. Дескриптор : аммиактың молекулалық, электрондық және құрылымдық формуласын салады және жазады; Жалпы балл-3
#16 слайд
2-тапсырма Жеке жұмыс
«Learningapps» платформасында тапсрыма ұсынады.
16 слайд
2-тапсырма Жеке жұмыс «Learningapps» платформасында тапсрыма ұсынады.
#17 слайд
3-тапсырма
Функционалдық тапсырма
Мәтін:
Химия зертханасында оқушылар аммиактың молекула моделін құрастырып көрді. Олар аммиак
молекуласында бір азот атомы үш сутек атомымен байланысқанын байқады. Азот атомының сыртқы
қабатында бір жұп жалғыз электрон бар екені анықталды. Осы электрон жұбы молекуланың кеңістікте
үшбұрышты пирамида тәрізді пішін түзуіне әсер етеді. Мұғалім бұл құрылым аммиактың химиялық
қасиеттерін түсінуге көмектесетінін түсіндірді.
Сұрақтар:
1.Аммиактың молекулалық формуласын жазыңыз.
2.Электрондық формулада азот атомында неше байланысушы және неше жалғыз электрон жұбы барын
көрсетіңіз.
3.Аммиак молекуласының құрылымдық формуласын сипаттаңыз.
4.Молекула пішінінің қандай болатынын атаңыз және себебін түсіндіріңіз.
Дескриптор:
аммиактың молекулалық формуласын жазады;
электрон жұптарын көрсетеді;
құрылымдық формуланы сипаттайды;
молекула пішінін анықтайды.
Жалпы балл-4
17 слайд
3-тапсырма Функционалдық тапсырма Мәтін: Химия зертханасында оқушылар аммиактың молекула моделін құрастырып көрді. Олар аммиак молекуласында бір азот атомы үш сутек атомымен байланысқанын байқады. Азот атомының сыртқы қабатында бір жұп жалғыз электрон бар екені анықталды. Осы электрон жұбы молекуланың кеңістікте үшбұрышты пирамида тәрізді пішін түзуіне әсер етеді. Мұғалім бұл құрылым аммиактың химиялық қасиеттерін түсінуге көмектесетінін түсіндірді. Сұрақтар: 1.Аммиактың молекулалық формуласын жазыңыз. 2.Электрондық формулада азот атомында неше байланысушы және неше жалғыз электрон жұбы барын көрсетіңіз. 3.Аммиак молекуласының құрылымдық формуласын сипаттаңыз. 4.Молекула пішінінің қандай болатынын атаңыз және себебін түсіндіріңіз. Дескриптор: аммиактың молекулалық формуласын жазады; электрон жұптарын көрсетеді; құрылымдық формуланы сипаттайды; молекула пішінін анықтайды. Жалпы балл-4
#18 слайд
Қорытынды: Аммиактың маңызы мен болашағы
Өнеркәсіптік маңызы
Аммиак – химия өнеркәсібінің маңызды қосылысы,
ауыл шаруашылығы, медицина және өнеркәсіптің
көптеген салаларында кең қолданылады.
Білім негізі
Молекулалық құрылымын түсіну химиялық
реакцияларды болжауға, тәжірибелерді дұрыс
орындауға және заттардың қасиеттерін талдауға негіз
болады.
Тәжірибелік мәні
Модельдеу тәжірибесі арқылы аммиак молекуласының
құрылымын нақты көру оқушылардың кеңістіктік ойлау
қабілетін дамытып, химия ғылымына деген
қызығушылығын арттырады.
18 слайд
Қорытынды: Аммиактың маңызы мен болашағы Өнеркәсіптік маңызы Аммиак – химия өнеркәсібінің маңызды қосылысы, ауыл шаруашылығы, медицина және өнеркәсіптің көптеген салаларында кең қолданылады. Білім негізі Молекулалық құрылымын түсіну химиялық реакцияларды болжауға, тәжірибелерді дұрыс орындауға және заттардың қасиеттерін талдауға негіз болады. Тәжірибелік мәні Модельдеу тәжірибесі арқылы аммиак молекуласының құрылымын нақты көру оқушылардың кеңістіктік ойлау қабілетін дамытып, химия ғылымына деген қызығушылығын арттырады.
#19 слайд
Сабақты
түсіндім
Сұрақтарым
бар
Түсінбедім
19 слайд
Сабақты түсіндім Сұрақтарым бар Түсінбедім
#20 слайд
Үй тапсырмасы: § 37 оқу.
20 слайд
Үй тапсырмасы: § 37 оқу.
шағым қалдыра аласыз


