Архимед заңы
Архимед заңы

#1 слайд
Архимед заңы
Архимед - ежелгі грек математигі, физигі және инженері - өзінің
ашылымдары мен оның қолданылуы арқылы ғылым мен
техниканың дамуына үлкен үлес қосты. Олардың арасында ең
танымалы - гидростатика туралы Архимед заңы. Бұл заң
денелердің қозғалысын және олардың ағынға түскендегі
күштерін зерттеуге мүмкіндік береді.
1 слайд
Архимед заңы Архимед - ежелгі грек математигі, физигі және инженері - өзінің ашылымдары мен оның қолданылуы арқылы ғылым мен техниканың дамуына үлкен үлес қосты. Олардың арасында ең танымалы - гидростатика туралы Архимед заңы. Бұл заң денелердің қозғалысын және олардың ағынға түскендегі күштерін зерттеуге мүмкіндік береді.
#2 слайд
Архимедтің өмірі мен
ашылымдары
1
Өмірі
Архимед МҚ 287-212 жылдары өмір сүрген. Ол
Сиракузда туып өскен және өзінің көптеген
ашылымдарымен танымал болды.
2
Ашылымдар
Архимед геометрия, физика, техника және
олардың қолданылуы саласындағы көптеген
ашылымдар жасады. Оның ішінде ең атақтылары -
гидростатика заңы, шарлар мен цилиндрлердің
көлемін есептеу, ең үлкен жалпы бөлімді табу әдісі
болды.
2 слайд
Архимедтің өмірі мен ашылымдары 1 Өмірі Архимед МҚ 287-212 жылдары өмір сүрген. Ол Сиракузда туып өскен және өзінің көптеген ашылымдарымен танымал болды. 2 Ашылымдар Архимед геометрия, физика, техника және олардың қолданылуы саласындағы көптеген ашылымдар жасады. Оның ішінде ең атақтылары - гидростатика заңы, шарлар мен цилиндрлердің көлемін есептеу, ең үлкен жалпы бөлімді табу әдісі болды.
#3 слайд
Заңның жалпы формуласы
Формула
Архимедтің гидростатика заңының жалпы формуласы
мынадай:
F = ρ × V × g
Мұнда F - денеге әсер ететін көтеру күші, ρ -
сұйықтықтың тығыздығы, V - денедрің көлемі, g -
еркін құлау үдеуіші.
Түсіндірмесі
Яғни, денеге әсер ететін көтеру күші сұйықтықтың
тығыздығы, денедің көлемі және еркін құлау
үдеуішінің тізбектелген өнімі ретінде анықталады.
3 слайд
Заңның жалпы формуласы Формула Архимедтің гидростатика заңының жалпы формуласы мынадай: F = ρ × V × g Мұнда F - денеге әсер ететін көтеру күші, ρ - сұйықтықтың тығыздығы, V - денедрің көлемі, g - еркін құлау үдеуіші. Түсіндірмесі Яғни, денеге әсер ететін көтеру күші сұйықтықтың тығыздығы, денедің көлемі және еркін құлау үдеуішінің тізбектелген өнімі ретінде анықталады.
#4 слайд
Заңның қолданылуы
1Сұйықтықтар
Көтеру күшінің
арқасында кез-келген
дене сұйықтықта ішінара
немесе толығымен
көтерілуі мүмкін.
2Көлік құралдары
Корабтар мен кемелер
суда жүзуі үшін Архимед
заңын қолданады.
3Денелердің тығыздығы
Архимед заңы арқылы денелердің тығыздығын есептеуге
болады.
4 слайд
Заңның қолданылуы 1Сұйықтықтар Көтеру күшінің арқасында кез-келген дене сұйықтықта ішінара немесе толығымен көтерілуі мүмкін. 2Көлік құралдары Корабтар мен кемелер суда жүзуі үшін Архимед заңын қолданады. 3Денелердің тығыздығы Архимед заңы арқылы денелердің тығыздығын есептеуге болады.
#5 слайд
Денелердің көлімді анықтау
Суға батырылу
Денені суға толық батырып, оның көлемін анықтауға
болады. Мұның үшін денені өлшеп, оның суға
батырылған бөлігінің көлемі есептелініп, сол көлем
денедің көлемі болып табылады.
Суға құюмен
Денені қабылдау ыдысына салып, қабылдау ыдысына
сол дененің көлемі көлемінде су құйып, су деңгейінің
өсуінен денедің көлемін анықтауға болады.
5 слайд
Денелердің көлімді анықтау Суға батырылу Денені суға толық батырып, оның көлемін анықтауға болады. Мұның үшін денені өлшеп, оның суға батырылған бөлігінің көлемі есептелініп, сол көлем денедің көлемі болып табылады. Суға құюмен Денені қабылдау ыдысына салып, қабылдау ыдысына сол дененің көлемі көлемінде су құйып, су деңгейінің өсуінен денедің көлемін анықтауға болады.
#6 слайд
Бөлшектер үшін
Архимед заңы
Бөлшектер үшін
Архимед заңы тек қатты
денелер ғана емес,
сонымен қатар, бөлшектер
және газдар үшін де
қолданылады.
Тығыздық анықтау
Архимед заңын қолдана
отырып, арықтар мен
бөлшектердің тығыздығын
анықтауға болады.
Көлем есептеу
Тығыздығы мен массасы белгілі болса, арықтар мен
бөлшектердің көлемін есептеуге болады.
6 слайд
Бөлшектер үшін Архимед заңы Бөлшектер үшін Архимед заңы тек қатты денелер ғана емес, сонымен қатар, бөлшектер және газдар үшін де қолданылады. Тығыздық анықтау Архимед заңын қолдана отырып, арықтар мен бөлшектердің тығыздығын анықтауға болады. Көлем есептеу Тығыздығы мен массасы белгілі болса, арықтар мен бөлшектердің көлемін есептеуге болады.
#7 слайд
Денелердің салмағын
анықтау
10
г 50
г
100
г 500
г
Архимед заңын қолдана отырып, денелердің салмағын
анықтауға болады. Егер дененің көлемі және суда және ауадағы
салмағы белгілі болса, оның нақты салмағын есептеуге болады.
7 слайд
Денелердің салмағын анықтау 10 г 50 г 100 г 500 г Архимед заңын қолдана отырып, денелердің салмағын анықтауға болады. Егер дененің көлемі және суда және ауадағы салмағы белгілі болса, оның нақты салмағын есептеуге болады.
#8 слайд
Сұйықтықтардағы
денелердің көлемін
анықтау
Ауамен өлшеу
Егер денедің ауадағы және судағы салмағы белгілі болса,
оның көлемін есептеуге болады.
Судағы салмақты өлшеу
Ауадағы және судағы салмағын өлшеу арқылы денедің
көлемін табуға болады.
Есептеу формуласы
V = (m_ауа - m_су) / ρ_су
Мұндағы V - денедің көлемі, m_ауа - ауадағы салмағы, m_су
- судағы салмағы, ρ_су - судың тығыздығы.
8 слайд
Сұйықтықтардағы денелердің көлемін анықтау Ауамен өлшеу Егер денедің ауадағы және судағы салмағы белгілі болса, оның көлемін есептеуге болады. Судағы салмақты өлшеу Ауадағы және судағы салмағын өлшеу арқылы денедің көлемін табуға болады. Есептеу формуласы V = (m_ауа - m_су) / ρ_су Мұндағы V - денедің көлемі, m_ауа - ауадағы салмағы, m_су - судағы салмағы, ρ_су - судың тығыздығы.
#9 слайд
Тығыздық
1
Тығыздық
Заттың бірлік көлеміндегі массасы.
2
Есептеу
Тығыздық = Масса / Көлем
3
Қолданылуы
Көлемі және салмағы белгілі денелердің тығыздығын есептеуге болады.
4
Тығыз денелер
Тығыздығы жоғары денелер судың бетінде батпайды, ал
төмен тығыздықтағы денелер суда сүзіліп жүзеді.
9 слайд
Тығыздық 1 Тығыздық Заттың бірлік көлеміндегі массасы. 2 Есептеу Тығыздық = Масса / Көлем 3 Қолданылуы Көлемі және салмағы белгілі денелердің тығыздығын есептеуге болады. 4 Тығыз денелер Тығыздығы жоғары денелер судың бетінде батпайды, ал төмен тығыздықтағы денелер суда сүзіліп жүзеді.
#10 слайд
Қорытынды және тест
сұрақтары
Қорытынды
Архимед заңы денелердің
және сұйықтықтардың
қасиеттерін түсінуге және
өлшеуге үлкен көмек
береді. Ол физика және
инженерия саласындағы
ашылымдардың негізі
болып табылады.
Сұрақтары:
•Архимед заңының
жалпы формуласы
қандай?
•Архимед заңы қандай
салаларда
қолданылады?
•Денелердің көлемін
қалай анықтауға
болады?
•Тығыздықты қалай
есептеуге болады?
10 слайд
Қорытынды және тест сұрақтары Қорытынды Архимед заңы денелердің және сұйықтықтардың қасиеттерін түсінуге және өлшеуге үлкен көмек береді. Ол физика және инженерия саласындағы ашылымдардың негізі болып табылады. Сұрақтары: •Архимед заңының жалпы формуласы қандай? •Архимед заңы қандай салаларда қолданылады? •Денелердің көлемін қалай анықтауға болады? •Тығыздықты қалай есептеуге болады?
шағым қалдыра аласыз













