1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
Ашық сабақ жоспары "Ылғалды жерлерде дренажды орнату"

#1 слайд
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫНЫҢ
«ЖАМБЫЛ ПОЛИТЕХНИКАЛЫҚ ЖОҒАРЫ КОЛЛЕДЖІ»
МЕМЛЕКЕТТІК КОММУНАЛДЫҚ ҚАЗЫНАЛЫҚ КӘСІПОРНЫ
1401000 – “Ғимараттар мен құрылымдарды салу және пайдалану”
мамандығына арналған “Суоқшаулау жұмыстарын жүзеге асыру”
модулі бойынша «Ылғалды жерлерде дренажды орнату»
тақырыбында
сабақтың әзірлемесі
Дайындаған : Э. Р. Қамшыбаева
Тараз 2019
1 слайд
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ӘКІМДІГІНІҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫНЫҢ «ЖАМБЫЛ ПОЛИТЕХНИКАЛЫҚ ЖОҒАРЫ КОЛЛЕДЖІ» МЕМЛЕКЕТТІК КОММУНАЛДЫҚ ҚАЗЫНАЛЫҚ КӘСІПОРНЫ 1401000 – “Ғимараттар мен құрылымдарды салу және пайдалану” мамандығына арналған “Суоқшаулау жұмыстарын жүзеге асыру” модулі бойынша «Ылғалды жерлерде дренажды орнату» тақырыбында сабақтың әзірлемесі Дайындаған : Э. Р. Қамшыбаева Тараз 2019
#2 слайд
Саба қ жоспары
Курс: 3 Топ : 3 СЭС-17-1 Саба қ (пар) нөмірі 14
Мамандық -
біліктілік : 1401000 «Ғимараттар мен құрылымдарды салу»
1401213 Техник-құрылысшы
Модуль атауы : Суоқшаулау жұмыстарын жүзеге асыру
Сабақ тақырыбы : Ылғалды жерлерде дренажды орнату.Дренаждың түрлері
Күні : 04. 11. 201 9 г. Ұзақтығы
: 2 сағ
(90 мин)
Өткізу орны : ЖПЖК 368 ауд.
Сабақ мақсаты : Оқыту : Дренаждың түрлері және орнату технологиясы туралы сипаттама беру
Дамытушылық : Студеттердің пән бойынша алған тоериялық білімдерін іс жүзінде қолданып, шығармашылық тұрғыда
ойланып, зерттеу дағдыларын дамыту
Тәрбиелік : Студенттердің өз мамандығына деген қызығушылығын ояту, еңбекқорлыққа, ұқыптылыққа тәрюиелеу
Күтілетін нәтиже : Біледі:
1. Дренаждың элементтерін меңгеруді
2. Дренажды орнату тереңдігін есептей алуды
3. Дренажды орнату сызбасын орындай алуды
4.Топпен белсенді, нәтижелі жұмыс жасауды
5.Шығармашылық және ізденіс қабілеттері дамиды
Сабақ түрі: Дәріс сабағы
Оқыту әдістері, әдістемелік шаралар, педагогикалық технологиялар:
Ауызша, көрнекілік, мәселелі-ізденіс, студенттердің дербес жұмыс әдісі
Қажетті құрал -
жабдықтар: Суреттер, бейне фильм, сызбалар, карточкалар, плакаттар
Қосымша
дереккөздер
(литература): 1.Родин А.Н., Салимбаева З.Н. «Су оқшаулағыш материалдар». Зертханалық және тәжірибелік жұмыстарды
жүргізуге арналған әдістемелік нұсқаулар Өскемен: ШҚМТУ, 2012.-22 б.
2.Рыбьев И.А., Владыгин А.Б. и др. «Технология гидроизоляционных материалов» Учебник. М.: Высш.
шк. .
3.Козлов В.В., Чумаченко А.Н. Гидроизоляция в современном строительстве. Учебное пособие. М.: АСВ 2003г.
Оқытушы туралы ақпарат:
А.Ә.Т:Қамшыбаева Э.Р Тел.: 87077508822 ; Elmir-69@mail.ru
2 слайд
Саба қ жоспары Курс: 3 Топ : 3 СЭС-17-1 Саба қ (пар) нөмірі 14 Мамандық - біліктілік : 1401000 «Ғимараттар мен құрылымдарды салу» 1401213 Техник-құрылысшы Модуль атауы : Суоқшаулау жұмыстарын жүзеге асыру Сабақ тақырыбы : Ылғалды жерлерде дренажды орнату.Дренаждың түрлері Күні : 04. 11. 201 9 г. Ұзақтығы : 2 сағ (90 мин) Өткізу орны : ЖПЖК 368 ауд. Сабақ мақсаты : Оқыту : Дренаждың түрлері және орнату технологиясы туралы сипаттама беру Дамытушылық : Студеттердің пән бойынша алған тоериялық білімдерін іс жүзінде қолданып, шығармашылық тұрғыда ойланып, зерттеу дағдыларын дамыту Тәрбиелік : Студенттердің өз мамандығына деген қызығушылығын ояту, еңбекқорлыққа, ұқыптылыққа тәрюиелеу Күтілетін нәтиже : Біледі: 1. Дренаждың элементтерін меңгеруді 2. Дренажды орнату тереңдігін есептей алуды 3. Дренажды орнату сызбасын орындай алуды 4.Топпен белсенді, нәтижелі жұмыс жасауды 5.Шығармашылық және ізденіс қабілеттері дамиды Сабақ түрі: Дәріс сабағы Оқыту әдістері, әдістемелік шаралар, педагогикалық технологиялар: Ауызша, көрнекілік, мәселелі-ізденіс, студенттердің дербес жұмыс әдісі Қажетті құрал - жабдықтар: Суреттер, бейне фильм, сызбалар, карточкалар, плакаттар Қосымша дереккөздер (литература): 1.Родин А.Н., Салимбаева З.Н. «Су оқшаулағыш материалдар». Зертханалық және тәжірибелік жұмыстарды жүргізуге арналған әдістемелік нұсқаулар Өскемен: ШҚМТУ, 2012.-22 б. 2.Рыбьев И.А., Владыгин А.Б. и др. «Технология гидроизоляционных материалов» Учебник. М.: Высш. шк. . 3.Козлов В.В., Чумаченко А.Н. Гидроизоляция в современном строительстве. Учебное пособие. М.: АСВ 2003г. Оқытушы туралы ақпарат: А.Ә.Т:Қамшыбаева Э.Р Тел.: 87077508822 ; Elmir-69@mail.ru
#3 слайд
Сабақ барысы Уақыт
минут Оқытушының іс-әрекеттері Студенттердің іс- әрекеттері
Оқыту
ресурстары мен
материалдар
Ұйымдастыру
кезеңі 3 мин. Сәлемдесу;
студенттерді түгелдеу;
ынталандыру (мотивация)
сабаққа дайындықтарын тексеру;
сабаққа назарларын аудару; Сәлемдеседі;
назарларын сабаққа аударады;
оқытушыны мұқият тыңдайды.
Үй жұмысын
жан жақты
тексеру 15 мин. 1. Суоқшалауғыш материалдардың түрлерін атап беріңіз ?
2. Суоқшалауғыш түрін таңдай әдісі
3. Суоқшалауғыш материалдардың қасиеттерін атап беріңіз ?
4. Суоқшалауғыш материалдарын сақтау ережелерін сипаттап
беріңіз ?
5.Суоқшалауғыш материалдарының өндірілуін сипаттап
беріңіз ? 1. Оқытушының сұрақтарына жауап
береді. Суреттер,
сызбалар,
плакаттар
Жаңа білімді
баяндау 52 мин. Жаңа материалдың тақырыбын, мақсаты мен міндеттерін, сабақ
соңында күтілетін нәтижені айтады, жаңа материалды игерудің
практикалық маңызын түсіндіреді, жаңа сабаққа студенттердің
назарын проблемалық сұрақтар қою арқылы аударып,
қызықтырады.
Сабақ жоспары:
1. Дренеждың түрлері
2. Дренажды орнатудың технологиясы
3. Орнатылған дренажға қойылатын талаптар
Дренаж түрлері
Дренаж үш жағдайда жүзеге асырылады:
• егер топырақ суға батып кетсе, учаскеден су ағызғанда;
• жертөлелерден, жертөлелерден және жерасты қабаттарынан
жер және жаңбырсуын жою үшін;
• Дренаж жүйесін орнату арқылы ғимараттың төбесінен
жаңбыр мен қарлы суды алыптастағанда. Мұқият тыңдайды, қойылған
проблемалық сұрақтарға жауап
беруге тырысады.
Студенттер жаңа материалды
конспектілейді. Жаңа
технологиялық терминдерді сөздік
дәптерлеріне жазып алады. видеороликтер,
суреттер
компьютер,
интерактивті
тақтаСабақтың жоспар –
конспектісі
3 слайд
Сабақ барысы Уақыт минут Оқытушының іс-әрекеттері Студенттердің іс- әрекеттері Оқыту ресурстары мен материалдар Ұйымдастыру кезеңі 3 мин. Сәлемдесу; студенттерді түгелдеу; ынталандыру (мотивация) сабаққа дайындықтарын тексеру; сабаққа назарларын аудару; Сәлемдеседі; назарларын сабаққа аударады; оқытушыны мұқият тыңдайды. Үй жұмысын жан жақты тексеру 15 мин. 1. Суоқшалауғыш материалдардың түрлерін атап беріңіз ? 2. Суоқшалауғыш түрін таңдай әдісі 3. Суоқшалауғыш материалдардың қасиеттерін атап беріңіз ? 4. Суоқшалауғыш материалдарын сақтау ережелерін сипаттап беріңіз ? 5.Суоқшалауғыш материалдарының өндірілуін сипаттап беріңіз ? 1. Оқытушының сұрақтарына жауап береді. Суреттер, сызбалар, плакаттар Жаңа білімді баяндау 52 мин. Жаңа материалдың тақырыбын, мақсаты мен міндеттерін, сабақ соңында күтілетін нәтижені айтады, жаңа материалды игерудің практикалық маңызын түсіндіреді, жаңа сабаққа студенттердің назарын проблемалық сұрақтар қою арқылы аударып, қызықтырады. Сабақ жоспары: 1. Дренеждың түрлері 2. Дренажды орнатудың технологиясы 3. Орнатылған дренажға қойылатын талаптар Дренаж түрлері Дренаж үш жағдайда жүзеге асырылады: • егер топырақ суға батып кетсе, учаскеден су ағызғанда; • жертөлелерден, жертөлелерден және жерасты қабаттарынан жер және жаңбырсуын жою үшін; • Дренаж жүйесін орнату арқылы ғимараттың төбесінен жаңбыр мен қарлы суды алыптастағанда. Мұқият тыңдайды, қойылған проблемалық сұрақтарға жауап беруге тырысады. Студенттер жаңа материалды конспектілейді. Жаңа технологиялық терминдерді сөздік дәптерлеріне жазып алады. видеороликтер, суреттер компьютер, интерактивті тақтаСабақтың жоспар – конспектісі
#4 слайд
Түрі бойынша дренаж ашық және жабық болады.
Дизайн ерекшеліктері дренажды ажыратады:
• нүкте;
• сызықты;
• Ішкі;
• Жерастында
Ашық суды ағызу
Бұл әдісті қолданған кезде жердің тереңдігі
50 см тереңдікте және ұқсас ені шамамен 5 метрге дейін
жетеді. Кесіктердің шеттері 20 градусқа бұрышпен
жасалған.
Адамдарды қарқынды қозғалысы жоқ жерлерде
осындай желіні ұйымдастыру қажет:
• балабақша мен көкөніс алаңдарының шетінде,
• шалғындарда,
4 слайд
Түрі бойынша дренаж ашық және жабық болады. Дизайн ерекшеліктері дренажды ажыратады: • нүкте; • сызықты; • Ішкі; • Жерастында Ашық суды ағызу Бұл әдісті қолданған кезде жердің тереңдігі 50 см тереңдікте және ұқсас ені шамамен 5 метрге дейін жетеді. Кесіктердің шеттері 20 градусқа бұрышпен жасалған. Адамдарды қарқынды қозғалысы жоқ жерлерде осындай желіні ұйымдастыру қажет: • балабақша мен көкөніс алаңдарының шетінде, • шалғындарда,
#5 слайд
• сайттың периметрі бойынша,
• қоршауларға жақын.
1,2,3 сұрақтар негізінде көрнекіліктерге (ПК,
проектор, экран, құрылыс сызбалары) сүйене отырып
түсіндіреді. Жаңа технологиялық терминдерді
айтады.
Жаңа материалды
бекіту 1 5
мин. 1. Дренаж дегеніміз не?
2. Дренажды орнату себептерін атап беріңіз?
3. Нүктелік дренаждың ерекшелігін атап беріңіз?
4. Дренаж тереңдігін анықтау формуласы?
5. Коллектор құдығының атқаратың міндеті?
6. Ашық дренаждың кемшілігін атап беріңіз? Студенттер схемаларда
көрсетілген сызбаларды
түсіндіріп айтады.
Берілген тапсырмаларды өз
бетінше орындайды Суреттер,
сызбалар,
плакаттар
Бағалау, үй жұмысы
туралы
ақпаратттандыру 5 мин. 1. Жаңа материал бойынша сұрақтар қояды.
2. Сабақ бойынша қорытынды жасап, бағалайды.
3. Үй тапсырмасын береді: (1). 78-80 бет (2).
123-125 бет 1.Оқытушының сұрақтарына
жауап береді;
2.Рефлексия парағын толырады
3.Үй тапсырмасын жазады. Оқулық, дәптер,
парақ, рефлексия
парағы
Білетінім Үйрендім
Білдім Білгім келеді
5 слайд
• сайттың периметрі бойынша, • қоршауларға жақын. 1,2,3 сұрақтар негізінде көрнекіліктерге (ПК, проектор, экран, құрылыс сызбалары) сүйене отырып түсіндіреді. Жаңа технологиялық терминдерді айтады. Жаңа материалды бекіту 1 5 мин. 1. Дренаж дегеніміз не? 2. Дренажды орнату себептерін атап беріңіз? 3. Нүктелік дренаждың ерекшелігін атап беріңіз? 4. Дренаж тереңдігін анықтау формуласы? 5. Коллектор құдығының атқаратың міндеті? 6. Ашық дренаждың кемшілігін атап беріңіз? Студенттер схемаларда көрсетілген сызбаларды түсіндіріп айтады. Берілген тапсырмаларды өз бетінше орындайды Суреттер, сызбалар, плакаттар Бағалау, үй жұмысы туралы ақпаратттандыру 5 мин. 1. Жаңа материал бойынша сұрақтар қояды. 2. Сабақ бойынша қорытынды жасап, бағалайды. 3. Үй тапсырмасын береді: (1). 78-80 бет (2). 123-125 бет 1.Оқытушының сұрақтарына жауап береді; 2.Рефлексия парағын толырады 3.Үй тапсырмасын жазады. Оқулық, дәптер, парақ, рефлексия парағы Білетінім Үйрендім Білдім Білгім келеді
#6 слайд
Ылғалды жерлерде
дренажды орнату.
Дренаждың түрлері
6 слайд
Ылғалды жерлерде дренажды орнату. Дренаждың түрлері
#7 слайд
Жер астындағы
суларды әр түрлі
нысандардан бұру
үшін терең дренаж
- жер астындағы
суларды жинап,
аумақтан бұрып
ағызып жіберетін
белгілі тереңдікте
төселген құбырлар
жүйесі
пайдаланылады.
7 слайд
Жер астындағы суларды әр түрлі нысандардан бұру үшін терең дренаж - жер астындағы суларды жинап, аумақтан бұрып ағызып жіберетін белгілі тереңдікте төселген құбырлар жүйесі пайдаланылады.
#8 слайд
Жер үсті ылғалымен қаныққан топырақ мобильді.
Осылайша, үйдің іргетасы мерзімді түрде, маусымаралық
кезеңде прогресс жасайалады, соның нәтижесінде
қабырғалар жарыққа шыға бастайды, терезелер мен есіктер
қисайтылады, жертөлелерде немесе бірінші қабатта су пайда
болуымүмкін.
Тұрақты дымқыл негіз, үйдің ағаш құрылымдарын тез
бұзатын саңырау құлақтардың пайда болуына әкеледі. Оның
келбетін себептерін жоққа шығармай, саңырауқұлақтармен
күресу мүмкін емес.
Бұл жағдайда дренажды дренаж жасай отырып,
төбесінен төгіліп, қардың массасын дренаждық жүйеге еріту
керек.
Егер топырақ үнемі ылғалды болса, жазғы жаңбырдан
кейін ұзақ уақыт құрғатылмаса, учаске ағынды суы қажет.
Артық ылғалдылық егістік өсімдіктердің өсуіне және
дамуына теріс әсер етеді.
8 слайд
Жер үсті ылғалымен қаныққан топырақ мобильді. Осылайша, үйдің іргетасы мерзімді түрде, маусымаралық кезеңде прогресс жасайалады, соның нәтижесінде қабырғалар жарыққа шыға бастайды, терезелер мен есіктер қисайтылады, жертөлелерде немесе бірінші қабатта су пайда болуымүмкін. Тұрақты дымқыл негіз, үйдің ағаш құрылымдарын тез бұзатын саңырау құлақтардың пайда болуына әкеледі. Оның келбетін себептерін жоққа шығармай, саңырауқұлақтармен күресу мүмкін емес. Бұл жағдайда дренажды дренаж жасай отырып, төбесінен төгіліп, қардың массасын дренаждық жүйеге еріту керек. Егер топырақ үнемі ылғалды болса, жазғы жаңбырдан кейін ұзақ уақыт құрғатылмаса, учаске ағынды суы қажет. Артық ылғалдылық егістік өсімдіктердің өсуіне және дамуына теріс әсер етеді.
#9 слайд
ДРЕНАЖ ҮШ ЖАҒДАЙДА ЖҮЗЕГЕ
АСЫРЫЛАДЫ
топырақ суға батып кетсе және
учаскеден су ағызғанда
жертөлелерден, жерасты
қабаттарынан жаңбырсуын жою
үшін
дренаж жүйесін орнату арқылы
ғимараттың төбесінен жаңбыр мен
қарлы суды алыптастағанда
9 слайд
ДРЕНАЖ ҮШ ЖАҒДАЙДА ЖҮЗЕГЕ АСЫРЫЛАДЫ топырақ суға батып кетсе және учаскеден су ағызғанда жертөлелерден, жерасты қабаттарынан жаңбырсуын жою үшін дренаж жүйесін орнату арқылы ғимараттың төбесінен жаңбыр мен қарлы суды алыптастағанда
#10 слайд
Түрі бойынша
дренаж
ашық жабық
10 слайд
Түрі бойынша дренаж ашық жабық
#11 слайд
ДИЗАЙН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ ДРЕНАЖДЫ
АЖЫРАТАДЫ
• нүкте
• сызықты
• ішкі
• жерастында
11 слайд
ДИЗАЙН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ ДРЕНАЖДЫ АЖЫРАТАДЫ • нүкте • сызықты • ішкі • жерастында
#12 слайд
ӘРБІР ДРЕНАЖ ТҮРІ УЧАСКЕДЕН НЕМЕСЕ ҮЙДЕН АРТЫҚ СУДЫ КЕТІРУДЕ МАҢЫЗДЫ РӨЛ АТҚАРАДЫ. ӘДЕТТЕ, АРТЫҚ СУДЫҢ ТОЛЫҚ
ҚОРҒАНЫСЫН ЖАСАУ ҮШІН ДРЕНАЖДЫҢ БІРНЕШЕ ТҮРІ ҚОЛДАНЫЛАДЫ.
ДРЕНАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ ҮШІН КАНАЛДАРДЫҢ, ДРЕНАЖДЫ ҰҢҒЫМАЛАРДЫҢ САНЫН ЖӘНЕ КӨЛБЕУ БҰРЫШЫН, СУДЫ ӘРІ
ҚАРАЙ АҒЫЗУДЫ, ДРЕНАЖ ЖҮЙЕСІНІҢ БАРЛЫҚ ЭЛЕМЕНТТЕРІ АРАСЫНДАҒЫ АРАҚАШЫҚТЫҚТЫ ЕСЕПТЕУ ҚАЖЕТ.
САРАПШЫ ОСЫ ЕСЕПТЕУЛЕР МЕН ЖАҚСЫ ЖҰМЫС ІСТЕЙДІ, ӨЙТКЕНІ ДҰРЫС ЕМЕС ЕСЕПТЕУ ДРЕНАЖ ЖҮЙЕСІ ЖҰМЫСЫНЫҢ
ТИІМСІЗДІГІНЕ НЕМЕСЕ ТІПТІ КЕЙБІР ЖЕРЛЕРДЕ ЖЕР АСТЫ СУЛАРЫНЫҢ КӨБЕЮІНЕ ӘКЕЛУІ МҮМКІН.
12 слайд
ӘРБІР ДРЕНАЖ ТҮРІ УЧАСКЕДЕН НЕМЕСЕ ҮЙДЕН АРТЫҚ СУДЫ КЕТІРУДЕ МАҢЫЗДЫ РӨЛ АТҚАРАДЫ. ӘДЕТТЕ, АРТЫҚ СУДЫҢ ТОЛЫҚ ҚОРҒАНЫСЫН ЖАСАУ ҮШІН ДРЕНАЖДЫҢ БІРНЕШЕ ТҮРІ ҚОЛДАНЫЛАДЫ. ДРЕНАЖ ЖҰМЫСТАРЫН ЖҮРГІЗУ ҮШІН КАНАЛДАРДЫҢ, ДРЕНАЖДЫ ҰҢҒЫМАЛАРДЫҢ САНЫН ЖӘНЕ КӨЛБЕУ БҰРЫШЫН, СУДЫ ӘРІ ҚАРАЙ АҒЫЗУДЫ, ДРЕНАЖ ЖҮЙЕСІНІҢ БАРЛЫҚ ЭЛЕМЕНТТЕРІ АРАСЫНДАҒЫ АРАҚАШЫҚТЫҚТЫ ЕСЕПТЕУ ҚАЖЕТ. САРАПШЫ ОСЫ ЕСЕПТЕУЛЕР МЕН ЖАҚСЫ ЖҰМЫС ІСТЕЙДІ, ӨЙТКЕНІ ДҰРЫС ЕМЕС ЕСЕПТЕУ ДРЕНАЖ ЖҮЙЕСІ ЖҰМЫСЫНЫҢ ТИІМСІЗДІГІНЕ НЕМЕСЕ ТІПТІ КЕЙБІР ЖЕРЛЕРДЕ ЖЕР АСТЫ СУЛАРЫНЫҢ КӨБЕЮІНЕ ӘКЕЛУІ МҮМКІН.
#13 слайд
Нүктелік дренаж – одан кейін
үйден қашықта қашықтықта
немесе дауылдың ағынды
суларына арналған ағызу
құбырларынан шыққан жаңбыр
суыналу орны
13 слайд
Нүктелік дренаж – одан кейін үйден қашықта қашықтықта немесе дауылдың ағынды суларына арналған ағызу құбырларынан шыққан жаңбыр суыналу орны
#14 слайд
Нүктелік
дренаж
14 слайд
Нүктелік дренаж
#15 слайд
Сызықты дренаж ұсақ каналдар түрінде жасалады, бетондалған немесе басқа
материалдардан жасалған және машиналар, адамдар, өнеркәсіптік жабдықтар мен
машиналар қозғала алатын алынбалы торлар мен жабылады.
Сызықты дренаж ішкі дренаж негізінен санитарлық-гигиеналық талаптар сақталатын
өнеркәсіптік қондырғыларда қолданылады.
Ішкі дренаж жүргізілетін элементтер (құбырлар, баспалдақтар, науалар) мыналарға ие болуы
керек:
• агрессивті химиялық заттарға төзімді,
• тазалау және жуу жақсы,
• ұзақ қызмет мерзімі.
Жерасты суларын жоғары деңгейде бұру қажет болған жағдайда жерасты (терең немесе
жабық) дренаж.
Осы типтегі дренажды қондырғыға арналған бағалау мыналарды қамтиды:
• перфорацияланған құбырлардың, бұрыштардың, салалық құбырлардың құны;
• дренажды ұңғымаларды салу материалдары;
• қоқыс пен құмның құны;
• Дренаж жүйесі өздігінен жасалмаса жалданып жұмыс күшінің құны.
Егер кешенді дренаж жүйесі орнатылса, мысалы, терең ағынды суларға ағып кетсе,
дренажды ұңғыманың қабылдау қабілетін есептеу керек.
Ең үнемді - ашық дренаж, бірақ оның көрінісі бүкіл ландшафттың эстетикалық көрінісін
бүлдіреді, сонымен қатар, ашық бөліктерде адамдар әртүрлі жарақаттар тудыруы мүмкін.
15 слайд
Сызықты дренаж ұсақ каналдар түрінде жасалады, бетондалған немесе басқа материалдардан жасалған және машиналар, адамдар, өнеркәсіптік жабдықтар мен машиналар қозғала алатын алынбалы торлар мен жабылады. Сызықты дренаж ішкі дренаж негізінен санитарлық-гигиеналық талаптар сақталатын өнеркәсіптік қондырғыларда қолданылады. Ішкі дренаж жүргізілетін элементтер (құбырлар, баспалдақтар, науалар) мыналарға ие болуы керек: • агрессивті химиялық заттарға төзімді, • тазалау және жуу жақсы, • ұзақ қызмет мерзімі. Жерасты суларын жоғары деңгейде бұру қажет болған жағдайда жерасты (терең немесе жабық) дренаж. Осы типтегі дренажды қондырғыға арналған бағалау мыналарды қамтиды: • перфорацияланған құбырлардың, бұрыштардың, салалық құбырлардың құны; • дренажды ұңғымаларды салу материалдары; • қоқыс пен құмның құны; • Дренаж жүйесі өздігінен жасалмаса жалданып жұмыс күшінің құны. Егер кешенді дренаж жүйесі орнатылса, мысалы, терең ағынды суларға ағып кетсе, дренажды ұңғыманың қабылдау қабілетін есептеу керек. Ең үнемді - ашық дренаж, бірақ оның көрінісі бүкіл ландшафттың эстетикалық көрінісін бүлдіреді, сонымен қатар, ашық бөліктерде адамдар әртүрлі жарақаттар тудыруы мүмкін.
#16 слайд
Сызықты дренаж
16 слайд
Сызықты дренаж
#17 слайд
Ашық суды ағызу
Бұл әдісті қолданған кезде жердің тереңдігі 50 см тереңдікте және ұқсас ені
шамамен 5 метрге дейін жетеді. Кесіктердің шеттері 20 градусқа бұрышпен
жасалған.
Адамдарды қарқынды қозғалысы жоқ жерлерде осындай желіні ұйымдастыру
қажет:
• балабақша мен көкөніс алаңдарының шетінде,
• шалғындарда,
• сайттың периметрі бойынша,
• қоршауларға жақын.
Ашық дренаж жүйесі жердің эрозиясына
қарсы қорғау үшін, сондай-ақ үсті
аймақтардағы жердің құнарлы қабатын
сақтап қалу үшін жаңбырды немесе су
тасқынының суын ұзақ уақытқа созу
үшін үлкен беткейлерде аудандарда жиі
пайдаланылады.
17 слайд
Ашық суды ағызу Бұл әдісті қолданған кезде жердің тереңдігі 50 см тереңдікте және ұқсас ені шамамен 5 метрге дейін жетеді. Кесіктердің шеттері 20 градусқа бұрышпен жасалған. Адамдарды қарқынды қозғалысы жоқ жерлерде осындай желіні ұйымдастыру қажет: • балабақша мен көкөніс алаңдарының шетінде, • шалғындарда, • сайттың периметрі бойынша, • қоршауларға жақын. Ашық дренаж жүйесі жердің эрозиясына қарсы қорғау үшін, сондай-ақ үсті аймақтардағы жердің құнарлы қабатын сақтап қалу үшін жаңбырды немесе су тасқынының суын ұзақ уақытқа созу үшін үлкен беткейлерде аудандарда жиі пайдаланылады.
#18 слайд
Ашық (траншеялық) көлбеу дренажды
есептеуді оны таулы арнамен немесе су бұру
жүйесінің коллекторымен біріктіру есебімен
жүргізу керек. Бұл жағдайда, траншеялық
дренаждың пішінін аумақты ӛзідік ағыспен
құрғату кезіндегі судың жоғары ағынының
есептік шығыны бойынша жинау керек. Ашық
дренаждық және траншеялардың құламасын
бекіту үшін бетондық немесе темір бетондық
тақталарды, немесе тас нобайды пайдалану керек.
Бекітілген құламаларда дренаждық ойықтарды
қарастыру керек
18 слайд
Ашық (траншеялық) көлбеу дренажды есептеуді оны таулы арнамен немесе су бұру жүйесінің коллекторымен біріктіру есебімен жүргізу керек. Бұл жағдайда, траншеялық дренаждың пішінін аумақты ӛзідік ағыспен құрғату кезіндегі судың жоғары ағынының есептік шығыны бойынша жинау керек. Ашық дренаждық және траншеялардың құламасын бекіту үшін бетондық немесе темір бетондық тақталарды, немесе тас нобайды пайдалану керек. Бекітілген құламаларда дренаждық ойықтарды қарастыру керек
#19 слайд
Дренаждық құбырлардың маңайында
құбырлардың диаметрі 300 мм дейінгі құм-
малтатастық шашпалар түріндегі сүзгіштерді
немесе үлкен диаметр кезіндегі жасанды
талшықты материалдардан жасалған
орамаларды қарастыру керек Құм мен
малтатастың қалыңдығын және түйіршік
метрикалық құрамын талаптарына сәйкес
есептермен жинау керек
19 слайд
Дренаждық құбырлардың маңайында құбырлардың диаметрі 300 мм дейінгі құм- малтатастық шашпалар түріндегі сүзгіштерді немесе үлкен диаметр кезіндегі жасанды талшықты материалдардан жасалған орамаларды қарастыру керек Құм мен малтатастың қалыңдығын және түйіршік метрикалық құрамын талаптарына сәйкес есептермен жинау керек
#20 слайд
20 слайд
#21 слайд
21 слайд
#22 слайд
22 слайд
#23 слайд
СУСІҢГІШ ҚҰБЫРЛАРЫ
Соңғы жылдарда жоғарғы төзімді пластиктен
өндірілген сусіңгіш құбырлары кең таралған.
Олардың металл құбырларының алдында бірнеше
артықшылықтары бар – төзімділік, төмен салмақ,
тоттанбайды, құны арзан және т.б. Сусіңгіш құбырлары
кез келген құбырлардың басқа түрінен
перфорациясының болуы есесінен ерекшеленеді,
қабырғаларындағы ойықтар сусіңгіш қабатқа бірте-
бірте өтетін жер астындағы суларды жинау үшін
қажет. Сусіңгіш құбырлары өзінің міндетін жақсы
орындауы үшін олар дұрыс төселуі қажет. Құбырлар
ғимараттың іргетасының айналасында және жер
астындағы суларды бұруды қажет ететін аумақтағы
қазылған орға орнатылады. Орларда басынан бастап су
жинайтын орындарға қарай ылди қарастырылады.
23 слайд
СУСІҢГІШ ҚҰБЫРЛАРЫ Соңғы жылдарда жоғарғы төзімді пластиктен өндірілген сусіңгіш құбырлары кең таралған. Олардың металл құбырларының алдында бірнеше артықшылықтары бар – төзімділік, төмен салмақ, тоттанбайды, құны арзан және т.б. Сусіңгіш құбырлары кез келген құбырлардың басқа түрінен перфорациясының болуы есесінен ерекшеленеді, қабырғаларындағы ойықтар сусіңгіш қабатқа бірте- бірте өтетін жер астындағы суларды жинау үшін қажет. Сусіңгіш құбырлары өзінің міндетін жақсы орындауы үшін олар дұрыс төселуі қажет. Құбырлар ғимараттың іргетасының айналасында және жер астындағы суларды бұруды қажет ететін аумақтағы қазылған орға орнатылады. Орларда басынан бастап су жинайтын орындарға қарай ылди қарастырылады.
#24 слайд
24 слайд
#25 слайд
25 слайд
#26 слайд
26 слайд
#27 слайд
27 слайд
#28 слайд
28 слайд
#29 слайд
29 слайд
#30 слайд
30 слайд
#31 слайд
31 слайд
#32 слайд
32 слайд
#33 слайд
33 слайд
#34 слайд
34 слайд
#35 слайд
35 слайд

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген