Бастауыш сынып оқушыларының зейінін дамыту, тәрбиелеу жолдары.

#1 слайд
Тақырыбы: Бастауыш сынып оқушыларының зейінін
дамыту, тәрбиелеу жолдары.
1 слайд
Тақырыбы: Бастауыш сынып оқушыларының зейінін дамыту, тәрбиелеу жолдары.
#2 слайд
•
Зейін- адам санасының қандай да бір өзіне
қажетті немесе қызықтырған затқа,
құбылысқа немесе іс-әрекетке бағытталуы
және шоғырлануы.
•
Сананың бағытталуы деп обьектіні таңдап
алуды айтамыз, ал сананың бір нәрсеге
шоғырлануы дегенде, бұл обьектіге қатысы
жоқтың бәріне назар аудармауды айтады.
2 слайд
• Зейін- адам санасының қандай да бір өзіне қажетті немесе қызықтырған затқа, құбылысқа немесе іс-әрекетке бағытталуы және шоғырлануы. • Сананың бағытталуы деп обьектіні таңдап алуды айтамыз, ал сананың бір нәрсеге шоғырлануы дегенде, бұл обьектіге қатысы жоқтың бәріне назар аудармауды айтады.
#3 слайд
•
Білім беру үрдісінде зейіннің алатын орны
ерекше. Оқыту мен оқуда, жетістікке жету,
зерттелетін обьектіге зейін қоюдан басталады.
•
Адамның кез келген мақсатты іс-әрекеті зейін
арқылы жүзеге асады. Зейіннің келесі түрлері бар:
ырықсыз(еріксіз), ырықты(ерікті) және
үйреншікті зейін. Еріксіз зейін адамның
мақсатынсыз-ақ сана заттар мен құбылыстарға
бағытталады. Ерікті зейін мақсатты іс-әрекеттерді
орындаумен байланысты. Ал үйреншікті зейін
адамның іс-әрекетінің өмір тәжірибесінде
қалыптасып отыратын түрі.
3 слайд
• Білім беру үрдісінде зейіннің алатын орны ерекше. Оқыту мен оқуда, жетістікке жету, зерттелетін обьектіге зейін қоюдан басталады. • Адамның кез келген мақсатты іс-әрекеті зейін арқылы жүзеге асады. Зейіннің келесі түрлері бар: ырықсыз(еріксіз), ырықты(ерікті) және үйреншікті зейін. Еріксіз зейін адамның мақсатынсыз-ақ сана заттар мен құбылыстарға бағытталады. Ерікті зейін мақсатты іс-әрекеттерді орындаумен байланысты. Ал үйреншікті зейін адамның іс-әрекетінің өмір тәжірибесінде қалыптасып отыратын түрі.
#4 слайд
•
Жалпы, қазіргі кездегі мектептер ғылым негіздері бойынша
оқушыларға білім беріп қана қоймай, креативті ойлауға,
ізденімпаздық, шығармашылық қабілеттерін дамытуға және әр
оқушыға өзін көрсетуге және өз ойын дәлелдеуге мүмкіндік беруі
керек. Білімнің басты мақсаты баланың ақылдылығы мен
интеллектуалды тапсырмаларды орындауға дағдыландыруы болып
табылады. Бұл тұрғыда оқушылардың зейінін дамыту маңызды
орынға шығады. Себебі, баланың зейіні жеткілікті деңгейде
дамитын болса , оқушылардың сабақ үлгерім деңгейі жоғарылап,
жетістіктерге жетуге мүмкіндік береді. Мысалы, оқушы
математикалық есептер шығарып отыр. Ол бұған соншама үңіледі,
есептің шығару жоспарын ойлайды, оны бірінен кейін екіншісін
шығарады. Есеп шығарып болып, азғантай үзілістен кейін
дүниетануды, одан соң басқа сабақты қарауға көшеді. Осы
көріністердің бәрінен де бала әрекеттің әрбір түріне өз зейінін
ұйымдастырып, басқа объектіге бағыт алып және тұрақтап отырғанын
көруге болады.
4 слайд
• Жалпы, қазіргі кездегі мектептер ғылым негіздері бойынша оқушыларға білім беріп қана қоймай, креативті ойлауға, ізденімпаздық, шығармашылық қабілеттерін дамытуға және әр оқушыға өзін көрсетуге және өз ойын дәлелдеуге мүмкіндік беруі керек. Білімнің басты мақсаты баланың ақылдылығы мен интеллектуалды тапсырмаларды орындауға дағдыландыруы болып табылады. Бұл тұрғыда оқушылардың зейінін дамыту маңызды орынға шығады. Себебі, баланың зейіні жеткілікті деңгейде дамитын болса , оқушылардың сабақ үлгерім деңгейі жоғарылап, жетістіктерге жетуге мүмкіндік береді. Мысалы, оқушы математикалық есептер шығарып отыр. Ол бұған соншама үңіледі, есептің шығару жоспарын ойлайды, оны бірінен кейін екіншісін шығарады. Есеп шығарып болып, азғантай үзілістен кейін дүниетануды, одан соң басқа сабақты қарауға көшеді. Осы көріністердің бәрінен де бала әрекеттің әрбір түріне өз зейінін ұйымдастырып, басқа объектіге бағыт алып және тұрақтап отырғанын көруге болады.
#5 слайд
•
Бастауыш сынып оқушыларының зейін
ерекшеліктерін ескере отырып, оны дамыту,
тәрбиелеудің кейбір жолдарын көрсетуге болады. Зейінді дамытудың жолы – берілген тапсырманы
міндетті түрде орындату.
К. Д. Ушинский: «Балаға оқуды қызықты ете білу
керек және сонымен қатар оларды қызықтыра
қоймайтын тапсырмаларды да бұлжытпай
орындауды талап ету керек» деген.
5 слайд
• Бастауыш сынып оқушыларының зейін ерекшеліктерін ескере отырып, оны дамыту, тәрбиелеудің кейбір жолдарын көрсетуге болады. Зейінді дамытудың жолы – берілген тапсырманы міндетті түрде орындату. К. Д. Ушинский: «Балаға оқуды қызықты ете білу керек және сонымен қатар оларды қызықтыра қоймайтын тапсырмаларды да бұлжытпай орындауды талап ету керек» деген.
#6 слайд
•
Бүкіл сыныпқа, не жеке оқушыға берілетін
тапсырмалар дәл, анық, қысқа болып келсе.
Зейінді дамытуда сыртқы жағдайдың
маңызын ескеру дұрыс. Шу, баланың
сабағына қатысы жоқ әуен, қажетсіз
әңгімелер т. б. болмауы керек. Жарық, таза
ауа қажет.
6 слайд
• Бүкіл сыныпқа, не жеке оқушыға берілетін тапсырмалар дәл, анық, қысқа болып келсе. Зейінді дамытуда сыртқы жағдайдың маңызын ескеру дұрыс. Шу, баланың сабағына қатысы жоқ әуен, қажетсіз әңгімелер т. б. болмауы керек. Жарық, таза ауа қажет.
#7 слайд
•
Сабақ басталар алдында өтілетін
тақырыптың мақсатын айтқан пайдалы.
Балалар өздерінің міндеттерін түсініп,
немен айналысатынын біліп отыру керек.
Бұл іске жұмылдыру болады, зейінді
шоғырландыруға көмектеседі.
Материалдың оқудағы, өмірдегі
маңыздылығын айтқан жөн. Ырықты зейін
осылай қалыптасады.
7 слайд
• Сабақ басталар алдында өтілетін тақырыптың мақсатын айтқан пайдалы. Балалар өздерінің міндеттерін түсініп, немен айналысатынын біліп отыру керек. Бұл іске жұмылдыру болады, зейінді шоғырландыруға көмектеседі. Материалдың оқудағы, өмірдегі маңыздылығын айтқан жөн. Ырықты зейін осылай қалыптасады.
#8 слайд
•
Оқушылардың зейінін дүрыс
қалыптастыруға мүғалімнің жеке басының
үлгі-өнегесінің де маңызы зор. Егер
мүғалімнің өз зейіні дүрыс үйымдаспаған
болса, яғни, ол біресе оқытып түрған
сабағына, біресе сыныптағы оқушыларға
алаңдап, нені бастап, нені қойғанын есінен
шығарса, ондай мүғалім оқушылардың
зейінін дүрыс тәрбиелей алмайды.
8 слайд
• Оқушылардың зейінін дүрыс қалыптастыруға мүғалімнің жеке басының үлгі-өнегесінің де маңызы зор. Егер мүғалімнің өз зейіні дүрыс үйымдаспаған болса, яғни, ол біресе оқытып түрған сабағына, біресе сыныптағы оқушыларға алаңдап, нені бастап, нені қойғанын есінен шығарса, ондай мүғалім оқушылардың зейінін дүрыс тәрбиелей алмайды.
#9 слайд
Сабақ үрдісінде зейінді тәрбиелеу жолдары -
өзара әңгіме, сұрақ қою, орындалған
тапсырманы ұжымдық түрде қорытындылау,
берілген тапсырма бастауыш сынып
оқушысының бала күшіне сәйкес келуін
қадағалап, ал, сабақ кезіндегі сергіту
жаттығулары, ойын сәттері зейінді қалпына
келтіретін әдістер болып табылады.
9 слайд
Сабақ үрдісінде зейінді тәрбиелеу жолдары - өзара әңгіме, сұрақ қою, орындалған тапсырманы ұжымдық түрде қорытындылау, берілген тапсырма бастауыш сынып оқушысының бала күшіне сәйкес келуін қадағалап, ал, сабақ кезіндегі сергіту жаттығулары, ойын сәттері зейінді қалпына келтіретін әдістер болып табылады.
#10 слайд
Назарларыңызға рахмет!
10 слайд
Назарларыңызға рахмет!
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген