1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
БЕЙМЕТАЛДАРДЫҢ ПЕРИОДТЫҚ ЖҮЙЕДЕ ОРНАЛАСУЫ. ОЛАРДЫҢ ҚҰРЫЛЫСЫ.

#1 слайд
САБАҚ ТАҚЫРЫБЫ
Бейметалдардың
периодтық жүйеде
орналасуы
Олардың
құрылысы
1 слайд
САБАҚ ТАҚЫРЫБЫ Бейметалдардың периодтық жүйеде орналасуы Олардың құрылысы
#2 слайд
М А Қ С А Т Ы
Білімділік: Бейметалдардың период
бойынша, топ бойынша
қасиеттерінің өзгеруін түсіндіру
Дамытушылық: Оқулықпен жұмыс жасай
отырып, теориялық
білімін шығармашылық
жұмыстар арқылы бекіту,
логикалық ойлау қабілетін
дамыту
Тәрбиелік: Оқушыларды іскерлікке, пәнге
қызығушылыққа,
ұйымшылдыққа тәрбиелеу
Сабақ типі: Жаңа материалдарды меңгеру
Өтілу әдістері: Сұрвқ – жауап, Венн
диаграммасы, кубизм,
топтастыру әдістері
Көрнекіліктер: периодтық жүйе, кестелер,
таблица, интерактивті
тақта, слайдтар
2 слайд
М А Қ С А Т Ы Білімділік: Бейметалдардың период бойынша, топ бойынша қасиеттерінің өзгеруін түсіндіру Дамытушылық: Оқулықпен жұмыс жасай отырып, теориялық білімін шығармашылық жұмыстар арқылы бекіту, логикалық ойлау қабілетін дамыту Тәрбиелік: Оқушыларды іскерлікке, пәнге қызығушылыққа, ұйымшылдыққа тәрбиелеу Сабақ типі: Жаңа материалдарды меңгеру Өтілу әдістері: Сұрвқ – жауап, Венн диаграммасы, кубизм, топтастыру әдістері Көрнекіліктер: периодтық жүйе, кестелер, таблица, интерактивті тақта, слайдтар
#3 слайд
ҚЫЗЫҒУШЫЛЫҚТЫ
ОЯТУ
Сынып оқушылары 3 топқа бөлінеді
3 слайд
ҚЫЗЫҒУШЫЛЫҚТЫ ОЯТУ Сынып оқушылары 3 топқа бөлінеді
#4 слайд
1 - тапсырма
“ Өз
орныңды
тап”
кестесімен
жұмыс
І топ
Әр топтағы
элементтер
саны
ІІ топ
Сәйкесін
табыңыз
ІІІ топ
4 слайд
1 - тапсырма “ Өз орныңды тап” кестесімен жұмыс І топ Әр топтағы элементтер саны ІІ топ Сәйкесін табыңыз ІІІ топ
#5 слайд
Se
Kr
Топтар
Элементтер
N
O
B
Cl
Ne
C
Br
Si
P
III IV V VI VII VIII
I ТОП
5 слайд
Se Kr Топтар Элементтер N O B Cl Ne C Br Si P III IV V VI VII VIII I ТОП
#6 слайд
IІ ТОП
Элементтер
саны
Топтар
III
IV
V
VI
VII
4 2 1 4 3
6 слайд
IІ ТОП Элементтер саны Топтар III IV V VI VII 4 2 1 4 3
#7 слайд
IІІ ТОП
Металдар
Бейметалд
ар
созы
лы
мд
ы
морт
жы
лтыр
оқшаулатқы
ш
ж
ы
лты
ры
ж
оқ
электр
өткізгіш
7 слайд
IІІ ТОП Металдар Бейметалд ар созы лы мд ы морт жы лтыр оқшаулатқы ш ж ы лты ры ж оқ электр өткізгіш
#8 слайд
2 - тапсырма
І топ
ІІ топ
ІІІ топ
Металдарғ
а тән
қасиеттерд
і топтастыр
Бейметалдар
ға тән
қасиеттерді
топтастыр
Кестені
толтыр
8 слайд
2 - тапсырма І топ ІІ топ ІІІ топ Металдарғ а тән қасиеттерд і топтастыр Бейметалдар ға тән қасиеттерді топтастыр Кестені толтыр
#9 слайд
І топ
Металдар
Балқиды
Таттанады
Электр
өткізгіш
Жылу
өткізгіш
Қатты
Жеміріледі
Магниттеледі
9 слайд
І топ Металдар Балқиды Таттанады Электр өткізгіш Жылу өткізгіш Қатты Жеміріледі Магниттеледі
#10 слайд
ІІ топ
Бейметалдар
I – VIII
топта
Қатты
Жылтыры жоқ
Период бой.қасиет
арт.
Электртерістілігі жоғары
Сутегімен
әрекеттеседі Морт
Металмен
әрекеттеседі
Газ
Бейметалмен
әрекеттеседі
Топ бой.қасиет кемиді
Оқшаулатқыш
Сұйық
10 слайд
ІІ топ Бейметалдар I – VIII топта Қатты Жылтыры жоқ Период бой.қасиет арт. Электртерістілігі жоғары Сутегімен әрекеттеседі Морт Металмен әрекеттеседі Газ Бейметалмен әрекеттеседі Топ бой.қасиет кемиді Оқшаулатқыш Сұйық
#11 слайд
FH
e
ONeClAr SXeBrSe
Галогендер
Халькогенд
ер
Инертті
газдар
ІІІ топ
11 слайд
FH e ONeClAr SXeBrSe Галогендер Халькогенд ер Инертті газдар ІІІ топ
#12 слайд
Мағынаны
тану
Мәтінмен жұмыс
12 слайд
Мағынаны тану Мәтінмен жұмыс
#13 слайд
Период бойынша элемент атомдарының ядро заряды біртіндеп өседі, атом радиусы
кішірейеді. Сондықтан, электрон қосып алу бейімділігі (электр терістілігі) жоғарлайды,
бейметалдық қасиет артады. Демек, тотықтырғыштық қасиет басым. Ал топ бойынша
жоғарыдан төмен қарай электрондық қабат саны артады (радиус өседі), сыртқы қабаттағы
электрондар ядродан қашықтаған сайын тартылуы бәсеңдейді. Демек, период бойынша
солдан өңға қарай бейметалдық қасиет артады, ал топ бойынша жоғарыдан төмен қарай
кемиді.
Период, топ бойынша бейметалдардың қасиеттерінің өзгеруі
13 слайд
Период бойынша элемент атомдарының ядро заряды біртіндеп өседі, атом радиусы кішірейеді. Сондықтан, электрон қосып алу бейімділігі (электр терістілігі) жоғарлайды, бейметалдық қасиет артады. Демек, тотықтырғыштық қасиет басым. Ал топ бойынша жоғарыдан төмен қарай электрондық қабат саны артады (радиус өседі), сыртқы қабаттағы электрондар ядродан қашықтаған сайын тартылуы бәсеңдейді. Демек, период бойынша солдан өңға қарай бейметалдық қасиет артады, ал топ бойынша жоғарыдан төмен қарай кемиді. Период, топ бойынша бейметалдардың қасиеттерінің өзгеруі
#14 слайд
а) күкірттің сутегімен; ә) натрийдің хлормен; б) күкірттің
оттегімен әрекеттесу реакциясының теңдеуін жазыңыз.
S + H
2
=> H
2
S
-2
2Na + Cl
2
=> 2NaCl
-1
2S + 3O
2
=> 2S
+6
O
3
Қорытынды:
Бейметалдар: а) сутегімен;
ә) металмен;
б) оттегімен әрекеттеседі;
в) әрі тотықтырғыш, әрі тотықсыздандырғыш
Бейметалдардың химиялық қасиеттері
14 слайд
а) күкірттің сутегімен; ә) натрийдің хлормен; б) күкірттің оттегімен әрекеттесу реакциясының теңдеуін жазыңыз. S + H 2 => H 2 S -2 2Na + Cl 2 => 2NaCl -1 2S + 3O 2 => 2S +6 O 3 Қорытынды: Бейметалдар: а) сутегімен; ә) металмен; б) оттегімен әрекеттеседі; в) әрі тотықтырғыш, әрі тотықсыздандырғыш Бейметалдардың химиялық қасиеттері
#15 слайд
Бейметалдарды агрегаттық күйіне қарай
жіктеңдер
15 слайд
Бейметалдарды агрегаттық күйіне қарай жіктеңдер
#16 слайд
Ой
толғаныс
Дидактикалық тапсырмалар
Білімді жүйелеу
Венн диаграммасы
16 слайд
Ой толғаныс Дидактикалық тапсырмалар Білімді жүйелеу Венн диаграммасы
#17 слайд
1.Мына заттар ішінен бейметалды тауып, генетикалық қатарын құрыңдар.
Al
2
O
3
, Fe, H
3
PO
4
, H
2
O, P
2
O
5
, K
2
O, P, NaOH, Na
3
PO
4
Орындалуы:
1 2 3
P ──────> P
2
O
5
──────> H
3
PO
4
──────> Na
3
PO
4
1. 4P + 5O
2
=> P
2
O
5
2. P
2
O
5
+ 3H
2
O => 2H
3
PO
4
3. H
3
PO
4
+ 3NaOH => Na
3
PO
4
+3H
2
O
2. III период бойынша бейметалдарының оксидтері мен қышқылдарының
формулаларын құрыңдар. Бейметалдардың тотығу дәрежесін қойыңдар.
Si, P, S, Cl
Орындалуы: Si
+4
O
2
, P
2
+5
O
5
, S
+6
O
3
, Cl
2
+7
O
7
– оксидтері
H
2
SiO
3
, H
3
PO
4
, H
2
SO
4
, HCl – қышқылдары
3. Д.И. Менделеев кестесін пайдаланбай элементтерді анықтаңдар.
a) 2ē, 8ē, 18ē, 6ē ә) 2ē, 8ē, 7ē б) 2ē, 8ē, 8ē
в) 2ē, 8ē, 5ē г) 2ē, 6ē
17 слайд
1.Мына заттар ішінен бейметалды тауып, генетикалық қатарын құрыңдар. Al 2 O 3 , Fe, H 3 PO 4 , H 2 O, P 2 O 5 , K 2 O, P, NaOH, Na 3 PO 4 Орындалуы: 1 2 3 P ──────> P 2 O 5 ──────> H 3 PO 4 ──────> Na 3 PO 4 1. 4P + 5O 2 => P 2 O 5 2. P 2 O 5 + 3H 2 O => 2H 3 PO 4 3. H 3 PO 4 + 3NaOH => Na 3 PO 4 +3H 2 O 2. III период бойынша бейметалдарының оксидтері мен қышқылдарының формулаларын құрыңдар. Бейметалдардың тотығу дәрежесін қойыңдар. Si, P, S, Cl Орындалуы: Si +4 O 2 , P 2 +5 O 5 , S +6 O 3 , Cl 2 +7 O 7 – оксидтері H 2 SiO 3 , H 3 PO 4 , H 2 SO 4 , HCl – қышқылдары 3. Д.И. Менделеев кестесін пайдаланбай элементтерді анықтаңдар. a) 2ē, 8ē, 18ē, 6ē ә) 2ē, 8ē, 7ē б) 2ē, 8ē, 8ē в) 2ē, 8ē, 5ē г) 2ē, 6ē
#18 слайд
1.Суреттеңіз. Бейметалдар оқшаулағыш, морт сынғыш, металдық жылтыры
жоқ заттар
2.Салыстырыңыз. Бейметалдарды металдармен салыстырады.
3.Атаңыз. а) газ түрінде ә) қатты түрінде б) сұйық түрінде
4.Саралаңыз. Бейметалдар электр терістілігі басым. Электр терістілік
период бойынша артады.
5.Қолданыңыз. Қолдануын түсіндіреді. (салғырт газдар, галогендер)
6.Пайымдаңыз. Бейметалдар металмен, сутегімен әрекеттеседі.
Тотықтырғыш, әрі тотықсыздандырғыш қасиетке ие.
Кубизм әдісі бойынша білімдерін бекіту
Венн диаграммасы бойынша алған білімдерін қорыту
18 слайд
1.Суреттеңіз. Бейметалдар оқшаулағыш, морт сынғыш, металдық жылтыры жоқ заттар 2.Салыстырыңыз. Бейметалдарды металдармен салыстырады. 3.Атаңыз. а) газ түрінде ә) қатты түрінде б) сұйық түрінде 4.Саралаңыз. Бейметалдар электр терістілігі басым. Электр терістілік период бойынша артады. 5.Қолданыңыз. Қолдануын түсіндіреді. (салғырт газдар, галогендер) 6.Пайымдаңыз. Бейметалдар металмен, сутегімен әрекеттеседі. Тотықтырғыш, әрі тотықсыздандырғыш қасиетке ие. Кубизм әдісі бойынша білімдерін бекіту Венн диаграммасы бойынша алған білімдерін қорыту
#19 слайд
ҮЙ
ТАПСЫРМАСЫ
§ 9. № 5,7 есептер
19 слайд
ҮЙ ТАПСЫРМАСЫ § 9. № 5,7 есептер
#20 слайд
Назар қойып Назар қойып
қарағандарыңқарағандарың
ызға көп ызға көп
рахмет!!!!!рахмет!!!!!
20 слайд
Назар қойып Назар қойып қарағандарыңқарағандарың ызға көп ызға көп рахмет!!!!!рахмет!!!!!

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген