Бізді қоршаған әлемдегі төртбұрыштар

#1 слайд
ГЕОМЕТРИЯ
8 СЫНЫП
«Бізді қоршаған әлемдегі
төртбұрыштар»
Математика пәні мұғалімі: Сахитхан Дәмен
1 слайд
ГЕОМЕТРИЯ 8 СЫНЫП «Бізді қоршаған әлемдегі төртбұрыштар» Математика пәні мұғалімі: Сахитхан Дәмен
#2 слайд
САБАҚТЫҢ МАҚСАТЫ:
Төртбұрыштардың өмірде қолдануын түсіне алады.
Тіктөртбұрыш пен квадраттың қолданысын айырып таниды
Күнделікті өмірден төртбұрыштардың қолданылуына
байланысты шығармашылық жұмыс жасай алады.
2 слайд
САБАҚТЫҢ МАҚСАТЫ: Төртбұрыштардың өмірде қолдануын түсіне алады. Тіктөртбұрыш пен квадраттың қолданысын айырып таниды Күнделікті өмірден төртбұрыштардың қолданылуына байланысты шығармашылық жұмыс жасай алады.
#3 слайд
Симметрия дегеніміз не?
Симметрия деп екі дененің бір нүктеге,
түзуге не жазықтыққа қатысты біртектілігін,
ұқсастығын айтамыз.
3 слайд
Симметрия дегеніміз не? Симметрия деп екі дененің бір нүктеге, түзуге не жазықтыққа қатысты біртектілігін, ұқсастығын айтамыз.
#4 слайд
Параллелограмды қолданудың маңызы
•Параллелограмм біздің өмірде өте көп қолданылады.
Өйткені, біз симметрияны ұнатамыз. Симметриялы
заттар бізге әдемірек болып көрінеді. Ал,
параллелограмм ол симметриялы орналасқан
төртбұрыш. Екі диагональін сызсақ та, біз екі тең
үшбұрыштарды көре аламыз.
Параллелограмның жай төртбұрыштардан тағы бір
ерекшелігі оның қабырғалары параллель орналасқан,
ол да әдеміліктің белгісі.
4 слайд
Параллелограмды қолданудың маңызы •Параллелограмм біздің өмірде өте көп қолданылады. Өйткені, біз симметрияны ұнатамыз. Симметриялы заттар бізге әдемірек болып көрінеді. Ал, параллелограмм ол симметриялы орналасқан төртбұрыш. Екі диагональін сызсақ та, біз екі тең үшбұрыштарды көре аламыз. Параллелограмның жай төртбұрыштардан тағы бір ерекшелігі оның қабырғалары параллель орналасқан, ол да әдеміліктің белгісі.
#5 слайд
1- топ : Параллелограм, ромб туралы және олардың
өмірде қолданлуы.
2-топ: Тіктөртбұрыш,квадрат туралы және өмірде
қолданылуы.
3-топ: Трапеция және оның өмірде қолданылу.
4-топ: Берілген мәтінді оқу арқылы сурет салу.
Топтық жұмыс
5 слайд
1- топ : Параллелограм, ромб туралы және олардың өмірде қолданлуы. 2-топ: Тіктөртбұрыш,квадрат туралы және өмірде қолданылуы. 3-топ: Трапеция және оның өмірде қолданылу. 4-топ: Берілген мәтінді оқу арқылы сурет салу. Топтық жұмыс
#6 слайд
Тортты жеуді барлығымыз дерлік
ұнатамыз, ал сол тортты кескенде біз
автоматты түрде параллелограмм тектес
бөлшектерге бөлеміз.
Күнделікті көріп жүретін сағаттарымыз да
параллелограмм тектес келетінін байқауға
болады. CARTIER деген француздың
әлемге әйгілі сағат жасаушылары біраз
уақыт суретте көрсетілгендей
параллелограмм тәріздес пішінде сағаттар
шығарған.
Күнделікті өмірде байқауға болатын параллелограмдар
6 слайд
Тортты жеуді барлығымыз дерлік ұнатамыз, ал сол тортты кескенде біз автоматты түрде параллелограмм тектес бөлшектерге бөлеміз. Күнделікті көріп жүретін сағаттарымыз да параллелограмм тектес келетінін байқауға болады. CARTIER деген француздың әлемге әйгілі сағат жасаушылары біраз уақыт суретте көрсетілгендей параллелограмм тәріздес пішінде сағаттар шығарған. Күнделікті өмірде байқауға болатын параллелограмдар
#7 слайд
Барлығымыз өмірімізде бір рет болса да
велосипед қолданған болармыз. Байқасаңыз, сол
анған велосипедіміздің қаңқасы да
параллелограмның нқолдегізінде жасалған. Тек
кіші диагональі
7 слайд
Барлығымыз өмірімізде бір рет болса да велосипед қолданған болармыз. Байқасаңыз, сол анған велосипедіміздің қаңқасы да параллелограмның нқолдегізінде жасалған. Тек кіші диагональі
#8 слайд
Астрономиядағы параллелограмдар
•Лира (Lyra) жұлдыздар тобынан осындай жұлдыздардың
параллелограмм жасап тұрғанын көруге болады.
Қызығушылық танытсаңыз осы параллелограмның бір
қабырғасында Нэбула сақинасы (Ring Nebula) орналасқан.
8 слайд
Астрономиядағы параллелограмдар •Лира (Lyra) жұлдыздар тобынан осындай жұлдыздардың параллелограмм жасап тұрғанын көруге болады. Қызығушылық танытсаңыз осы параллелограмның бір қабырғасында Нэбула сақинасы (Ring Nebula) орналасқан.
#9 слайд
Аты: Доклэнд
Орналасқан жері: Гамбург,
Германия
Салынған уақыты: Қаңтар,
2006
Архитекторы: Хади
Тегерани
Параллелограмм тектес
офистік құрылым
Архитектурадағы параллелограмдар
9 слайд
Аты: Доклэнд Орналасқан жері: Гамбург, Германия Салынған уақыты: Қаңтар, 2006 Архитекторы: Хади Тегерани Параллелограмм тектес офистік құрылым Архитектурадағы параллелограмдар
#10 слайд
•Үй салғанда бөлмелеріміздің пішіні, терезелердің пішіні
және есіктердің пішіні. Әр кез қолданатын
техникаларымыз да осы фигураларға ұқсайды
Параллелограмды бөлек талқылаудың себебі,
параллелограмм барлығының (тіктөртбұрыш, ромб,
квадрат және трапециялардың) негізі болып тұр
Тіктөртбұрыш, ромб, квадрат және трапециялардың
ерекшеліктері
10 слайд
•Үй салғанда бөлмелеріміздің пішіні, терезелердің пішіні және есіктердің пішіні. Әр кез қолданатын техникаларымыз да осы фигураларға ұқсайды Параллелограмды бөлек талқылаудың себебі, параллелограмм барлығының (тіктөртбұрыш, ромб, квадрат және трапециялардың) негізі болып тұр Тіктөртбұрыш, ромб, квадрат және трапециялардың ерекшеліктері
#11 слайд
Күнделікті өмірде жиі көретін
тіктөртбұрыш тектес дене – ол терезе.
Тіпті сыныбымызда да бар.Терезенің
бұл пішіні бұрындары қолданылған
Терезелер секілді есіктерді де жиі
көреміз. Олар да тіктөртбұрыш
пішіндес
11 слайд
Күнделікті өмірде жиі көретін тіктөртбұрыш тектес дене – ол терезе. Тіпті сыныбымызда да бар.Терезенің бұл пішіні бұрындары қолданылған Терезелер секілді есіктерді де жиі көреміз. Олар да тіктөртбұрыш пішіндес
#12 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі тіктөртбұрыштар
Гректердің сиынатын орны - Парфенон.Афинада орналасқан.
Яғни гректер бұрынғы кездің өзінде тіктөртбұрыштарды жиі
қолданған.
12 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі тіктөртбұрыштар Гректердің сиынатын орны - Парфенон.Афинада орналасқан. Яғни гректер бұрынғы кездің өзінде тіктөртбұрыштарды жиі қолданған.
#13 слайд
БІЗДІ ҚОРШАҒАН ӘЛЕМДЕГІ
КВАДРАТТАР
Ата-бабаларымыздан тағы да мұра болып қалған керемет – ол
оюлар. Қазіргі заманғы дизайнерлік ашуларды қазақтың
бұрынғы ою-өрнек стиліне қолдансақ көркем бір бейне шығады.
13 слайд
БІЗДІ ҚОРШАҒАН ӘЛЕМДЕГІ КВАДРАТТАР Ата-бабаларымыздан тағы да мұра болып қалған керемет – ол оюлар. Қазіргі заманғы дизайнерлік ашуларды қазақтың бұрынғы ою-өрнек стиліне қолдансақ көркем бір бейне шығады.
#14 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі ромбылар
Қазіргі кезде дизайнерлер киімдерді безендіруде ромбы
пішіндес фигураларды кеңінен қолдануда.
14 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі ромбылар Қазіргі кезде дизайнерлер киімдерді безендіруде ромбы пішіндес фигураларды кеңінен қолдануда.
#15 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі трапециялар
Суреттегі кіші пирамидаларға қарасақ, олар
бір-бірінің үстіне тұрғызылған трапециялардан
құралған. Жоғарыға көтерілген сайын
трапециялар кішірейе берген. Яғни бұл әдемілікті
де сақтайды және осы әдіспен үлкен құрылымдар
тұрғызуға болады.
15 слайд
Бізді қоршаған әлемдегі трапециялар Суреттегі кіші пирамидаларға қарасақ, олар бір-бірінің үстіне тұрғызылған трапециялардан құралған. Жоғарыға көтерілген сайын трапециялар кішірейе берген. Яғни бұл әдемілікті де сақтайды және осы әдіспен үлкен құрылымдар тұрғызуға болады.
#16 слайд
16 слайд
#17 слайд
ЖАЗЫҚТЫҚТАҒЫ
ФИГУРАЛАРДЫ ӨМІРДЕ
ҚОЛДАНУ
17 слайд
ЖАЗЫҚТЫҚТАҒЫ ФИГУРАЛАРДЫ ӨМІРДЕ ҚОЛДАНУ
#18 слайд
ІІ- ДЕҢГЕЙ
АВСД- параллелограмм, АВ= 4
см., АД= 7 см. Т/к < В, <С, <Д ,
ВС, СД - ?
КДВС- ромб. ДВ=ДС
Т/к < КСВ - ?
АВСМ- т/б трапеция,ВС= 5
см.,АМ=7 см, ВК АМ . Т/к: СМ-?
ВДМА- квадрат, ВС= МР= 1 см
Т/к: АМ-?
А
В
В
С
Д
55°
К
Д
С
В
А
В
М
С
К Д
60°
А Р
М
Д
С
В
°
30°
5 см
1
см
2
с
м
2
с
м
АС=АР
45°
45°
<С= <Р
45°
<СДВ= 90-45= 45,
1 см
4
с
м
7
см
5
см
60
СВ=ВД=АМ=1с
м
18 слайд
ІІ- ДЕҢГЕЙ АВСД- параллелограмм, АВ= 4 см., АД= 7 см. Т/к < В, <С, <Д , ВС, СД - ? КДВС- ромб. ДВ=ДС Т/к < КСВ - ? АВСМ- т/б трапеция,ВС= 5 см.,АМ=7 см, ВК АМ . Т/к: СМ-? ВДМА- квадрат, ВС= МР= 1 см Т/к: АМ-? А В В С Д 55° К Д С В А В М С К Д 60° А Р М Д С В ° 30° 5 см 1 см 2 с м 2 с м АС=АР 45° 45° <С= <Р 45° <СДВ= 90-45= 45, 1 см 4 с м 7 см 5 см 60 СВ=ВД=АМ=1с м
#19 слайд
ІІІ -ДЕҢГЕЙ
АВСД- тіктөртбұрыш, <АОВ=60°,
ВО = 8 см. Т/к < АВО,<ОВС, СД- ?
АВСД- ромб. АД= 14 см., <ОДВ =
60
Т/к: Р- ромбтың периметрін.
КДВМ- параллелограмм. < К=
30°, СВ= 8 см., СА =3см. Т/к: МВ,
КМ-?
АМОТ– трапеция, < А= 40°,
МО=ОТ,
АМ МТ. Т/к: < О - ?
60°
А
В
С
Д
О
К А
М
С
В8 см
6
с
м
30°
3
с
м
Р
О В
А
Д
60°
А
М
О
Т
40°
60°
30
°
60°
6
с
м
СВ=КМ=8с
м
88
8
с
м
19 слайд
ІІІ -ДЕҢГЕЙ АВСД- тіктөртбұрыш, <АОВ=60°, ВО = 8 см. Т/к < АВО,<ОВС, СД- ? АВСД- ромб. АД= 14 см., <ОДВ = 60 Т/к: Р- ромбтың периметрін. КДВМ- параллелограмм. < К= 30°, СВ= 8 см., СА =3см. Т/к: МВ, КМ-? АМОТ– трапеция, < А= 40°, МО=ОТ, АМ МТ. Т/к: < О - ? 60° А В С Д О К А М С В8 см 6 с м 30° 3 с м Р О В А Д 60° А М О Т 40° 60° 30 ° 60° 6 с м СВ=КМ=8с м 88 8 с м
#20 слайд
ТЕСТІК ТАПСЫРМА
1 нұсқа 2 нұсқа
1. Кез келген тіктөртбұрыш:
а) ромб;
б) квадрат;
в) параллелограмм;
г) дұрыс жауабы жоқ.
1. Кез-келген ромб :
а) квадрат;
б) тіктөртбұрыш;
в) параллелограмм;
г) дұрыс жауабы жоқ.
2. Егер төртбұрыштың диагоналдары
перпендикуляр болса, онда ол
тқртбұрыш
а) ромб;
б) квадрат;
в) тіктөртбұрыш;
г) дұрыс жауабы жоқ.
2. Егер параллелограмменың
диагоналдары перпендикуляр болса,
онда ол :
а) ромб;
б) квадрат;
в)тіктөртбұрыш;
г) дұрыс жауабы жоқ.
Ромбының …
а) диагоналдары қилысып , қилысу
нүктесінде қаққа бөлінеді
б)диагоналдары өзара
перпендикуляр,қилысу нүктесінде
қаққа бөлінеді ;
в)Қарама-қарсы бұрыштары
тең,қарама-қарсы қабырғалары
параллель;
г) дұрыс жауабы жоқ.
Тіктөртбұрыштың
а) қарама-өарсы қабырғалары
параллель ,әрі тең
б) диагоналдары қилысу нүктесінде
қаққа бөлініп, бұрыштардың
биссектрисасы болады;
в)екі бұрышы тік және екі абырғасы тең;
г) дұрыс жауабы жоқ.
20 слайд
ТЕСТІК ТАПСЫРМА 1 нұсқа 2 нұсқа 1. Кез келген тіктөртбұрыш: а) ромб; б) квадрат; в) параллелограмм; г) дұрыс жауабы жоқ. 1. Кез-келген ромб : а) квадрат; б) тіктөртбұрыш; в) параллелограмм; г) дұрыс жауабы жоқ. 2. Егер төртбұрыштың диагоналдары перпендикуляр болса, онда ол тқртбұрыш а) ромб; б) квадрат; в) тіктөртбұрыш; г) дұрыс жауабы жоқ. 2. Егер параллелограмменың диагоналдары перпендикуляр болса, онда ол : а) ромб; б) квадрат; в)тіктөртбұрыш; г) дұрыс жауабы жоқ. Ромбының … а) диагоналдары қилысып , қилысу нүктесінде қаққа бөлінеді б)диагоналдары өзара перпендикуляр,қилысу нүктесінде қаққа бөлінеді ; в)Қарама-қарсы бұрыштары тең,қарама-қарсы қабырғалары параллель; г) дұрыс жауабы жоқ. Тіктөртбұрыштың а) қарама-өарсы қабырғалары параллель ,әрі тең б) диагоналдары қилысу нүктесінде қаққа бөлініп, бұрыштардың биссектрисасы болады; в)екі бұрышы тік және екі абырғасы тең; г) дұрыс жауабы жоқ.
#21 слайд
ДҰРЫС ЖАУАПТАРЫ
1 вариант 2 вариант
1. Кез келген тіктөртбұрыш:
а) ромб;
б) квадрат;
в) параллелограмм;
г) дұрыс жауабы жоқ.
1. Кез-келген ромб :
а) квадрат;
б) тіктөртбұрыш;
в) параллелограмм;
г) дұрыс жауабы жоқ.
2. Егер төртбұрыштың диагоналдары
перпендикуляр болса, онда ол
төртбұрыш
а) ромб;
б) квадрат;
в) тіктөртбұрыш;
г) дұрыс жауабы жоқ.
2. Егер параллелограмменың
диагоналдары перпендикуляр болса,
онда ол :
а) ромб;
б) квадрат;
в)тіктөртбұрыш;
г) дұрыс жауабы жоқ.
Ромбының …
а) диагоналдары қилысып , қилысу
нүктесінде қаққа бөлінеді
б)диагоналдары өзара
перпендикуляр,қилысу нүктесінде
қаққа бөлінеді ;
в)Қарама-қарсы бұрыштары
тең,қарама-қарсы қабырғалары
параллель;
г) дұрыс жауабы жоқ.
Тіктөртбұрыштың
а) қарама-өарсы қабырғалары
параллель ,әрі тең
б) диагоналдары қилысу нүктесінде
қаққа бөлініп, бұрыштардың
биссектрисасы болады;
в)екі бұрышы тік және екі абырғасы тең;
г) дұрыс жауабы жоқ.
21 слайд
ДҰРЫС ЖАУАПТАРЫ 1 вариант 2 вариант 1. Кез келген тіктөртбұрыш: а) ромб; б) квадрат; в) параллелограмм; г) дұрыс жауабы жоқ. 1. Кез-келген ромб : а) квадрат; б) тіктөртбұрыш; в) параллелограмм; г) дұрыс жауабы жоқ. 2. Егер төртбұрыштың диагоналдары перпендикуляр болса, онда ол төртбұрыш а) ромб; б) квадрат; в) тіктөртбұрыш; г) дұрыс жауабы жоқ. 2. Егер параллелограмменың диагоналдары перпендикуляр болса, онда ол : а) ромб; б) квадрат; в)тіктөртбұрыш; г) дұрыс жауабы жоқ. Ромбының … а) диагоналдары қилысып , қилысу нүктесінде қаққа бөлінеді б)диагоналдары өзара перпендикуляр,қилысу нүктесінде қаққа бөлінеді ; в)Қарама-қарсы бұрыштары тең,қарама-қарсы қабырғалары параллель; г) дұрыс жауабы жоқ. Тіктөртбұрыштың а) қарама-өарсы қабырғалары параллель ,әрі тең б) диагоналдары қилысу нүктесінде қаққа бөлініп, бұрыштардың биссектрисасы болады; в)екі бұрышы тік және екі абырғасы тең; г) дұрыс жауабы жоқ.
#22 слайд
Рефлексия
22 слайд
Рефлексия
#23 слайд
ҮЙ ТАПСЫРМАСЫ
№85,88 есептер,
«Төртбұрыштардың адам өміріндегі маңызы» эссе
23 слайд
ҮЙ ТАПСЫРМАСЫ №85,88 есептер, «Төртбұрыштардың адам өміріндегі маңызы» эссе
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген