"Иманды ұл, инабатты қыз - елдің көркі" сыныптан тыс жұмыс

#1 слайд
1 слайд
#2 слайд
Жаста берген тәрбие,Жаста берген тәрбие,
Жас шыбықты игендей.Жас шыбықты игендей.
Білімді болсын ұл мен Білімді болсын ұл мен
қыз,қыз,
Пайдасы елге тигендей. Пайдасы елге тигендей.
2 слайд
Жаста берген тәрбие,Жаста берген тәрбие, Жас шыбықты игендей.Жас шыбықты игендей. Білімді болсын ұл мен Білімді болсын ұл мен қыз,қыз, Пайдасы елге тигендей. Пайдасы елге тигендей.
#3 слайд
3 слайд
#4 слайд
Қыз бала тәрбиесі туралы.Қыз бала тәрбиесі туралы.
Қыз бала- халқымыздың көркі. Сондықтан да Қыз бала- халқымыздың көркі. Сондықтан да
қызды халқымыз аса қадір тұтқан. “Қыздың қызды халқымыз аса қадір тұтқан. “Қыздың
жолы жіңішке”, “Қыз өрісің” дейді қазақ. Қазақ жолы жіңішке”, “Қыз өрісің” дейді қазақ. Қазақ
қызды жат жұрттың баласы, қызды үйде қызды жат жұрттың баласы, қызды үйде
қонақ санаған. Яғни, бәріміз анадан туамыз, қонақ санаған. Яғни, бәріміз анадан туамыз,
солардан өсіп- өнеміз. Қыз келешек жар, ана, солардан өсіп- өнеміз. Қыз келешек жар, ана,
апа, қарындас, әже. Осыған байланысты апа, қарындас, әже. Осыған байланысты
қазақ қызды әлпештеп, мәпелеп, инабатты қазақ қызды әлпештеп, мәпелеп, инабатты
етіп, тіл тигізбей тәрбиелеген. Сондықтан да етіп, тіл тигізбей тәрбиелеген. Сондықтан да
қыз біреудің жоғын жоқтайды да, өз жұртына қыз біреудің жоғын жоқтайды да, өз жұртына
тілеулес болады. тілеулес болады.
4 слайд
Қыз бала тәрбиесі туралы.Қыз бала тәрбиесі туралы. Қыз бала- халқымыздың көркі. Сондықтан да Қыз бала- халқымыздың көркі. Сондықтан да қызды халқымыз аса қадір тұтқан. “Қыздың қызды халқымыз аса қадір тұтқан. “Қыздың жолы жіңішке”, “Қыз өрісің” дейді қазақ. Қазақ жолы жіңішке”, “Қыз өрісің” дейді қазақ. Қазақ қызды жат жұрттың баласы, қызды үйде қызды жат жұрттың баласы, қызды үйде қонақ санаған. Яғни, бәріміз анадан туамыз, қонақ санаған. Яғни, бәріміз анадан туамыз, солардан өсіп- өнеміз. Қыз келешек жар, ана, солардан өсіп- өнеміз. Қыз келешек жар, ана, апа, қарындас, әже. Осыған байланысты апа, қарындас, әже. Осыған байланысты қазақ қызды әлпештеп, мәпелеп, инабатты қазақ қызды әлпештеп, мәпелеп, инабатты етіп, тіл тигізбей тәрбиелеген. Сондықтан да етіп, тіл тигізбей тәрбиелеген. Сондықтан да қыз біреудің жоғын жоқтайды да, өз жұртына қыз біреудің жоғын жоқтайды да, өз жұртына тілеулес болады. тілеулес болады.
#5 слайд
Аруларға арнауАруларға арнау
Ойлы қызы халқымның,Ойлы қызы халқымның,
Отаным деп туады.Отаным деп туады.
Бос жібермей әр күнін,Бос жібермей әр күнін,
Ана жолын қуады.Ана жолын қуады.
Қанаттанса балапан,Қанаттанса балапан,
Қалайынша ұшпайды.Қалайынша ұшпайды.
Әрбір қыз, әр балапан,Әрбір қыз, әр балапан,
Мамасына ұқсайды.Мамасына ұқсайды.
5 слайд
Аруларға арнауАруларға арнау Ойлы қызы халқымның,Ойлы қызы халқымның, Отаным деп туады.Отаным деп туады. Бос жібермей әр күнін,Бос жібермей әр күнін, Ана жолын қуады.Ана жолын қуады. Қанаттанса балапан,Қанаттанса балапан, Қалайынша ұшпайды.Қалайынша ұшпайды. Әрбір қыз, әр балапан,Әрбір қыз, әр балапан, Мамасына ұқсайды.Мамасына ұқсайды.
#6 слайд
Ұл бала тәрбиесі туралы.Ұл бала тәрбиесі туралы.
Ұл бала қазақта шаңырақ иесі, ер Ұл бала қазақта шаңырақ иесі, ер
азамат, ата- ана отын тұтатушы. Ер бала азамат, ата- ана отын тұтатушы. Ер бала
өз ата-анасына, іні, аға- қарындастарына өз ата-анасына, іні, аға- қарындастарына
қамқоршы, ел қорғаны болып саналады. қамқоршы, ел қорғаны болып саналады.
Қазақ қызын ұзатып, ұлын үйлендірген, Қазақ қызын ұзатып, ұлын үйлендірген,
құда түсіп, құдасын құдайындай құда түсіп, құдасын құдайындай
сыйлаған. Қазақ “Қызың өссе, ұл өскен сыйлаған. Қазақ “Қызың өссе, ұл өскен
ауылмен, ұлың өссе, қыз өскен ауылмен ауылмен, ұлың өссе, қыз өскен ауылмен
көрші бол” деп өсиет айтқан.көрші бол” деп өсиет айтқан.
6 слайд
Ұл бала тәрбиесі туралы.Ұл бала тәрбиесі туралы. Ұл бала қазақта шаңырақ иесі, ер Ұл бала қазақта шаңырақ иесі, ер азамат, ата- ана отын тұтатушы. Ер бала азамат, ата- ана отын тұтатушы. Ер бала өз ата-анасына, іні, аға- қарындастарына өз ата-анасына, іні, аға- қарындастарына қамқоршы, ел қорғаны болып саналады. қамқоршы, ел қорғаны болып саналады. Қазақ қызын ұзатып, ұлын үйлендірген, Қазақ қызын ұзатып, ұлын үйлендірген, құда түсіп, құдасын құдайындай құда түсіп, құдасын құдайындай сыйлаған. Қазақ “Қызың өссе, ұл өскен сыйлаған. Қазақ “Қызың өссе, ұл өскен ауылмен, ұлың өссе, қыз өскен ауылмен ауылмен, ұлың өссе, қыз өскен ауылмен көрші бол” деп өсиет айтқан.көрші бол” деп өсиет айтқан.
#7 слайд
Бабадан қалған өсиетБабадан қалған өсиет
Ата- аналық үлкен сын,Ата- аналық үлкен сын,
Бала өсіру ұлы өнер.Бала өсіру ұлы өнер.
Жақсылардың соңынанЖақсылардың соңынан
Жарқын қыз бен ұл өнер.Жарқын қыз бен ұл өнер.
Дәулетіңнің қадірін ұлың Дәулетіңнің қадірін ұлың
өскенде білерсің,өскенде білерсің,
Абыройыңның қадірін қызың Абыройыңның қадірін қызың
өскенде білерсің.өскенде білерсің.
Ұл өссе- ұрпақ,Ұл өссе- ұрпақ,
Қыз өссе- ырыс.Қыз өссе- ырыс.
Ұлың өссе, күндей болсын Ұлың өссе, күндей болсын
деп тіле,деп тіле,
Қызың өссе, гүлдей болсын Қызың өссе, гүлдей болсын
деп тіле.деп тіле.
Ұлың өссе- мұратың,Ұлың өссе- мұратың,
Қызың өссе- жұратың.Қызың өссе- жұратың.
Бақыттың басы- баладан,Бақыттың басы- баладан,
Баланың нәрі- анадан.Баланың нәрі- анадан.
7 слайд
Бабадан қалған өсиетБабадан қалған өсиет Ата- аналық үлкен сын,Ата- аналық үлкен сын, Бала өсіру ұлы өнер.Бала өсіру ұлы өнер. Жақсылардың соңынанЖақсылардың соңынан Жарқын қыз бен ұл өнер.Жарқын қыз бен ұл өнер. Дәулетіңнің қадірін ұлың Дәулетіңнің қадірін ұлың өскенде білерсің,өскенде білерсің, Абыройыңның қадірін қызың Абыройыңның қадірін қызың өскенде білерсің.өскенде білерсің. Ұл өссе- ұрпақ,Ұл өссе- ұрпақ, Қыз өссе- ырыс.Қыз өссе- ырыс. Ұлың өссе, күндей болсын Ұлың өссе, күндей болсын деп тіле,деп тіле, Қызың өссе, гүлдей болсын Қызың өссе, гүлдей болсын деп тіле.деп тіле. Ұлың өссе- мұратың,Ұлың өссе- мұратың, Қызың өссе- жұратың.Қызың өссе- жұратың. Бақыттың басы- баладан,Бақыттың басы- баладан, Баланың нәрі- анадан.Баланың нәрі- анадан.
#8 слайд
““Тапқырлық” сайысыТапқырлық” сайысы
Әке- ер, ана- ..,Әке- ер, ана- ..,
Бір үйде екі кемеңгер.Бір үйде екі кемеңгер.
Баланың білегі ауырса,Баланың білегі ауырса,
Ананың ... ауырады.Ананың ... ауырады.
Әкеге қарап бала өсер,Әкеге қарап бала өсер,
Қарағайға қарап ... Қарағайға қарап ...
өсер.өсер.
Әке сөзі- ... ,Әке сөзі- ... ,
Ана сүті- ... .Ана сүті- ... .
Әке көрген оқ жонар,Әке көрген оқ жонар,
Шеше көрген ... ...Шеше көрген ... ...
8 слайд
““Тапқырлық” сайысыТапқырлық” сайысы Әке- ер, ана- ..,Әке- ер, ана- .., Бір үйде екі кемеңгер.Бір үйде екі кемеңгер. Баланың білегі ауырса,Баланың білегі ауырса, Ананың ... ауырады.Ананың ... ауырады. Әкеге қарап бала өсер,Әкеге қарап бала өсер, Қарағайға қарап ... Қарағайға қарап ... өсер.өсер. Әке сөзі- ... ,Әке сөзі- ... , Ана сүті- ... .Ана сүті- ... . Әке көрген оқ жонар,Әке көрген оқ жонар, Шеше көрген ... ...Шеше көрген ... ...
#9 слайд
Тәртіпті бала сүйеніш,Тәртіпті бала сүйеніш,
Төбең бір көкке жетеді.Төбең бір көкке жетеді.
Тәртіпсіз бала күйініш,Тәртіпсіз бала күйініш,
Төмендеп басың Төмендеп басың
кетеді.кетеді.
Әдептілік дегенің,Әдептілік дегенің,
Әрқашанда керегің.Әрқашанда керегің.
Әсемпаздық дегенің,Әсемпаздық дегенің,
Әуре- сарсан әлегің.Әуре- сарсан әлегің.
9 слайд
Тәртіпті бала сүйеніш,Тәртіпті бала сүйеніш, Төбең бір көкке жетеді.Төбең бір көкке жетеді. Тәртіпсіз бала күйініш,Тәртіпсіз бала күйініш, Төмендеп басың Төмендеп басың кетеді.кетеді. Әдептілік дегенің,Әдептілік дегенің, Әрқашанда керегің.Әрқашанда керегің. Әсемпаздық дегенің,Әсемпаздық дегенің, Әуре- сарсан әлегің.Әуре- сарсан әлегің.
#10 слайд
Сұлулық бетте емес жүректе,- демекші Сұлулық бетте емес жүректе,- демекші
қазақ ұлдары мен қыздары, иманды және қазақ ұлдары мен қыздары, иманды және
инабатты болуы керек. Ұлттың қадір- инабатты болуы керек. Ұлттың қадір-
қасиетін ардақтап, ұлағаттау ұрпақтың қасиетін ардақтап, ұлағаттау ұрпақтың
қасиетті парызы.қасиетті парызы.
10 слайд
Сұлулық бетте емес жүректе,- демекші Сұлулық бетте емес жүректе,- демекші қазақ ұлдары мен қыздары, иманды және қазақ ұлдары мен қыздары, иманды және инабатты болуы керек. Ұлттың қадір- инабатты болуы керек. Ұлттың қадір- қасиетін ардақтап, ұлағаттау ұрпақтың қасиетін ардақтап, ұлағаттау ұрпақтың қасиетті парызы.қасиетті парызы.

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген