1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
"Жылқы гастрофилезін балау және алдын алу шаралары"

#1 слайд
Жылқы гастрофилезін балау және
алдын алу шаралары
1 слайд
Жылқы гастрофилезін балау және алдын алу шаралары
#2 слайд
Гастрофилез
Гастрофилез – тақ тұяқтылардың асқазан
жолдарын, таз қарның мекендейтін
Gastrophilidae тұқымдасының Gastrophilus
туысына жататын бөгелек балаң құрттары
қоздыратын энтомоз ауруы. Гастрофилез
малдың ас қорыту процесі бұзылуымен,
жануарлардың бірте-бірте арықтауымен,
гастритке, гастроэнтеритке шалдығуымен
сипатталалды .
2 слайд
Гастрофилез Гастрофилез – тақ тұяқтылардың асқазан жолдарын, таз қарның мекендейтін Gastrophilidae тұқымдасының Gastrophilus туысына жататын бөгелек балаң құрттары қоздыратын энтомоз ауруы. Гастрофилез малдың ас қорыту процесі бұзылуымен, жануарлардың бірте-бірте арықтауымен, гастритке, гастроэнтеритке шалдығуымен сипатталалды .
#3 слайд
Қоздырушы
түрлері:
G.intestin
alis –
үлкен
қарын
бөгелегі G.haemo
rroidalis
– қызыл
құйрық
бөгелегі
мұртты G.pecor
um –
шөп
бөгелегі
3 слайд
Қоздырушы түрлері: G.intestin alis – үлкен қарын бөгелегі G.haemo rroidalis – қызыл құйрық бөгелегі мұртты G.pecor um – шөп бөгелегі
#4 слайд
Даму биологиясы. Ұрғашы
имагоның жылқы түгіне бекіткен
жұмыртқаларында 5-8 күн аралығында 1-
ші сатыдағы личинка дамиды. Оларды
жылқы өзін қасығанда немесе бірін бірі
қасығанда ауыз кілегей қабығына бекініп,
кейіннен асқорыту жүйесіне ауады да, 2-
ші және 3-ші сатыларын өтеді. Көктемнің
аяғында жаздың басында 3-ші
сатыдағылары жерге түсіп, қуыршаққа
айналады. Шамамен 25-37 күн ішінде
олардан ересек бөгелектер дамып
шығады. Әрі қарай еркектері
ұрғашыларымен шығылысып өледі, ал
ұрғашылары жұмыртқаларын бекіте
бастайды. Тек G.pecorum имагосы
жұмыртқаларын шөпке салады.
4 слайд
Даму биологиясы. Ұрғашы имагоның жылқы түгіне бекіткен жұмыртқаларында 5-8 күн аралығында 1- ші сатыдағы личинка дамиды. Оларды жылқы өзін қасығанда немесе бірін бірі қасығанда ауыз кілегей қабығына бекініп, кейіннен асқорыту жүйесіне ауады да, 2- ші және 3-ші сатыларын өтеді. Көктемнің аяғында жаздың басында 3-ші сатыдағылары жерге түсіп, қуыршаққа айналады. Шамамен 25-37 күн ішінде олардан ересек бөгелектер дамып шығады. Әрі қарай еркектері ұрғашыларымен шығылысып өледі, ал ұрғашылары жұмыртқаларын бекіте бастайды. Тек G.pecorum имагосы жұмыртқаларын шөпке салады.
#5 слайд
Эпизоотологиялық
деректер .
Гастрофилезге жылқы,
есек, қашыр бейім.
Бөгелектің солтүстік
пен шығыста 4,
оңтүстікте – 6 түрі
кездеседі. Жайылымда
болған жылқылардың
98-100%
гастрофилезбен
дерттенеді. Инвазия
көзі ауру мал.
Қоздырушы
алиментарлық жолмен
енеді. Сыртқы
белгілері: бөгелек
балаңқұрттары аз
болғанда өшкін
түрде өтсе, инвазия
интенсивтілігі
жоғары болғанда мал
арықтайды, кілегей
қабықтары сарғылт
тартады, гастрит пен
коликтер тіркеледі,
суаттағанда
танауларынан су кері
қарай ағады. Кейде
тік ішек айналып
кетуі ықтимал.
5 слайд
Эпизоотологиялық деректер . Гастрофилезге жылқы, есек, қашыр бейім. Бөгелектің солтүстік пен шығыста 4, оңтүстікте – 6 түрі кездеседі. Жайылымда болған жылқылардың 98-100% гастрофилезбен дерттенеді. Инвазия көзі ауру мал. Қоздырушы алиментарлық жолмен енеді. Сыртқы белгілері: бөгелек балаңқұрттары аз болғанда өшкін түрде өтсе, инвазия интенсивтілігі жоғары болғанда мал арықтайды, кілегей қабықтары сарғылт тартады, гастрит пен коликтер тіркеледі, суаттағанда танауларынан су кері қарай ағады. Кейде тік ішек айналып кетуі ықтимал.
#6 слайд
Диагностикалау
мақсатында:
Жүн жамылғысын бөгелек жұмырт-
қаларына зерттеу (ксенодиагностика),
серодиагностикалау (ТЕГА, ИФТ)
қолданылады. Өлген малда ауыз
қуысында, жұтқыншақ, қарын, тоқ ішек,
тік ішекте личинкалар табылады.
Патологиялық өзгерістер негізінен
личинкалардың кілегей қабыққа бекінген
орындарында ойық жаралар, олардың
домбығуы, қалыңдауы түрлерінде
байқалады.
6 слайд
Диагностикалау мақсатында: Жүн жамылғысын бөгелек жұмырт- қаларына зерттеу (ксенодиагностика), серодиагностикалау (ТЕГА, ИФТ) қолданылады. Өлген малда ауыз қуысында, жұтқыншақ, қарын, тоқ ішек, тік ішекте личинкалар табылады. Патологиялық өзгерістер негізінен личинкалардың кілегей қабыққа бекінген орындарында ойық жаралар, олардың домбығуы, қалыңдауы түрлерінде байқалады.
#7 слайд
Профилактикалау
мақсатында
Бөгелектер ұшқан
мерзімде (10 мен 19
сағат аралығында)
жылқыларды қорада
ұстау немесе
акарицидтік
препараттарды
түтіндету арқылы
қорғау немесе жүн
жамылғысын
реппеленттермен
бүрку жүргізіледі.
Күзде бөгелектің ұшу
мерзімі аяқталғанда
(қазан-қараша)
дәрілеу.
7 слайд
Профилактикалау мақсатында Бөгелектер ұшқан мерзімде (10 мен 19 сағат аралығында) жылқыларды қорада ұстау немесе акарицидтік препараттарды түтіндету арқылы қорғау немесе жүн жамылғысын реппеленттермен бүрку жүргізіледі. Күзде бөгелектің ұшу мерзімі аяқталғанда (қазан-қараша) дәрілеу.
#8 слайд
ЕМІ
Емдеу үшін: эквалан, эквисект,
максимек, алезан, еквивен – паста
түріндегілерін 200мг/кг дозада ауыздан
береді.
8 слайд
ЕМІ Емдеу үшін: эквалан, эквисект, максимек, алезан, еквивен – паста түріндегілерін 200мг/кг дозада ауыздан береді.

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген