Митохондрия мембраналық органоид

#1 слайд
§ 15 § 15 Митохондрия Митохондрия мембраналық органоидмембраналық органоид

1 слайд

#2 слайд
Білімділік: Білімділік: Оқушыларға метохондрияның ашылу Оқушыларға метохондрияның ашылу тарихын, құрылысын, тарихын, құрылысын, қызметін түсіндіру.қызметін түсіндіру. Тәрбиелік: Тәрбиелік: Табиғатты сүюге, қорғауға тәрбиелеу.Табиғатты сүюге, қорғауға тәрбиелеу. Сабақтың көрнекілігі: Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақта, электронды интерактивті тақта, электронды оқулықтар. оқулықтар. Сабақтың түрі: Сабақтың түрі: аралас сабақ.аралас сабақ. Пән аралық байланыс: Пән аралық байланыс: экология, генетика, география, экология, генетика, география, тарих. тарих. Сабақтың барысы: Сабақтың барысы: 1. Ұйымдастыру кезеңі1. Ұйымдастыру кезеңі.. - сәлемдесу - сәлемдесу - сынып тазалығына көңіл бөлу- сынып тазалығына көңіл бөлу - оқушыларды түгелдеу- оқушыларды түгелдеу

2 слайд

#3 слайд
-Митохондрияның ашылу тарихы.Митохондрияның ашылу тарихы. -Митохондрияның құрылысы.Митохондрияның құрылысы. -Митохондрияның құрамы.Митохондрияның құрамы. -Митохондрияның қызметі.Митохондрияның қызметі. -Митохондрияның салыстырмалы Митохондрияның салыстырмалы кестесі.кестесі.

3 слайд

#4 слайд
Митохондрия - түйіршік деген мағынаны Митохондрия - түйіршік деген мағынаны білдіреді. 1850 ж Швейцариялық ғалым білдіреді. 1850 ж Швейцариялық ғалым Р.А.Келликер жәндіктердің бұлшық Р.А.Келликер жәндіктердің бұлшық етінен тапты. Оны саркосома деп атады. етінен тапты. Оны саркосома деп атады. 1894 ж Р.Альтман митохондрияны 1894 ж Р.Альтман митохондрияны “Биобласт” деп атады. 1897 ж К.Бенда бұл “Биобласт” деп атады. 1897 ж К.Бенда бұл органоидты метохондрия деп атады. органоидты метохондрия деп атады. Оның орташа ұзындығы 10 мкм, диаметрі Оның орташа ұзындығы 10 мкм, диаметрі 0,2 – 1,0 мкм. Құрамында 70 0,2 – 1,0 мкм. Құрамында 70 %% нәруыз, 25 нәруыз, 25 %% липид, липид, 5 5 %% нуклейн қышқылдары болады. нуклейн қышқылдары болады.

4 слайд

#5 слайд

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд
Энергия көзі Энергия көзі АТФ молекуласын синтездеу АТФ молекуласын синтездеу РНК молекуласын синтездеу. РНК молекуласын синтездеу.

8 слайд

#9 слайд
Органоид Органоид Құрылысы Құрылысы Құрамы Құрамы Маңызы Маңызы 1. 1. Митохондрия Митохондрия

9 слайд

#10 слайд
Сұрақ – жауап “кім жылдам”?Сұрақ – жауап “кім жылдам”? Венн диограммасын толтыру.Венн диограммасын толтыру. Тірек сызбамен жұмыс.Тірек сызбамен жұмыс. Биологиялық диктант.Биологиялық диктант. Кім және не?Кім және не? Жасуша органоидтарын орнына қою.Жасуша органоидтарын орнына қою. Комплементарлық ереже.Комплементарлық ереже. тесттест  қорытындылау.қорытындылау.

10 слайд

#11 слайд
 ?Жасуша мембранасы қандай қызмет атқарады ?Жасуша мембранасы қандай қызмет атқарады  ?Цитоплазманың түп негізі ?Цитоплазманың түп негізі  ?Рибосомалардың қызметі ?Рибосомалардың қызметі  ?Цитоплазманың қызметі ?Цитоплазманың қызметі  ?Геоплазманың химиялық құрамы ?Геоплазманың химиялық құрамы  ?Мембраналы органоидтар ?Мембраналы органоидтар  ?Мембранасыз органоидтар ?Мембранасыз органоидтар  ?Эндоплазмалық тордың түрлері қызметі ?Эндоплазмалық тордың түрлері қызметі  ?Гольжди жиынтығының негізгі қызметі ?Гольжди жиынтығының негізгі қызметі  ?Лизосомалардың негізгі құрылысымен қызметі ?Лизосомалардың негізгі құрылысымен қызметі  ?Жасуша құрамындағы органикалық заттар ?Жасуша құрамындағы органикалық заттар  ?Жасуша құрамындағы бейорганикалық заттар ?Жасуша құрамындағы бейорганикалық заттар  ?Нәруыз молекуласын зерттеу әдістері ?Нәруыз молекуласын зерттеу әдістері  ? Көмірсулардың құрамы ? Көмірсулардың құрамы  ?Жасушадағы макроэлементтер ?Жасушадағы макроэлементтер

11 слайд

#12 слайд
Жасуша мембранасының қызметтері Жасуша мембранасының қызметтері Жануар Жануар Өсімдік Өсімдік

12 слайд

#13 слайд
АйырмашылығыАйырмашылығы РНҚДНҚ

13 слайд

#14 слайд
қызметтеріқызметтері Көмірсулар липидтер

14 слайд

#15 слайд
Жасушаның химиялық құрамы Көмірсулар

15 слайд

#16 слайд
Нуклеин қышқылы РНК

16 слайд

#17 слайд
эндоцитоз Эндоплазмалық тор ЭПТ

17 слайд

#18 слайд
Өсімдіктер мен жануарлар жасушасында Өсімдіктер мен жануарлар жасушасында цитоплазмамен тікелей байланысқан ішкі цитоплазмамен тікелей байланысқан ішкі қабатын қабатын _____________ _____________ немесе немесе ______________________________ құрайды. құрайды. Тасмалдаушы қызметінің ішіндегі ең Тасмалдаушы қызметінің ішіндегі ең негізгісі негізгісі ____________________ процесі. процесі. Гольджи жиынтығының негізгі қызметі Гольджи жиынтығының негізгі қызметі _________________ _________________ тікелей байланысты. тікелей байланысты. Лизосомалардың негізгі қызметі Лизосомалардың негізгі қызметі _______ _______ жжәәнене ________ ________ макромолекулаларды макромолекулаларды ыдырату. ыдырату. Жасушадағы негізгі энергия көзі Жасушадағы негізгі энергия көзі ____________________________

18 слайд

#19 слайд
Ғалымдар Ғалымдар Ашқан жаңалықтары Ашқан жаңалықтары 1.1.Де ДювДе Дюв 2.2.Антони ван ЛевенгукАнтони ван Левенгук 3.3.Р. ГукР. Гук 4.4.Шван мен ШлейдинШван мен Шлейдин 5.5.Я.БеккориЯ.Беккори 6.6.Р.Воклен, К.РобикеР.Воклен, К.Робике 7.7.Э.ФишерЭ.Фишер 8.8.Т.СведбергТ.Сведберг 9.9.Л.ПолингЛ.Полинг 10.10.Ф.МишерФ.Мишер 11.11.Дж. Уотсон, Ф.КрикДж. Уотсон, Ф.Крик 12.12.Месельсон, Ф.СтальМесельсон, Ф.Сталь 13.13.К.ПортерК.Портер 14.14.К.ГольджиК.Гольджи 15.15.Р.КелликерР.Келликер 16.16.А.Я.ДанилевскийА.Я.Данилевский ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________

19 слайд

#20 слайд
________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________ ________________________________________

20 слайд

#21 слайд
А Ц Т Г А Г Т Ц Комплементарлық ереже

21 слайд

#22 слайд
1. Нәруыздың неше реттік құрылымы бар?1. Нәруыздың неше реттік құрылымы бар? а) 4а) 4 б) 2б) 2 ә) 3ә) 3 в) 5в) 5 2. Жасуша теориясын ашуда қандай ғалымдар еңбек етті?2. Жасуша теориясын ашуда қандай ғалымдар еңбек етті? а) Р.гука) Р.гук б) А.Левенгукб) А.Левенгук ә) Т.Шваннә) Т.Шваннв) Г.Пуркинев) Г.Пуркине 3. Нуклеотидтер құрамындағы азоттық негіз, көмір су және фосфат топтары арасындағы байланыс қалай 3. Нуклеотидтер құрамындағы азоттық негіз, көмір су және фосфат топтары арасындағы байланыс қалай аталады?аталады? а) сутектік а) сутектік б) металдықб) металдық ә) коваленттікә) коваленттік в) иондықв) иондық 4. ДНК үзінділерін біріктіретін фермент қалай аталады?4. ДНК үзінділерін біріктіретін фермент қалай аталады? а) ДНК - полимеразаа) ДНК - полимераза б) РНК - полимеразаб) РНК - полимераза ә)лигазаә)лигаза в)амилазав)амилаза 5. Жасушадағы судың мөлшері қандай?5. Жасушадағы судың мөлшері қандай? а) 1,0% – 1,5% а) 1,0% – 1,5% б) 1,0% – 2,0% б) 1,0% – 2,0% ә) 70% - 80% ә) 70% - 80% в) 0,2% – 2,0% в) 0,2% – 2,0% 6. Қандай нуклеотид екі сақинадан тұрады?6. Қандай нуклеотид екі сақинадан тұрады? а) А - Ца) А - Ц б) Г - Цб) Г - Ц ә) Ц - Тә) Ц - Т в) А – Гв) А – Г 7. РНК құрамында қандай көмірсу кіреді?7. РНК құрамында қандай көмірсу кіреді? а) пентоза а) пентоза б) полисахаридб) полисахарид ә) рибоза ә) рибоза в) сахароза в) сахароза тесттест

22 слайд

#23 слайд
8. Улы қасиеттері бар нәруыздар қалай аталады? а) ферменттер б) токсиндер ә) гормондар в) сапалы нәруыздар 9. РНК қандай мономер бойынша ДНК – дан ерекшеленеді? а) тимин б) гуанин ә) урацил в) цитозин 10. Жасушада 1 г май ыдырағанда қанша энергия бөлінеді? а) 17,7 б) 38,9 ә) 16,5 в) 18,2 11. ДНК – ның екі еселенуін қандай ғалымдар зерттеді? а) Дж.Уатсон б) Р.Франклен ә) Э.Чаргафф в) М.Месельсон, Ф.Сталь 12. Өсімдіктерде тіректік қызмет атқаратын полисахарид? а) Крахмал б) Нәруыз ә) Липид в) Жасунық (кличатка) 13. Жануарлар организіміндегі көмірсулар қалай аталады? а) крахмал б) нәруыз ә) липид в) гликоген 14. Нәруыз қанша амин қышқылынан тұрады? а) 200 б) 20 ә) 40 в) 30 15. ДНК – ның екі еселенуі жөнінде қай болжам дұрыс? а) бытыраңқы екі еселену б) сақталай екі еселену ә) жартылай сақтала еселену в) жартылай екі еселену

23 слайд

#24 слайд
Бүгінгі сабақта не білдім ? Не білгім келеді?

24 слайд

#25 слайд
Зейін қойып тыңдағандарыңызға рахмет!!!

25 слайд