Онлайн шопингтегі алаяқтық

#1 слайд
Онлайн-шопингтегі
алаяқтық
Қазіргі заманда онлайн-шопинг күнделікті өмірдің бір бөлігіне
айналды. Бірақ, бұл жаңа технологиялардың пайда болуымен
бірге, сайберқылмыстың жаңа түрлері де пайда болып жатыр.
Бұл таныстырылымда онлайн-шопингтегі алаяқтықтардың
негізгі түрлері, олардан қалай қорғануға болатындығы және
қауіпсіздік ережелері туралы айтылады.
ЖЭ
1 слайд
Онлайн-шопингтегі алаяқтық Қазіргі заманда онлайн-шопинг күнделікті өмірдің бір бөлігіне айналды. Бірақ, бұл жаңа технологиялардың пайда болуымен бірге, сайберқылмыстың жаңа түрлері де пайда болып жатыр. Бұл таныстырылымда онлайн-шопингтегі алаяқтықтардың негізгі түрлері, олардан қалай қорғануға болатындығы және қауіпсіздік ережелері туралы айтылады. ЖЭ
#2 слайд
Онлайн-шопингтің артықшылықтары
Уақытты үнемдеу
Онлайн-шопинг дүкендерді
аралауға жұмсалатын уақытты
үнемдеуге мүмкіндік береді. Сіз
өзіңізге ыңғайлы уақытта үйден
шықпай-ақ, әр түрлі өнімдерді
сатып ала аласыз.
Көптеген таңдау
Интернеттегі дүкендерде
физикалық дүкендерге
қарағанда көптеген өнімдердің
таңдауы бар. Сіз әртүрлі
брендтерді, түстерді,
мөлшерлерді және бағаларды
салыстыра аласыз.
Қолайлылық
Сіз өзіңізге ыңғайлы уақытта,
кез келген жерден онлайн-
шопинг жасай аласыз.
Қолыңызда ғана телефон немесе
компьютер болса жеткілікті.
2 слайд
Онлайн-шопингтің артықшылықтары Уақытты үнемдеу Онлайн-шопинг дүкендерді аралауға жұмсалатын уақытты үнемдеуге мүмкіндік береді. Сіз өзіңізге ыңғайлы уақытта үйден шықпай-ақ, әр түрлі өнімдерді сатып ала аласыз. Көптеген таңдау Интернеттегі дүкендерде физикалық дүкендерге қарағанда көптеген өнімдердің таңдауы бар. Сіз әртүрлі брендтерді, түстерді, мөлшерлерді және бағаларды салыстыра аласыз. Қолайлылық Сіз өзіңізге ыңғайлы уақытта, кез келген жерден онлайн- шопинг жасай аласыз. Қолыңызда ғана телефон немесе компьютер болса жеткілікті.
#3 слайд
Қауіпсіздік стандарттарын
сақтау
1Құпия сөзді қорғау
Құпия сөзді ұмытпайтын
және оны басқалармен
бөліспейтін есіңізде
сақтаңыз.
2Қосымша қауіпсіздік
шараларын қолдану
Екі факторлы
аутентификацияны қосып,
телефон арқылы код алуды
немесе қосымша сөзді
енгізуді пайдаланыңыз.
3Жаңартылған
браузерді пайдалану
Жаңартылған браузерлерде
қауіпсіздік кемшіліктерін
жоюға арналған жаңартулар
бар.
4Жақсы антивирус
бағдарламасын
пайдалану
Антивирус бағдарламалары
компьютерді вирустар мен
зиянды бағдарламалардан
қорғауға көмектеседі.
3 слайд
Қауіпсіздік стандарттарын сақтау 1Құпия сөзді қорғау Құпия сөзді ұмытпайтын және оны басқалармен бөліспейтін есіңізде сақтаңыз. 2Қосымша қауіпсіздік шараларын қолдану Екі факторлы аутентификацияны қосып, телефон арқылы код алуды немесе қосымша сөзді енгізуді пайдаланыңыз. 3Жаңартылған браузерді пайдалану Жаңартылған браузерлерде қауіпсіздік кемшіліктерін жоюға арналған жаңартулар бар. 4Жақсы антивирус бағдарламасын пайдалану Антивирус бағдарламалары компьютерді вирустар мен зиянды бағдарламалардан қорғауға көмектеседі.
#4 слайд
Онлайн төлем қауіпсіздігі
Қорғалған сайттарды таңдау
Сайттың мекенжайында "https"
деген қосымша белгісі бар
екенін тексеріңіз. Сонымен
қатар, сайттың төменгі жағында
құлып белгісі болуы керек.
Виртуальды төлем
карталарын пайдалану
Виртуальды төлем карталары
шынайы картаңыздың
мәліметтерін қорғауға
көмектеседі. Сіз виртуальды
картаңызды тек онлайн-шопинг
үшін ғана пайдалануға болады.
Қоғамдық Wi-Fi желісін
пайдаланудан сақтану
Қоғамдық Wi-Fi желісі арқылы
сенімді емес сайттарға кіруден
сақтаныңыз. Қоғамдық Wi-Fi
желісі арқылы маңызды
ақпаратты беруден сақтаныңыз.
4 слайд
Онлайн төлем қауіпсіздігі Қорғалған сайттарды таңдау Сайттың мекенжайында "https" деген қосымша белгісі бар екенін тексеріңіз. Сонымен қатар, сайттың төменгі жағында құлып белгісі болуы керек. Виртуальды төлем карталарын пайдалану Виртуальды төлем карталары шынайы картаңыздың мәліметтерін қорғауға көмектеседі. Сіз виртуальды картаңызды тек онлайн-шопинг үшін ғана пайдалануға болады. Қоғамдық Wi-Fi желісін пайдаланудан сақтану Қоғамдық Wi-Fi желісі арқылы сенімді емес сайттарға кіруден сақтаныңыз. Қоғамдық Wi-Fi желісі арқылы маңызды ақпаратты беруден сақтаныңыз.
#5 слайд
Сатушылардың сенімділігін
анықтау
Сайттың пікірлерін оқу
Сайттың пікірлерін оқып, оның
рейтингін тексеріңіз. Бұл сайттың
сенімділігі туралы ақпарат бере
алады.
Сатушымен байланысқан
кезде қосымша ақпарат
сұрау
Сатушының қосымша ақпарат
беруге дайын екенін тексеріңіз.
Егер олар нақты деректерді бергісі
келмесе, бұл күмән туғызуы мүмкін.
Қайтару саясатын тексеру
Сатушының қайтару саясаты немесе
кепілдіктері бар ма екенін
тексеріңіз. Егер сатушы қайтару
саясатын ұсынбаса, бұл күмән
туғызуы мүмкін.
5 слайд
Сатушылардың сенімділігін анықтау Сайттың пікірлерін оқу Сайттың пікірлерін оқып, оның рейтингін тексеріңіз. Бұл сайттың сенімділігі туралы ақпарат бере алады. Сатушымен байланысқан кезде қосымша ақпарат сұрау Сатушының қосымша ақпарат беруге дайын екенін тексеріңіз. Егер олар нақты деректерді бергісі келмесе, бұл күмән туғызуы мүмкін. Қайтару саясатын тексеру Сатушының қайтару саясаты немесе кепілдіктері бар ма екенін тексеріңіз. Егер сатушы қайтару саясатын ұсынбаса, бұл күмән туғызуы мүмкін.
#6 слайд
Жалған сайттарды тани
білу
Мекенжайды тексеру
Мекенжайда көптеген
қате жазылған сөздер
немесе құпия
мәліметтерді сұрау болуы
мүмкін.
Дизайн мен
мазмұнды талдау
Сайттың дизайны кәсіби
емес немесе мазмұны қате
жазылған болуы мүмкін.
Байланыс ақпаратын тексеру
Сайтта нақты байланыс ақпараты берілмеген немесе
байланыс ақпараты жасанды болуы мүмкін.
6 слайд
Жалған сайттарды тани білу Мекенжайды тексеру Мекенжайда көптеген қате жазылған сөздер немесе құпия мәліметтерді сұрау болуы мүмкін. Дизайн мен мазмұнды талдау Сайттың дизайны кәсіби емес немесе мазмұны қате жазылған болуы мүмкін. Байланыс ақпаратын тексеру Сайтта нақты байланыс ақпараты берілмеген немесе байланыс ақпараты жасанды болуы мүмкін.
#7 слайд
Сайттардың лицензиясын тексеру
1
Лицензия бар ма?
2 Лицензия жарамды ма?
3 Лицензияның нақты екенін тексеріңіз
Сайтта лицензияның бар екенін және оны қалай тексеруге болатындығын білу маңызды. Лицензияның бар
екенін тексеру үшін сіз сайттың "Құқықтық ақпарат" бөлімін немесе "Туралы" бөлімін оқи аласыз.
7 слайд
Сайттардың лицензиясын тексеру 1 Лицензия бар ма? 2 Лицензия жарамды ма? 3 Лицензияның нақты екенін тексеріңіз Сайтта лицензияның бар екенін және оны қалай тексеруге болатындығын білу маңызды. Лицензияның бар екенін тексеру үшін сіз сайттың "Құқықтық ақпарат" бөлімін немесе "Туралы" бөлімін оқи аласыз.
#8 слайд
Қауіпті сәйкестендіру белгілері
1
Бағасы өте төмен
Егер бағасы өте төмен болса, онда бұл күмән туғызуы мүмкін.
Көбінесе алаяқтар өнімдерін өте төмен бағамен ұсынады,
бірақ өнімдер сапасыз немесе жалған болуы мүмкін.
2
Төлем түрлері шектеулі
Егер сайт тек белгілі бір төлем түрлерін ғана қабылдайтын
болса, бұл күмән туғызуы мүмкін. Көбінесе алаяқтар төлемді
нақты төлем түрлері арқылы емес, онлайн төлем жүйелері
арқылы қабылдауды жөн көреді.
3
Сайт үйлесімді емес
Егер сайт жақсы жұмыс істемесе немесе көрінісі кәсіби емес
болса, бұл күмән туғызуы мүмкін.
8 слайд
Қауіпті сәйкестендіру белгілері 1 Бағасы өте төмен Егер бағасы өте төмен болса, онда бұл күмән туғызуы мүмкін. Көбінесе алаяқтар өнімдерін өте төмен бағамен ұсынады, бірақ өнімдер сапасыз немесе жалған болуы мүмкін. 2 Төлем түрлері шектеулі Егер сайт тек белгілі бір төлем түрлерін ғана қабылдайтын болса, бұл күмән туғызуы мүмкін. Көбінесе алаяқтар төлемді нақты төлем түрлері арқылы емес, онлайн төлем жүйелері арқылы қабылдауды жөн көреді. 3 Сайт үйлесімді емес Егер сайт жақсы жұмыс істемесе немесе көрінісі кәсіби емес болса, бұл күмән туғызуы мүмкін.
#9 слайд
Қауіптерден қорғану
ережелері
Құпия мәліметтерді бөліспеңіз
Құпия сөздерді, кредит карта мәліметтерін және жеке
деректерді белгісіз сайттарға бермеңіз.
Сайттың сенімділігін тексеріңіз
Сайттың сенімділігін тексеру үшін сайттың мекенжайын,
пікірлерін және лицензиясын тексеріңіз.
Қосымша қауіпсіздік шараларын қолданыңыз
Қосымша қауіпсіздік шараларын қолдану үшін құпия сөзді
өзіңіз ғана білетінін және оның күшті екенін тексеріңіз.
Екі факторлы аутентификацияны қолданыңыз.
9 слайд
Қауіптерден қорғану ережелері Құпия мәліметтерді бөліспеңіз Құпия сөздерді, кредит карта мәліметтерін және жеке деректерді белгісіз сайттарға бермеңіз. Сайттың сенімділігін тексеріңіз Сайттың сенімділігін тексеру үшін сайттың мекенжайын, пікірлерін және лицензиясын тексеріңіз. Қосымша қауіпсіздік шараларын қолданыңыз Қосымша қауіпсіздік шараларын қолдану үшін құпия сөзді өзіңіз ғана білетінін және оның күшті екенін тексеріңіз. Екі факторлы аутентификацияны қолданыңыз.
#10 слайд
Жағдай туындаған кезде
әрекет ету
1
Тіркелім мәліметтерін өзгертіңіз
Егер сіздің құпия сөзіңіз немесе жеке
деректеріңіз ұрланған деп
ойласаңыз, онда тіркелім
мәліметтерін бірден өзгертіңіз.
2
Банкпен байланысыңыз
Егер сіздің кредит картаңызбен
алаяқтық жасалған деп ойласаңыз,
онда банкіңізбен байланысыңыз.
3
Полицияға хабарласыңыз
Егер сіз алаяқтықтың құрбаны
болсаңыз, онда полицияға
хабарласыңыз.
10 слайд
Жағдай туындаған кезде әрекет ету 1 Тіркелім мәліметтерін өзгертіңіз Егер сіздің құпия сөзіңіз немесе жеке деректеріңіз ұрланған деп ойласаңыз, онда тіркелім мәліметтерін бірден өзгертіңіз. 2 Банкпен байланысыңыз Егер сіздің кредит картаңызбен алаяқтық жасалған деп ойласаңыз, онда банкіңізбен байланысыңыз. 3 Полицияға хабарласыңыз Егер сіз алаяқтықтың құрбаны болсаңыз, онда полицияға хабарласыңыз.
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген