Панорамалық сабақ. Қазақстан тарихы 6-сынып
Панорамалық сабақ. Қазақстан тарихы 6-сынып

#1 слайд
Пәні: Қазақстан тарихы. 6-сынып.
Тақырыбы: Қазақ хандығының құрылуы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
Қазақ хандығының құрылу себептерін түсіндіру;
Мұхаммед Хайдар Дулатидің деректерін талдау;
Қазақ хандығының тарихи маңызын анықтау.
Сабақтың мақсаты :
1.Қазақ хандығының құрылуына ықпал еткен саяси жағдайларды анықтау.
2.Керей мен Жәнібектің көшіп бару себептерін түсіндіру.
3.Қазақ хандығының құрылуының тарихи маңызын бағалау.
Күтілетін нәтиже:
•Қазақ хандығының құрылу барысын біледі.
•Тарихи оқиғаларды салыстырып талдайды.
•Бекіту кезінде дұрыс шешім қабылдап, ойын нақты жеткізеді.
1 слайд
Пәні: Қазақстан тарихы. 6-сынып. Тақырыбы: Қазақ хандығының құрылуы Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты: Қазақ хандығының құрылу себептерін түсіндіру; Мұхаммед Хайдар Дулатидің деректерін талдау; Қазақ хандығының тарихи маңызын анықтау. Сабақтың мақсаты : 1.Қазақ хандығының құрылуына ықпал еткен саяси жағдайларды анықтау. 2.Керей мен Жәнібектің көшіп бару себептерін түсіндіру. 3.Қазақ хандығының құрылуының тарихи маңызын бағалау. Күтілетін нәтиже: •Қазақ хандығының құрылу барысын біледі. •Тарихи оқиғаларды салыстырып талдайды. •Бекіту кезінде дұрыс шешім қабылдап, ойын нақты жеткізеді.
#2 слайд
Сабақ барысы:
Ұйымдастыру кезеңі:
1. «Шаттық шеңбері» әдісі – оқушылар бір-біріне тілек айтады.
2. «Миға шабуыл»:
Моғолстан мемлекетінің астанасы қай қала болды?
Моғолстан мемлекетінің алғаш ханы кім болды?
Әбілқайыр хандығының тағы бір атауы қалай аталды?
Ақ Орда мемлекетінің негізін қалаған кім және оның орталығы қайда
болды?
Алтын Орда мемлекетінің негізін қалаған кім және қай ғасырда
құрылды?
Әбілқайыр хандығы не себепті әлсіреп, ыдырай бастады?
Орта ғасырларда Қазақстан жеріндегі негізгі мемлекеттерді ата:
2 слайд
Сабақ барысы: Ұйымдастыру кезеңі: 1. «Шаттық шеңбері» әдісі – оқушылар бір-біріне тілек айтады. 2. «Миға шабуыл»: Моғолстан мемлекетінің астанасы қай қала болды? Моғолстан мемлекетінің алғаш ханы кім болды? Әбілқайыр хандығының тағы бір атауы қалай аталды? Ақ Орда мемлекетінің негізін қалаған кім және оның орталығы қайда болды? Алтын Орда мемлекетінің негізін қалаған кім және қай ғасырда құрылды? Әбілқайыр хандығы не себепті әлсіреп, ыдырай бастады? Орта ғасырларда Қазақстан жеріндегі негізгі мемлекеттерді ата:
#3 слайд
Жаңа сабақ тақырыбы:
Қазақ хандығының құрылуы.
– XV ғасырдың ортасында Дешті Қыпшақ жерінде Әбілқайыр хандығы
өмір сүрді. Бірақ ол хан көп руларды қыспаққа алды, әділетсіз
салықтар салды, билік үшін қантөгістер көбейді.
– Сол себепті көптеген рулар Әбілқайырдың билігіне наразы болды.
– Осы кезде Шыңғыс хан ұрпақтары Керей мен Жәнібек
сұлтандар өзіне ерген халықты бастап, 1465–1466
жылдары Моғолстан жеріне көшіп барды.
– Ол кезде Моғолстанның ханы – Есенбұға еді . Ол Керей мен
Жәнібекті қуана қарсы алды. Не себепті? Біріншіден, ол өзіне одақтас
іздеді. Екіншіден, Әбілқайырға қарсы күш алғысы келді. Сондықтан
Шу мен Қозыбасы аймағынан жер бөліп берді.
– Осылайша, 1465–1466 жылдары Қазақ хандығы құрылды. Алғашқы
хан болып Керей сайланды.
3 слайд
Жаңа сабақ тақырыбы: Қазақ хандығының құрылуы. – XV ғасырдың ортасында Дешті Қыпшақ жерінде Әбілқайыр хандығы өмір сүрді. Бірақ ол хан көп руларды қыспаққа алды, әділетсіз салықтар салды, билік үшін қантөгістер көбейді. – Сол себепті көптеген рулар Әбілқайырдың билігіне наразы болды. – Осы кезде Шыңғыс хан ұрпақтары Керей мен Жәнібек сұлтандар өзіне ерген халықты бастап, 1465–1466 жылдары Моғолстан жеріне көшіп барды. – Ол кезде Моғолстанның ханы – Есенбұға еді . Ол Керей мен Жәнібекті қуана қарсы алды. Не себепті? Біріншіден, ол өзіне одақтас іздеді. Екіншіден, Әбілқайырға қарсы күш алғысы келді. Сондықтан Шу мен Қозыбасы аймағынан жер бөліп берді. – Осылайша, 1465–1466 жылдары Қазақ хандығы құрылды. Алғашқы хан болып Керей сайланды.
#4 слайд
М.Х. Дулати, «Тарих-и Рашиди» (1541–1546)
«Әбілқайыр ханның қаталдығынан Керей мен Жәнібек сұлтандар Моғолстанға
көшті. Есен-Бұға хан оларды қарсы алып, Шу мен Қозыбасы жерін берді. Сол жерде
Қазақ хандығының іргесі қаланды».
Мұхаммед Хайдар Дулати
(1499–1551)
Дулат тайпасынан шыққан
тарихшы, мемлекет қайраткері
«Тарих-и Рашиди» – XIV–XVI ғғ.
тарихын қамтитын еңбегі.
Қазақ хандығы туралы ең алғашқы
жазба дерек қалдырған.
4 слайд
М.Х. Дулати, «Тарих-и Рашиди» (1541–1546) «Әбілқайыр ханның қаталдығынан Керей мен Жәнібек сұлтандар Моғолстанға көшті. Есен-Бұға хан оларды қарсы алып, Шу мен Қозыбасы жерін берді. Сол жерде Қазақ хандығының іргесі қаланды». Мұхаммед Хайдар Дулати (1499–1551) Дулат тайпасынан шыққан тарихшы, мемлекет қайраткері «Тарих-и Рашиди» – XIV–XVI ғғ. тарихын қамтитын еңбегі. Қазақ хандығы туралы ең алғашқы жазба дерек қалдырған.
#5 слайд
Қазақ хандығының құрылуы.
Видео (3 минут)
5 слайд
Қазақ хандығының құрылуы. Видео (3 минут)
#6 слайд
Дәптермен жұмыс.
«Себеп – Оқиға – Нәтиже» кестесі: Қазақ хандығының
құрылуы
Себеп Оқиға
Нәтиже
Әбілқайыр ханның қысымы, соғыстар
Керей мен Жәнібек бастаған халықтың Моғолстанға көшуі
1465–1466 ж. Қазақ хандығы құрылды
6 слайд
Дәптермен жұмыс. «Себеп – Оқиға – Нәтиже» кестесі: Қазақ хандығының құрылуы Себеп Оқиға Нәтиже Әбілқайыр ханның қысымы, соғыстар Керей мен Жәнібек бастаған халықтың Моғолстанға көшуі 1465–1466 ж. Қазақ хандығы құрылды
#7 слайд
IV. Бекіту – «Оң қол – сол қол» ойыны (5 мин)
Мұғалім тұжырым айтады, оқушылар дұрыс болса – оң қолын , қате
болса – сол қолын көтереді.
Тұжырымдар:
Қазақ хандығы 1465–1466 жж. құрылды. (Дұрыс)
Қазақ хандығының алғашқы ханы – Жәнібек. (Қате – Керей)
Әбілхайыр хан халыққа әділетті болды. (Қате)
Есен-Бұға Моғолстан ханы еді. (Дұрыс)
Қазақ хандығының құрылуы қазақ халқының бірігуіне жол ашты.
(Дұрыс)
Шу мен Қозыбасы – қазақ хандары алғаш орналасқан өңір. (Дұрыс)
Қазақ хандығы XV ғасырдың ортасында құрылды.
Қазақ хандығын Керей мен Жәнібек құрды.
Қазақ хандығы алғаш Сырдария бойында құрылды.
Әбілқайыр ханның әділетті билігіне риза болған халық Керей мен
Жәнібекке қосылды.
Моғолстан ханы Есен-Бұға Керей мен Жәнібекке жер берді.
Қазақ хандығының құрылуы қазақ халқының саяси тәуелсіздігін
бастады.
Қазақ хандығының құрылуы 1465–1466 жылдарға жатады.
Қазақ хандығы тек Жетісу аймағында ғана өмір сүрді.
7 слайд
IV. Бекіту – «Оң қол – сол қол» ойыны (5 мин) Мұғалім тұжырым айтады, оқушылар дұрыс болса – оң қолын , қате болса – сол қолын көтереді. Тұжырымдар: Қазақ хандығы 1465–1466 жж. құрылды. (Дұрыс) Қазақ хандығының алғашқы ханы – Жәнібек. (Қате – Керей) Әбілхайыр хан халыққа әділетті болды. (Қате) Есен-Бұға Моғолстан ханы еді. (Дұрыс) Қазақ хандығының құрылуы қазақ халқының бірігуіне жол ашты. (Дұрыс) Шу мен Қозыбасы – қазақ хандары алғаш орналасқан өңір. (Дұрыс) Қазақ хандығы XV ғасырдың ортасында құрылды. Қазақ хандығын Керей мен Жәнібек құрды. Қазақ хандығы алғаш Сырдария бойында құрылды. Әбілқайыр ханның әділетті билігіне риза болған халық Керей мен Жәнібекке қосылды. Моғолстан ханы Есен-Бұға Керей мен Жәнібекке жер берді. Қазақ хандығының құрылуы қазақ халқының саяси тәуелсіздігін бастады. Қазақ хандығының құрылуы 1465–1466 жылдарға жатады. Қазақ хандығы тек Жетісу аймағында ғана өмір сүрді.
#8 слайд
Word wall платформасы .
https://wordwall.net/ru/resource/53229665/%D2%9B
%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B-%D1%85%D0%B0%D0%BD
%D0%B4%D1%8B%D2%93%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3-%D2%9B
%D2%B1%D1%80%D1%8B%D0%BB%D1%83%D1%8B
8 слайд
Word wall платформасы . https://wordwall.net/ru/resource/53229665/%D2%9B %D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B-%D1%85%D0%B0%D0%BD %D0%B4%D1%8B%D2%93%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3-%D2%9B %D2%B1%D1%80%D1%8B%D0%BB%D1%83%D1%8B
#9 слайд
Рефлексия (2–3 мин)
«Бүгін мен білдім…»
«Маған қиын болғаны…»
«Мен үшін қызықты болғаны…»
VI. Үй тапсырмасы
Қазақ хандығының құрылуы
туралы шағын тарихи әңгіме
құрастыру.
9 слайд
Рефлексия (2–3 мин) «Бүгін мен білдім…» «Маған қиын болғаны…» «Мен үшін қызықты болғаны…» VI. Үй тапсырмасы Қазақ хандығының құрылуы туралы шағын тарихи әңгіме құрастыру.
#10 слайд
10 слайд
шағым қалдыра аласыз













