Презентация "Қарахан мемлекеті" 6 сынып

#1 слайд
13.11.2018 ж 13.11.2018 ж
1 слайд
13.11.2018 ж 13.11.2018 ж
#2 слайд
Сәлемдесу, оқушыларды түгендеу.
Оқу құралдарын байқау.
Психологиялық ахуал
қалыптастыру:
Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1
рет қол шапалақтаймыз!
Ұйымшыл боламыз десек 2 рет
Белсенділік танытамыз десек 3 рет
шапалақтаймыз! Сәлемдесу, оқушыларды түгендеу.
Оқу құралдарын байқау.
Психологиялық ахуал
қалыптастыру:
Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1
рет қол шапалақтаймыз!
Ұйымшыл боламыз десек 2 рет
Белсенділік танытамыз десек 3 рет
шапалақтаймыз!
2 слайд
Сәлемдесу, оқушыларды түгендеу. Оқу құралдарын байқау. Психологиялық ахуал қалыптастыру: Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1 рет қол шапалақтаймыз! Ұйымшыл боламыз десек 2 рет Белсенділік танытамыз десек 3 рет шапалақтаймыз! Сәлемдесу, оқушыларды түгендеу. Оқу құралдарын байқау. Психологиялық ахуал қалыптастыру: Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1 рет қол шапалақтаймыз! Ұйымшыл боламыз десек 2 рет Белсенділік танытамыз десек 3 рет шапалақтаймыз!
#3 слайд
Білім биржасы ( Сұрақ-жауап)
1.Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(552-603 жж)
2. Түрік мемлекетінің негізін салушы қаған?
(Бумын қаған)
3. Түрік қағандығының негізгі құрамына қандай
тайпалар енген?
(Теле немесе тирек тайпалары)
4. Түріктердің жоғарғы билеушілерін кім деп атады?
(Қаған)
5. Мұқан қағаннан кейін қандай қаған билік етті?
(Тобо қаған)
6. Түрік қағандығы қашан екіге бөлінді?
(603 ж)
7. Батыс Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(603-704 жж)
8. Батыс Түрік қағанатын алғашында кім басқарды?
(Тардуш қаған)
9. Батыс Түрік қағанатының астанасы қай қала
болды?
(Суяб)
10. батыс Түрік қағанатының саяси билігі кімдердің
кезінде күшейе түсті?
(Шегу мен Тон қаған) Білім биржасы ( Сұрақ-жауап)
1.Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(552-603 жж)
2. Түрік мемлекетінің негізін салушы қаған?
(Бумын қаған)
3. Түрік қағандығының негізгі құрамына қандай
тайпалар енген?
(Теле немесе тирек тайпалары)
4. Түріктердің жоғарғы билеушілерін кім деп атады?
(Қаған)
5. Мұқан қағаннан кейін қандай қаған билік етті?
(Тобо қаған)
6. Түрік қағандығы қашан екіге бөлінді?
(603 ж)
7. Батыс Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(603-704 жж)
8. Батыс Түрік қағанатын алғашында кім басқарды?
(Тардуш қаған)
9. Батыс Түрік қағанатының астанасы қай қала
болды?
(Суяб)
10. батыс Түрік қағанатының саяси билігі кімдердің
кезінде күшейе түсті?
(Шегу мен Тон қаған)
3 слайд
Білім биржасы ( Сұрақ-жауап) 1.Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (552-603 жж) 2. Түрік мемлекетінің негізін салушы қаған? (Бумын қаған) 3. Түрік қағандығының негізгі құрамына қандай тайпалар енген? (Теле немесе тирек тайпалары) 4. Түріктердің жоғарғы билеушілерін кім деп атады? (Қаған) 5. Мұқан қағаннан кейін қандай қаған билік етті? (Тобо қаған) 6. Түрік қағандығы қашан екіге бөлінді? (603 ж) 7. Батыс Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (603-704 жж) 8. Батыс Түрік қағанатын алғашында кім басқарды? (Тардуш қаған) 9. Батыс Түрік қағанатының астанасы қай қала болды? (Суяб) 10. батыс Түрік қағанатының саяси билігі кімдердің кезінде күшейе түсті? (Шегу мен Тон қаған) Білім биржасы ( Сұрақ-жауап) 1.Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (552-603 жж) 2. Түрік мемлекетінің негізін салушы қаған? (Бумын қаған) 3. Түрік қағандығының негізгі құрамына қандай тайпалар енген? (Теле немесе тирек тайпалары) 4. Түріктердің жоғарғы билеушілерін кім деп атады? (Қаған) 5. Мұқан қағаннан кейін қандай қаған билік етті? (Тобо қаған) 6. Түрік қағандығы қашан екіге бөлінді? (603 ж) 7. Батыс Түрік қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (603-704 жж) 8. Батыс Түрік қағанатын алғашында кім басқарды? (Тардуш қаған) 9. Батыс Түрік қағанатының астанасы қай қала болды? (Суяб) 10. батыс Түрік қағанатының саяси билігі кімдердің кезінде күшейе түсті? (Шегу мен Тон қаған)
#4 слайд
11. Үшлік қаған қай жылы қытайлармен күресте
жеңіске жетті?
(704)
12. Түрік халқының даңқты қолбасшысы кім?
(Мұқан қаған)
13. Түргеш қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(704-756 жж)
14. Түргеш қағанатының астанасы?
(Суяб)
15. Түргештер туралы алғашқы деректер қай
жазбаларда кездеседі?
(Күлтегін ескерткіштері мен Қытай деректерінде)
16. Түргештердің кіші ордасы қай қала болды?
(Іле бойындағы Күңгіт қаласында)
17. Түргеш қағанаты неше әкімшіліктен тұрды?
(20 әкімшілік)
18. Сұлу қаған қай жылдары билік еткен?
(715-738жж)
19. Соғдылар қай тілдес халық?
(иран тілдес)
20. Қарлұқ қағанаты қай жылдары өмір сүрген?
(756-940) 11. Үшлік қаған қай жылы қытайлармен күресте
жеңіске жетті?
(704)
12. Түрік халқының даңқты қолбасшысы кім?
(Мұқан қаған)
13. Түргеш қағанаты қай жылдары өмір сүрді?
(704-756 жж)
14. Түргеш қағанатының астанасы?
(Суяб)
15. Түргештер туралы алғашқы деректер қай
жазбаларда кездеседі?
(Күлтегін ескерткіштері мен Қытай деректерінде)
16. Түргештердің кіші ордасы қай қала болды?
(Іле бойындағы Күңгіт қаласында)
17. Түргеш қағанаты неше әкімшіліктен тұрды?
(20 әкімшілік)
18. Сұлу қаған қай жылдары билік еткен?
(715-738жж)
19. Соғдылар қай тілдес халық?
(иран тілдес)
20. Қарлұқ қағанаты қай жылдары өмір сүрген?
(756-940)
4 слайд
11. Үшлік қаған қай жылы қытайлармен күресте жеңіске жетті? (704) 12. Түрік халқының даңқты қолбасшысы кім? (Мұқан қаған) 13. Түргеш қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (704-756 жж) 14. Түргеш қағанатының астанасы? (Суяб) 15. Түргештер туралы алғашқы деректер қай жазбаларда кездеседі? (Күлтегін ескерткіштері мен Қытай деректерінде) 16. Түргештердің кіші ордасы қай қала болды? (Іле бойындағы Күңгіт қаласында) 17. Түргеш қағанаты неше әкімшіліктен тұрды? (20 әкімшілік) 18. Сұлу қаған қай жылдары билік еткен? (715-738жж) 19. Соғдылар қай тілдес халық? (иран тілдес) 20. Қарлұқ қағанаты қай жылдары өмір сүрген? (756-940) 11. Үшлік қаған қай жылы қытайлармен күресте жеңіске жетті? (704) 12. Түрік халқының даңқты қолбасшысы кім? (Мұқан қаған) 13. Түргеш қағанаты қай жылдары өмір сүрді? (704-756 жж) 14. Түргеш қағанатының астанасы? (Суяб) 15. Түргештер туралы алғашқы деректер қай жазбаларда кездеседі? (Күлтегін ескерткіштері мен Қытай деректерінде) 16. Түргештердің кіші ордасы қай қала болды? (Іле бойындағы Күңгіт қаласында) 17. Түргеш қағанаты неше әкімшіліктен тұрды? (20 әкімшілік) 18. Сұлу қаған қай жылдары билік еткен? (715-738жж) 19. Соғдылар қай тілдес халық? (иран тілдес) 20. Қарлұқ қағанаты қай жылдары өмір сүрген? (756-940)
#5 слайд
Жаңа сабаққа көпір
Жатқанда елің еркін, азат болып,
Ешкімге жүрмеу үшін мазақ болып,
Халқыңның тарихын біл, жұртын
таны,
Сонда сен көгересің қазақ болып –
дей отырып бүгін біздің жаңа
сабағымызды бастаймыз.
Жаңа сабақтың тақырыбы:
Қарахан мемлекеті – Қазақ
мемлекетінің бастауы бұлағы болып
табылады. Жаңа сабаққа көпір
Жатқанда елің еркін, азат болып,
Ешкімге жүрмеу үшін мазақ болып,
Халқыңның тарихын біл, жұртын
таны,
Сонда сен көгересің қазақ болып –
дей отырып бүгін біздің жаңа
сабағымызды бастаймыз.
Жаңа сабақтың тақырыбы:
Қарахан мемлекеті – Қазақ
мемлекетінің бастауы бұлағы болып
табылады.
5 слайд
Жаңа сабаққа көпір Жатқанда елің еркін, азат болып, Ешкімге жүрмеу үшін мазақ болып, Халқыңның тарихын біл, жұртын таны, Сонда сен көгересің қазақ болып – дей отырып бүгін біздің жаңа сабағымызды бастаймыз. Жаңа сабақтың тақырыбы: Қарахан мемлекеті – Қазақ мемлекетінің бастауы бұлағы болып табылады. Жаңа сабаққа көпір Жатқанда елің еркін, азат болып, Ешкімге жүрмеу үшін мазақ болып, Халқыңның тарихын біл, жұртын таны, Сонда сен көгересің қазақ болып – дей отырып бүгін біздің жаңа сабағымызды бастаймыз. Жаңа сабақтың тақырыбы: Қарахан мемлекеті – Қазақ мемлекетінің бастауы бұлағы болып табылады.
#6 слайд
Сабақтың мақсаты:
6.2.1.2 – ислам дінінің қоғамдық
өмірге ықпалын анықтау;
6.3.1.4 – тарихи ұғымдарды
қолданып, Қарахан
мемлекетіндегі жер иелену
ерекшеліктерін түсіндіру Сабақтың мақсаты:
6.2.1.2 – ислам дінінің қоғамдық
өмірге ықпалын анықтау;
6.3.1.4 – тарихи ұғымдарды
қолданып, Қарахан
мемлекетіндегі жер иелену
ерекшеліктерін түсіндіру
6 слайд
Сабақтың мақсаты: 6.2.1.2 – ислам дінінің қоғамдық өмірге ықпалын анықтау; 6.3.1.4 – тарихи ұғымдарды қолданып, Қарахан мемлекетіндегі жер иелену ерекшеліктерін түсіндіру Сабақтың мақсаты: 6.2.1.2 – ислам дінінің қоғамдық өмірге ықпалын анықтау; 6.3.1.4 – тарихи ұғымдарды қолданып, Қарахан мемлекетіндегі жер иелену ерекшеліктерін түсіндіру
#7 слайд
Қызығушылығын ояту.
Электронды оқулықпен
жұмыс.
(Қарахан мемлекеті)
Постер қорғау
“Екі жұлдыз, бір
ұсыныс” Қызығушылығын ояту.
Электронды оқулықпен
жұмыс.
(Қарахан мемлекеті)
Постер қорғау
“Екі жұлдыз, бір
ұсыныс”
7 слайд
Қызығушылығын ояту. Электронды оқулықпен жұмыс. (Қарахан мемлекеті) Постер қорғау “Екі жұлдыз, бір ұсыныс” Қызығушылығын ояту. Электронды оқулықпен жұмыс. (Қарахан мемлекеті) Постер қорғау “Екі жұлдыз, бір ұсыныс”
#8 слайд
Қарахан мемлекеті (942-
1212) – батыста
Амудария мен Сырдария
арасындағы
Мәуереннахрдан бастап,
шығыста Жетісу мен
Қашғарға дейінгі
жерлерде билік құрған
алғаш мұсылман түрік
мемлекеті. Қарлұқ, шігіл,
яғма және т.б. түрік
тайпаларынан құралған.
Қарахан сөзінің шығуын
шығыстанушы
тарихшылар бұл
тайпалардың қара деген
атақты көп
қолдануынан келеді деген
болжам айтуда. Қара –
сол кездегі түрікшеде
ұлылық, биіктік деген
ұғымды білдірген.
Ұйғыр Яғма ҚарлұқЖікіл
8 слайд
Қарахан мемлекеті (942- 1212) – батыста Амудария мен Сырдария арасындағы Мәуереннахрдан бастап, шығыста Жетісу мен Қашғарға дейінгі жерлерде билік құрған алғаш мұсылман түрік мемлекеті. Қарлұқ, шігіл, яғма және т.б. түрік тайпаларынан құралған. Қарахан сөзінің шығуын шығыстанушы тарихшылар бұл тайпалардың қара деген атақты көп қолдануынан келеді деген болжам айтуда. Қара – сол кездегі түрікшеде ұлылық, биіктік деген ұғымды білдірген. Ұйғыр Яғма ҚарлұқЖікіл
#9 слайд
Қарахан мемлекеті ең жақсы дамыған кезіМұса хан
(Мұса ибн Абд әл-
Кәрім)
(955-998 жж.)
Мұса хан
(Мұса ибн Абд әл-
Кәрім)
(955-998 жж.)Әбілхасан Әли ибн
Мұса хан
(998- б-з жж.)
Әбілхасан Әли ибн
Мұса хан
(998- б-з жж.) Ибрахим ибн Насыр
(б-з -1041 жж.)
Ибрахим ибн Насыр
(б-з -1041 жж.)Хасан Боғра хан
әулеті
Хасан Боғра хан
әулеті Сатұқ Боғра хан
(942-955 жж.)
Сатұқ Боғра хан
(942-955 жж.) Әли ибн Мұса
хан әулеті
Әли ибн Мұса
хан әулеті
9 слайд
Қарахан мемлекеті ең жақсы дамыған кезіМұса хан (Мұса ибн Абд әл- Кәрім) (955-998 жж.) Мұса хан (Мұса ибн Абд әл- Кәрім) (955-998 жж.)Әбілхасан Әли ибн Мұса хан (998- б-з жж.) Әбілхасан Әли ибн Мұса хан (998- б-з жж.) Ибрахим ибн Насыр (б-з -1041 жж.) Ибрахим ибн Насыр (б-з -1041 жж.)Хасан Боғра хан әулеті Хасан Боғра хан әулеті Сатұқ Боғра хан (942-955 жж.) Сатұқ Боғра хан (942-955 жж.) Әли ибн Мұса хан әулеті Әли ибн Мұса хан әулеті
#10 слайд
Қарахандық ақсүйектері арасындағы тақ таластардың нәтижесінде 1042 жылы
мемлекет Батыс және Шығыс Қарахан мемлекеті болып екіге бөлінеді. ХІІ ғ. екінші
жартысында Батыс қағандығының билігі қарақытайлар қолына көшеді. 1210 ж.
шығыс Қарахандар әулеті наймандармен соғыста жеңілуімен Қарахан мемлекетінің
тарихы аяқталады.
Батыс
хандығы.
Орталығы –
Бұхар
қаласы
Шығыс
хандығы.
Орталығы –
Баласағұн
қаласы
10 слайд
Қарахандық ақсүйектері арасындағы тақ таластардың нәтижесінде 1042 жылы мемлекет Батыс және Шығыс Қарахан мемлекеті болып екіге бөлінеді. ХІІ ғ. екінші жартысында Батыс қағандығының билігі қарақытайлар қолына көшеді. 1210 ж. шығыс Қарахандар әулеті наймандармен соғыста жеңілуімен Қарахан мемлекетінің тарихы аяқталады. Батыс хандығы. Орталығы – Бұхар қаласы Шығыс хандығы. Орталығы – Баласағұн қаласы
#11 слайд
Қарахан кесенесі - Қазақстанда
11 ғасырдан сақталған сәулет өнері ескерткіші.
Қазіргі Тараз қаласының батыс шетінде. Кесене
Қарахан әулетінен шыққан белгілі хан Ша-
Махмуд Бұғра Қарахан (Сатұқ Боғра хан)
қабірінің басына орнатылған. Күмбезі ғана
құлаған кесененің төрт қабырғасы мен жылтыр
кірпішпен өрнектелген қос мұнарасы 19
ғасырдың 90-жылдарына шейін сақталған. 1905
жылы оның құлаған бөлігі түгелдей бұзып
алынып, орнына 1906 жылы жаңа кесене
салынған. Жаңа құрылысты сол
кездегі Ташкент ишаны Сайд
Бакханов қаржыландырған.
11 слайд
Қарахан кесенесі - Қазақстанда 11 ғасырдан сақталған сәулет өнері ескерткіші. Қазіргі Тараз қаласының батыс шетінде. Кесене Қарахан әулетінен шыққан белгілі хан Ша- Махмуд Бұғра Қарахан (Сатұқ Боғра хан) қабірінің басына орнатылған. Күмбезі ғана құлаған кесененің төрт қабырғасы мен жылтыр кірпішпен өрнектелген қос мұнарасы 19 ғасырдың 90-жылдарына шейін сақталған. 1905 жылы оның құлаған бөлігі түгелдей бұзып алынып, орнына 1906 жылы жаңа кесене салынған. Жаңа құрылысты сол кездегі Ташкент ишаны Сайд Бакханов қаржыландырған.
#12 слайд
Жүсіп Баласағұнидің есімі әлемдік әдебиет пен мәдениет
тарихында "Құтадғу білік" ("Құтты білік") дастаны арқылы қалды. Жүсіп
Баласағұни бұл дастанын хижра есебімен 462 жылы, қазіргі жыл санау
бойынша 1070 жылда жазып бітірген. Дастанды "хандардың ханы" -
Қарахандар әулеті мемлекетінің (942 - 1210) негізін салушы Сатұқ Қара
Боғра ханға (908 - 955) тарту етеді. Сол үшін хан өз жарлығымен Жүсіп
Баласағұниға "хас хажиб" - "бас уәзір" немесе "ұлы кеңесші" деген лауазым
берген.
Қырғыстан
сомындағы
Баласағұн
бейнесі
12 слайд
Жүсіп Баласағұнидің есімі әлемдік әдебиет пен мәдениет тарихында "Құтадғу білік" ("Құтты білік") дастаны арқылы қалды. Жүсіп Баласағұни бұл дастанын хижра есебімен 462 жылы, қазіргі жыл санау бойынша 1070 жылда жазып бітірген. Дастанды "хандардың ханы" - Қарахандар әулеті мемлекетінің (942 - 1210) негізін салушы Сатұқ Қара Боғра ханға (908 - 955) тарту етеді. Сол үшін хан өз жарлығымен Жүсіп Баласағұниға "хас хажиб" - "бас уәзір" немесе "ұлы кеңесші" деген лауазым берген. Қырғыстан сомындағы Баласағұн бейнесі
#13 слайд
ХІ ғасырдың бас кезіндегі Орта Азиядағы мемлекеттердің
орналасуы
13 слайд
ХІ ғасырдың бас кезіндегі Орта Азиядағы мемлекеттердің орналасуы
#14 слайд
Глоссарий – Дәптермен жүмыс
Вақф-мешіттер мен медреселердің жер
иелігі.
Иқта- феодалдарға шартты түрде берілетін
жер үлесі.
Музари немесе барзигар – шаруалардың
үлеске алған жерлерінен алынатын алым-
салық
Коммендация – жеке басын қорғағаны үшін
феодалдың әміршіге әскери қызмет немесе
басқа да жұмыстар атқаруы.
Картамен жұмыс.
1. Қарахан мемлекетінің жер аумағын
картадан көрсет. Глоссарий – Дәптермен жүмыс
Вақф-мешіттер мен медреселердің жер
иелігі.
Иқта- феодалдарға шартты түрде берілетін
жер үлесі.
Музари немесе барзигар – шаруалардың
үлеске алған жерлерінен алынатын алым-
салық
Коммендация – жеке басын қорғағаны үшін
феодалдың әміршіге әскери қызмет немесе
басқа да жұмыстар атқаруы.
Картамен жұмыс.
1. Қарахан мемлекетінің жер аумағын
картадан көрсет.
14 слайд
Глоссарий – Дәптермен жүмыс Вақф-мешіттер мен медреселердің жер иелігі. Иқта- феодалдарға шартты түрде берілетін жер үлесі. Музари немесе барзигар – шаруалардың үлеске алған жерлерінен алынатын алым- салық Коммендация – жеке басын қорғағаны үшін феодалдың әміршіге әскери қызмет немесе басқа да жұмыстар атқаруы. Картамен жұмыс. 1. Қарахан мемлекетінің жер аумағын картадан көрсет. Глоссарий – Дәптермен жүмыс Вақф-мешіттер мен медреселердің жер иелігі. Иқта- феодалдарға шартты түрде берілетін жер үлесі. Музари немесе барзигар – шаруалардың үлеске алған жерлерінен алынатын алым- салық Коммендация – жеке басын қорғағаны үшін феодалдың әміршіге әскери қызмет немесе басқа да жұмыстар атқаруы. Картамен жұмыс. 1. Қарахан мемлекетінің жер аумағын картадан көрсет.
#15 слайд
Конверт сұрақ
Конвертке әр оқушы бүгінгі
сабақ бойынша не түсінгенін осы
конверттегі қағазға бір сөз етіп
жазу керек. Барлық оқушы бірге
қамтылады. Әр топтан бір
оқушы оқып шығады.
Ауызша мадақтау Конверт сұрақ
Конвертке әр оқушы бүгінгі
сабақ бойынша не түсінгенін осы
конверттегі қағазға бір сөз етіп
жазу керек. Барлық оқушы бірге
қамтылады. Әр топтан бір
оқушы оқып шығады.
Ауызша мадақтау
15 слайд
Конверт сұрақ Конвертке әр оқушы бүгінгі сабақ бойынша не түсінгенін осы конверттегі қағазға бір сөз етіп жазу керек. Барлық оқушы бірге қамтылады. Әр топтан бір оқушы оқып шығады. Ауызша мадақтау Конверт сұрақ Конвертке әр оқушы бүгінгі сабақ бойынша не түсінгенін осы конверттегі қағазға бір сөз етіп жазу керек. Барлық оқушы бірге қамтылады. Әр топтан бір оқушы оқып шығады. Ауызша мадақтау
#16 слайд
Үйге тапсырма: «Ислам діні»
туралы эссе жазу
Кері байланыс: Жетістік сатысы
Үйге тапсырма: «Ислам діні»
туралы эссе жазу
Кері байланыс: Жетістік сатысы
16 слайд
Үйге тапсырма: «Ислам діні» туралы эссе жазу Кері байланыс: Жетістік сатысы Үйге тапсырма: «Ислам діні» туралы эссе жазу Кері байланыс: Жетістік сатысы
шағым қалдыра аласыз


