Қайнау. Меншікті булану жылуы

#1 слайд

1 слайд

#2 слайд
Үй тапсырмасын тексеру. «Суреттер сөйлейді әдісі»

2 слайд

#3 слайд

3 слайд

#4 слайд

4 слайд

#5 слайд

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд

8 слайд

#9 слайд

9 слайд

#10 слайд

10 слайд

#11 слайд
Сабақтың мақсаты: 8.3.2.15 Меншікті булану жылуын анықтау 8.3.2.16 Қайнау температурасының сыртқы қысымға тәуелділігін түсіндіру

11 слайд

#12 слайд
Қайнау Қайнау – бұл сұйықтың тек үстіңгі бетінен ғана емес, сонымен бірге оның ішінде де бу көпіршіктерінің пайда болуымен жүретін қарқынды булану процесі. Қайнауды жалғастыру үшін сұйықтыққа сырттан энергия беріп отыру керек. Қайнау әрбір сұйық үшін қайнау температурасы деп аталатын температурада жүреді.

12 слайд

#13 слайд
Неліктен бу көпіршіктері ұлғаяды және жоғары көтеріледі? Жауабы: Ауа көпіршіктерінің іші су буымен толады да, олардың өлшемдері үлкейе береді, сонымен бірге сұйық тарапынан әрекет ететін ығыстырушы күш те артады да бу көпіршіктері жоғары көтеріле бастайды. Булану Fы Fау

13 слайд

#14 слайд
Неліктен шу естіледі? Жауабы: Көпіршіктер ыдыс қабырғасынан ажырайды да , жоғары көтеріледі. Осыған сәйкес қайнар алдында ызыл естіледі. булану конденсация Р Қаныққан бу Р сұйық

14 слайд

#15 слайд
Қайнау температурасы сұйықтың еркін бетіне түсетін сыртқы қысымға тәуелді болады. Қысым төмендегенде сұйықтың қайнау температурасы төмендейді . Қысым артқанда қайнау температурасы артады.

15 слайд

#16 слайд
Меншікті булану жылуы. Сұйықтықтың бірлік массасын қайнау температурасында буға айналдыруға қажетті жылу мөлшерін меншікті булану жылуы деп атайды. Меншікті булану жылу r әрпімен белгіленеді, өлшем бірлігі Дж/кг Конденсациялана отырып бу, булануға кеткен жылу мөлшерін бөліп шығарады.

16 слайд

#17 слайд
Сұйықтықты буға айналдыруға қажетті жылу мөлшерін есептеу үшін: Қайнау температурасында алынған кез келген сұйықтықтың кез келген массасын буға айналдыру үшін қажетті жылу мөлшерін есептеу үшін меншікті булану жылуын сұйықтың массасына көбейту керек: Q=rm Қайнау температурасындағы будың конденсациясы кезінде бөлетін жылу мөлшерін де осы формуламен есептейміз

17 слайд

#18 слайд
1 – тапсырма. Топтық жұмыс. Мәтінмен жұмыс: 1.Неліктен бу көпіршіктері ұлғаяды және жоғары көтеріледі? 2.Қайнау дегеніміз не? 3.Қандай температура қайнау температурасы деп аталады? 4.Қайнау процесі үзбей жүріп тұру үшін не керек? 5.Заттың булануға қабілеттілігі немен сипатталады? 6.Меншікті булану жылуының белгіленуі мен өлшем бірлігін ата? 7.Массасы m сұйықты буландыруға қажетті жылу мөлшерінің формуласын жаз. 8.Конденсацияның меншікті жылуы неге тең?

18 слайд

#19 слайд
2 –тапсырма. Жеке жұмыс. «Қатесін тауып түзет»

19 слайд

#20 слайд
2 –тапсырма. Жеке жұмыс. «Қатесін тауып түзет» Жауабы:

20 слайд

#21 слайд
Кестені толтырайық Q 4,6*10 6 Дж ? 4,5*10 5 Дж r 2,3*10 6 Дж/кг 2,3*10 6 Дж/кг ? m ? 0,2кг 0,5кг

21 слайд

#22 слайд
3-тапсырма. Жұптық жұмыс Aтaқты ғaлым Семенов- Тяншaнский өзiнiң Индияғa сaяхaтындa Гимaлaй тaуын aсты. Осы тaуды aсу сәтiнде оғaн және оның серiктерiне aуa жетпей бaстaры aйнaлды. Бәрiнен тaң болғaны қaйнaп жaтқaн судa ет мүлдем пiспедi. Қып қызыл шикi болып тұрып aлды. Сұрақ: Құрметтi топ мүшелерi ет неге пiспедi?

22 слайд

#23 слайд
3-тапсырма. Жұптық жұмыс Aмерикaдaғы "Өлiм aнғaры" ойпaтындa 1778 ж aлғaшқы aлтын iздеушiлер өздерiн өте aуыр зaт бaсып тұрғaндaй сезiндi. Бәрiнен де aлтын iздеушiлер тaмaқ пiсiруге aрнaлғaн су қaйнaмaй көпке дейiн турып aлды. Отын жоқ шөл жерде су қaйнaу үшiн қыруaр отын қaжет болды. Сұрақ: Су неге қaйнaмaй тұрып aлды?

23 слайд

#24 слайд
4- тапсырма. «Он сұрақ» әдісі

24 слайд

#25 слайд
4- тапсырма. «Он сұрақ» әдісі

25 слайд

#26 слайд
5- тапсырма. «Есептер сыры» әдісі 1.Қайнау температурасында алынған 3кг спиртті толығымен буға айналдыру үшін қанша жылу мөлшері қажет? 2. Қайнау температурасындағы суды буға айналдыру үшін Q =10 МДЖ жылу мөлшері қажет болды.Бұл судың массасы қандай? 3. Қайнау температурасындағы 500 г спиртті буландыру үшін қанша жылу жұмсалады.

26 слайд

#27 слайд
Дескриптор Есептің мазмұнын түсінеді Өлшем бірліктерді ХБЖ келтіреді Қажетті формуланы қолдана алады Нәтижесін шығара алады

27 слайд

#28 слайд
5- тапсырма. «Есептер сыры» әдісі Қайнау температурасында алынған 3кг спиртті толығымен буға айналдыру үшін қанша жылу мөлшері қажет? Жауабы: 2,56 МДж 2. Қайнау температурасындағы суды буға айналдыру үшін Q =10 МДЖ жылу мөлшері қажет болды.Бұл судың массасы қандай? Жауабы:4,4 кг 3. Қайнау температурасындағы 500 г спиртті буландыру үшін қанша жылу жұмсалады. Жауабы:0,43МДж

28 слайд

#29 слайд
Үй жұмысы: §13. 7-жаттығу 4,5,7

29 слайд

#30 слайд
«Көңіл күй» рефлексиясы

30 слайд