шілікті және бесшатыр
шілікті және бесшатыр

#1 слайд
Бөлім тақырыбы:
Сақтар
Сабақ тақырыбы:
Шілікті және Бесшатыр патша қорғандары
Қазақстан тарихы
5-сынып
1 слайд
Бөлім тақырыбы: Сақтар Сабақ тақырыбы: Шілікті және Бесшатыр патша қорғандары Қазақстан тарихы 5-сынып
#2 слайд
Топқа бөлу
І топ ІІ топ ІІІ топ
2 слайд
Топқа бөлу І топ ІІ топ ІІІ топ
#3 слайд
Үй тапсырмасы
«Қайталақтау» әдісі
Сақтарды «Азиялық скифтер»деген кім?
-Ежелгі дүниені қазба жұмыстары арқылы заттық деректер бойынша зерттейтін
ғалымдар кімдер?
-Сақтар туралы құнды деректер беретін қандай археологиялық жаңалықтар
білесіңдер?
-Алғашқы алтын адам қайдан табылды?
Шілікті және Бесшатыр қорғандары қайда орналасқан?
- Алтын киімді адам табылған қорымдар кімдерге арналған?
3 слайд
Үй тапсырмасы «Қайталақтау» әдісі Сақтарды «Азиялық скифтер»деген кім? -Ежелгі дүниені қазба жұмыстары арқылы заттық деректер бойынша зерттейтін ғалымдар кімдер? -Сақтар туралы құнды деректер беретін қандай археологиялық жаңалықтар білесіңдер? -Алғашқы алтын адам қайдан табылды? Шілікті және Бесшатыр қорғандары қайда орналасқан? - Алтын киімді адам табылған қорымдар кімдерге арналған?
#4 слайд
Үй тапсырмасы
«Қайталақтау» әдісі
Сақтарды «Азиялық скифтер»деген кім? Гректер
-Ежелгі дүниені қазба жұмыстары арқылы заттық деректер бойынша
зерттейтін ғалымдар кімдер? Археологтар.
-Сақтар туралы құнды деректер беретін қандай археологиялық жаңалықтар
білесіңдер?Алтын адам
-Алғашқы алтын адам қайдан табылды? Есік қорғанынан
-Шілікті және Бесшатыр қорғандары қайда орналасқан? Шығыс Қазақстан,
Жетісу
-Алтын киімді адам табылған қорымдар кімдерге арналған? (патша)
4 слайд
Үй тапсырмасы «Қайталақтау» әдісі Сақтарды «Азиялық скифтер»деген кім? Гректер -Ежелгі дүниені қазба жұмыстары арқылы заттық деректер бойынша зерттейтін ғалымдар кімдер? Археологтар. -Сақтар туралы құнды деректер беретін қандай археологиялық жаңалықтар білесіңдер?Алтын адам -Алғашқы алтын адам қайдан табылды? Есік қорғанынан -Шілікті және Бесшатыр қорғандары қайда орналасқан? Шығыс Қазақстан, Жетісу -Алтын киімді адам табылған қорымдар кімдерге арналған? (патша)
#5 слайд
Оқу мақсаты:
5.2.2.1 – археологиялық ескерткіштерді сипаттау;
5.2.1.2 – ежелгі тайпалардың дүниетанымын сипаттау.
Бағалау критерийлері:
• Шілікті қорғанын сипаттайды;
• Бесшатыр және Шілікті археологиялық ескерткіштерін
салыстырады.
Жаңа сабақ
Шілікті және Бесшатыр патша қорғандары
5 слайд
Оқу мақсаты: 5.2.2.1 – археологиялық ескерткіштерді сипаттау; 5.2.1.2 – ежелгі тайпалардың дүниетанымын сипаттау. Бағалау критерийлері: • Шілікті қорғанын сипаттайды; • Бесшатыр және Шілікті археологиялық ескерткіштерін салыстырады. Жаңа сабақ Шілікті және Бесшатыр патша қорғандары
#6 слайд
https://
youtu.be/CleveCGn5pk?si=f7
p5WqdZXdHMFtOF
6 слайд
https:// youtu.be/CleveCGn5pk?si=f7 p5WqdZXdHMFtOF
#7 слайд
1 тапсырма
І топ
Шілікті
Дескриптор:
-Шілікті қорғандарының орналасқан жерін анықтайды;
-қорғандарды зерттеген археологтарды біледі;
-қорғандардың құрылыс көлемін ажыратады;
-қорғандардағы обалар санын анықтайды;
-табылған олжалардың тізімін жасайды.
7 слайд
1 тапсырма І топ Шілікті Дескриптор: -Шілікті қорғандарының орналасқан жерін анықтайды; -қорғандарды зерттеген археологтарды біледі; -қорғандардың құрылыс көлемін ажыратады; -қорғандардағы обалар санын анықтайды; -табылған олжалардың тізімін жасайды.
#8 слайд
1 тапсырма
ІІ топ
Бесшатыр
Дескриптор:
-Бесшатыр қорғандарының орналасқан жерін
анықтайды;
-қорғандарды зерттеген археологтарды біледі;
-қорғандардың құрылыс көлемін ажыратады;
-қорғандардағы обалар санын анықтайды;
-табылған олжалардың тізімін жасайды.
8 слайд
1 тапсырма ІІ топ Бесшатыр Дескриптор: -Бесшатыр қорғандарының орналасқан жерін анықтайды; -қорғандарды зерттеген археологтарды біледі; -қорғандардың құрылыс көлемін ажыратады; -қорғандардағы обалар санын анықтайды; -табылған олжалардың тізімін жасайды.
#9 слайд
1 тапсырма
ІІ топ
Берілген мәліметтер қай қорымға тән екенін айтыңыздар және не екенін
түсіндірініздер. Біріңғай мәліметтерді бірдей түспен бояңыздар.
Жетісу, Іле өзенінің оң жағалауыШығыс Қазақстан облысы, Шілікті
жазығы
Ә. Төлеубаев К.Ақышев
Диаметрі – 105 м,
биіктігі – 17 м
/7-8 қабатты үйдің биіктігі/
Диаметрі – 100 м,
биіктігі - 8 м
/3-4 қабатты үйдің биіктігі/
51 31
Алтын киімді адам,
бесжұлдыз қапсырма, маска, самрұқ,
бұғы бейнесіндегі алтындар, қасқыр
және арқар бейнелі қаптырма және т.б.
Адам сүйектері,
қыш ыдыстар,
әшекей бұйымдар, қарулар,
қалқандар
және т.б.
Бесшатыр Шілікті
9 слайд
1 тапсырма ІІ топ Берілген мәліметтер қай қорымға тән екенін айтыңыздар және не екенін түсіндірініздер. Біріңғай мәліметтерді бірдей түспен бояңыздар. Жетісу, Іле өзенінің оң жағалауыШығыс Қазақстан облысы, Шілікті жазығы Ә. Төлеубаев К.Ақышев Диаметрі – 105 м, биіктігі – 17 м /7-8 қабатты үйдің биіктігі/ Диаметрі – 100 м, биіктігі - 8 м /3-4 қабатты үйдің биіктігі/ 51 31 Алтын киімді адам, бесжұлдыз қапсырма, маска, самрұқ, бұғы бейнесіндегі алтындар, қасқыр және арқар бейнелі қаптырма және т.б. Адам сүйектері, қыш ыдыстар, әшекей бұйымдар, қарулар, қалқандар және т.б. Бесшатыр Шілікті
#10 слайд
Жауабы
Бесшатыр Шілікті
Орналасқан
жері
Жетісу, Іле өзенінің оң
жағалауы
Шығыс Қазақстан облысы,
Шілікті жазығы
Зерттеген
археолог
К.Ақышев Ә. Төлеубаев
Құрылыс көлемі Диаметрі – 105 м,
биіктігі – 17 м
/7-8 қабатты үйдің
биіктігі/
Диаметрі – 100 м,
биіктігі - 8 м
/3-4 қабатты үйдің биіктігі/
Обалар саны 31 51
Табылған
олжалар
Адам сүйектері,
қыш ыдыстар,
әшекей бұйымдар,
қарулар, қалқандар
және т.б.
Алтын киімді адам,
бесжұлдыз қапсырма,
маска, самрұқ, бұғы
бейнесіндегі алтындар,
қасқыр және арқар
бейнелі қаптырма және
т.б.
10 слайд
Жауабы Бесшатыр Шілікті Орналасқан жері Жетісу, Іле өзенінің оң жағалауы Шығыс Қазақстан облысы, Шілікті жазығы Зерттеген археолог К.Ақышев Ә. Төлеубаев Құрылыс көлемі Диаметрі – 105 м, биіктігі – 17 м /7-8 қабатты үйдің биіктігі/ Диаметрі – 100 м, биіктігі - 8 м /3-4 қабатты үйдің биіктігі/ Обалар саны 31 51 Табылған олжалар Адам сүйектері, қыш ыдыстар, әшекей бұйымдар, қарулар, қалқандар және т.б. Алтын киімді адам, бесжұлдыз қапсырма, маска, самрұқ, бұғы бейнесіндегі алтындар, қасқыр және арқар бейнелі қаптырма және т.б.
#11 слайд
2-тапсырма.
5.1.2.2 әлеуметтік топтардың ерекшеліктерін
түсіндіру
.
Дескриптор:
-сақ қоғамындағы үш әлеуметтік топтарды атайды.
?
?
?
11 слайд
2-тапсырма. 5.1.2.2 әлеуметтік топтардың ерекшеліктерін түсіндіру . Дескриптор: -сақ қоғамындағы үш әлеуметтік топтарды атайды. ? ? ?
#12 слайд
Сақ қоғамындағы әлеуметтік топтар
АБЫЗДАР ЖАУЫНГЕРЛЕР МАЛШЫЛАР,
ЕГІНШІЛЕР
12 слайд
Сақ қоғамындағы әлеуметтік топтар АБЫЗДАР ЖАУЫНГЕРЛЕР МАЛШЫЛАР, ЕГІНШІЛЕР
#13 слайд
І топ
Абыздар
Жауынгерлер
Малшылар,
егіншілер
13 слайд
І топ Абыздар Жауынгерлер Малшылар, егіншілер
#14 слайд
ІІ топ
№ Ұғымдар Мағынасы
1Қорған
2Меңгір
3Дромос
4Лақат
14 слайд
ІІ топ № Ұғымдар Мағынасы 1Қорған 2Меңгір 3Дромос 4Лақат
#15 слайд
17 қабатты үй
ІІІ топ.
Суреттерді сөйлет
15 слайд
17 қабатты үй ІІІ топ. Суреттерді сөйлет
#16 слайд
ІІ топ
№ Ұғымдар Мағынасы
1Қорған ежелгі қабірлер үстіндегі тас немесе
топырақ үйінділері.
2Меңгір қорғанды айналдыра тұрғызылған
үлкен тастар қатары.
3Дромос жер астынан қазылған, лақатқа
сырттан кіру үшін жасалған жол.
4Лақат қабір мәйітті жерлеуге арналған орын.
16 слайд
ІІ топ № Ұғымдар Мағынасы 1Қорған ежелгі қабірлер үстіндегі тас немесе топырақ үйінділері. 2Меңгір қорғанды айналдыра тұрғызылған үлкен тастар қатары. 3Дромос жер астынан қазылған, лақатқа сырттан кіру үшін жасалған жол. 4Лақат қабір мәйітті жерлеуге арналған орын.
#17 слайд
3-тапсырма.
І топ
Шілікті қорғанынан табылған жәдігерлерді тауып, атауын көрсетіңіз.
Дескриптор:
-Шілікті қорғанынан табылған 3 жәдігерді табады.
-Шілікті қорғанынан табылған 3 жәдігердің атауын жазады.
17 слайд
3-тапсырма. І топ Шілікті қорғанынан табылған жәдігерлерді тауып, атауын көрсетіңіз. Дескриптор: -Шілікті қорғанынан табылған 3 жәдігерді табады. -Шілікті қорғанынан табылған 3 жәдігердің атауын жазады.
#18 слайд
Ой қозғау
Суретте не бейнеленген?
Құрылыстың ерекшелігі неде деп
ойлайсыздар?
Мұнда кімдер жерленуі мүмкін?
18 слайд
Ой қозғау Суретте не бейнеленген? Құрылыстың ерекшелігі неде деп ойлайсыздар? Мұнда кімдер жерленуі мүмкін?
#19 слайд
ІІІ топ.
Неліктен Шілікті мен Бесшатыр «патша қорғандары» деп аталады?
19 слайд
ІІІ топ. Неліктен Шілікті мен Бесшатыр «патша қорғандары» деп аталады?
#20 слайд
Жауабы
«Шілікті алтын
адамы»
Бесжұлдыз
бейнесіндегі
алтын қапсырма
Арқар бейнесі
сомдалған алтын
әшекей
20 слайд
Жауабы «Шілікті алтын адамы» Бесжұлдыз бейнесіндегі алтын қапсырма Арқар бейнесі сомдалған алтын әшекей
#21 слайд
Жауабы
Бұл адам жерленген қорған.
Қорған құрылысының ерекшелігі – оның
жерүсті және жерасты құрылыстарынан
тұратындығы.
Жер үстіндегі құрылыс – тығыз қаланған
тастардан,
тас дуалдардан тұратын алып үйінді.
Қорған құрылысының күрделігіне қарай онда
патшалар немесе тайпа көсемдері жерленуі
мүмкін.
21 слайд
Жауабы Бұл адам жерленген қорған. Қорған құрылысының ерекшелігі – оның жерүсті және жерасты құрылыстарынан тұратындығы. Жер үстіндегі құрылыс – тығыз қаланған тастардан, тас дуалдардан тұратын алып үйінді. Қорған құрылысының күрделігіне қарай онда патшалар немесе тайпа көсемдері жерленуі мүмкін.
#22 слайд
Сақтардың қорған үйінділері
көлемінің әртүрлілігі
Оба
ҮЛКЕН
обаларға аса ірі
ағаш қабірлер
тән.
КІШІ
оба қабірлері жерден
қазылған шұңқыр мен
тас жәшіктерге
жерленген.
ОРТА
обалардың
қабірлері киіз
үй тәрізді.
Ктесей: « ? »
Жерлеу ғұрпының сән-салтанатты және қарапайым болып бөлінуі
қоғамдағы әлеуметтік теңсіздікті көрсетеді.
22 слайд
Сақтардың қорған үйінділері көлемінің әртүрлілігі Оба ҮЛКЕН обаларға аса ірі ағаш қабірлер тән. КІШІ оба қабірлері жерден қазылған шұңқыр мен тас жәшіктерге жерленген. ОРТА обалардың қабірлері киіз үй тәрізді. Ктесей: « ? » Жерлеу ғұрпының сән-салтанатты және қарапайым болып бөлінуі қоғамдағы әлеуметтік теңсіздікті көрсетеді.
#23 слайд
Үйге тапсырма
«Шілікті алтын адамы» тақырыбында 50
сөзден кем емес эссе жазып келу.
23 слайд
Үйге тапсырма «Шілікті алтын адамы» тақырыбында 50 сөзден кем емес эссе жазып келу.
#24 слайд
Қорытынды
Оқу мақсаты:
5.2.2.1 – археологиялық ескерткіштерді сипаттау;
5.2.1.2 – ежелгі тайпалардың дүниетанымын сипаттау.
Бағалау критерийлері:
• Шілікті қорғанын сипаттайды;
• Бесшатыр және Шілікті археологиялық ескерткіштерін салыстырады.
24 слайд
Қорытынды Оқу мақсаты: 5.2.2.1 – археологиялық ескерткіштерді сипаттау; 5.2.1.2 – ежелгі тайпалардың дүниетанымын сипаттау. Бағалау критерийлері: • Шілікті қорғанын сипаттайды; • Бесшатыр және Шілікті археологиялық ескерткіштерін салыстырады.
шағым қалдыра аласыз













