Топырақтың құрылымы мен құрылымы

#1 слайд
Биосфера туралы түсінік
1.Биосфера дегеніміз не,грекше қандай
ұғым береді?
2.Биосфера қабығының қалыңдығы
қанша километр?
3.Биосфераның басқа қабықтарға
қарағанда ерекшелігі неде?
1 слайд
Биосфера туралы түсінік 1.Биосфера дегеніміз не,грекше қандай ұғым береді? 2.Биосфера қабығының қалыңдығы қанша километр? 3.Биосфераның басқа қабықтарға қарағанда ерекшелігі неде?
#2 слайд
2 слайд
#3 слайд
3 слайд
#4 слайд
4 слайд
#5 слайд
Топырақ құрылымын анықтайық
Қандай қабат?
Қандай қабат?
Қандай қабат?
Қандай қабат
5 слайд
Топырақ құрылымын анықтайық Қандай қабат? Қандай қабат? Қандай қабат? Қандай қабат
#6 слайд
6 слайд
#7 слайд
«Миға шабуыл»әдісі
1. Топырақ дегеніміз не?
2. Топырақтың бойында қарашірік қалай
пайда болады?
3. Топырақтың беткі қабатының түсі неге
қоңыр болады?
4. Топырақ
қандай құрамдас бөліктерден
тұрады?
5. Топырақтың қандай түрлері бар?
6. Топырақтың тау жыныстарынан
басты айырмашылығы неде?
7 слайд
«Миға шабуыл»әдісі 1. Топырақ дегеніміз не? 2. Топырақтың бойында қарашірік қалай пайда болады? 3. Топырақтың беткі қабатының түсі неге қоңыр болады? 4. Топырақ қандай құрамдас бөліктерден тұрады? 5. Топырақтың қандай түрлері бар? 6. Топырақтың тау жыныстарынан басты айырмашылығы неде?
#8 слайд
Топырақ - ,
өсімдіктердің жануарлардың
( ),
әсіресемикроорганизмдердің климат
жағдайларыныңжәнеадамдардың
әсеріменөзгергенжербетініңүстіңгі
.
борпылдаққабаты
Гумус, қара шірінді – топырақ құрамындағы шіріп ыдыраған
қара қоңыр түсті органикалық заттар; гумус
қышқылдарынан (гумин қышқылы және
фульвоқышқылдар), гуминнен, т.б. заттардан тұрады.
8 слайд
Топырақ - , өсімдіктердің жануарлардың ( ), әсіресемикроорганизмдердің климат жағдайларыныңжәнеадамдардың әсеріменөзгергенжербетініңүстіңгі . борпылдаққабаты Гумус, қара шірінді – топырақ құрамындағы шіріп ыдыраған қара қоңыр түсті органикалық заттар; гумус қышқылдарынан (гумин қышқылы және фульвоқышқылдар), гуминнен, т.б. заттардан тұрады.
#9 слайд
Видеороликке
назар
Аударамыз
http://bilimland.kz/kk/#lesson=14655
9 слайд
Видеороликке назар Аударамыз http://bilimland.kz/kk/#lesson=14655
#10 слайд
Суреткеқараптақырыптыанықтайық
10 слайд
Суреткеқараптақырыптыанықтайық
#11 слайд
Сабақтың тақырыбы:
Топырақтың
экологиялық
проблемалары
11 слайд
Сабақтың тақырыбы: Топырақтың экологиялық проблемалары
#12 слайд
Оқу мақсаты:
7.3.4.1.Топырақ құрамын және
құрылымын анықтау(тәжірибе
көрсету).
7.3.4.5 топырақтардың
экологиялық
пролебмаларын жіктеп,
шешу жолдарын ұсынады
12 слайд
Оқу мақсаты: 7.3.4.1.Топырақ құрамын және құрылымын анықтау(тәжірибе көрсету). 7.3.4.5 топырақтардың экологиялық пролебмаларын жіктеп, шешу жолдарын ұсынады
#13 слайд
Білужәнетүсіну
: Топырақтың экологиялық
проблемаларын жіктей алады;
Қолдану :Экологиялық проблемалардың шешу
жолдарын ұсынады.
:
Зерттеу
Топырақэрозиясының
, ,
себептерінанықтап салдарынжазады
.
қорғаушараларынұсынаалады
Бағалау критерийлері
13 слайд
Білужәнетүсіну : Топырақтың экологиялық проблемаларын жіктей алады; Қолдану :Экологиялық проблемалардың шешу жолдарын ұсынады. : Зерттеу Топырақэрозиясының , , себептерінанықтап салдарынжазады . қорғаушараларынұсынаалады Бағалау критерийлері
#14 слайд
Топырақ ұғымын
қалай түсінесіңіздер?
Топырақтың
экологиялық
проблемасы дегенді
қалай түсеніміз?
14 слайд
Топырақ ұғымын қалай түсінесіңіздер? Топырақтың экологиялық проблемасы дегенді қалай түсеніміз?
#15 слайд
В.В.Докучаев.
(1846-1903)
Топырақтану
ғылымының
негізін
салушы.
15 слайд
В.В.Докучаев. (1846-1903) Топырақтану ғылымының негізін салушы.
#16 слайд
«Диктоглосс» әдісі.Оқушыларға алдын-ала сұрақтар беріледі.
а) құнарлы жерлердің жарамсыз болуының себебі неде?
б) Топырақ эрозиясы дегеніміз не?
в) Топырақтың эрозияға ұшырау себептері неде?
г) Топырақтың ластану дегенді қалай түсіндіресіз?
д) Топырақ ластануының түрлерін атаңыз?
е) Топырақ ластануы не себепті қауіпті?
(Әр топқа конверттер беріледі әр қайсысында 2 сұрақтан, топтан 1-2
оқушыдан жауап береді)
Оқушылар бейнефильмді көру арқылы берілген
сұрақтарға жауап береді. Бейнефильм арқылы
сабақтың тақырыбын болжайды.
16 слайд
«Диктоглосс» әдісі.Оқушыларға алдын-ала сұрақтар беріледі. а) құнарлы жерлердің жарамсыз болуының себебі неде? б) Топырақ эрозиясы дегеніміз не? в) Топырақтың эрозияға ұшырау себептері неде? г) Топырақтың ластану дегенді қалай түсіндіресіз? д) Топырақ ластануының түрлерін атаңыз? е) Топырақ ластануы не себепті қауіпті? (Әр топқа конверттер беріледі әр қайсысында 2 сұрақтан, топтан 1-2 оқушыдан жауап береді) Оқушылар бейнефильмді көру арқылы берілген сұрақтарға жауап береді. Бейнефильм арқылы сабақтың тақырыбын болжайды.
#17 слайд
Топқа бөлу
1 – топ
Топырақ
2- Топ
Экология
3 –топ
Эрозия
17 слайд
Топқа бөлу 1 – топ Топырақ 2- Топ Экология 3 –топ Эрозия
#18 слайд
Топтық жұмыс
1-топ.су эрозиясы:
Бұл тәжірибенің мақсаты:оқушылар
су, жел эрозиясының қалай
жүретіндігін түсінулері керек. Өз
қорытындыларын ұсынулары керек.
үлкен ақ қағаз;
тамызғыш(пипетка)
1-2 ас қасық топырақ
Оқушылар ак қағаздың ортасына 1-2
ас қасық топыраққа жоғарыдан тұрып
тамызғышпен су жібереді;
2-топ.Жел эрозиясы.
5-10 кесе топырақ керек, төбешік
жасау үшін;
Шаш кептіретін фен;
Топырақтың екі жағына қатты
кардон қағаз керек;(топырақты
үрлегенде айналасына
шашырамау үшін)
3-топ.Су немесе өзен эрозиясы.
Су толтырылған контейнер
Үлкен тақтай(ол тақтайдың беті сырғыма болу керек, бір
жағы биіктеу болу керек.)
Су жинайтын контейнер;( Тақтайдың үстіне селофанмен
қаптап екі жағын қабырға етіп көтеру керек, одан соң
үсіне 5-6 кеседей топпырақ себеміз, жоғарыдан үстімен су
жібереміз)
18 слайд
Топтық жұмыс 1-топ.су эрозиясы: Бұл тәжірибенің мақсаты:оқушылар су, жел эрозиясының қалай жүретіндігін түсінулері керек. Өз қорытындыларын ұсынулары керек. үлкен ақ қағаз; тамызғыш(пипетка) 1-2 ас қасық топырақ Оқушылар ак қағаздың ортасына 1-2 ас қасық топыраққа жоғарыдан тұрып тамызғышпен су жібереді; 2-топ.Жел эрозиясы. 5-10 кесе топырақ керек, төбешік жасау үшін; Шаш кептіретін фен; Топырақтың екі жағына қатты кардон қағаз керек;(топырақты үрлегенде айналасына шашырамау үшін) 3-топ.Су немесе өзен эрозиясы. Су толтырылған контейнер Үлкен тақтай(ол тақтайдың беті сырғыма болу керек, бір жағы биіктеу болу керек.) Су жинайтын контейнер;( Тақтайдың үстіне селофанмен қаптап екі жағын қабырға етіп көтеру керек, одан соң үсіне 5-6 кеседей топпырақ себеміз, жоғарыдан үстімен су жібереміз)
#19 слайд
Топтар тәжірибе барысында төмендегі жоспар бойынша талдау жүргізеді:
А) тәжірибе барысында қандай өзгерістер болды;
Б) Ол өзгерістердің салдары қандай? (шаруашылыққа әсері)
В)Мәселені шешу жолдарын ұсыну;
19 слайд
Топтар тәжірибе барысында төмендегі жоспар бойынша талдау жүргізеді: А) тәжірибе барысында қандай өзгерістер болды; Б) Ол өзгерістердің салдары қандай? (шаруашылыққа әсері) В)Мәселені шешу жолдарын ұсыну;
#20 слайд
20 слайд
#21 слайд
21 слайд
#22 слайд
22 слайд
#23 слайд
23 слайд
#24 слайд
Мелиорация(лат. melioratio – жақсарту)— жерді
жақсартуға бағытталған техникалық және
шаруашылық-ұйымдастырушылық шаралар
жиынтығы
24 слайд
Мелиорация(лат. melioratio – жақсарту)— жерді жақсартуға бағытталған техникалық және шаруашылық-ұйымдастырушылық шаралар жиынтығы
#25 слайд
Топырақты қалыптастырушы факторлар
25 слайд
Топырақты қалыптастырушы факторлар
#26 слайд
3 - Тапсырма :
Оқулық мәтінін пайдаланып топырақтың
экологиялық проблемаларын шешу жолдарын талдандар.
Топтық жұмыс «Әткеншек» әдісі арқылы жүргізіледі
1 топ тапсырмасы
Жерді су және жел
эрозиясынан қорғау
шаралары
2 топ тапсырмасы
Топырақты
химиялық
ластанудан қорғау
шаралары .
3 топ тапсырмасы
Топырақты адам әрекетінен
қорғау шаралары.
26 слайд
3 - Тапсырма : Оқулық мәтінін пайдаланып топырақтың экологиялық проблемаларын шешу жолдарын талдандар. Топтық жұмыс «Әткеншек» әдісі арқылы жүргізіледі 1 топ тапсырмасы Жерді су және жел эрозиясынан қорғау шаралары 2 топ тапсырмасы Топырақты химиялық ластанудан қорғау шаралары . 3 топ тапсырмасы Топырақты адам әрекетінен қорғау шаралары.
#27 слайд
Топырақ эрозиясынан қорғау
1. Топырақ эрозиясына қарсы гидротехникалық құрылыстар
салу:ирригациялық жүйелерден келетін сулардың ағып
кетпеуіне қамқорлық жасау;
2. Ауыл шаруашылығында дақылдарды кезектестіріп отыруға
көбірек көңіл бөлу (Бір дақылды жылма жыл себу топырақтың
құнарлығын жояды)
3. Сайлар мен құмды жерлердің топырағын нығайту
мақсатында бұларға тамыры тереңге кететін, жел эрозиясына
бой бермейтін ағаштарды және дақылдарды отырғызу;
4. Құмды, тасты жерлерде, тау бөктерлерінде, мал жаюды
реттеп отыру (Бұл жерлердегі өсімдіктердің тамырымен құрып
кетуіне жол берілмеуі тиіс).
5.Топырақты ауыл шаруашылығы химиясы қалдықтарынан
сақтау және металлургия, химия, мұнай өнеркәсіптерінің
зиянды әсерінен құтқару
6. Батпақты топырақты мелиорациялау.
27 слайд
Топырақ эрозиясынан қорғау 1. Топырақ эрозиясына қарсы гидротехникалық құрылыстар салу:ирригациялық жүйелерден келетін сулардың ағып кетпеуіне қамқорлық жасау; 2. Ауыл шаруашылығында дақылдарды кезектестіріп отыруға көбірек көңіл бөлу (Бір дақылды жылма жыл себу топырақтың құнарлығын жояды) 3. Сайлар мен құмды жерлердің топырағын нығайту мақсатында бұларға тамыры тереңге кететін, жел эрозиясына бой бермейтін ағаштарды және дақылдарды отырғызу; 4. Құмды, тасты жерлерде, тау бөктерлерінде, мал жаюды реттеп отыру (Бұл жерлердегі өсімдіктердің тамырымен құрып кетуіне жол берілмеуі тиіс). 5.Топырақты ауыл шаруашылығы химиясы қалдықтарынан сақтау және металлургия, химия, мұнай өнеркәсіптерінің зиянды әсерінен құтқару 6. Батпақты топырақты мелиорациялау.
#28 слайд
Қалыптастырушы бағалау
28 слайд
Қалыптастырушы бағалау
#29 слайд
“Бағдаршам”
Қызыл-
түсінбедім.
Сары-
сұрақтарым бар.
Жасыл-түсіндім
29 слайд
“Бағдаршам” Қызыл- түсінбедім. Сары- сұрақтарым бар. Жасыл-түсіндім
#30 слайд
Үй тапсырмасы
“Өз өлкеңнің топырақтың
экологиялық
проблемаларының шешу
жолдары» тақырыбында
эссе жазындар.”
30 слайд
Үй тапсырмасы “Өз өлкеңнің топырақтың экологиялық проблемаларының шешу жолдары» тақырыбында эссе жазындар.”
шағым қалдыра аласыз


