"Тотығу-тотықсыздану реакциялары"

#1 слайд
ТОТЫҒУ-
ТОТЫҚСЫЗДАНУ
РЕАКЦИЯСЫ
1 слайд
ТОТЫҒУ- ТОТЫҚСЫЗДАНУ РЕАКЦИЯСЫ
#2 слайд
Тотықсыздандырғыш Тотығады
Тотықтырғыш Тотыксызданады
Электрондар беру процесі тотығу, ал косып алу процесі
тотықсыздану деп аталады. Осы реакцияларда
электрондарды косып алатын атомдар немесе иондар
тотыктырғыш, ал беретіндері тотықсыздандырғыш
болады.
Оттек, күкірт жөне фтор атомдары электрондар косып
алады, яғни өздері тотықсызданады және
тотықтырғыштар болып табылады.
Ал барлық метал атомдары электрондарын беріп
жібереді, яғни өздері тотығады және
тотықсыздандырғыштар болады
2 слайд
Тотықсыздандырғыш Тотығады Тотықтырғыш Тотыксызданады Электрондар беру процесі тотығу, ал косып алу процесі тотықсыздану деп аталады. Осы реакцияларда электрондарды косып алатын атомдар немесе иондар тотыктырғыш, ал беретіндері тотықсыздандырғыш болады. Оттек, күкірт жөне фтор атомдары электрондар косып алады, яғни өздері тотықсызданады және тотықтырғыштар болып табылады. Ал барлық метал атомдары электрондарын беріп жібереді, яғни өздері тотығады және тотықсыздандырғыштар болады
#3 слайд
1- сұрақ:
В). +6
А). +4
Б). +5
Г). +7
күкірттің жоғарғы тотығу дәрежесі:
3 слайд
1- сұрақ: В). +6 А). +4 Б). +5 Г). +7 күкірттің жоғарғы тотығу дәрежесі:
#4 слайд
В). +6
4 слайд
В). +6
#5 слайд
2- сұрақ
Г). +7
А). +4
Б). +5
В). +6
хлордың жоғарғы тотығу дәрежесі:
5 слайд
2- сұрақ Г). +7 А). +4 Б). +5 В). +6 хлордың жоғарғы тотығу дәрежесі:
#6 слайд
Г). +7
6 слайд
Г). +7
#7 слайд
3-сұрақ
Б). +5
А). +4
Г). +7
В). +6
фосфордың жоғарғы тотығу дәрежесі:
7 слайд
3-сұрақ Б). +5 А). +4 Г). +7 В). +6 фосфордың жоғарғы тотығу дәрежесі:
#8 слайд
Б). +5
8 слайд
Б). +5
#9 слайд
4 - сұрақ
Б). +4
А). +2
Г). -4
В). -2
SO2 оксидтегі күкірттің тотығу дәрежесі:
9 слайд
4 - сұрақ Б). +4 А). +2 Г). -4 В). -2 SO2 оксидтегі күкірттің тотығу дәрежесі:
#10 слайд
Б). +4
10 слайд
Б). +4
#11 слайд
5- сұрақ
А). +5
Г). +3
Б). +2
В). -3
Р2О5 оксидтегі фосфордың тотығу дәрежесі:
11 слайд
5- сұрақ А). +5 Г). +3 Б). +2 В). -3 Р2О5 оксидтегі фосфордың тотығу дәрежесі:
#12 слайд
А). +5
12 слайд
А). +5
#13 слайд
6 - сұрақ
Г). +1
А). +2
Б). -1
В). +4
N2О оксидтегі азоттың тотығу дәрежесі:
13 слайд
6 - сұрақ Г). +1 А). +2 Б). -1 В). +4 N2О оксидтегі азоттың тотығу дәрежесі:
#14 слайд
Г). +1
14 слайд
Г). +1
#15 слайд
7-сұрақ
А). тотықтырғыш
Г). тотықсыздану
Б). тотығу
В). тотықсыздандырғыш
Реакция барысында электрон қосып алатын атом,
молекула немесе ион:
15 слайд
7-сұрақ А). тотықтырғыш Г). тотықсыздану Б). тотығу В). тотықсыздандырғыш Реакция барысында электрон қосып алатын атом, молекула немесе ион:
#16 слайд
А). тотықтырғыш
16 слайд
А). тотықтырғыш
#17 слайд
8 -сұрақ
В). тотықсыздандырғыш
А). тотықтырғыш
Б). тотығу
Г). тотықсыздану
Реакция барысында электрон беретін атом, молекула
немесе ион:
17 слайд
8 -сұрақ В). тотықсыздандырғыш А). тотықтырғыш Б). тотығу Г). тотықсыздану Реакция барысында электрон беретін атом, молекула немесе ион:
#18 слайд
В). тотықсыздандырғыш
18 слайд
В). тотықсыздандырғыш
#19 слайд
9-сұрақ
Г). тотығу
А). тотықтырғыш
Б). тотықсыздану
В). тотықсыздандырғыш
Электрон беру процесі:
19 слайд
9-сұрақ Г). тотығу А). тотықтырғыш Б). тотықсыздану В). тотықсыздандырғыш Электрон беру процесі:
#20 слайд
Г). тотығу
20 слайд
Г). тотығу
#21 слайд
10 - сұрақ
Б). тотықсыздану
А). тотықтырғыш
Г). тотығу
В). тотықсыздандырғыш
электронды қосып алу процесі:
21 слайд
10 - сұрақ Б). тотықсыздану А). тотықтырғыш Г). тотығу В). тотықсыздандырғыш электронды қосып алу процесі:
#22 слайд
Б). тотықсыздану
22 слайд
Б). тотықсыздану
#23 слайд
11- сұрақ
А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады
Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі кемиді
Б). Электрон береді, тотығу дәрежесі кемиді
В). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі
артады
тотықсыздандырғыш:
23 слайд
11- сұрақ А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі кемиді Б). Электрон береді, тотығу дәрежесі кемиді В). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі артады тотықсыздандырғыш:
#24 слайд
А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады
24 слайд
А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады
#25 слайд
12-сұрақ
Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі
кемиді
А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады
Б). Электрон береді, тотығу дәрежесі кемиді
В). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі
артады
тотықтырғыш:
25 слайд
12-сұрақ Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі кемиді А). Электрон береді, тотығу дәрежесі артады Б). Электрон береді, тотығу дәрежесі кемиді В). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі артады тотықтырғыш:
#26 слайд
Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі
кемиді
26 слайд
Г). Электрон қосып алады, тотығу дәрежесі кемиді
#27 слайд
13 - сұрақ
В). Mg + 2HСl = MgСl2 + H2 ↑
А). MgCl2 + 2KOH = Mg(OH)2 + 2KCl
Б). Mg(OH)2 + 2HCl = MgCl2 + 2 H2O
Г). MgO + 2HCl = MgCl2 + H2O
Қайсы реакция тотығу- тотықсыздану реакциясына
жатады:
27 слайд
13 - сұрақ В). Mg + 2HСl = MgСl2 + H2 ↑ А). MgCl2 + 2KOH = Mg(OH)2 + 2KCl Б). Mg(OH)2 + 2HCl = MgCl2 + 2 H2O Г). MgO + 2HCl = MgCl2 + H2O Қайсы реакция тотығу- тотықсыздану реакциясына жатады:
#28 слайд
В). Mg + 2HСl = MgСl2 + H2 ↑
28 слайд
В). Mg + 2HСl = MgСl2 + H2 ↑
#29 слайд
14-сұрақ
Б). Mg , Н2SО4
А). МgSО4 , BаСl2
Г). Mg(OH)2 , HNO3
В). MgO , Н2SО4
қайсы заттардың арасында тотығу – тотықсыздану
реакциясы жүреді:
29 слайд
14-сұрақ Б). Mg , Н2SО4 А). МgSО4 , BаСl2 Г). Mg(OH)2 , HNO3 В). MgO , Н2SО4 қайсы заттардың арасында тотығу – тотықсыздану реакциясы жүреді:
#30 слайд
Б). Mg , Н2SО4
30 слайд
Б). Mg , Н2SО4
#31 слайд
15 - сұрақ
В). Zn
А). Н2SО4
Б). Сl2
Г). S
химиялық реакция барысында
тотықсыздандырғыш болатын затты тап:
31 слайд
15 - сұрақ В). Zn А). Н2SО4 Б). Сl2 Г). S химиялық реакция барысында тотықсыздандырғыш болатын затты тап:
#32 слайд
В). Zn
32 слайд
В). Zn
#33 слайд
Реакциялардағы элементтердің тотығу дәрежесін
қойыңдар.
Реакция барысында тотығу дәрежелері қалай
өзгеретінін салыстырыңдар.
HCl + NaOH = NaCl + H
2
O
2 HCl + Zn = ZnCl
2
+ H
2
+ 1 - 1 + 1 - 2 + 1 + 1 - 1 + 1 - 2
+ 1 - 1 0 + 2 - 1 0
Элементтердің тотығу дәрежелері өзгере жүретін реакциялар
тотығу –тотықсыздану реакциялары деп аталады.
Тотығу
тотықсыздану
реакциясы
33 слайд
Реакциялардағы элементтердің тотығу дәрежесін қойыңдар. Реакция барысында тотығу дәрежелері қалай өзгеретінін салыстырыңдар. HCl + NaOH = NaCl + H 2 O 2 HCl + Zn = ZnCl 2 + H 2 + 1 - 1 + 1 - 2 + 1 + 1 - 1 + 1 - 2 + 1 - 1 0 + 2 - 1 0 Элементтердің тотығу дәрежелері өзгере жүретін реакциялар тотығу –тотықсыздану реакциялары деп аталады. Тотығу тотықсыздану реакциясы
#34 слайд
- 2 е
-
2 H
+1
Cl
-1
+ Zn
0
= Zn
+2
Cl
2
-1
+ H
2
0
Zn
0
2 H
+
Zn
+2
H
2
0
+ 2 е
-
тотығу
тотықсыздану
H
+
Zn
0
- тотықтырғыш
- тотықсыздандырғыш
34 слайд
- 2 е - 2 H +1 Cl -1 + Zn 0 = Zn +2 Cl 2 -1 + H 2 0 Zn 0 2 H + Zn +2 H 2 0 + 2 е - тотығу тотықсыздану H + Zn 0 - тотықтырғыш - тотықсыздандырғыш
#35 слайд
ТОТЫҒУ – электрондар беру үрдісі.
ТОТЫҚСЫЗДАНУ –электрондар қосып алу
үрдісі.
ТОТЫҚТЫРҒЫШ – электронды қосып алатын
элемент.
ТОТЫҚСЫЗДАНДЫРҒЫШ – электрон беретін
элемент.
35 слайд
ТОТЫҒУ – электрондар беру үрдісі. ТОТЫҚСЫЗДАНУ –электрондар қосып алу үрдісі. ТОТЫҚТЫРҒЫШ – электронды қосып алатын элемент. ТОТЫҚСЫЗДАНДЫРҒЫШ – электрон беретін элемент.
#36 слайд
Э
+1
Э
+2
Э
-2
Э
-1
Электрон бере ме жоқ әлде қосып ала ма?
+
5
Бастапқыда атом зарядсыз,
яғни протондар саны мен
электрондар саны тең
-
- -
-
-
- -Э
0
- 4 -3 -2 -1 0 +1 +2 +3 + 4 +5 +6
Электрондар береді (- е
-
)
-
-
Электрондар қосып алады (+ е
-
)
36 слайд
Э +1 Э +2 Э -2 Э -1 Электрон бере ме жоқ әлде қосып ала ма? + 5 Бастапқыда атом зарядсыз, яғни протондар саны мен электрондар саны тең - - - - - - -Э 0 - 4 -3 -2 -1 0 +1 +2 +3 + 4 +5 +6 Электрондар береді (- е - ) - - Электрондар қосып алады (+ е - )
#37 слайд
Электрон бере ме жоқ әлде қосып ала ма?
S
+6
S
0
S
+6
S
-2
S
+4
S
+6
S
-2
S
+4
Cu
0
Cu
+2
C
+4
C
- 4
C
- 4
C
+2
C
0
C
+4
+ 6 e
-
+ 8 e
-
- 2 e
-
- 6 e
-
- 2 e
-
+ 8 e
-
- 6 e
-
- 4 e
-
тотықсыздану
тотықсыздану
тотығу
тотығу
тотығу
тотығу
тотығу
тотықсыздану
-3 -2 -1 0 +1 +2 +3
+4 е- береді
е- қосып алады
37 слайд
Электрон бере ме жоқ әлде қосып ала ма? S +6 S 0 S +6 S -2 S +4 S +6 S -2 S +4 Cu 0 Cu +2 C +4 C - 4 C - 4 C +2 C 0 C +4 + 6 e - + 8 e - - 2 e - - 6 e - - 2 e - + 8 e - - 6 e - - 4 e - тотықсыздану тотықсыздану тотығу тотығу тотығу тотығу тотығу тотықсыздану -3 -2 -1 0 +1 +2 +3 +4 е- береді е- қосып алады
#38 слайд
Электронды баланс әдісімен реакцияны теңестіру
Күрделі реакцияларда электронды баланс
әдісімен коэффициенттерді қою
HCl + KMnO
4
= MnCl
2
+ KCl + Cl
2
+ H
2
O
+1 -1 +1 +7 -2 +2 -1 +1 -1 0 +1 -2
Mn
+7
+5 e-
Mn
+2
2Cl
-1
-
2 e-
Cl
2
0
10
2
5
2 2 5216 8
Тотықсызд
ану
тотығу
Mn
+7
– тотықтырғыш
Сl
-1
– тотықсыздандырғыш
38 слайд
Электронды баланс әдісімен реакцияны теңестіру Күрделі реакцияларда электронды баланс әдісімен коэффициенттерді қою HCl + KMnO 4 = MnCl 2 + KCl + Cl 2 + H 2 O +1 -1 +1 +7 -2 +2 -1 +1 -1 0 +1 -2 Mn +7 +5 e- Mn +2 2Cl -1 - 2 e- Cl 2 0 10 2 5 2 2 5216 8 Тотықсызд ану тотығу Mn +7 – тотықтырғыш Сl -1 – тотықсыздандырғыш
#39 слайд
Электронды баланс әдісімен реакцияларды
теңестіріңдер
.
А. Al + MnO
2 = Al
2O
3 + Mn
Fe
2O
3 + Zn = ZnO + Fe
B. Mg+H
2SO
4 = MgSO
4 + H
2S + H
2O
Cu + HNO
3 = Cu(NO
3)
2+ NO + H
2O
C. KI + FeCl
3 = l
2 + KCl + FeCl
2
Cr
2O
3 + K
2CO
3 + O
2 = K
2CrO
4 + CO
2
39 слайд
Электронды баланс әдісімен реакцияларды теңестіріңдер . А. Al + MnO 2 = Al 2O 3 + Mn Fe 2O 3 + Zn = ZnO + Fe B. Mg+H 2SO 4 = MgSO 4 + H 2S + H 2O Cu + HNO 3 = Cu(NO 3) 2+ NO + H 2O C. KI + FeCl 3 = l 2 + KCl + FeCl 2 Cr 2O 3 + K 2CO 3 + O 2 = K 2CrO 4 + CO 2
#40 слайд
40 слайд
#41 слайд
«Сәйкестігін тап» ойыны:
Қосылу реакциясы Барлық реагенттер мен өнімнің құрамы өзгеретін реакция
Айырылу реакциясы Бір реагенттің және бір өнімнің құрамы өзгеретін реакция
Орынбасу реакциясы Бірнеше реагент әрекеттесіп, бір өнім түзілетін реакция
Алмасу реакциясы Бір күрделі заттан бірнеше заттар түзілетін реакция
41 слайд
«Сәйкестігін тап» ойыны: Қосылу реакциясы Барлық реагенттер мен өнімнің құрамы өзгеретін реакция Айырылу реакциясы Бір реагенттің және бір өнімнің құрамы өзгеретін реакция Орынбасу реакциясы Бірнеше реагент әрекеттесіп, бір өнім түзілетін реакция Алмасу реакциясы Бір күрделі заттан бірнеше заттар түзілетін реакция
#42 слайд
Тотығу-тотықсыздану реакцияларының теңдеулерін құрыңдар.
Mg + O
2
=
N
2
+ O
2
=
K + Cl
2
=
CaO + H
2
O =
1. Тотығу-тотықсыздану реакция теңдеулерінің коэффициенттерін
қойыңдар:
a) H
2
S + Cl
2
= HCl + S
b) HNO
3
+ Cu = Cu(NO
3
)
2
+ NO
2
+ H
2
O
c) HCl + MnO = MnCl
2
+ H
2
O + Cl
2
2. Тотығу-тотықсыздану реакциялары теңдеулерін құрыңдар:
А) күкірттің сутекпен әрекеттесу реакциясы
Ә) калийдің сумен әркеттесу реакциясы
Мына өзгерістер схемасын жүзеге асырырыңыздар
Са → СаО → Са(ОН)
2
→ СаСО
3
.
Ва → ВаО → Ва(ОН)
2
→ ВаСl
2
.
Nа → Nа
2
О → NаОН→ NаСl.
42 слайд
Тотығу-тотықсыздану реакцияларының теңдеулерін құрыңдар. Mg + O 2 = N 2 + O 2 = K + Cl 2 = CaO + H 2 O = 1. Тотығу-тотықсыздану реакция теңдеулерінің коэффициенттерін қойыңдар: a) H 2 S + Cl 2 = HCl + S b) HNO 3 + Cu = Cu(NO 3 ) 2 + NO 2 + H 2 O c) HCl + MnO = MnCl 2 + H 2 O + Cl 2 2. Тотығу-тотықсыздану реакциялары теңдеулерін құрыңдар: А) күкірттің сутекпен әрекеттесу реакциясы Ә) калийдің сумен әркеттесу реакциясы Мына өзгерістер схемасын жүзеге асырырыңыздар Са → СаО → Са(ОН) 2 → СаСО 3 . Ва → ВаО → Ва(ОН) 2 → ВаСl 2 . Nа → Nа 2 О → NаОН→ NаСl.
#43 слайд
Қышықылдың
аталуы
Қышқыл
формуласы
Қышқыл
қалдығының
және оның
валенттілігі
Қышқыл
қалдығының
аталуы
Тұз қышқылы
NO
3
-
H
2
SO
4
карбонат
H
3
PO
4
Кремний
қышқылы
Br
-
сульфит
H
2
S
Фокус-мокус ойыны
43 слайд
Қышықылдың аталуы Қышқыл формуласы Қышқыл қалдығының және оның валенттілігі Қышқыл қалдығының аталуы Тұз қышқылы NO 3 - H 2 SO 4 карбонат H 3 PO 4 Кремний қышқылы Br - сульфит H 2 S Фокус-мокус ойыны
шағым қалдыра аласыз













