Зат есімнің түрленуі

#1 слайд
Ақтөбе облысы Байғанин ауданы
Қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі
Жубанова Кенжегул Бахитовна
1 слайд
Ақтөбе облысы Байғанин ауданы Қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі Жубанова Кенжегул Бахитовна
#2 слайд
Зат есімнің түрленуі
7-класс
2 слайд
Зат есімнің түрленуі 7-класс
#3 слайд
1.Білімділік: зат есімнің түрленуі туралы түсіндіру,оқушы-
лардың ой-өрісін кеңейту,зат есімтақырыбынан алған білімдерін
еске түсіру,зат есім тақырыбы бойынша білімін жетілдіру;
2.Дамытушылық: Жеке тұлғаның ой-қабілетіне әсер ету
арқылы өздігінен жұмысқа баулу,сөйлеу шеберліктерін,тіл
байлықтарын дамыту;
3.Тәрбиелік: оқушыны білімділікке,ойлылыққа жетелеу,пәнге
қызығушылығын арттыру,тапқырлыққа, еңбекқорлыққа,
ана тілін қадірлеуге тәрбиелеу.
Сабақтың мақсаты:
3 слайд
1.Білімділік: зат есімнің түрленуі туралы түсіндіру,оқушы- лардың ой-өрісін кеңейту,зат есімтақырыбынан алған білімдерін еске түсіру,зат есім тақырыбы бойынша білімін жетілдіру; 2.Дамытушылық: Жеке тұлғаның ой-қабілетіне әсер ету арқылы өздігінен жұмысқа баулу,сөйлеу шеберліктерін,тіл байлықтарын дамыту; 3.Тәрбиелік: оқушыны білімділікке,ойлылыққа жетелеу,пәнге қызығушылығын арттыру,тапқырлыққа, еңбекқорлыққа, ана тілін қадірлеуге тәрбиелеу. Сабақтың мақсаты:
#4 слайд
Сабақтың түрі : Білімді пысықтау
Сабақтың әдіс-тәсілдері :
сұрақ – жауап, топпен жұмыс, талдау, жаттығу
орындау, ойлау, дәлелдеу.
4 слайд
Сабақтың түрі : Білімді пысықтау Сабақтың әдіс-тәсілдері : сұрақ – жауап, топпен жұмыс, талдау, жаттығу орындау, ойлау, дәлелдеу.
#5 слайд
1.Ой шақыру (топқа бөліну тапсырмасы)3мин.
2. Топтастыру(берілген тақырыпқа талдау)5мин.
3.Практикалық жұмыс(сөйлемдерді талдау)5мин.
4.Шығармашылық тапсырма (ойтолғау)10мин.
5.Семантикалық картамен жұмыс (дұрысын белгілеу) 5мин.
6.Бой жазу2мин.
7.Сәйкестендіру5мин.
8. Тест тапсырма 3мин.
9. Ой қорыту(сабақтан алған әсерім)3мин.
10Үйге тапсырма2мин.
11.Бағалау 2мин.
Сабақтың жоспары:
5 слайд
1.Ой шақыру (топқа бөліну тапсырмасы)3мин. 2. Топтастыру(берілген тақырыпқа талдау)5мин. 3.Практикалық жұмыс(сөйлемдерді талдау)5мин. 4.Шығармашылық тапсырма (ойтолғау)10мин. 5.Семантикалық картамен жұмыс (дұрысын белгілеу) 5мин. 6.Бой жазу2мин. 7.Сәйкестендіру5мин. 8. Тест тапсырма 3мин. 9. Ой қорыту(сабақтан алған әсерім)3мин. 10Үйге тапсырма2мин. 11.Бағалау 2мин. Сабақтың жоспары:
#6 слайд
Сабақтың ұраны:Сабақтың ұраны:
Қазақ тілім - өз тілім дана Қазақ тілім - өз тілім дана
тілім.тілім.
Абай ,Мұқтар сөйлеген даАбай ,Мұқтар сөйлеген дарра а
тілім. тілім.
Қастерлейді ұл-қызың Қастерлейді ұл-қызың
мәңгі сені мәңгі сені
Болашағым ,бақытым Болашағым ,бақытым
қазақ қазақ тілімтілім
6 слайд
Сабақтың ұраны:Сабақтың ұраны: Қазақ тілім - өз тілім дана Қазақ тілім - өз тілім дана тілім.тілім. Абай ,Мұқтар сөйлеген даАбай ,Мұқтар сөйлеген дарра а тілім. тілім. Қастерлейді ұл-қызың Қастерлейді ұл-қызың мәңгі сені мәңгі сені Болашағым ,бақытым Болашағым ,бақытым қазақ қазақ тілімтілім
#7 слайд
Зат есімнің
түрленуі
Септік жалғау
Жіктік жалғауКөптік жалғау
Тәуелдік жалғау
Өркенім өссін десең,
Кекшіл болма-
Шешендік сөздің түрлері
Біз қазақ деген мал
баққан елміз...
Ағын судың өлгені-
Алты ай қыста қатқаны..
Тақырып
7 слайд
Зат есімнің түрленуі Септік жалғау Жіктік жалғауКөптік жалғау Тәуелдік жалғау Өркенім өссін десең, Кекшіл болма- Шешендік сөздің түрлері Біз қазақ деген мал баққан елміз... Ағын судың өлгені- Алты ай қыста қатқаны.. Тақырып
#8 слайд
1-топ Тәуелдік жалғауы
2-топ Септік жалғауы
3-топ Жіктік жалғауы
8 слайд
1-топ Тәуелдік жалғауы 2-топ Септік жалғауы 3-топ Жіктік жалғауы
#9 слайд
Тәуелдік
жалғауы
Өзі жалғанған сөзді
ілік септіктегі сөбен
байланыстырады
Бір немесе бірнеше
заттың бір адамға
тәуелді екенін білдіріп
Бір заттың
екінші затқа
тәуелді екенін
Үш жақтың
бірінде айтылады3жақта
Анықтама
Оңаша
тәуелдену
Байланысуы
Тақырыпты
топтастыр
Бір немесе бірнеше
заттың көп адамға
тәуелді екенін білдіріп
Ортақ
тәуелдену
9 слайд
Тәуелдік жалғауы Өзі жалғанған сөзді ілік септіктегі сөбен байланыстырады Бір немесе бірнеше заттың бір адамға тәуелді екенін білдіріп Бір заттың екінші затқа тәуелді екенін Үш жақтың бірінде айтылады3жақта Анықтама Оңаша тәуелдену Байланысуы Тақырыпты топтастыр Бір немесе бірнеше заттың көп адамға тәуелді екенін білдіріп Ортақ тәуелдену
#10 слайд
Септік жалғауы
Іс-қимылдың
бағытын,мекенін,
мезгілін білдіерді
Іс-қимылдың
орнын,мекенін,
мезгілін,кімде
екенін білдіреді
Атау септік тұлғасы
зат есімнің түбір
тұлғасымен сәйкес
келеді.
тәуелді екенін
Кімнің меншігі
екенін,не нәрсеге
тән екенін білдіреді
Атау септігі
Жатыс септігі
Барыс септігі
Тақырыпты
топтастыр
Іс-қимылдың
амалын,істелу
құралын,бірлестікті
білдіреді.
Көмектес
септігі
Заттың шығу
көзін,мекенін,мезгілін
білдіреді
Шығыс септігі
Ілік септігі
Іс-қимылдың
объектісін,затты
нұсқайды
Табыс септігі
10 слайд
Септік жалғауы Іс-қимылдың бағытын,мекенін, мезгілін білдіерді Іс-қимылдың орнын,мекенін, мезгілін,кімде екенін білдіреді Атау септік тұлғасы зат есімнің түбір тұлғасымен сәйкес келеді. тәуелді екенін Кімнің меншігі екенін,не нәрсеге тән екенін білдіреді Атау септігі Жатыс септігі Барыс септігі Тақырыпты топтастыр Іс-қимылдың амалын,істелу құралын,бірлестікті білдіреді. Көмектес септігі Заттың шығу көзін,мекенін,мезгілін білдіреді Шығыс септігі Ілік септігі Іс-қимылдың объектісін,затты нұсқайды Табыс септігі
#11 слайд
Жіктік
жалғауы
Өзен,сай,қағаз,жан-
жануарлар атауы
1-жақ
-мын,-мін
-пын,-пін
-бын,-бін
Лексикалық
мағынасы тек
адамды білдіретін зат
есімдер жіктеледі
Адам аттары мен
кәсіп аттары
жіктеледі
Анықтама
Жекеше
Жіктелмейтін
сөздер
Тақырыпты
топтастыр
1-жақ
-мыз,-міз
-пыз,-піз
-быз,-біз
Көпше
2-жақ
-сың,сің
-сыз,-сіз
Жекеше
Жіктелетін
сөздер
Ауыспалы мәндегі
сөздер жіктеледі
Жіктелетін
сөздер
2-жақ
-сыңдар,-сіңдер
-сыздар,-сіздер
Көпше
Жалғауы жоқ
3-жақта
Жекеше
Көпше
11 слайд
Жіктік жалғауы Өзен,сай,қағаз,жан- жануарлар атауы 1-жақ -мын,-мін -пын,-пін -бын,-бін Лексикалық мағынасы тек адамды білдіретін зат есімдер жіктеледі Адам аттары мен кәсіп аттары жіктеледі Анықтама Жекеше Жіктелмейтін сөздер Тақырыпты топтастыр 1-жақ -мыз,-міз -пыз,-піз -быз,-біз Көпше 2-жақ -сың,сің -сыз,-сіз Жекеше Жіктелетін сөздер Ауыспалы мәндегі сөздер жіктеледі Жіктелетін сөздер 2-жақ -сыңдар,-сіңдер -сыздар,-сіздер Көпше Жалғауы жоқ 3-жақта Жекеше Көпше
#12 слайд
1-топқа 2-топқа 3-топқа
Сөйлемдегі асты
сызылған сөздерге
морфологиялық
талдау жаса
Қажетті септік
жалғауын қойып,
қандай септік екенін
анықта
Сөйлемге
синтаксистік
талдау жасау
Ата-бабаларымыз
ана тілімізді
шұрайлы да көрікті
қалпында кейінгі
ұрпақтарына
аманат ете білген.
Нәресте... дүниеге
келу құрметі...
арналған салт-
дәстүрдің бірі-
шілдехана
Қазақ баласын
ағаш бесікке
бөлейді.
Тапсырманы орында
12 слайд
1-топқа 2-топқа 3-топқа Сөйлемдегі асты сызылған сөздерге морфологиялық талдау жаса Қажетті септік жалғауын қойып, қандай септік екенін анықта Сөйлемге синтаксистік талдау жасау Ата-бабаларымыз ана тілімізді шұрайлы да көрікті қалпында кейінгі ұрпақтарына аманат ете білген. Нәресте... дүниеге келу құрметі... арналған салт- дәстүрдің бірі- шілдехана Қазақ баласын ағаш бесікке бөлейді. Тапсырманы орында
#13 слайд
1-топқа Ана тілім
2-топқа Тәуелсіз Қазақстан
3-топқа Алаш Астанасы
Шығармашылық жұмыс
13 слайд
1-топқа Ана тілім 2-топқа Тәуелсіз Қазақстан 3-топқа Алаш Астанасы Шығармашылық жұмыс
#14 слайд
Семантикалық карта
мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік
жалғау
Балам
Кітаптың
Мұғаліммін
Доссыңдар
Ағалар
Терезесі
Ақынға
14 слайд
Семантикалық карта мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік жалғау Балам Кітаптың Мұғаліммін Доссыңдар Ағалар Терезесі Ақынға
#15 слайд
Семантикалық карта
мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік
жалғау
Үлкенсің
Тәлімгер
Қазақты
Әкем
Кілемдер
Астанадан
Еліммен
15 слайд
Семантикалық карта мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік жалғау Үлкенсің Тәлімгер Қазақты Әкем Кілемдер Астанадан Еліммен
#16 слайд
Семантикалық карта
мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік
жалғау
суретің
Қыздар
оқушымын
әкесінде
халықтан
тіліміз
батырсың
16 слайд
Семантикалық карта мысал Жіктік жалғауКөптік жалғауСептік жалғау Тәуелдік жалғау суретің Қыздар оқушымын әкесінде халықтан тіліміз батырсың
#17 слайд
Сәйкестендір
Сен
Жердің
Мен
Қаланың
Біздің
Менің
елім
мектебімізге
жүзіне
адамы
қазақпын
ұлансың
17 слайд
Сәйкестендір Сен Жердің Мен Қаланың Біздің Менің елім мектебімізге жүзіне адамы қазақпын ұлансың
#18 слайд
Жауабы:
•Менің елім
•Біздің мектебімізге
•Жердің жүзіне
•Қаланың адамы
•Мен қазақпын
•Сен ұлансың
18 слайд
Жауабы: •Менің елім •Біздің мектебімізге •Жердің жүзіне •Қаланың адамы •Мен қазақпын •Сен ұлансың
#19 слайд
19 слайд
#20 слайд
Қазақ тілінде неше жалғау бар?
20 слайд
Қазақ тілінде неше жалғау бар?
#21 слайд
Жауабы: 4
21 слайд
Жауабы: 4
#22 слайд
Көптік жалғауы
жалғанбайтын сөздерді ата
22 слайд
Көптік жалғауы жалғанбайтын сөздерді ата
#23 слайд
Мұнай,газ,тары,сүт т.б.
23 слайд
Мұнай,газ,тары,сүт т.б.
#24 слайд
Кім кімге ие? Не неге ие?
Қандай жалғауда тұр?
24 слайд
Кім кімге ие? Не неге ие? Қандай жалғауда тұр?
#25 слайд
Атау септігі-
барыс септігі
25 слайд
Атау септігі- барыс септігі
#26 слайд
Буын талғамай жалғанатын
қандай септік?
26 слайд
Буын талғамай жалғанатын қандай септік?
#27 слайд
Көмектес септігі
27 слайд
Көмектес септігі
#28 слайд
Жіктеу есімдігімен
байланысқа түсетін
қандай жалғау?
28 слайд
Жіктеу есімдігімен байланысқа түсетін қандай жалғау?
#29 слайд
Жіктік жалғауы
29 слайд
Жіктік жалғауы
#30 слайд
Ілік септігімен тіркесетін
жалғау
30 слайд
Ілік септігімен тіркесетін жалғау
#31 слайд
Тәуелдік жалғау
31 слайд
Тәуелдік жалғау
#32 слайд
Менің сабақ туралы білетінім
32 слайд
Менің сабақ туралы білетінім
#33 слайд
Үйге тапсырма:
Менің елім -Қазақстан
Біз еліміздің гүлденуіне өз
үлесімізді қосамыз!
33 слайд
Үйге тапсырма: Менің елім -Қазақстан Біз еліміздің гүлденуіне өз үлесімізді қосамыз!
#34 слайд
керемет
жақсы
тамаша
қызықты
тартымды
34 слайд
керемет жақсы тамаша қызықты тартымды
#35 слайд
35 слайд
шағым қалдыра аласыз


