ЖИ көмекші
0 / 1
Барлық 400 000 материалдарды тегін жүктеу үшін
Ұнаған тарифті таңдаңыз
Айлық
Жылдық
1 - күндік
Танысу 690 ₸ / 1 күнге
Таңдау
UstazTilegi AI - ЖИ арқылы тегін ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, тест, презентация, авторлық бағдарлама т.б. 10 материал жасау
Материалдар бөлімі - Барлық 400 000 материалдарды тегін 30 материал жүктеу
Аттестация ПББ тестеріне доступ аласыз шексіз
Көрнекілік бөлімі - 10 000 астам көрнекіліктерді жүктеу Күніне 2 көрнекілік жүктеу
Жеке ҚМЖ бөлімінде - дайын ҚМЖ-ларды, презентацияларды жүктеу5 файлды тегін жүктеу
Олимпиада, турнир, байқауларға 50% жеңілдік
1 - айлық
Стандарт
2990 ₸ / айына
UstazTilegi AI - ЖИ арқылы тегін ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, тест, презентация, авторлық бағдарлама т.б. жасау 30 материал жасау
Материалдар бөлімі - Барлық 400 000 материалдарды тегін 900 материал жүктеу
Аттестация ПББ тестеріне доступ аласыз шексіз
Көрнекілік бөлімі - 10 000 астам көрнекіліктерді жүктеу30 көрнекілік жүктеу
Жеке ҚМЖ бөлімінде - дайын ҚМЖ-ларды, презентацияларды жүктеу 150 файлды тегін жүктеу
Жинақталған ҚМЖ бөлімінде 10 файлды тегін жүктеу
Олимпиада, турнир, байқауларға 50% жеңілдік
Іс-шаралар (мини-курстар, семинарлар, конференциялар) тегін қатысу
1 - айлық
Шебер 7990 ₸ / айына
Таңдау
UstazTilegi AI - ЖИ арқылы тегін ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, тест, презентация, авторлық бағдарлама т.б. жасау 150 материал жасау
Материалдар бөлімі - Барлық 400 000 материалдарды тегін 900 материал жүктеу
Аттестация ПББ тестеріне доступ аласыз шексіз
Көрнекілік бөлімі - 10 000 астам көрнекіліктерді жүктеу90 көрнекілік жүктеу
Жеке ҚМЖ бөлімінде - дайын ҚМЖ-ларды, презентацияларды жүктеу 300 файлды тегін жүктеу
Жинақталған ҚМЖ бөлімінде 50 файлды тегін жүктеу
Олимпиада, турнир, байқауларға 50% жеңілдік
Іс-шаралар (мини-курстар, семинарлар, конференциялар) тегін қатысу
Назар аударыңыз!
Сіз барлық мүмкіндікті қолдандыңыз.
Қалған материалдарды ертең жүктей аласыз.
Ок
Материалдың қысқаша нұсқасы
10 сынып КГБ №24
ДӘІЖО___________
Қазақстан Республикасының
Білім және ғылым министрлігі
«»
КММ
(білім беру ұйымының
атауы)
Қысқа мерзімді (сабақ) жоспары
Митохондрия құрылымдары мен
жасушалық тынысалу үдерістерінің өзара
байланысы.
§20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері.(БЖБ 20 мин)
(Сабақ тақырыбы)
|
Бөлім: |
Тыныс алу |
|
Педагогтің аты-жөні: |
|
|
Күні: |
|
|
Сыныбы: 10 «а» |
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны: |
|
Сабақтың тақырыбы: |
Митохондрия құрылымдары мен жасушалық тынысалу үдерістерінің өзара байланысы. §20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері. (БЖБ 20 мин) |
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты |
10.1.4.4 - энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттау; |
|
Сабақтың мақсаты: |
энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттайды және тыныс алу бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды; ЕБҚ: (қабылдауы баяу): сабақ мазмұны бойынша ойын жазады, қандай білім алғанын сипаттайды; |
Сабақтың барысы: Ганье теориясы бойынша 9 сабақ бөлімі
|
Сабақ кезеңі |
Мұғалімнің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурстар |
|
Сабақтың басы 1.Оқушылардың назарын аудару |
Оқушылармен амандасу, түгендеу, сынып тәртібін қадағалау. «Кілт сөздерді сипаттау» әдісі бойынша оқу мақсатына сай тапсырма беріледі. |
Оқушылар амандасады, сынып тәртібін сақтайды. Кілт сөздердің мазмұнын сипаттайды. |
Кері байланыс: «Мадақтау» әдісі «Жарайсың!» «Тамаша жауап» т.б |
Интерактивті панель, презентация |
|
2.Сабақтың мақсатын таныстыру |
Сабақтың оқу мақсаты: 10.1.4.4 - энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттау; Сабақтың мақсаты: энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттайды және тыныс алу бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды; |
Жаңа сабақтың тақырыбын мақсатын жазады. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
3.Бұрынғы білімін еске түсіру |
«Кім жылдам» әдісі Өткен сабақты қайталау және ой қозғау мақсатында оқушыларға тірек сөздер арқылы диалогқа түсіру. Циклдік реакциялар Кребс циклі Ацетил-КоА Аминдеу реакциясы Тыныс алу тізбегі АТФ-синтетаза молекуласы Электрон тасымалдау тізбегі Тотықтырғыш фосфорлану |
Оқушылардың мұндағы мақсаты берілген тірек сөздердің мазмұнын айта отырып, өз ой-пікірлерімен санаса біледі. |
Кері байланыс: «Бас бармақ» әдісі арқылы бағаланады. «Керемет!» және т.б |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
Сабақтың ортасы 4.Жаңа тақырыпты таныстыру |
«Венн диаграммасы» Бір-бірімен айқасқан екі шеңбердің екі жағына салыстыруға берілетін нысандардың сипаттамаларын жазу. Ал айқасқан жерге екеуіне ортақ сипаттарды тізу. |
Бір-бірімен айқасқан екі шеңбердің екі жағына салыстыруға берілетін нысандардың сипаттамаларын жазады. Ал айқасқан жерге екеуіне ортақ сипаттарды тізіп шығады. Салыстыруға арналған тапсырмаларды осы диаграммаға салып, оқушылар қызыға толтырады. |
Кері байланыс: «Мадақтау» әдісі «Жарайсың!» «Тамаша жауап» т.б |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
5.Оқушыларға бағыт бағдар беру |
«Айырмашылығы неде?» Оқушыларға екі түрлі мəтін немесе екі түрлі сурет көрсетіңіз. Екеуінің арасындағы айырмашылықты анықтауды сұраңыз. Жауаптарын дəлелдеп отырулары керек. |
Оқушының логикалық ойлау қабілеті дамиды. өз ойын, ой-пікірлерін білдіреді. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Интерактивті панель Презентация
|
|
6.Практикалық тапсырмалар беру |
«Тыныс алу» бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары БЖБ тапсырмалары ҚМЖ қосымшасында орналасқан |
«Тыныс алу» бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды. |
«Өзара бағалау және Өзін-өзі бағалау» әдісі БЖБ тапсырмаларының дескрипторы ҚМЖ қосымшасында орналасқан |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
Сабақтың соңы 7.Кері байланыс беру |
Кері байланыс «4 себеп» әдісі арқылы. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, кері байланысын тыңдайды. |
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсатына жеткізетін тапсырмалар орындауына қарай, өз түсінгенін, пікірін, өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды. |
Мұғалім оқушыларды «Бас бармақ» әдісі арқылы бағалайды. Жарайсың! Жақсы! Талпын!
|
Презентация 1.Мен түсіндім, себебі ... 2.Мен түсінбедім, себебі ... 3.Мен қолдана аламын, себебі ... 4.Маған тиімді болмады, себебі .../ұсыныс…….. |
|
8.Бағалау |
Жеке жұмыс: ЕБҚ тапсырма: «Борт журналы» - тақырыпты оқып үйренуде өз ойларын жазуға үйретудің әртүрлі әдіс-тәсілдерін қамтитын жалпылама атауы. «Борт журналы» қарапайым түрде мәтінді оқу алдында және оқу материалымен танысқан соң қолданылады. |
Оқушылар келесі сұрақтарға жауап жазады: Берілген тақырып бойынша маған не белгілі? Мен не білемін? Мәтіннен қандай жаңалық туралы білдім? |
Дескриптор: - сабақтың оқу мақсаты бойынша өз ойын сипаттайды – 7 балл; |
Интерактивті панель, презентация Жұмыс дәптері |
|
9.Білімді игеруді жақсарту және оны тәжірибеге көшіру |
Шығармашылық жұмыс. Тірек сызба «§21. Су алмасуды реттеу» |
Берілген тақырып бойынша тірек сызба жасайды. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
ҚЫСҚА МЕРЗІМДІ ЖОСПАРҒА ҚОСЫМША
АҚПАРАТ
Энергетикалық алмасу кезеңдері
Энергетикалық алмасу – органикалық қосылстардың біртіндеп ыдырауының химиялық реакциялардың жиынтығы, энергияның бөлінуімен жүреді, осы түзілген энергияның бір бөлігі АТФ синтезіне жұмсалады. Синтезделген АТФ организмдер тіршілік әрекеті үшін универсальды энергия көзі болып келеді.
Аэробты организмдерде органикалық қосылыстардың ыдырау үдерісі үш этаптан құралады, әрбіреуі бірнеше ферментативті реакциялармен қосылып жүреді. Ферменттер химиялық реакциялардың активациясының энергиясын төмендетеді, соның арқасында энергия бірден бөлінбейді (жанған сіріңкенің энергиясы), біртіндеп бөлінеді.
Бірінші этап – дайындық. Бұл үдеріс көпжаушалы тірі ағзалардың асқортыу жолында жүреді. Бұл үдеріс асқортыу ферменттерінің көмегімен жүзеге асады. Біржасушалыларда – лизосомалардың ферменттерімен. БІрінші этапта нәруыздар – аминқышқылдарына дейін, майлар – глицерин мен май қышқылдарына, полисахаридтер – моносахаридтерге, нуклеин қышқылдары – нуклеотидтерге дейін ыдырайды. Бұл үдеріс асқорыту деп аталады.
Екінші этап – анаэробты, оттексіз немесе гликолиз деп аталды. Жасушаның цитоплазмасында жүреді. Жасушадағы басты энергия көзі – глюкоза болып келеді. Глюкозаның оттексіз ыдырауын анаэробты гликолиз деп атайды. Бұл этап бір-бірінен кейін бірі жалғасатын реакциялардан құралады, глюкозаны лактатқа айналдыру бойынша (сүт қышқылы). Лактаттың спортсмендердің бұлшық еттерінде болуы, олардың қажуына әкеледі.
Гликолиз нәтижесінде көп энергияның мөлшері түзіледі, бір бөлігі жылу түрінде жоғалады, екінші бөлігі АТФ синтезіне жұмсалады.
Гликолиздің жиынтық тендік реакциясы:
С3Н4О3 молекуласы – пирожүзім қышқылы немесе пируват, спирттік ашу кезінде өсімдік немесе ашытқылардың жасушаларында этил спиртіне дейін қалпына келе алады, кейбір бактериялардың және жануаралардың бұлшық еттерінде лактатқа айналады.
СН3СОСООН + НАДН -> С3Н6O3 + НАД + лактат.
Үшінші этап – оттекті, Кребс циклінен және тотықтырғыш фосфорлану механизмдерінен құралады. Бұл этап атмосферада қажетті деңгейде оттегінің жиналуынан мүмкін болды. Жасушалардың митохондрияларында жүреді.
<
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
ЖИ арқылы жасау
Бөлісу
1 - айлық
Материал тарифі-96% жеңілдік
00
05
00
ҚМЖ
Ашық сабақ
Тәрбие сағаты
Презентация
БЖБ, ТЖБ тесттер
Көрнекіліктер
Балабақшаға арнарлған құжаттар
Мақала, Эссе
Дидактикалық ойындар
және тағы басқа 400 000 материал
Барлық 400 000 материалдарды шексіз
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
1 990 ₸ 49 000₸
1 айға қосылу
Материалға шағымдану
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
Жариялаған:
Тезекбаева Карлыгаш Толешовна
02 Желтоқсан 2023
498Шағым жылдам қаралу үшін барынша толық ақпарат жіберіңіз
10 сынып КГБ, ҚМЖ,§20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері.
Тақырып бойынша 11 материал табылды
10 сынып КГБ, ҚМЖ,§20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері.
Материал туралы қысқаша түсінік
10 сынып КГБ, ҚМЖ,§20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері.
Материалдың қысқаша нұсқасы
10 сынып КГБ №24
ДӘІЖО___________
Қазақстан Республикасының
Білім және ғылым министрлігі
«»
КММ
(білім беру ұйымының
атауы)
Қысқа мерзімді (сабақ) жоспары
Митохондрия құрылымдары мен
жасушалық тынысалу үдерістерінің өзара
байланысы.
§20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері.(БЖБ 20 мин)
(Сабақ тақырыбы)
|
Бөлім: |
Тыныс алу |
|
Педагогтің аты-жөні: |
|
|
Күні: |
|
|
Сыныбы: 10 «а» |
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны: |
|
Сабақтың тақырыбы: |
Митохондрия құрылымдары мен жасушалық тынысалу үдерістерінің өзара байланысы. §20. Митохондрияның құрылымдық бөліктері және олардың атқаратын қызметтері. (БЖБ 20 мин) |
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты |
10.1.4.4 - энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттау; |
|
Сабақтың мақсаты: |
энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттайды және тыныс алу бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды; ЕБҚ: (қабылдауы баяу): сабақ мазмұны бойынша ойын жазады, қандай білім алғанын сипаттайды; |
Сабақтың барысы: Ганье теориясы бойынша 9 сабақ бөлімі
|
Сабақ кезеңі |
Мұғалімнің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурстар |
|
Сабақтың басы 1.Оқушылардың назарын аудару |
Оқушылармен амандасу, түгендеу, сынып тәртібін қадағалау. «Кілт сөздерді сипаттау» әдісі бойынша оқу мақсатына сай тапсырма беріледі. |
Оқушылар амандасады, сынып тәртібін сақтайды. Кілт сөздердің мазмұнын сипаттайды. |
Кері байланыс: «Мадақтау» әдісі «Жарайсың!» «Тамаша жауап» т.б |
Интерактивті панель, презентация |
|
2.Сабақтың мақсатын таныстыру |
Сабақтың оқу мақсаты: 10.1.4.4 - энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттау; Сабақтың мақсаты: энергетикалық алмасу кезеңдерін сипаттайды және тыныс алу бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды; |
Жаңа сабақтың тақырыбын мақсатын жазады. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
3.Бұрынғы білімін еске түсіру |
«Кім жылдам» әдісі Өткен сабақты қайталау және ой қозғау мақсатында оқушыларға тірек сөздер арқылы диалогқа түсіру. Циклдік реакциялар Кребс циклі Ацетил-КоА Аминдеу реакциясы Тыныс алу тізбегі АТФ-синтетаза молекуласы Электрон тасымалдау тізбегі Тотықтырғыш фосфорлану |
Оқушылардың мұндағы мақсаты берілген тірек сөздердің мазмұнын айта отырып, өз ой-пікірлерімен санаса біледі. |
Кері байланыс: «Бас бармақ» әдісі арқылы бағаланады. «Керемет!» және т.б |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
Сабақтың ортасы 4.Жаңа тақырыпты таныстыру |
«Венн диаграммасы» Бір-бірімен айқасқан екі шеңбердің екі жағына салыстыруға берілетін нысандардың сипаттамаларын жазу. Ал айқасқан жерге екеуіне ортақ сипаттарды тізу. |
Бір-бірімен айқасқан екі шеңбердің екі жағына салыстыруға берілетін нысандардың сипаттамаларын жазады. Ал айқасқан жерге екеуіне ортақ сипаттарды тізіп шығады. Салыстыруға арналған тапсырмаларды осы диаграммаға салып, оқушылар қызыға толтырады. |
Кері байланыс: «Мадақтау» әдісі «Жарайсың!» «Тамаша жауап» т.б |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
5.Оқушыларға бағыт бағдар беру |
«Айырмашылығы неде?» Оқушыларға екі түрлі мəтін немесе екі түрлі сурет көрсетіңіз. Екеуінің арасындағы айырмашылықты анықтауды сұраңыз. Жауаптарын дəлелдеп отырулары керек. |
Оқушының логикалық ойлау қабілеті дамиды. өз ойын, ой-пікірлерін білдіреді. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Интерактивті панель Презентация
|
|
6.Практикалық тапсырмалар беру |
«Тыныс алу» бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары БЖБ тапсырмалары ҚМЖ қосымшасында орналасқан |
«Тыныс алу» бөлімі бойынша жиынтық бағалау тапсырмаларын орындайды. |
«Өзара бағалау және Өзін-өзі бағалау» әдісі БЖБ тапсырмаларының дескрипторы ҚМЖ қосымшасында орналасқан |
Интерактивті панель, презентация Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
|
Сабақтың соңы 7.Кері байланыс беру |
Кері байланыс «4 себеп» әдісі арқылы. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, кері байланысын тыңдайды. |
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсатына жеткізетін тапсырмалар орындауына қарай, өз түсінгенін, пікірін, өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды. |
Мұғалім оқушыларды «Бас бармақ» әдісі арқылы бағалайды. Жарайсың! Жақсы! Талпын!
|
Презентация 1.Мен түсіндім, себебі ... 2.Мен түсінбедім, себебі ... 3.Мен қолдана аламын, себебі ... 4.Маған тиімді болмады, себебі .../ұсыныс…….. |
|
8.Бағалау |
Жеке жұмыс: ЕБҚ тапсырма: «Борт журналы» - тақырыпты оқып үйренуде өз ойларын жазуға үйретудің әртүрлі әдіс-тәсілдерін қамтитын жалпылама атауы. «Борт журналы» қарапайым түрде мәтінді оқу алдында және оқу материалымен танысқан соң қолданылады. |
Оқушылар келесі сұрақтарға жауап жазады: Берілген тақырып бойынша маған не белгілі? Мен не білемін? Мәтіннен қандай жаңалық туралы білдім? |
Дескриптор: - сабақтың оқу мақсаты бойынша өз ойын сипаттайды – 7 балл; |
Интерактивті панель, презентация Жұмыс дәптері |
|
9.Білімді игеруді жақсарту және оны тәжірибеге көшіру |
Шығармашылық жұмыс. Тірек сызба «§21. Су алмасуды реттеу» |
Берілген тақырып бойынша тірек сызба жасайды. |
«Ду қол шапалақ» әдісі арқылы бағалау. «Мадақтау!» «Жарайсың!» |
Биология 10-сынып, Автор: Н.Г.Асанов, А.Р. Соловьева, Б.Т. Ибраимова. Алматы «Атамұра» баспасы 2019 ж |
ҚЫСҚА МЕРЗІМДІ ЖОСПАРҒА ҚОСЫМША
АҚПАРАТ
Энергетикалық алмасу кезеңдері
Энергетикалық алмасу – органикалық қосылстардың біртіндеп ыдырауының химиялық реакциялардың жиынтығы, энергияның бөлінуімен жүреді, осы түзілген энергияның бір бөлігі АТФ синтезіне жұмсалады. Синтезделген АТФ организмдер тіршілік әрекеті үшін универсальды энергия көзі болып келеді.
Аэробты организмдерде органикалық қосылыстардың ыдырау үдерісі үш этаптан құралады, әрбіреуі бірнеше ферментативті реакциялармен қосылып жүреді. Ферменттер химиялық реакциялардың активациясының энергиясын төмендетеді, соның арқасында энергия бірден бөлінбейді (жанған сіріңкенің энергиясы), біртіндеп бөлінеді.
Бірінші этап – дайындық. Бұл үдеріс көпжаушалы тірі ағзалардың асқортыу жолында жүреді. Бұл үдеріс асқортыу ферменттерінің көмегімен жүзеге асады. Біржасушалыларда – лизосомалардың ферменттерімен. БІрінші этапта нәруыздар – аминқышқылдарына дейін, майлар – глицерин мен май қышқылдарына, полисахаридтер – моносахаридтерге, нуклеин қышқылдары – нуклеотидтерге дейін ыдырайды. Бұл үдеріс асқорыту деп аталады.
Екінші этап – анаэробты, оттексіз немесе гликолиз деп аталды. Жасушаның цитоплазмасында жүреді. Жасушадағы басты энергия көзі – глюкоза болып келеді. Глюкозаның оттексіз ыдырауын анаэробты гликолиз деп атайды. Бұл этап бір-бірінен кейін бірі жалғасатын реакциялардан құралады, глюкозаны лактатқа айналдыру бойынша (сүт қышқылы). Лактаттың спортсмендердің бұлшық еттерінде болуы, олардың қажуына әкеледі.
Гликолиз нәтижесінде көп энергияның мөлшері түзіледі, бір бөлігі жылу түрінде жоғалады, екінші бөлігі АТФ синтезіне жұмсалады.
Гликолиздің жиынтық тендік реакциясы:
С3Н4О3 молекуласы – пирожүзім қышқылы немесе пируват, спирттік ашу кезінде өсімдік немесе ашытқылардың жасушаларында этил спиртіне дейін қалпына келе алады, кейбір бактериялардың және жануаралардың бұлшық еттерінде лактатқа айналады.
СН3СОСООН + НАДН -> С3Н6O3 + НАД + лактат.
Үшінші этап – оттекті, Кребс циклінен және тотықтырғыш фосфорлану механизмдерінен құралады. Бұл этап атмосферада қажетті деңгейде оттегінің жиналуынан мүмкін болды. Жасушалардың митохондрияларында жүреді.
<
Жүктеу Бөлісу
ЖИ арқылы жасау
Файл форматы:
docx
02.12.2023
498
Жүктеу
ЖИ арқылы жасау
Жариялаған:
Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз
шағым қалдыра аласыз
