жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
11 сыныпқа арналған БЖБ
«Космология» бөлімі бойынша жиынтық бағалау
Оқу мақсаттары |
11.10.1.10 – Хаббл заңын қолданып, Әлемнің жасын бағалай алу; |
Бағалау критерийі |
Білім алушы |
|
|
Ойлау дағдыларының деңгейлері |
Қолдану |
Орындау уақыты |
25 минут |
Тапсырмалар
Альтаир жұлдызының көрінерлік жұлдыздық шамасы 0,77m. Ол 16,8 жарық жылына тең қашықтықта орналасқан. Альтаир жұлдызының абсолюттік жұлдыздық шамасын анықтаңыз.
[3]
Радиусы 7*105 км болатын Күн бетінің температураны анықтаңыз. Күннің жарқырауы 3,84*1026 Вт, δ=5,67*10-8 Вт/м2К4. [4]
Суретте Герцшпрунг-Рассел диаграммасы бейнеленген.
(а) төменде көрсетілген бес тұжырымнан дұрысын(тарын) анықтап дөңгелектеп белгілеңіз.
жұлдыздардың көпшілігі қызыл ергежейлілер болып келеді.
негізгі тізбектегі К спектріндегі жұлдыздардың класының «өмірлік циклі», В спектріндегі жұлдыздардың класының «өмірлік циклінен» қысқарақ болады.
асқын алып жұлдыздардың орташа тығыздығы өте жоғары болады.
Денеб жұлдызының беттік температурасы 8550 К және ол М спектрдегі жұлдыздар класына жатады.
Эридан-40 жұлдызы ақ ергежейлілерге жатады, себебі оның массасы Күн массасының 0.5 құрайды. [2]
(b) (а) тапсырмасында берілген бес тұжырымның қателерін анықтап, неліктен қате екендігін түсіндіріп жазыңыз. [3]
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
4. (а) алыстау жылдамдығы 1,5*104 км/с болатын галактиканың бізден қандай арақашықта орналасқандығын анықтаңыз. (75 км/сМпк) [2]
(b) осы галактиканың жасын анықтаңыз. [2]
Жалпы балл: 16
Бағалау критерийі |
Тапсырма № |
Дескриптор |
Балл |
Білім алушы |
|||
көрінерлік және абсолют жұлдыздық шаманы анықтау үшін формулаларды қолданады және есптеуді жүргізеді; |
1 |
Жарық жылын қажетті шамаға дұрыс айналдырады; Формуласы дұрыс; Есептеуі дұрыс; |
1
1 1 |
Күннің беттік температурасын анықтау үшін Стефан-Больцман заңын қолданады; |
2 |
Күн беті ауданының формуласын жазды 1 м2 ауданнан бөлінетін қуат формуласын жазады; Стефан-Больцман заңын қолданады; температурасын дұрыс анықтайды; |
1 1 1 1 |
Герцшпрунг-Рассель диаграммасын қолдана отырып, тұжырымдамалардың дұрысы мен қатесін анықтайды; |
3 |
Диаграммаға қатысты берілген тұжырымды ішінен дұрысын анықтайды; |
1 1 |
Қате тұжырымды неліктен қате екендігіне сипаттама жазады; |
1 1 1 |
||
Хаббл заңын қолдана отырып, берілген галактиканың арақашықтығын және жасын анықтайды; |
4 |
Формула жазады; Есептейді; Формула жазады; Есептейді |
1 1 1 1 |
Жалпы балл |
16 |
||
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген