6 сынып бойынша ІІІ тоқсан БЖБ, ТЖБ

А Бөлімі

Бөлім/аралық тақырып бойынша жиындық бағалау тапсырмалары

3-тоқсан бойынша жиынтық бағалауға арналған тапсырмалар

Бөлім «Қазақ халқының әдет-ғұрыптары мен салт-дәстүрлері. Наурыз.»

Морфология (Үстеу. Үстеудің мағыналық түрлері)

Оқу мақсаты 6.1.1.1 мәтіннің атауын талқылау және алғашқы бөлігін тыңдау

арқылы көтерілетін мәселені болжау;

6.4.4.3 үстеудің мағыналық түрлерін анықтау, синонимдік

қатарларын түрлендіріп қолдану;

Бағалау критерийлері:

• Мәтіннің атауын анықтап, көтерілген мәселені болжайды .

• Үстеудің мағыналық түрлерін анықтап, синонимдік қатарларды түрлендіріп қолданады.

Ойлау дағдыларының деңгейі: Қолдану

Орындау уақыты 20 минут

1-тапсырма. Мәтінді тыңдаңыз.(2 рет) Мәтінді болжап жазыңыз.

Ұмытыла бастаған ежелгі қазақ салт-дәстүрлері
Толығырақ: https://massaget.kz/layfstayl/alemtanu/Qazaqstanym/15060/

Жасау
Жасау(салт). Ұзатылған қызға берілетін дүние мүлік «жасау» деп аталады. Халық қыздың жасауына __________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

2-тапсырма. Үстеудің мағыналық түрлерін сәйкестендіріңіз.

Мекен үстеуі сонша, мұншама Сын-қимыл үстеуі әдейі, жорта Себеп салдар үстеуі өте, тым Мезгіл үстеуі босқа, бекер Мақсат үстеуі ертең, биыл Күшейткіш үстеуі тез, әрең Мөлшер үстеуі жоғары, төмен

3-тапсырма. Күшейткіш үстеулерді тауып, синонимдік қатар жасаңыздар.

1. Содан бері қысқы жүні жетіліп, өңі ажарланып, қатты құлпырып қалған. 2. Осы кезде созыла шапқылаған тосушылардың барлығы да мүлдем шаршаған болатын. 3. Мұнда бүін аса үлкен әбігер бар. Абай мен оның барлық үй-іштері, іні-шәкірт, достары үшін ең қадірлі әбігер. 4. Тауық етінен жасаған бұл кеспе өте дәмді піскен екен. 5. Ауыл реңі мүлдем жүдеу еді. Сырт ажарында тіпті тірлік белгісі жоқ.

Күшейткіш үстеу	Синонимдік қатар

Бөлім «Қазақ халқының әдет-ғұрыптары мен салт-дәстүрлері. Наурыз.» Морфология (Үстеу. Үстеудің мағыналық түрлері) бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні ____________________________________________________

Б Бөлімі

Тоқсан бойынша жиынтық бағалау спецификациясы

Ұзақтығы: 40 минут

Оқылым – 15 минут

Жазылым – 25 минут

Тыңдалым мен айтылым бөлек тексеріледі

Балл саны: 30

Тапсырмалар түрлері

Көп таңдауы бар сұрақтар

Қысқа жауапты қажет ететін сұрақтар

Толық жауапты қажет ететін сұрақтар

Жиынтық бағалаудың құрылымы

Тоқсандық жиынтық бағалаудың нұсқасы 3 компоненттен тұрады: Біріншісі - тыңдалым, айтылым және әдеби тіл нормаларын, екіншісі - оқылым және әдеби тіл нормаларын, үшіншісі - жазылым және әдеби тіл нормаларын тексеруге арналған.

Тоқсандық жиынтық бағалау тапсырмаларының сипаттамасы

Тапсырмалар және балл қою кестеcі үлгісі

«Қазақ тілі Т1» пәнінен 3-тоқсан бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары

Тыңдалым мен айтылым

Тапсырма

1.Мәтінді оқып шығыңыз. Мәтіндегі детальді ақпаратты анықтап, мазмұндауда қолданыңыз. Ақпараттарды шынайы өмірмен байланыстырып, көтерілген басты мәселені анықтаңыз. Өз көзқарасыңызды жан-жақты тұжырымдап, мысалдар арқылы дамытып, дәлелдеңіз.

2. Өз жұбыңызды мұқият тыңдауға тырысыңыз. Оның мәтіні бойынша маңызды деп санайтын 2 сұрақ қойыңыз. Мәтінде көтерілген мәселені анықтауға белсенді қатысып, пікіріңізді білдіріңіз. Сөйлеу барысында етістіктің етіс түрлері мен салт, сабақты етістіктердің тіркесімдік мүмкіндігін қолданыңыз.

1-мәтін

Балқаш көлі – Қазақстанның оңтүстік-шығысында орналасқан тұйық көл. Касспий, Арал теңіздерінен кейін аумағы бойынша үшінші орында. Көлдің батыс және шығыс бөліктерінің минералдарыны екі түрлі болып келеді, бөліктер жіңішке бұғазбен жалғасады. Батыс бөлігінің суы тұщы, ал шығыс бөлігі жағында ащы болады. Балқаш көлі – Алматы, Қарағанды, Жамбыл және Шығыс Қазақстан облыстарын қамтиды. Бетпақдала жерімен шектеседі. Орта ғасыр карталарында Балқаш Орта Азияның Жетісу аумағына енген. Балқаш көлінің суының екі бөлікте әр түрлі болғаны ғарыштан айқын көрінеді. Шығыс жағындағы ащы көл түсі көк болса, батыс бөлігіндегі тұщы су түсі сұр болады. Көлде ихтиофаунаға жататын сазан, Амур балығы, алабұға, қая, шабақ, шұбаржон, ақбалық, табан, ақмаржан, жайын т.с.с балықтар кездеседі. Арал теңізінде жойылып кеткен шабақ пен Арал қаязы тек осы көлде кездеседі. Ал ақбалық пен алабұға Халықаралық Қызыл Кітапқа енген. Жыл сайын Балқаш көлінде 8-10 мың тонна балық ауланады. Балқаш көлінің оңтүстік жағалауында, қамыс тоғайларда құстың мыңнан астамы мекен етеді. Жиырмадан астам құс түрі Қазақстан Республикасының Қызыл Кітабына енген.

Толығырақ:https://massaget.kz/layfstayl/alemtanu/Qazaqstanym/353/

2-мәтін

Есіл (Ишим) – Ертістіңсол жақ және ең ұзын тарауы. Ұзындығы 2 450 шақырым, алабының көлемі 177 км². Өзен Нияз тау сілемінен басталады. Петропавлдан бастап Сергеев су қоймасына дейін, сондай-ақ, Викулово ауылынан бастап сағаға дейінгі өзеннің учаскесі кеме жүретін болып табылады. Есілдің негізгі тараулары- Колутон, Жабай, Аққанбұрлық және Терсақан өзендері. Есіл өзеннің казақстандық бөлігінде Вячеславское және Сергеевское екі су қоймалары орналасқан. Өзеннің ағу жолындағы орналасқан елді-мекендерге: Қазақстанның астанасы Астана қ., Атбасар, Есіл, Державинск, Сергеевка, Петропавл және т.б. жатады. Оба - Ертістің оң жақ тарауы. Өзеннің ұзындығы 278 шақырым, алабының көлемі – 9 850 км². Оба Шығыс-Қазақстан облысы аумағы бойымен ағады. Өзен Қара және Ақ Обаның ағып құйылып қосылуынан пайда болады.

Толығырақ: https://massaget.kz/layfstayl/alemtanu/Qazaqstanym/353/

[10]

Оқылым

Тапсырма

Мәтінді мұқият оқыңыз.

А-мәтін. Төле би жас кезінде талай жасы үлкен атақты абыз билердің алдынан өтіп батасын алады. Төле бала әуелі әкесіне барыпты. Жасы жүзге тақап отырған әкесі ынтымақ, ел бірлігі жөнінде әңгіме айтып отырады. Төле "Қалай еткенде бірлік болады, оның күші қандай болмақ" дегенді сұрайды. Сонда. әкесі әуелі жауап айтпас бұрын бір бума солқылдақ шыбық алдырады: - Балам, мынаны сындырып көрші. Төле буылған шыбықты олай-бұлай иіп сындыра алмайды. - Енді сол шыбықты біртіндеп сындыршы? Төле ортасынан буылған шыбықты шешіп, біртіндеп пырт-пырт етіп оп-оңай сындыра береді. Әлібек би: - Бұдан не түсіндің, балам? - дейді. Сонда. Төле бала: - Түсіндім, әке бұл мысалыңыздың мәнісі: ынтымағы, бірлігі мықты елді жау да, дау да ала алмайды. "Саяқ жүрген таяқ жейді" демекші, бірлігі, ынтымағы жоқты жау да, дау да оп-оңай алады дегеніңіз ғой. - Бәрекелде, балам, дұрыс таптың. Ел билеу үшін алдымен елді ауызбірлікке, ынтымаққа шақыра біл. "Бақ қайда барасың дегенде, ынтымаққа барамын" дегенінің мәнісі осы, - депті. https://surak.baribar.kz/359395/

Ә-мәтін. Бекзат Саттарханов 1980 жылы 4 сәуірде Түркістан қаласында дүниеге келген. Ол Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері, бокстан Сиднейде өткен ХХVІІ Олимпиаданың чемпионы. Балалық шағы. Бекзат әкесі Сейілхан мен анасы Сырлыкүлдің кенже перзенті болды. Бала кезінде өте нәзік, аурушаң, әлжуаз болған Бекзаттан атағы жер жүзіне жайылатын даңқты боксшы шығады деп ешкім ойламаса керек. Алайда күреске ынтасы болмай, екінші жағынан күреспен айналысу бойдың өсуін тежейтінін ұғып үйірмеге бармай, бірден боксқа бет бұрады. 1986-1999 жылдар аралығында Абай атындағы мектеп-интернатта, кейін Жұмабек Еділбаев атындағы №18 орта мектепте оқиды. 1995 жылы алғаш рет бокс үйірмесіне жазылып, балалар бапкері Нұрлан Жұмабаевтан тәлім-тәрбие ала бастайды. Мұхтар Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университетінің дене шынықтыру факультетіне түсіп, кейін Түркістан қаласындағы Қожа Ахмед Ясауи атындағы халықаралық қазақ-түрік университетінің заң факультетін тамамдаған. Бекзат – 18 жасында қажылыққа барған мұсылман. Juldyz.kz

1-тапсырма. Мәтінді оқып ішінен негізгі және қосымша ақпаратты анықтаңыз.

А-мәтіні Ә-мәтіні

1. Негізгі ақпарат 1. Негізгі ақпарат

А) ынтымақ, бірлік А) нәзік

Ә) шыбық Ә) 1980 жылы 4 сәуір

Б) бәрекелді Б) аурушаң

В) бата В) кенже

2. Қосымша ақпарат 2. Қосымша ақпарат

А) ынтымақ А) 1980 жылы 4 сәуір

Ә) бірлік Ә) нәзік

Б) ел билеу Б) Түркістан

В) шыбық В) Сидней олимпиадасы

[2]

2-тапсырма. Ауызекі және ресми стильдегі мәтіндердің тақырыбын, мазмұнын, тілдік ерекшелігін салыстырыңыз.

Тақырыбы
Мазмұны
Тілдік ерекшелігі

[6]

3-тапсырма. Сөлемдерге есімдіктің түрлерін қойып жазыңыз.

1. - Балам, ........................... сындырып көрші

2. .................... Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері, бокстан Сиднейде өткен ХХVІІ Олимпиаданың чемпионы. [2]

Жазылым.

Төменде берілген үш тақырыптың бірін таңдап, жазба жұмысын орындаңыз. Жазылым жұмысында көркемдегіш құралдарды орынды қолданып, үстеудің мағыналық түрлерін ажыратып, синонимдік қатарларды түрлендіріп қолданыңыз.

1. Қанат Исламның спорттағы жетістігін дәлелдер келтіре отырып, графиктік мәтін (диаграмма, кесте, сызба) құрастырып жазыңыз.

2. Қазіргі кезде қазақтың салт-дәстүрлерін өзгертіп жатады. «Азан шақырып» ат қою рәсімі бойынша, басқа халықтан енген есімдердің қойылуына келісу-келіспеу себептерін айқын көрсетіп, тақырыптан ауытқымай, абзац түрлерін жүйелі құрастырып жазыңыз.

3. «Су тіршіліктің көзі» тақырыбында баяндама оқығалы жатырсыз, баяндаманың құрылымын ескере отырып, қарапайым жоспар құрыңыз.

[10]

Балл қою кестесі

Тыңдалым және айтылым

№		Балл	Грамматика мен лексиканы			Сұрақты түсіну мен толық жауап беру
			дұрыс қолдануы				қабілеті
1		9-10	Грамматикалық және лексикалық			Тақырыпты өте жақсы түсінеді.
			құрылымдардың	қолдану	аясын	Күтпеген сұрақтарға жауабы тез әрі
			өте жақсы түсінеді.			орынды.
			Сөз саптауы дұрыс, анда-санда			Талқылау кезінде өз ойын толық жеткізе
			мардымсыз қателерді жібереді.			алады.
2		7-8	Грамматикалық және лексикалық			Тақырыпты жақсы түсінеді.
			құрылымдардың	қолдану	аясын	Күтпеген сұрақтарға жауабын ойланып, әрі
			жақсы түсінеді.			орынды жеткізеді.
			Сөз саптауы дұрыс, анда-санда			Талқылау кезінде өз ойын түсінікті жеткізе
			қателер жібереді.			алады, бірақ кейде сырттан қолдауды қажет
						етеді.
		5-6	Грамматикалық және лексикалық			Тақырыптың негізгі тараптарын түсінеді,
			құрылымдарды	қолдану	аясын	бірақ күрделі сұрақтарды талдауда едәуір
			орташа түсінеді.			қиналады.
			Сөз саптауы дұрыс, қателері			Күтпеген	сұрақтарға		жауап	беруде
			байқалғанмен, түсінуге кедергі			қиналады.
			тудырмайды.			Талқылау кезінде қолдауды қажет етеді,
						жауаптарын алдын ала дайындап келгендей
						көрінеді.
		3-4	Грамматикалық және лексикалық			Тақырыпты түсінуде қиналады.
			құрылымдардың	қолдану	аясын	Күтпеген сұрақтарға жауап беруде
			аздап түсінеді.			қиналады, тақырыпты ашуды дамыта
			Сөз саптауы нақты емес,			алмайды.
			түсініспеушілікті тудырады.			Талқылау кезінде жақсы қолдаусыз өзін
						көрсете алмайды.
		1-2	Грамматикалық және лексикалық			Тақырыпты түсінуде қатты қиналады.
			құрылымдардың	қолдану	аясын	Күтпеген сұрақтарға жауап беруде
			өте аз түсінеді.			қиналады, тіпті жауап бере алмайды.
			Түсініспеушілікті тудыратын,			Талқылауға өте аз қатысады.
			қайталанып келетін қателер жиі
			кездеседі.

Балл қою кестесі

Оқылым

Жазылым