400 000+ дайын материалды
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар және авторлық материалдар
4 990₸/ 1 жыл
🔥Арнайы баға ·10.12.2026 дейін
Одан кейін - 29 990 ₸
Бір рет төлейсіз · Автотөлем жоқ
Тақырып бойынша 22 материал табылды

7 сынып Жүйке жүйесінің бөлімдері. Жұлын.

Материал туралы қысқаша түсінік
Барлық оқушылар: Орталық жүйке жүйесінің құрам бөлімдерін біледі, қызметін түсінеді. Жұлынның ақ және сұр затынан тұратының біледі. Оқушылардың басым бөлігі: Жұлынның ақ және сұр заты қалай орналасқаның біледі. Құрылысы мен қызметінің байланысын салыстыра алады. Кейбір оқушылар: Орталық жүйке жүйесінің қаншалықты күрделі жүйе екенін талдап, сипаттайды.
Материалдың қысқаша нұсқасы






7.1. Жүйке жүйесінің бөлімдері. Жұлын.

Сабақ жоспары.


Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: 7.1. Координация және реттелу

Мектеп: «№ 36 жалпы орта білім беретін мектеп» КММ

Пән мұғалімі: Берикова Балгын Бериккызы

Күні:

Сынып: 7 «А»

Қатысқандар: 21

Қатыспағандар: 0

Сабақтың тақырыбы

Жүйке жүйесінің бөлімдері. Жұлын.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

жүйке жүйесі бөлімдерінің құрылысы мен қызметтерін салыстырады.

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

Орталық жүйке жүйесінің құрам бөлімдерін біледі, қызметін түсінеді. Жұлынның ақ және сұр затынан тұратының біледі.

Оқушылардың басым бөлігі:

Жұлынның ақ және сұр заты қалай орналасқаның біледі. Құрылысы мен қызметінің байланысын салыстыра алады.

Кейбір оқушылар:

Орталық жүйке жүйесінің қаншалықты күрделі жүйе екенін талдап, сипаттайды.

Бағалау критерийі

- Орталық жүйке жүйесінің құрам бөлімдерін біледі;

- Нейрон түрлерінің атқаратын қызметтерін сәйкестендіреді;

- Жүйке жүйесі бөлімдерінің қызметін сипаттайды;

- Орталық жүйке жүйесінің құрылысы мен қызметінің байланысын салыстыра алады.

Тілдік мақсаттар

Пәнге тән лексика мен терминология:

нейрон, дендрит, аксон, миелин, медиатор, сомалық, вегетативтық,

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

1) Орталық жүйке жүйесін құрайды……...

2) Орталық жүйке жүйесі ... қызметін атқарады.

Құндылықтарға баулу

Оқу-тәрбиелік үдерістің сәйкесінше формалары арқылы тұлғаның өзін-өзітаныту. Қазақстандық отан сүйгіштік және азаматтық жауапкершілік; құрмет; ынтымақтастық; еңбек және шығармашылық; ашықтық; өмір бойы білім алуын қалыптастыру.

Пəнаралық байланыс

Физика, химия

Дағдылар

Білу, түсіну, қолдану, талдау

Алдыңғы білім

7.1.7.3 – жүйке жасушаның компоненттерін аныктау

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері:

Ресурстар

Сабақтың басы


0-5 минут














5-10 минут

Сыныпты ұйымдастыру. Сәлемдесу.

Психологиялық ахуал қалыптастыру

Оқушыларды шаңырақтағы лентаның түсіне қарай 3 топқа бөлу:

І топ. қызыл түс «Жүйке жүйесі»

ІІ топ. көк түс «Жұлын»

ІІІ топ. сары түс «Орталық жүйке жүйесі»


Үй тапсырмасын сұрау:

«Кофе таяқшалары» стратегиясы бойынша тексеремін.

Аты аталған оқушылар өзіне қойылған сұрақтарға жауап береді.

ҚБ. Мадақтау сөздер

Биологиялық диктант.

1.Нейрон денелері мен қысқа өсінділердің топтасуы (ми мен жұлынның сұр затын) құрайды.

2.Ақ май қабығымен қапталған ұзын өсінділер – аксондар (ақ затты)түзеді.

3.Нейронның ұзын өсінділерінің тармақталуы жүйке ұштарын –(рецепторлар) құрайды.

4. Нейрондар: (сезімтал, қозғалтқыш, аралық ) бөлінеді.

5. Жүйке жасушалары: (денесінен, өсінділерден, жүйке ұштарынан)тұрады.

Дескрипторлар:

1. Нейронның құрылысы мен түрлерін біледі;

2. Сөйлемнің мағынасын түсінеді.

ҚБ:интербелсенды тактаға шыққан жауаптарымен салыстырып өздерін өзі бағалайды (қатесіз орындаған топ қол шапалақтайды, қате жіберген топ қолдарын биік көтереді).



3 түрлі түстен жасалған шаңырақ











Презентация







Әр топка бірдей тапсырма таратылады, сол парақ үстіне ұжымдасып орындайды (сөйлемді толықтыру)





.

Сабақтың ортасы



14-18 минут

Жаңа сабақ кезеңінде

Тақырыпты ашу мақсатында «Жүйке жүйесінің маңызы» туралы бейне баян көрсетіледі

Т. Әр топқа жеке тапсырмалар беріледі (постер қорғайды)

І топ. қызыл түс «Жүйке жүйесі» тобына

«Жүйке жүйесінің бөлімдері»

ІІ топ. көк түс «Жұлын»

«Жұлынның құрылысы»

ІІІ топ. сары түс «Орталық жүйке жүйесі»

«Жұлынның қызметі»

Дескриптор:

  1. Жүйке жүйесінің бөлімдерін біледі;

  2. Жұлынның құрылысымен танысады;

  3. Жұлынның қызметін біледі.

ҚБ: Смайликтер арқылы бағалау


Интербелсенді тақта



Әр топка жеке тапсырмалар беріледі

А3,түрлі түсті маркерлер

Сабақтың соңы


42-45минут

Бекіту: сабақ мақсатына оралу

Сәйкестік тесті (оқушылар жұптасып тапсырманы орындайды)


1. Жүйке жүйесін ... және ... деп үлкен 2 бөлімге бөледі.

А) орталыққа тебетін және орталықтан тебетін

2. Орталық жүйке жүйесіне ... мен ... жатады.

Ә) жұлын

3. Цилиндр пішіндіомыртқа жотасының

өзегінде орналасқан мүше.

Б) орталық, шеткі

4. Жұлынның сұр затының алдыңғы,

артқы бүйірінде қанша түбірі болады?

В) жүйке орталығы

5. Әр омыртқаның бүйір тұсынан

жұлыннан екі жаққа қанша жұп

жұлын жүйкелері таралады?

Г) 2

6. Жұлынның түрлі бөлімінде

орналасқан қандай да болмасын

мүшенің жұмысын реттейтін

жүйке жасушаларының жиынтығы - ...

Ғ) ми, жұлын

7. Жұлынның өткізгіштік қызметі қандай жолдардан тұрады?

Д) 31

Жауаптары: 1-Б 2-Ғ 3-Ә 4-Г 5-Д 6-В 7-А

Дескрипторлар:

1. Сәйкестік тестімен жұмыс істей алады;

2. Тапсырма көлемін, уақытты өндеп орындай алады.

Кері байланыс: «Білім қоржыны»

Үй тапсырмасы: § 37. Жүйке жүйесінің бөлімдері. Жұлын.  мәтінін оқып-білу, терминдерге анықтама жазу, жаттау.

Сұрақтар жазу арналған парақтар.









Стикерлер.



Кесте






















Саралау – Сіз қандай тəсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз? Сіз басқаларға қарағанда қабілетті

оқушыларға қандай тапсырмалар бересіз?

Бағалау – Сіз оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?



Денсаулық жəне қауіпсіздік техникасын сақтау

«Кофе» таяқшасы стратегиясы арқылы - оқушылардың үй тапсырмасын қаншалықты деңгейде меңгергендерін тексеремін.

Биологиялық диктант тапсырмасы арқылы- үйге берілген терминдерді жаттағандықтарын тексеремін.

Топтық тапсырмадағы постерлерін қорғату арқылы –жүйке жүйесі бөлімінің құрылысы мен қызметтерін салыстыра алатындықтарын меңгергендерін білемін.

Сәйкестендіру тесті арқылы – сұрақтарды жеңіл және күрделендіріп қою арқылы кейбір оқушылардың мүмкіндік деңгейін бақылаймын.

ҚБ. Мадақтау сөздер

ҚБ:интербелсенды тактаға шыққан жауаптарымен салыстырып өздерін өзі бағалайды (қатесіз орындаған топ қол шапалақтайды, қате жіберген топ қолдарын биік көтереді).

ҚБ: Смайликтер арқылы бағалау


Сабақ бойынша рефлексия

Бұл тарауды сабақ туралы рефлексия жасау үшін пайдаланыңыз. Сол бағандағы өзіңіз маңызды деп санайтын сұрақтарға жауап беріңіз.


Жалпы бағалау


Сабақта ең жақсы өткен екі нəрсе (оқыту мен оқуға қатысты)?

1: Оқу мақсатына жетуге ықпал еткен әдіс-тәсілдер топ мүшелерінің постер қорғату (топ мүшелерінің белсенділік танытқандары), сәйкестендіру тесті болды;

2: Кері байланыс арқылы оқушылардың тақырыпты меңгергендерін білдім.


Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?

1: Алдағы уақытта әр оқушы интернет беттеріне белсенді кіре алатындай жағдай болса әртүрлі жаңа әдістерді пайдалануға болар еді (Plikers.kahot…).


Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нəрсеге назар аудару қажет?

  1. Кейбір оқушылардың қабілет деңгейлерін ескеріп, үнемі жекелеген тапсырмалар жинақтау.























Қосымша 1

Биологиялық диктант. (Топтық жұмыс)


1.Нейрон денелері мен қысқа өсінділердің топтасуы _______________________ құрайды.

2.Ақ май қабығымен қапталған ұзын өсінділер – аксондар _____________________түзеді.

3.Нейронның ұзын өсінділерінің тармақталуы жүйке ұштарын – _____________ құрайды.

4. Нейрондар: ________________________________________________________ бөлінеді.

5. Жүйке жасушалары: ________________________________________________ тұрады.


Дескрипторлар:

1. Нейронның құрылысы мен түрлерін біледі;

2. Сөйлемнің мағынасын түсінеді.



Биологиялық диктант. (Топтық жұмыс)


1.Нейрон денелері мен қысқа өсінділердің топтасуы _______________________ құрайды.

2.Ақ май қабығымен қапталған ұзын өсінділер – аксондар _____________________түзеді.

3.Нейронның ұзын өсінділерінің тармақталуы жүйке ұштарын – _____________ құрайды.

4. Нейрондар: ________________________________________________________ бөлінеді.

5. Жүйке жасушалары: ________________________________________________ тұрады.


Дескрипторлар:

1. Нейронның құрылысы мен түрлерін біледі;

2. Сөйлемнің мағынасын түсінеді.




Биологиялық диктант. (Топтық жұмыс)


1.Нейрон денелері мен қысқа өсінділердің топтасуы _______________________ құрайды.

2.Ақ май қабығымен қапталған ұзын өсінділер – аксондар _____________________түзеді.

3.Нейронның ұзын өсінділерінің тармақталуы жүйке ұштарын – _____________ құрайды.

4. Нейрондар: ________________________________________________________ бөлінеді.

5. Жүйке жасушалары: ________________________________________________ тұрады.


Дескрипторлар:

1. Нейронның құрылысы мен түрлерін біледі;

2. Сөйлемнің мағынасын түсінеді.












Қосымша 2


Сәйкестік тесті (оқушылар жұптасып тапсырманы орындайды)


1. Жүйке жүйесін ... және ... деп үлкен 2 бөлімге бөледі.

А) орталыққа тебетін және орталықтан тебетін

2. Орталық жүйке жүйесіне ... мен ... жатады.

Ә) жұлын

3. Цилиндр пішіндіомыртқа жотасының

өзегінде орналасқан мүше.

Б) орталық, шеткі

4. Жұлынның сұр затының алдыңғы,

артқы бүйірінде қанша түбірі болады?

В) жүйке орталығы

5. Әр омыртқаның бүйір тұсынан

жұлыннан екі жаққа қанша жұп

жұлын жүйкелері таралады?

Г) 2

6. Жұлынның түрлі бөлімінде

орналасқан қандай да болмасын

мүшенің жұмысын реттейтін

жүйке жасушаларының жиынтығы - ...

Ғ) ми, жұлын

7. Жұлынныңөткізгіштікқызметіқандайжолдардантұрады?

Д) 31
































ІІ топ. көк түс «Жұлын»












ІІІ топ. сары түс «Орталық жүйке жүйесі»


Материалды Word форматында жүктеп аласыз
Тарифке кіреді
16 ұстаз жүктеп алған
11 наурыз
2379
Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз
"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар
Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?
10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.
Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!
Министірлікпен келісілген Аттестацияға жарамды курстар тізімі