Құқық негіздері 9 сынып
(Алматы. «Мектеп» баспасы, 2019 ж. Авторлары: А. С. Ибраева
С.Б.Гончаров)
Кәмелетке толмағандардың
еңбегі заңнамамен қалай қорғалады?
9.4.3.1 кәмелетке
толмағандардың еңбегіне қатысты құқық нормаларын
талдау
Тапсырма 1
Басқатырғыш
Тапсырма 2 Инсерт
әдісі
Кәмелетке толмағандардың
еңбегі
Тапсырма 3 Терминдермен
жұмыс
|
Жұмыс
беруші-
|
|
|
Жұмыскер
|
|
|
Еңбек
даулары
|
|
|
Кәмелетке толмағандардың
еңбегі
|
|
|
Еңбекті
қорғау
|
|
Тапсырма
4 ПТМС
формуласы
18 жасқа толмай , толық жұмыс
күні жұмыс жасауға бола ма?
Иә/
жоқ
П-позиция (мен
солай санаймын…)
Т-түсіндірме
(себебі…)
М-мысал (мен
мына мысал арқылы дәлелдеймін...)
С-салдар
(айтылған мәселе бойынша мынандай қорытынды
жасаймын)
Тапсырма
5 SWOT
талдау
Кәмелетке толмай жұмыс
жасау
|
Күшті
жағы
|
|
|
Әлсіз
жағы
|
|
|
Мүмкіндіктер
|
|
|
Қауіп
–қатер
|
|
Тапсырма 6 Ақиқат,
жалған
|
18 жасқа толмағандардың
еңбегін реттеу Еңбек Кодексінде
айтылған
|
|
|
18 жасқа томағандардың ауыр
жұмыстарда, зиянды, қауіпті жағдайларда жұмыс істеуіне тыйым
салынбайды
|
|
|
Кәмелет жасына толмағандардың
еңбегін пайдалануда тыйым салынатын жұмыстар тізімі мемлекеттік
орган құзіретімен анықталады
|
|
|
Жұмыс беруші еңбекті қорғауды
үнемі қамтамасыз етеді
|
|
|
Жұмыс беруші еңбек жағдайларын
үнемі сақтай бермейді
|
|
Дұрыс
жауаптары
Тапсырма 1
Басқатырғыш
Тапсырма 2 Инсерт
әдісі
Кәмелетке толмағандардың
еңбегі туралы білгендердің сабақ басында, сәкесінше сабақ соңына
дейін толтырады
Тапсырма 3 Терминдермен
жұмыс
|
Жұмыс
беруші-
|
Жұмыскермен еңбек
қатынастарында тұрган жеке немесе заңды
тұлга.
|
|
Жұмыскер
|
Жұмыс берушімен еңбек
қатынастарында тұрган жеке тұлга және келісімшарт арқылы тікелей
жұмыс атқарушы
|
|
Еңбек
даулары
|
Казакстан Республикасы енбек
заңнамасын қолдану мәселелері бойынша жұмыскер мен жұмыс беруші
арасында туындайтын, енбек және ұжымдық келісімшарттарды, жұмыс
берушінің актілерін орындау немесе өзгерту мәселелері бойынша
келіспеушіліктер
|
|
Кәмелетке толмағандардың
еңбегі
|
18 жаска толмаған
жұмыскерлер, еңбек
қатынастары бойынша
құқыктық жағынан кәмелет жасына толғандармен
теңес-
тіріледі. Енбекті корғау
саласында, жұмыс уакыты, демалыс уакыты жене баска да еңбек
жағдайларында косымша кепілдіктерді
пайдаланады.
|
|
Еңбекті
қорғау
|
Жұмыс барысында жұмыскерлердің
өмірі мен денсаулығына қауіп төнбеуін қамтамасыз ету
жүйесі
|
Тапсырма
4 ПТМС
формуласы
18 жасқа толмай , толық жұмыс
күні жұмыс жасауға бола ма?
Иә/ жоқ
Мысалы,
П-позиция (мен
солай санаймын…) 18 жасқа толмай толық жұмыс күні жұмыс
жасауға болмайды деп есептеймін
Т-түсіндірме (себебі…) Себебі, белгіленген
нормадан жұмыскерлерге белгіленген нормадан асатын ауыр заттарды
көтеру мен тасымалға тыйым
салынады
М-мысал (мен мына мысал арқылы дәлелдеймін...)
жаңа өсіп келе жатқан организмге салмақ түсіруге
болмайды
С-салдар (айтылған мәселе бойынша мынандай
қорытынды жасаймын) 18 жаста организм өсіп жетіледі, толық жұмыс
күнін сол кезден бастап қоюға болады, ҚР Еңбек Кодексі бойынша
қорғалады
Тапсырма
5 SWOT
талдау
Кәмелетке толмай жұмыс
жасау
|
Күшті
жағы
|
Мемлекеттік орган құзырымен
рұхсат етілген сағаттарға жұмыс жасау-ата-анаға көмек
болады
|
|
Әлсіз
жағы
|
Денсаулыққа зиян келеді, жас
организм шаршамауы тиіс
|
|
Мүмкіндіктер
|
Мамандық таңдауға,
жақсы-жаманды айыруға септігі
тиеді
|
|
Қауіп
–қатер
|
Қауіпсіздікті мұқият сақтау,
қауіп-қатерден сақтану
|
Тапсырма 6 Ақиқат,
жалған
|
18 жасқа толмағандардың
еңбегін реттеу Еңбек Кодексінде
айтылған
|
Ақиқат
|
|
18 жасқа томағандардың ауыр
жұмыстарда, зиянды, қауіпті жағдайларда жұмыс істеуіне тыйым
салынбайды
|
Жалған
|
|
Кәмелет жасына толмағандардың
еңбегін пайдалануда тыйым салынатын жұмыстар тізімі мемлекеттік
орган құзіретімен анықталады
|
Ақиқат
|
|
Жұмыс беруші еңбекті қорғауды
үнемі қамтамасыз етеді
|
Жалған
|
|
Жұмыс беруші еңбек жағдайларын
үнемі сақтай бермейді
|
Ақиқат
|
ЖИ көмекші
Қауіпсіз төлем
Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген
