Ажырау заңы. №1 сарамандық жұмыс: «Қарапайым генетикалық есептер шығару»

Күні айы Бекітемін

Сабақтың тақырыбы: Ажырау заңы. №1 сарамандық жұмыс: «Қарапайым генетикалық есептер шығару»

Сабақтың мақсаты:

Білімділік: оқушыларда генетикалық заңдар туралы білім қалыптастыру

Дамытушылық: қарапайым есепті іс жүзінде шеше білу қабілеттерін дамыту

Тәрбиелік: өзінің оқушы міндеттеріне ықыласпен қарауға тәрбиелеу

Сабақтың типі: аралас, Блум таксономиясына негізделген

Сабақтың әдісі: түсіндіру, сұрақ –жауап, есеп шығару.

Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақта, 9 және 10 сыныптарға арналған электронды оқулық, слайд «Генетика», тапсырмалар, тест сұрақтары.

Сабақтың барысы:

1. Ұйымдастыру кезеңі

- Сәлемдесу, журнал толтыру

- Сабақ барысымен таныстыру

2. Сабақтың құрылымы

Үй тапсырмасын тексеру.

«Білу» сатысы /сұрақ-жауап, есеп/

• Генетика нені зерттейді?

• Мендельдің заңдарын атаңыздар...

• 125 беттегі №1,2 есеп

«Түсіну» сатысы / тапсырма /

І тапсырма Генетикалық символдарды анықта (слайд «Генетика»)

( парақтар, тапсырмалар таратылады).

Генетика таңбалары:
1.Ата – ана белгісі- Р
2.Басымдық белгісі- А
3. Шағылыстыру белгісі- Х
4.Аналық- ♀
5.Аталық- ♂
6. Ұрпақтар- Ғ
7.Басыңқылық белгісі- а
8.Гомозигота- АА
9.Гетерозигота- Аа

Жаңа сабақ

«Қолдану» сатысы /есеп/

Теорияны қайталау. (9 және 10 сыныптарға арналған электронды оқулық)

Көрсетілімдер:

1.«Моногибридті будандастыру» электронды оқулық 9 сынып

2. «Дигибридті будандастыру» электронды оқулық 10 сынып

( №1 сарамандық жұмыс: «Қарапайым генетикалық есептер шығару»)

Есеп №1 В

Сұр түсті тышқан – А

Ақ түсті тышқан – а

Сұр және ақ түсті тышқандарды шағылыстырды,Ғ1 тек сұр тышқан, ал Ғ 2-де 198 сұр және72 ақ тышқан пайда болды. Бұл белгілер қалай тұқым қуалайды?

Ж: Моногибридті будандастыру бойынша тұқым қуалайды. Сұр түс доминантты да, ақ түс рецессивті

Есеп №2 С

Қызанақ жемісінің домалақ (В)пішіні алмұрт пішіндіден, ал қызыл түсі (С) сары түсінен басым.Домалақ қызыл қызанақ пен алмұрт пішінді сары қызанақты будандастырса,Ғ1,Ғ2-ні тап

Ж: Ғ1- біркелкі ВвСс; Ғ2 – 9(ВС)/3(Вс)/3(вС)/1(вв)

Есеп №3 А

Гетерозиготалы екі қара итті бір-бірімен шағылыстырғанда ақ иттің дүниеге келу мүмкіндігі қандай?

Ж: Иә

Есеп №4 В

Қара көзді (доминантты гомозиготалы белгі) солақай (рецессивті белгі) әйел, көк көзді (рецессивті), оң қолды (доминантты гомозиготалы ) еркекке үйленген. F1 ұрпақты тап?

Ж: Ғ1- біркелкі қара оң қолды

Есеп №5 С

Берілгені:

ААВВ- қара мүйізсіз бұқа

аавв – сары мүйізді сиыр

Ғ1, Ғ2– ні тап?

Ж: Ғ1- біркелкі қара мүйізсіз

Ғ2 – 9(Қара мүйізсіз)/3(қара мүйізді)/3(сары мүйіссіз)/1(сары мүйізді)

«Талдау» сатысы / есеп /

Мұғалім өз өмірінен алынған тұқымқуалау белгіні (көздің түсі) есеп арқылы дәлелдеуді ұсынды.

«Жинақтау» сатысы / тест тапсырмасы/

І тапсырма .«ACTIVOTE» арқылы тест жұмысы

Тест

1. Ағзалардың тұқымқуалаушылық және өзгергіштікті зерттейтін ғылым

1. Генетика

2. Ботаника

3. Селекция

4. Экология

2. Генетиканың негізін қалаушысы

1. Ч. Дарвин

2. Г.Мендель

3. Р.Гук

4. Л.Пастер

3. Моногибридті будандастыруда қанша альтернативті белгі саналады?

1. 3 тен көп

2. 3-еу

3. 2-еу

4. 1-еу

4. ААBb зиготасы қанша түр гамета түзеді?

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. Г. Мендель қандай тәсіл қолданды?

1. Биохимиялық

2. Цитологиялық

3. Химиялық

4. Гибридологиялық

6. Г.Мендельдің екінші заны

1. Басымдық заңы

2. Ажырау заңы

3. Тәуелсіз тұқым қуалау заңы

4. Тіркес тұқым қуалау

7. Генетикалық белгілердің сыртай пайда болуы

1. Генотип

2. Доминанты

3. Фенотип

4. Рецессивті

8. Гомозиготалы доминантты гендер

1. ААВВ

2. АаВв

3. АаВВ

4. ААВв

Үйге тапсырма

«Бағалау» сатысы / есеп/

1. Сіздің көзіңіздің, шашыңыздың түсі кімнен тұқым қуалағанын анықтаңыздар (әкеңізден, шешеңізден, атаңыздан, әжеңізден)

2. Оқулықтан 126 беттегі №3-5 есеп

Оқушыларды бағалау

Рефлексия

- «Чемодан»- өзіңіздің көніл-күйінізден шықан ,өзіңізге алатыныз

- «еттартқыш»- әлі де өзіңіздің ойыңыздан өткізесіз

- «қоқыс жәшігі» -өзіңізге керек жоқ