«Ашу – қаһарды тізгіндеу»

«№6 Психологиялық-педагогикалық түзету кабинеті» КММ

Педагог-психолог Әбдіқали Ұлжан Батырханқызы

Аңдатпа

Бұл мақалада мектеп жасына дейінгі, мектеп жасындағы балалардың ашу-қаһарын тізгіндеу, ортада өзін ұстау, жақсы дағдыларды дамытудың әдіс-тәсілдері қарастырылған. Әлеуметтік ортамен біріге отырып мінез-құлқында қиындық бар балалардың өзін-өзі түсіну әрекетін белсендірудің маңыздылығына аса назар аударылған. Мектеп жасына дейінгі, мектеп жасындағы балалардың ашу-қаһарын шығару тәсілдері, тізгіндеп үйрену жолдарын мақсатты түрде сәтті дамыту үшін қажетті жағдайлар жиынтығын модельдеу туралы автордың көзқарасы ұсынылған.

Тірек сөздер: есту қабілеті зақымдалған мектеп жасына дейінгі балалар, кохлеарлы имплант, қалдық есту, есту-сөйлеу ортасы, вербалды қарым-қатынас, активті және пассивті сөздік қор.

Ыза, ашу, уайым, қаһар, ұнжырға түсу, байыз таппау, үмітсіздік, қорқыныш, аяу, бауыр басып қалу, арандату, қызығу, дәрменсіздік, мақтау, бас ию, таң қалу, көңіл қалу, көкіректену, менсінбеу, жиіркену, шамдану, теріс айналу, қарғау, ренжу сияқты әртүрлі сезімдер мен әсерлер - кейбір заттар мен әрекеттердің аса маңыздылығына көп мән берудің салдарынан болады.

"Тербегіштер" сіздің жоғарыда аталғандай осал тұстарыңызды жіпке тізіп алып сізді ары-бері "тербей" бастайды да өзінің қуыршағына айналдырады. Маңыздылықты азайту дегенді өз сезімдеріңізді жою немесе олармен күресу деп түсінбеген лазым. Тек оның салдарын жою керек. Аса маңғаздық проблемадан басқа еш нәрсеге соқтырмайтынын түсіну керек те шектен шыққан маңғаздықты азайту керек.

Kөп ересектер, балалар былай тұрғанда, өз жүрегінде не болып жатқанын, неге көңілі толмайтынын айтып жеткізе алмайды. Ал егер адам жан-дүниесінің жай-күйін таразылай алса, өзіне де, айналасындағыларға да жеңіл болады. Өзін-өзі түсіну қабілетін дамыту үшін келесі тәсілдерді ұсынамыз (баламен бірге жасаңыз): Балаға былай деңіз: «Өз-өзіңе құлақ сал. Егер көңіл-күйіңді бояуға болатын болса, оның түсі қандай болар еді? Көңіл-күйің қандай жануарға немесе өсімдікке ұқсайды? Ал қуанышыңның, мұңыңның, қорқынышыңның түсі қандай?» «Көңіл-күй» күнделігін жүргізуге болады. Онда бала күнде (күніне бірнеше рет болсын) өз көңіл-күйінің суретін салады. Ол бет-аузы қисайған адамның бет-жүздері, табиғат көріністері, адамдар болуы мүмкін, бала өзіне ұнағанын салсын.

БАЛАМЕН АШУ-ҚАҺАР ШЫҒАРУ ТӘСІЛДЕРІН ТАЛҚЫЛАҢЫЗ:

1. Сүйікті әнін айғайлап айту.

2. Нысанаға ойыншық найза ату.

3. Ашу суретін салып, жыртып, лақтырып тастау.

4. Үй жануарымен ойнау.

5. Сабын көпіршіктерін шығару.

6. Бірнеше парақ қағазды умаждап, лақтыру.

7. Сүйікті ісімен айналысу.

8. Пластилиннен өзін ренжіткен адамның мүсінін жасап, сындыру.

9. Бокс грушасымен «айқасу».

10. Үстел футболын (баскетбол және т.б.) ойнау.

11. Үйді бірнеше рет айнала жүгіру.

12. Жылы ванна, душ қабылдау.

13. Достарға қоңырау шалу.

14. Шай ішу.

15. Сүйікті әуендер тыңдау.

16. Өз сезімдері туралы өзін ренжіткен адамға айту.

17. Өз сезімдерімен жақын адамымен бөлісу, орын алған жайтты сол адаммен талқылау.

Ашу-қаһарды тізгіндеп үйрену үшін арнайы жаттығулар бар:

1. Бірге тыйым салатын «ТОҚТА» белгісін салып, келісіп алыңыздар: бала қатты ашуы келгенде, сол белгіні шығарып, дауыстап немесе ішінен «Тоқта!» деп айтады. Сіз де осы белгіні өз ашу-қаһарыңызды тізгіндеу үшін қолдануыңызға болады. Бұл әдісті пайдалану дағды әбден орныққанша, бірнеше күн бойы жаттығуды талап етеді.

2. Баланы (және өзіңізді) ашу-қаһарын орынды тәсілмен шығаруға үйретіңіз. Барлық жағымсыз жайттарды ата-анасымен немесе достарымен міндетті түрде ауызша талқылау қажет екенін түсіндіріңіз. Балаға ашу-қаһарды, ызаны шығарудың ауызша тәсілдерін үйретіңіз («Менің көңілім қалды, мен ренжіп тұрмын»).

3. Жағымсыз сезімдерді сыртқа шығаруға арналған «сиқырлы заттарды» қолдануды ұсыныңыз: шыны (оны ішіне айғайлауға болады); қағаз (оларды умаждауға, жыртуға, бар күшін жұмсап нысанаға лақтыруға болады); пластилин (одан өзін ренжіткен адамның мүсінін жасап, артынша мыжып-жаншуға немесе басқа зат жасауға болады); «Бобо» жастығы (оны лақтыруға, тоқпақтауға, тебуге болады). «Ашу шығаруға» бөлек жастық арнаңыз, оған көз және ауыз тігіп қоюға болады; бұл мақсатта жұмсақ ойыншықтар мен қуыршықтарды пайдаланбаған жөн, ал бокс грушасы әбден жарайды. Осы «сиқырлы заттарды» ересектер де пайдалана алады!!!

Сіз сезімдерді ішке бұғу, жасыруға тырысу өте зиян екенін түсіндіңіз ғой? Мұндай әрекеттердің салдары – жүрек аурулары, жүйке сырқаттары, егде жаста қан қысымының көтерілуі, оған қоса, айналадағылардың түсінбеушілігі, тым ашушаңдық, қызбалық, қарым-қатынас құруда қиындықтарға тап болу.

Ашу мен ыза біз қалаған нәрсеге қол жеткізуге мүмкіндік бермейді. Бірақ,оны дер кезінде тоқтату әркімнің қолынан келе бермейді.

Ашу мен ызаның басты себепкерлері:

Әділетсіздік: Бізге айналамыздағы адамдар әділетсіздік танытып жатқандай болады да тұрады. Қоршаған ортадан алғанымызға қарағанда бергеніміз әлдеқайда көп секілді болады.

Жоғалту сезімі: Біз бойымыздағы бар құнды қасиетімізді жоғалтып алғандай күй кешеміз.

Кінә: Өзіміздің жоғалтып алған нәрселерге бола өзгелер мен сыртқы факторларды жазғырамыз.

Ауру: Аурудың туындауы, күйзеліс пен мазасыздық ашулануымызға себепкер болады.

Байқасаңыз ба, ашулану үшін бірнеше секунд ғана жеткілікті. Бұл – біздің жауап қату реакциямыз. Егер миымызға бір нәрсенің ұнамағаны туралы дабыл барса, сол бойда миымыз ашу мен ыза немесе өзге де көңіл-күйдің негативті бөлігін сыртқа шығара бастайды. Бірақ ол  ағзаға қаншалықты пайдалы?  

Ашуды жеңу үшін:

Физикалық өзгеріс:

Адамның ішкі жағдайымен бірге, адамның сыртқы келбеті де маңыздырақ. Сондықтан, ашуды да қимылдау арқылы жеңуге болады. Мысалы:

•  Жаттығу жасаңыз, ойыңыз өзгере бастайды.

• Терезеге қараңыз немесе далада серуендеп қайтыңыз

• Ақылға сыймаймтын әрекеттер жасаңыз: өзіңізді ертегі кейіпкерінің орнына қойып қараңыз.

Ойлау жүйеңізді өзгертіңіз:

Ашу басқа эмоциялар секілді субъективті. Сәйкесінше, сіз ойлау жүйеңізді өзгертіп, сөйлеу мәнеріңізді, қалыпты жағдайыңызды өзгерте аласыз.

Қандай жағдай болмасын, одан шығатын жол бар деп ойлаңыз. Өзіңізді сабырға шақырыңыз. Ашу үстінде жіберген қателіктеріңізді өзіңіздің есіңізге салып тұрыңыз.

Осылайша ашу сізді жеңе алмайды. Ал, сіз керісінше ашумен күресетін боласыз.

Ақпарат дереккөзі: https://massaget.kz/kyizdarga/psihologiya/48849/

Ашу - бұл эмоциялар психологиясы. Ашу қалай көрінеді Ашу деген не

Адамның ашуланған күйінде қаншалықты қорқынышты екенін бәрі біледі, сондықтан ашу дегеніміз не және сіз ашу туралы білгіңіз келгеннің барлығын біз осы мақалада қарастырамыз. Ашу - бұлоның тітіркенуінің көзін жоюға бағытталған агрессияның қысқа жарылысы. Ең алдымен ашунақты әрекетке емес, сыртқа бағытталған эмоционалдық күй.

Мұндай эмоционалды күй адамды әртүрлі әрекет түрлеріне итермелеуі мүмкін, мысалы, қылмыскерді жазалау үшін. Ашуды өз ішінде ұстай отырып, адамдар оны жиі өзіне қарсы шығарады. Байланысты жеке ерекшеліктеріАдам және жағдай адамдар ашуды әртүрлі жолдармен сезінеді.

Мысалдардағы ашудың түрлері:

1. Бірден ашулану.

29 жастағы Наталья (экономист) күйеуінің өте ашулы екенін айтып шағымданды. Ол өзінің ашуын қарғыс және қорқыту түрінде білдірді, ол оның ашуынан қорықты, оның қауіпсіздігі үшін қорықты. Өзін қорғау үшін ол да айқайлай бастады, бұл күйеуінің ашуын одан сайын арттырды. Кейіннен Елена күйеуінің мұндай күйі оған белсенді түрде қарсылық көрсетпесе, әбден қауіпсіз екенін түсінді.Ол күйеуінің агрессиясына ашумен жауап бермеуді үйренді, бұл жай ғана эмоциялар екенін түсінді. Нәтижесінде күйеуінің ашулануы азаяды. Екеуі де ашудың эмоционалды разряд екенін түсінгенде, жағдай ақыры шешілді.

Кеңес:ашуды жоққа шығарудың қажеті жоқ, бірақ ол үшін жауапкершілікті өз мойнына алуды ұмытпаңыз және үлкен кінә сезімін бастан өткермеуге тырысыңыз, бұл ашуды арттырады.

2. Ауыстырылған ашу.

Мұндай ашу ашудың ренжіткен адамнан жансыз заттарға ауысуы түрінде көрінеді. Ыдыс-аяқтарды, сынған қаламдарды немесе қабырғаға сынған ұялы телефонды 35 жастағы Светлана (менеджер) жасады. Мұның бәрі басқа адамды ренжітуден қорқатындықтан. Светлана шамалы материалдық шығын оның туыстары мен іскер серіктестерінің тыныштық жағдайы үшін баға екенін түсінгенде. Уақыт өте келе ол орнынан қозғала алды белсенді әрекетқиялға, бұл оны қаржылық шығыннан құтқарды.

Кеңес:Ыдыс-аяқ сындыратын немесе ұялы телефонын сындыратын адаммен кездескенде, ол осылайша қоршаған ортаны өз ашуынан қорғайтынын есте сақтаңыз. Егер сіз тағы бір рет бірдеңені сындырсаңыз, бұл әрекеттің нені білдіретінін талдаңыз және келесі жолы заттарды ұру әрекетін елестетіп көріңіз, мысалы, бірдеңені салу арқылы.

3. Ашудың кешігуі.

40 жастағы Василий (кәсіпкер) осындай ашудың құрбаны болды. Үйленгеннен кейін ол әйелі мәселе туындаған сәтте емес, қауіпсіз болғаннан кейін, мысалы, үйде ашуланатынын білді. Ол ашуланғандықтан жазаланады деп қорықты. Содан кейін Александр әйелімен сөйлесті тыныш ортажәне оның басшыларымен жанжалдасып жатқанын біліп, ол жай ғана одан кек алды, өйткені жұмыстан шығарылудан қорқып, жұмыста өзінің эмоциясын ұстады. Ерлі-зайыптылар жұмыста болған жанжалдарды талқылап, талдауға кірісті, бұл ашулануды айтарлықтай азайтты және олардың отбасылық өмірін жақсартты.

Кеңес: Сіз ашуланған кезде, оған не себеп болғанын, сізді шынымен не ашуландырғанын және оған бірден жауап беруге кедергі келтіргенін анықтауға тырысыңыз. 4. Кек алу.

34 жастағы Валентина (бухгалтер) кекшілдігіне өкініп, азап шекті. Оның тәрбиесі оған ренжіген кезде қатты әрекет етуге мүмкіндік бермеді және жақындарына өз проблемаларымен ауыртпалық салғысы келмеді. Жансыз заттарға ашуды шығару оң нәтиже бермеді. Ал тыныштық табудың жалғыз жолы – кек алу болды. Алайда, кек қайтарылған кезде Валентина өзін кінәлі сезіне бастады. Кейінірек ол басқа адамға зиян келтірместен кек алуды елестетуді үйренді.

Кеңес:егер сізде біреуден кек алуды қаласаңыз, оны елестетіп көріңіз, негізінен психикалық репрессиялар сізді ашулану сезімінен босатады.

5. Ашу өзіңізге бұрылғанда.

35 жастағы Екатерина (экономист) біреуге ренжіп қалғанда, төбелесудің орнына, ашуын өзіне аударып, болған оқиға үшін өзін жазалап, өзін кінәлайды. Сонымен қатар, ашудың шығу жолы болмады және кейіннен депрессия түрінде болды. Кэтрин өзінің ашуын сыртта көрсетуге рұқсат бергенде өзін әлдеқайда жақсы сезінді.

Кеңес: ашулану сезімін білдіруді үйреніңіз, көбінесе ешқандай реакцияның болмауы басқа адамдарға адамның шынымен не сезінетінін және оған нені ұнатпайтынын түсіндірмейді.

6. Ашуды тежеу.

Екатерина, 50 жаста (бухгалтер) өзінің ашуын өзін-өзі оқшаулау түрінде көрсетті. Ең жойқын нысаны. Біреудің агрессиясына тап болған ол, пайда болған ашу мүлдем тыныш және ес-түссіз қалды деп ойлап, дереу қарым-қатынасын тоқтатты. Кэтрин ашуын бәсеңдетті. Ашу байқалмағандықтан және жүзеге аспағандықтан, ол бас ауруы және дене аурулары түрінде шыға бастады. Кейіннен Кэтрин түсінуді үйренді өзіндік сезімдеріқақтығыс болған сәтте - бұл бас пен арқадағы ауырсынуды айтарлықтай азайтты, ал эмоцияларын сыртта білдіретін форманы тапқаннан кейін олар дерлік жоғалып кетті.

Кеңес:ашудың болуы қалыпты жағдай екенін және оны қалыпты түрде көрсету керек екенін білу.

Ашу: ашу туралы білгіңіз келгеннің бәрібіз, мысалы, қандай түрлері бар және олармен қалай күресуге болатынын қарастыруға тырыстық.

Ашу- адамда жалпы фрустрациялық күй деп атауға болатын күйде дамитын эмоционалдық күй - адамның еркіндігі шектелген кезде оның ләззат алу жолында кедергілер, кез келген басқа жағымды эмоциялар немесе кедергілер пайда болады. мақсатқа жету жолында құрылады. Ашу – күшті эмоция, онымен бірге жүретін физиологиялық өзгерістер (қан қысымының жоғарылауы, жүрек соғуы, бұлшықет кернеуі, стресс гормоны кортизон концентрациясының жоғарылауы және т.б.). Ашудың күшейтілген физиологиялық параферналиясы қызмет етеді басты мақсат- ашуды тудырған заттың немесе себептің бұзылуы.

Ашудың себебі деп аталатындар да болуы мүмкін жағымсыз ынталандыру(Берковиц бойынша), әйтпесе, тітіркендіргіш ынталандыру (жылу, суық, жағымсыз иіс және т.б.). Ашудың көрінісі әртүрлі ауырлық дәрежесінде және әртүрлі сапада болуы мүмкін, себебі әртүрлі сипаттағы баға беруге болады. эмоционалдық анықтамалар- ашулы, ашулы, қанағаттанбаған, өшпенді, тітіркенген.

Қанағаттанбады- фрустрацияға жауап ретінде адамда дамитын ашу-ыза көрінісінің әлсіз дәрежесін сипаттайтын эмоционалды анықтама. Оның өтінішін қабылдамаған, мысалы, ойыншық сатып алу немесе карусельге міну сияқты наразы баланың бетін елестетуге болады. Қанағаттанбаушылықтың мимикалық көрінісі ауыз аймағында шоғырланған - еріндер қысылып, сәл алға шығады, ауыздың бұрыштары өткірленеді және төмендейді. Мұндай адам туралы олар «бет жасайды» дейді. Қанағаттанбаушылықтың демонстрациясы әрқашан «мақсатты» сипатқа ие, бірақ ашылған ашудан айырмашылығы, бұл ашудың даму мүмкіндігін көрсету ғана. Қанағатсыздықтың мақсаты ашуландыратын объектіні жою немесе жою емес болғандықтан, наразылық ашуға тән физиологиялық өзгерістермен қатар жүрмейді.

Ересектердегі наразылықтың созылмалы көрінісі дисфориялық аффективті тонның болуын көрсетеді немесе тұлғаның параноидтық қатынасының болуын көрсетеді. Адам бір күйде жатқан сияқты тұрақты бұзылу, дегенмен, шын мәнінде мұндай күй жоқ, сондықтан индивид өзін қоршаған адамдар арасында субъективті түрде үнемі көңілсіз күйде қабылдайды. Мұндай адам өзінің барлық бастамалары: тілектері, бастамалары, идеялары - бәрі басқалардың дұшпандығынан сәтсіздікке ұшырайтынын сезінеді. Бұл параноидтық көзқарас тек параноидты науқастарға тән емес.

Созылмалы түрде қанағаттанбаған бет әлпетін байқауға болады созылмалы невротиктерде, «жәбірленушінің» жеке ұстанымына тоқталды. Жақсы, жақсы, бәлкім, бұл невротикалық созылмалы науқас болғандықтан, терапияға төзімді (жауапсыз немесе қиын әсер ету, қарсылық көрсету), мүмкін, клиникалық көріністе невротикалық белгілермен бірге параноидтық радикал бар. Көбінесе жағымсыз бет әлпетін гипохондриялық тәжірибесі бар науқастарда байқауға болады.

Тітіркенген- сондай-ақ ашуланшақтық көрінісінің әлсіз дәрежесі, ол жиі авривті ынталандыру субъектісінде дамиды. Патологиялық тітіркену туралы айтатын болсақ, біз бұл туралы айтпаймыз күшті ынталандырулар, бірақ кәдімгі тітіркендіргіштерге жауап беру шегінің жоғарылауы туралы, яғни. сенсибилизация жағдайы туралы. Мысал ретінде гиперестезияның барлық көріністерін келтіруге болады - фотофобия, қатты дыбыстарға, иістерге төзбеушілік және т.б. Тітіркену - бұл психикалық құбылыс емес, неврологиялық құбылыс. Жұқпалы менингит кезіндегі гиперестезия мен тітіркенудің көрінісі дәлел бола алады. Тітіркенудің мимикалық көрінісі табиғатта көбірек рефлексті болып табылады - көбінесе мұрын көпірінің аймағындағы маңдай бұлшықеттерінің еріксіз жиырылуы, көздерінің қысылуы байқалады, бұл кезде адам қышқыл немесе қышқыл нәрсе жеп қойғандай көрінеді. кенеттен бас ауруы. Тітіркенген субъект, наразыдан айырмашылығы, сізге тітіркенуін көрсетпейді (бірақ ол оған қойылған сұрақтарға өткір дыбыс немесе жарқын жарық сияқты тітіркенумен жауап бере алады), бірақ рефлексивті түрде өзінің қозғыштығын көрсетеді. Сондықтан науқаста тітіркенуді түзететін болсақ, гиперестезия синдромы туралы ойлану керек.

Ашулы, ашулы- ашудың эмоционалдық күйінің ең жарқын көріністері. Әрбір адам ашудың ерекше мимикалық көрінісімен таныс, ол да вегетативті «бояумен» толықтырылады. Маңдай бұлшықеттерінің өте тән қысқаруы және қастардың қозғалысы. Қастар өскен және біріктірілген, маңдай терісі тартылып, мұрын көпірінде немесе оның үстінде сәл қалыңдатылған. Мұрын көпіріндегі әжімдер (тік әжімдер) адамның ашулы екенін білдірмейтінін есте ұстағанмен, зейінді шоғырландырған кезде де дәл осындай әжімдер байқалады. Тітіркену мен ашудың көзіне қадалған, көзді қысып тұрған көзқарас. Еріндер қысылып, екі жұқа параллель сызыққа айналады, ал олар сәл шығып кетуі мүмкін. Ауыз бұрыштары дөңгелектенеді және күрт айқындалады. Түйілген тістер мен тар еріндер – өркениетті әлемде ашуды білдірудің әмбебап тәсілі, дегенмен бастапқыда архаикалық адам жануарлар сияқты ашуын жалаңаш тіспен білдірген. Қазіргі адамайқын архаикалық ашуды көрсетуі мүмкін, яғни. егер ол белсенді күрес, шайқас жағдайында болса, аузын жалаңаштау.

Кімге ашудың вегетативті көріністерібеттің қызаруы, склераның инъекциясы, көздің жарқырауы (көздің жарқырауы), жылдам тыныс алу (танау саңылауларының жарылуы). Ашу – агрессивті сипаттағы мінез-құлық үлгісімен тез ауыстырылатын эмоция, сондықтан ұзаққа созылмайды. Бұл мінез-құлықтың мақсаты - ашу сезімін тудырған тітіркендіргішті жою. Сондықтан көптеген адамдар өздерін сотқа түсу қаупін тудыратын деструктивті мінез-құлықтан қорғау үшін эгоның ашудың алдын алатын қорғаныс механизмдерін кеңінен пайдаланады. Кішігірім тітіркендіргіштерге жауап ретінде пайда болатын жиі қайталанатын ашуланулар эмоционалды тұрақсыз тұлғаның бұзылуы кезіндегі аффективті қозу синдромының негізгі симптомы болып табылады.

Ашу - адамның жабайы және қауіпті ортада аман қалуына мүмкіндік беру үшін берілген адамның негізгі эмоциясы. Ежелгі дәуірде де ашу адамдарға көп көмектесті, көптеген кедергілерді жеңді. Алайда қоғам дамыды, өзінің жағымсыз эмоцияларын білдіру қажеттілігі бірте-бірте азайды. Ашудан толық арылу мүмкін болмады, адамдар мен іште қазіргі әлемашуды тудыратын өздеріне жасанды түрде қиындық тудыруды жалғастырады.

«Ашу» сөзінің мағынасы

Бұл жағымсыз эмоция. Сіз тіпті агрессивті сипатқа ие және басқа адамға немесе нысанға бағытталған деп айта аласыз. Егер бұл объект болса, онда жеке адам оны оңай жоя алады, егер адам - ​​ренжітсе, бағындырады.

Ашу – іштей бәрі қайнап, қайнап, беті қызарып кетеді. Нағыз бомба жарылғалы тұрған сияқты. Барлық өшпенділік, барлық реніш жинақталады - олар жағымсыз салдар тудырады. Ең қауіптісі, ашуланғанда адам өзінің эмоциясын үнемі басқара алмайды. Кейде бәрі агрессияға түседі, адам не істеп жатқанын түсінбейді. Мұндай кезде қасында ешкімнің болмағаны жақсы. Бұлтты ақылмен сіз кез келген нәрсені жасай аласыз, зиян келтіре аласыз және тіпті мүгедек бола аласыз.

Әдетте агрессия ұзаққа созылмайды. Бұл лезде импульс. Адам тез жанып, тез сөніп қалады. Дегенмен, ашу әзіл емес. Егер адамға бұл эмоция жиі әсер етсе, дәрігермен кеңескен дұрыс.

Ашу: себептері қандай?

Агрессия адамда әртүрлі себептермен жинақталады. Мүмкін жұмыста бірдеңе дұрыс болмады, үйде сүйікті адаммен бірге табу қиын ортақ тіл. Анықтама (ашу нені білдіреді) адамның күйзеліс кезіндегі барлық сезімдерін әрең жеткізеді. Тіпті қарапайым ұсақ-түйек кейде «ішкі жарылысқа» әкелуі мүмкін. Ашудың себептері қандай?

1. Қарама-қарсы сенімдер

Адамның мінезі бала кезінен қалыптаса бастайды. Біз бәрімізге әртүрлі тәрбие беріледі, әркімге бір нәрсе үйретіледі, бірдеңе түсіндіріледі. Бұл адамда адамгершілік, ережелер, қағидалар ұғымын қалыптастырады. Дегенмен, бір адамның сенімі басқа адамның мінез-құлық ережелеріне сәйкес келе бермейді. Ми компьютер сияқты бағдарламаланған, жүйе белгісіз ұғымға тап болған кезде ол баяулай бастайды. Адам да солай. Өзі үйренгеніне ұқсамайтын сенімге тап болса, оны қауіп, қауіп деп қабылдайды. Нәтижесінде ашушаңдық оянады - бұл бізді сөзсіз безендірмейтін эмоция.

2. Қорқыныш

Агрессияның тағы бір себебі - санадан тыс қорқыныш. Айта кету керек, қазіргі әлемде адам өзі үшін жиі қиындықтар туғызады. Қарапайым мысалды алайық. Ер адам жайғасты Жақсы жұмыс, бәрі керемет өтіп жатыр. Алайда, неге екені белгісіз, ол жұмыстан шығарылады деп қорқа бастайды. Осы сезімдердің барлығы іште жиналып, маникальды қорқынышқа айналады. Әрі қарай не болады? Бастық қызметкерді қатесін көрсету немесе мақтау үшін шақырады. Осы уақытта адамның ойларында бірдеңе бола бастайды - барлық сезімдер күрт күшейеді, ол бастық оны жұмыстан шығаруға шақырады деп санайды. Соның салдарынан ашу-ыза пайда болады. Бұл таңқаларлық емес, адам қорқынышты қауіп ретінде қабылдайды.

3. Стресс