жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
Ашық сабақ 5 сынып Ежелгі көшпелілердің дүниетанымы
Қазақстан тарихы 5-сынып
5.2А Ежелгі
көшпелілер өмірі (8 сағат)
|
Мектеп: М.Жұмабаев атындағы ОМ |
||||||||||||||||
Уақыты: 30.11.2018жыл |
Мұғалімнің аты-жөні: Даирбекова А.Б |
||||||||||||||||
Сыныбы:5
|
Қатысқан оқушылар саны: |
Қатыспағандар: |
|||||||||||||||
Осы сабақ арқылы жүзеге асырылатын оқу мақсаттары: |
5.2.1.2 – ежелгі тайпалардың дүниетанымын сипаттау |
||||||||||||||||
Сабақтың мақсаты: |
|
||||||||||||||||
Бағалау критерийлері: |
|
||||||||||||||||
Пәнаралық байланыс: |
География, қазақ әдебиеті, дүние жүзі тарихы. |
||||||||||||||||
Құндылықтарды дарыту: |
Құндылықтар: - патриотизм - отансүйгіштік - өз халқы үшін мақтаныш - ұлттық сана – сезім |
||||||||||||||||
АКТ дағдылары: |
Интернет, презентация. |
||||||||||||||||
Тілдік міндеттер: |
Пәндік лексика мен терминология: Салт – дәстүр, Наурыз, көкпар, саятшылық Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер: Мен келесі өзгерістерді байқадым.... Көшпелілерде ұлттық ойындардың мынадай түрлері болды..... Менің ойымша.... |
||||||||||||||||
Алдыңғы білім: |
Көшпелілік өмірдің қалыптасуын біледі. |
||||||||||||||||
Жоспар |
|||||||||||||||||
Уақытты жоспарлау |
Жоспар бойынша орындалуы тиіс тапсырмалар |
Дерек көздері |
|||||||||||||||
Сабақтың басы 15 мин
|
Б Амандасу. Қош келдініздер қонақтар! –деп шашу-шашу! Ал қанекей оқушылар бүгінгі сабағымыздың тақырыбы қандай болуы мүмкін екендігін сұрау. М.Салт-дәстүр туралы видио ролик көрсету.
М.Оқушыларға «Менен сұрақ-сізден жауап» әдісі арқылы жетелеуші сұрақтар қойылады
|
Слайд №1,2 Слайд № 3 https://yandex.kz/search/?text=%D0%BA%D3%A9%D1%88%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D1%96%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%B4%D1%96%D2%A3%20%D0%B4%D2%AF%D0%BD%D0%B8%D0%B5%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D0%BC%D1%8B&lr=162 Слайд №4 |
|||||||||||||||
Сабақтың ортасы
20 мин
|
М Бүгінгі сабағымыздың зерттеу сұрағы: Көшпелілердіңқандай салт – дәстүрлері бүгінгі күнге дейін сақталды? М Оқушылардың сабақ қызығушылығын арттыру және сабақ тақырыбына шығу мақсатында, оқушылардың назарына «Бинго» ойынын өткізу. 3 бөлім бойынша: 1. Салт-дәстүр 2. Салт-дәстүр 3.Ұлттық ойындар 1. қызыл-қасқа деп қай түлікті айтады (сиыр малын айтады) 2. Кешірім сұраудың ең үлкен, кішіреюдің ең ауыр түрі – осы ғұрып. Оны орындағанда айыпты адам жанына абыройлы, қадірлі кісілерді ертіп алып, тисті адамның үйіне рұқсат сұрап кіріп, кешірім сұрайды. Айыбы үлкен болса, айыпкер өзі кінәлі болған адамныңалдына барып осы дәстүрді орындайды, оны құшақтаған қалпы жылап, кешірім сұрап, жалынған. Бұл- әрі ғұрып, әрі жазаның бір түрі. 3. Нәрестені алғаш бесікке бөлеуге байланысты жасалатын ғұрыптық салтанат. Бесік той 4.Аластап емдеудің түрі. Көз тиіп не суық тиіп, астан ұшынып ауырған баланы, көнекөз қариялардың айтуынша,оған қандай дәстүр орындалады?«Ұшықтау» дәстүрі 5. Баланың (ұл, қызды) кішкентай кезінде шашын өсірмей екі шекесіне екі шоқ шаш қояды. Мұны «тұлым» деп атайды. Тұлым көбінесе қыз балаға қойылады және ол сәбиге лайықты ғұрып.Тұлымды көз тимес үшін қояды 6. Орта Азияны мекендеген көптеген халықтар «Самарқанның көк тасы жібіген күн» деп дәріптейді. Бұл мейрам Өзбекстан, Тәжікстан, Қырғызстан, Иран, Пәкістан, Ауғанстан және т.б. елдерде кеңінен тойланады. 7. Бұл ойынды ойнау үшін, алдымен бес-алты ойыншы тартқанда үзілмейтін затты және үлкен адамның алақаны көлеміндей екі тақтай дайындап алу қажет. Ол тақтайлардың ортасынан сол зат өтетіндей етіп теседі және ары қарай не жасайды? (Арқан тартыс) 8. Сонау ертеден келе жатқан спорт ойыны, ертеде «Қыз қашар», «Қыз қуалар» деп аталғаны болмаса, біздің заманымызға дейін оншама өзгеріссіз жеткенін атап өтуіміз керек. Бұл жарыс өзінің түрі жағынан біздің заманымыздан бұрын қандай болса, қазірде сол күйінде қалды 9. Олар «Тілің тез шықсын!» деп, сәбиге қойдың несін жегізеді. «Сөйлейсің бе?» деп үш рет сұрайды. Сөйтіп, баладан «сөйлеймін» деген уәдесін алады. 10. Ішсе азық, кисе киім, мінсе көлік болған үй малына «көк бөрі» (қасқыр) үнемі қауіп төндірген. Мал баққан көшпелі халықтар көк бөріні соғып алып, оны ат үстінде жүріп бір – бірінен ала қашып, ойын – сауық құрған. Міне, осылай «көк бөрі» деген ойын пайда болып, уақыт өте келе «көкпар» деп аталып кеткен. 11. Бұл дәстүр Сәбит Мұқановтың «Халық мұрасы» деген кітабында толық баяндалған. Дастарқан басында ет жеп отырғандар тоғая бастағанында, төрде отырған ақсақал қалған етті қолымен қонақтарға, жас балаларға ұсыну дәстүрі қалай аталады. Осы дәстүрді аламыз деп бұрындары ауыл балалары қонақ келген үйдің қасында жүретін-ді. Асату 12. Бұл ойын күндіз де, түнде де ойналады. Күндізгісі – мергендікке, түнгісі – ептілікке баулиды. Иіргенде түскен қалпына қарай ол – алшы, тәйке, бүк, шік деп аталады 13. жыртқыш құстарды қолға үйретып, аңға салу өнері. 14. «Алас – алас, әр пәледен алас» деп аластаған. Отпен аластау кейінгі дәуірлерге дейін сақталған. ұшықтау 16. Сәби қаз тұрғаннан кейін тез жүріп кетсін деген тілекпен жасалатын ғұрып, ырым.Тұсау кесер Б. Асық ойнау 17. - ежелгі парсы сөзі, «жаңа күн» деген мағынаны береді. 18. Қазақтың келін түсіргенде жасалатын салтының бірі. Бет ашар Критерийлері:
Бағалау Смайликтер. Жұлдызша арқылы |
Қазақстан тарихы 5 сынып Жалпы білім беретін мектептің 5 сыныбына арналған оқулық С.Р.Ахметова, А.М.Ибраева, А.А.Құлымбетова, А.С.Мағзұмова, А.М.Марқабаева – Астана: НЗМ, 2017 Слайд №5, 6
Ежелгі Қазақстан тарихы: Жалпы білім беретін мектептің 6-сыныбына арналған оқулық Т.С. Садықов, Ә.Т. Төлеубаев, Ғ. Халидуллин, Б. Сәрсекеев. – алматы: Атамұра, 2011. – 176 бет. https://kk.wikipedia.org Слайд №8-29
|
|||||||||||||||
Сабақтың соңы 5 мин |
Тапсырма 4 Тапсырманы әр оқушы жеке орындайды. Сендердің отбасыларында салт – дәстүрлер қалай сақталуда? Олардың маңызы неде? Сұрақтардың аясында шағын әңгіме құрындар. Ж. Қалыптастырушы бағалау өткізу.3 минут
Кері байланыс (2 минут)
Үй тапсырмасы: Отбасымызда орындалатын салттар |
|
|||||||||||||||
Қосымша ақпарат |
|||||||||||||||||
Дифференциация – Сіз қолдауды көбірек көрсетуді қалай ұйымдастырасыз? Сіз қабілеті жоғары оқушыларға қандай тапсырмалар беруді жоспарлайсыз? |
Бағалау – Сіз оқушылардың материалды меңгеру деңгейін тексеруді қалай қалай ұйымдастырасыз? |
Денсаулық және қауіпсіздік |
|||||||||||||||
Сабақтың мазмұнын жеңілдету жолдарын қарастыру. Мысалы, оқушыларға өз ойларын тірек-кесте түрінде, графикалық органайзер түрлерін қолданады. Топтық жұмыс кезінде мұғалім әрбір оқушыға немесе топқа қолдау көресету мүмкіндігі бар. Топтық жұмыс кезінде әлді оқушылар әлсіз оқушыларға қолдау көрсетеді
|
Жоғарыда тізбектелген барлық әрекеттер қалыптастырушы бағалау мүмкіндіктерін береді, өйткені мұғалім әрбір оқушы және топты қолдауға мүмкіндігі бар. Тең бағалау мүмкіндіктері бар, алдына берілген немесе сыныппен ортақ талқылау негізінде құрастырылған критерийлер негізінде оқушыларға бір-бірін бағалау мүмкіндіктері бар |
Қауіпсіздік ережелерін сақтау |
|||||||||||||||
Сабақтың рефлексиясы |
|||||||||||||||||
Сабақтың мақсаттары/оқу мақсаттары қолжетімді болды ма? ОМ барлық оқушылар қол жеткізді ме? Менің дайындаған дифференциациям жүзеге асты ма? Уақытты ұтымды пайдана алдым ба? Сабақ жоспарынан ауытқушылықтар болды ма? Неліктен? |
Төмендегі орынды өз сабағыңызға рефлексия жүргізу үшін пайдаланыңыз. Сол жақ бағанда берілген сұрақтардың ішінен Сіздің сабағыңызға қатысы бар ең маңызды сұрақтарға жауап беріңіздер? |
||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
Жалпы бағалау |
|||||||||||||||||
Сабақтың қандай екі аспектісі сәтті өтті (оқу туралы да, оқыту туралы да ойланыңыз)? 1:
2:
|
|||||||||||||||||
Қандай екі жағдайда сабақтың тиімділігі арта түсер еді (оқу туралы да, оқыту туралы да ойланыңыз)? 1:
2:
|
|||||||||||||||||
Сабақ барысында келесі сабаққа дайындалуда ескеретіндей сынып туралы немесе жеке оқушы туралы қандай да бір қажетті ақпарат алдым ба?
|
|||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
М.Жұмабаев атындағы орта мектеп
Семинар тақырыбы:
«Жаңартылған білім беру мазмұны. Ізденіс және тәжірбие»
Қазақстан тарихы 5-сынып
Сабақтың
тақырыбы:
Ежелгі көшпелілердің
дүниетанымы
Пән мұғалімі: Даирбекова Адеме Болатпековна
Қойлық, 2018 жыл

Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген