Мектеп

Лұқпан Қылышев ат.ЖОББМ

Бөлім:

5.3. Үйсіндер мен қаңлылар

Педагогтің аты-жөні:

Мамбетов Темиржан Бакытжанович

Күні:

14.02.2025

Сынып:

Қатысушылар саны: 18

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Үйсіндер туралы жазба деректер.

Зерттеу сұрағы: Қытай авторлары үйсіндердің өмірін қалай сипаттады?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:

5.3.1.2 ежелгі мемлекеттік бірлестіктердің құрылуын түсіндіру;

5.1.2.2 әлеуметтік топтардың ерекшеліктерін түсіндіру

Сабақтың мақсаты

Деректерді пайдалана отырып,ежелгі Қазақстан аумағын мекендеген үйсін мемлекеттік бірлестігінің құрылуын сипаттау.

Үйсін мемлекетіндегі әлеуметтік топтардың ерекшеліктерін аша отырып, оларға анықтама беру.

Критериалды бағалау

Деректерді пайдалана отырып,ежелгі Қазақстан аумағын мекендеген үйсін мемлекеттік бірлестігінің құрылуын сипаттайды.

Үйсін мемлекетіндегі әлеуметтік топтардың ерекшеліктерін аша отырып, оларға анықтама береді.

Тарихи ойлау дағдысы

Тарихи деректерді интерпритациялау

Тарихи концепт

Дәлел

Құндылықтар

Жасампаздық және жаңашылдық

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі//уақыты

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

5 минут

5 минут

Бастапқы стимул. Оқушылармен амандасу, сабаққа дайындықтарын тексеру.

Ой қозғау. Оқушыларға сабақтың тақырыбы жасырын беріледі. Оқушылар сөйлем құрастыра отырып, сабақтың тақырыбын анықтайды. Сөйлемдерді реттілігімен қойғанда «Үйсіндер туралы жазба деректер» деген сабақ тақырыбы шығады.

Сабақтың мақсатын анықтап, оқушыларға бейне ролик ұсынылады.

.https://www.youtube.com/watch?v=WOSlWwjeJmU

Оқушыларға бейне ролик туралы сұрақтар қою.

-бейне ролик қай тайпалар туралы айтылған?

-Қай уақытта мемлекет құрылған?

-Қандай деректер үйсіндер туралы ақпарат береді?

ЕБҚ оқушыға қолдау көрсету мақсатында суреттің үлкен нұсқасын ұсынамын.

Мұғалімнің түсіндіруі

Үйсіндер туралы алғашқы мәліметтер б.з.д.ІІ ғасырдың соғында қытай елшіліктері арқылы тараған.Үйсін билеушісі –гуньмо(күнби) болған.

Б.з.д. ІІІғ-б.з.Vғ.өмір сүрген үйсіндер қазақ халқының қалыптасуына үлкен үлес қосты.Олар Қазақстанның Жетісу өлкесі, Шу,Талас өңірі,Ыстық көл аумағында тұрды.Астанасы Қызыл Аңғар (Чигучен) қаласы болды.

Оқушылар өз ойларын ортаға салады.

Оқушылар жауаптары арқылы жаңа тақырыпқа көшу

-

Мадақ

тау

Тақырып

тық ведиолар

https://www.youtube.com/watch?v=WOSlWwjeJmU

Қазақтан тарихы Астана 2017

Сабақтың ортасы

5 минут

7 минут

7 минут

Қорытынды

лау

5 минут

7 минут

Дерекпен жұмыс.

«Үйсіндер б.з.б ІІ ғасырдан бастап Қытай деректерінде жазылады. Үйсіндер «ат жақты, аққұбаша келген сары шашты болады...» Олар оталық Азиядағы Жетісу, Іле және Ыстықкөл өңірінде орналасқан. Орталығы –Чигу қаласы болды. Басшысы-Гуньмо деп атаған»

Сыма, Цянь, «Шицзи»

/тарихи жазба,Қазақстан тарихы,6кл 2015ж «Атамұра»/

«Үйсін мемлекеті Батыс, шығыс, орталық болып үшке бөлінді. Үйсіндердің Гуньмосы Чигу қаласында тұрады, халқы 630 мың адам, әскері 188 800 жауынгерден құралыған»

Чжань Цянь, Шицзи /тарихи жазба,Қазақстан

/ тарихы,6кл 2015ж «Атамұра»/

HIPP- формуласы арқылы

1.Деректің авторы кім?

2.Не туралы жазады?

3.Оқиға қай уақытта болған?

4.Оқиғаға қорытынды жасаңыздар.

2.«Тарихи тізбек» әдісі арқылы оқушылар кестені толтыра отырып, картамен жұмыстанады. Жұптық жұмыс

Сәйкестендіру кестесі

Үйсін қоғамындағы әлеуметтік топтарға сипаттама беріңіз.

ЕБҚ оқушыларға арналған тапсырма

3. «Ирархиялық баспалдақ» әдісі арқылы үйсіндердің әлеуметтік жіктеліс сатысын жазу

4.Жеке жұмыс.

«Ақиқат пен жалған» әдісі арқылы оқушыларға кесте таратылады .Оқушылар сұрақтарды жеке жұмыс ж

Сабақ мақсатына оралып, бүгінгі сабақтың мақсатын орындалды ма деген сұрақ қоя отырып, оқушылардың жауабын тындау, кері байланыс жасау.

:

1.Деректің авторын анықтайды;- 1 балл

2.Деректе не туралы жазылғанын анықтайды;-1балл

3.Оқиға қай уақытта болғанын анықтайды;-1 балл

Дескриптор:

-кестеге жауап бере отырып үйсіндердің кескін картаға территориясын белгілейді;- 1балл

-кестеге орталығын жазып,картаға белгілейді:-1 балл

- шекаралас мемлекеттерді жазып,каратаға белгілейді; 1балл

-мемлекеттік құрылымын жазады;-1балл

Дескриптор:

-мемлекет билеушісін жазады;

-сарай қызметкерлерін анықтайды;

-ең төменгі әлеуметтік құрылымын жазады -

--үйсіндердің жоғарғы әлеуметтік сатасын анықтап ,қызметін жазады;-1 балл

-үйсіндердің екінші әлеуметтік сатасын анықтайды,қызметін жазады;-1 балл

-үйсіндердің үшінші әлеуметтік сатасын анықтайды,олардың қызметін жазады ;-1балл

Кестені орындау барысында жалған, ақиқат, анықтайды ;

ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады

«Ең үздік жауап»

Өзін-өзі бағалау

Бағалау парағы

«Алақан-жұдырық»

Оқушыылар бағалу критерийлерімен өз деңгейлерін бағалайды

Үлестірмелі материал

Шаблон

карта

«Ақиқат пен жалған» кестесі

Кері байланыс

5 минут

Үй тапсырмасы

Кері байланыс «Үшбұрыш» әдісі

Сабақ мақсатына оралу

Оқулықтың 106-109 бб

оқулықтың 109 бетіндегі ақпаратты салыстыру,

Үйсін мемлекетінің екі елмен байланысын анықтау

Үйсін мемлекетінің байланыс орнатудағы ерекшеліктерін көрсету

Тақырып бойынша не білетінін, не білгісі келетінін, не білгенін жазады

Оқушылар бағалай критерийлері

мен өз деңгейлерін бағалай

ды