Ашық сабақ. Абай-дана, Абай-дара қазақта

Авторы: Каблакаткызы Зульнар

Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданы Нұрлы ауылы

«Нұрлы орта мектебі» КММ

Ашық тәрбие сағаты:

«Абай – дана, Абай – дара қазақта»

6 - сынып

Сынып жетекшісі: Каблакаткызы З

Тақырыбы: «Абай – дана, Абай – дара қазақта»

Мақсаты:

1. Оқушыларды ұлы кемеңгер ақын Абай Құнанбаев шығармаларымен таныстыру. Ақынның өлеңдері мен қарасөздерін оқыту арқылы адамгершілікке, еңбекқорлыққа, адалдыққа баулу. Білімге деген құштарлығын арттыру.
2. Оқушылардың сөйлеу, мәнерлеп оқу қабілеттерін, тіл байлықтарын, сөздік қорларын дамыту.
3. Мейірімді, адал болуға, адамгершілікке, жаман әдептерден бойларын алыс ұстауға тәрбиелеу.
4. Дамытпалы поэзия сабағы.

1 – жүргізуші: Ассалаумағалейкум жиналған қауым!

2 – жүргізуші: Армысыздар аяулы ұстаздар, құрметті ата-аналар және

оқушылар.

1 – жүргізуші: Бүгінгі 6 «А» және 6 «Б» сыныптарының «Абай – дана, Абай – дара қазақта!» атты тәрбие сағатына қош келдіңіздер!

2 – жүргізуші:

Абай 1845 жылы 10 тамызда Семей облысы Жидебай жерінде Шыңғыстау етегінде дүниеге келген. Негізгі хатқа түскен аты Ибраһим болса да, әжесі Зере еркелетіп «Абай» деп атап кеткендіктен, бүкіл қазақ еліне солай танылып кеткен.

1 – жүргізуші:

Жас шағында Абай тәрбиені жұмсақ мінезді, мейірімді шешесі Ұлжан мен кәрі әжесі   Зереден алады. Ол жас кезінен өлең-жыр, әңгімеге әуес болып, әжесі мен анасы айтқан ертегі-аңыздарды құмартып тыңдап өседі.

2 – жүргізуші:

Парасатты болып туған,
Шыңғыстаудың Абайы.
Ән мен жырын мұра қылған,
Сарыарқаның Абайы.

1 – жүргізуші:
Нақылымен сана құйған,
Қазағымның Абайы.
Ақылымен дана болған,
Бүкіл әлем Абайы,- деп ақын Жұмағазы Алмабаев жырлаған екен. 

Абайдың өлеңдері, оқитын:

Абайдың өлеңі Дастан

Абайдың өлеңі Айбота

Абайдың өлеңі Айбике

Абайдың өлеңі Салауат

2 – жүргізуші:

Ортады Айбота, Ұлдана, Балжанның орындауында қазақ биі қабыл алыңыздар!

1 – жүргізуші:

Абайдың 1890-1898 жылдар арасында жазған шығармалары «қарасөз» деп аталады. Жалпы саны қырық бес бөлек шығарма. Абайдың қарасөздері адамды адам болуға, ізгі ниетті адамгершілік қасиеттерінің мол болуына, жаман дағдыларын аулақ болуға үйретеді. Олай болса, Абай қарасөзімен танысайық. 5 – қарасөзін оқитын Ұлдана

2 – жүргізуші:

Абай атам- данышпан, ұлы ақын,
Қазақ халқын танытқан әлемге айқын.
Елін, жерін, Отанын әнге қосып,
Өлеңімен жырлаған халқын жақын. Абайдың өлеңдері, оқитын:

Абайдың өлеңі Нұрғалым

Абайдың өлеңі Фариза

Абайдың өлеңі Нұрдәулет

Абайдың өлеңі Балғынбек

1 – жүргізуші:
Орыс халқы мақтанса Пущкинменен,
Абай атам- ұлы ақын, еңбегі ерен.
Қос ақынның оқысаң өлеңдерін,
Махаббатың артады елге деген.

2 – жүргізуші:

Салауат, Кәусәр, Әсемнің орындауында күй қабыл алыңыздар!

1 – жүргізуші:

Ата сөзі- қазақтың бойтұмары,
Оқысаң, ашылады ой тұманы.
Қиналсаң, ақыл қосып ақылыңа,
Жырларында жанашыр ой тұрады. Абайдың өлеңдері, оқитын:

Абайдың өлеңі Балғынбек

Абайдың өлеңі Зехра

Абайдың өлеңі Ақмейір

Абайдың өлеңі Құралай

2 – жүргізуші:
Қазаққа бөлек екен Абай орны,
Талапшыл, қанағатшыл, терең ойлы.
Өнер- білім, ғылымды қадірлеумен
Қазақ елін ақиқат жолға қойды.

Ортада Әлем, Құралай, Кәусәр, Елинаның орындауында би қабыл алыңыздар!

1 – жүргізуші: Абайдың өлеңдері, оқитын:

Абайдың өлеңі Меруерт

Абайдың өлеңі Аягөз

Абайдың өлеңі Рамазан

Абайдың өлеңі Ертай

2 – жүргізуші:

Шағын көрініс

Автор: Тыныштық. Абай өлең жазып отыр.

Есіктен досы Ербол кірді.

Ербол. Абай досым, тағы өлең жазып отырмысың?!

Шаршадың ғой... Бір сәт демалсаңшы.

Абай. Ербол, тыңдашы (ыңылдап)

Көзімнің қарасы,
Көңілімнің санасы.
Бітпейді іштегі,
Ғашықтың жарасы.

Ербол. Абай неткен әдемі ән! Ғажап, жаңа ән, жаңа өлең! Тамаша! Абай,

Сүйіндік ауылында екі күннен кейін алтыбақан болғалы жатыр екен.

Соған барсақ қайтеді. Осы әнді жастарға сый етіп тартайық!

Абай (басын изеп): Жарайды.

Автор: Жастар жиналып әнін айтып отыр.

Абай, Ербол шетте отырады.

Ербол: Жігіттер Абай жаңа өлең жазды, соны тыңдауға қалай қарайсыздар!

Абай.  Көзімнің қарасы,
Көңілімнің санасы.
Бітпейді іштегі,
Ғашықтың жарасы.

Абай: Әнімді қабыл алғандарыңызға көп рахмет.

1 – жүргізуші:

Құлақтан кіріп бойды алар
Жақсы әнмен тәтті күй
Көңілге түрлі ой салар
Әнді сүйсең, менше сүй, - деп Абай атамыз айтқандай, ортада хор «Көзімнің қарасы» қабыл алыңыздар

2 – жүргізуші:

Бүгінгі сабағымызды Сұлтанмахмұт Торайғыровтың мына өлеңімен аяқтағым келеді.

Асыл сөзді іздесең,
Абайды оқы, ерінбе.
Адамдықты көздесең,
Жаттап, тоқы көңілге.

Тәрбие сағатымызға уақыттарыңызды бөліп келгендеріңізге көп көп рахмет!

Директор сөз сөйледі

Оқушылармен бірге

«көрімнің қарасы» хор орындалды