ашық сабақ жоспары

Жамбыл облысы ,Жуалы ауданы

№17 Ы. Алтынсарин атындағы орта мектеп

Өткізген: қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі

Алтынбекова Жайсакүл Тансыққызы

Сабақтың тақырыбы: Шалкиіз жырау «Би Темірге бірінші толғау»

Мақсаты: Шалкиіз туралы мағлұмат беріп, «Би Темірге бірінші толғауының» идеялық мазмұнын ашып, көркемдік ерекшеліктерімен танысу.

Міндеттері:

Білімділік – Шалкиіз жыраудың өмірі мен шығармашылығына шолу жасай отырып, «Би Темірге бірінші толғауының» идеясы мен поэтикалық тілін талдау;

Дамытушылық – шығармаға поэтикалық талдау жасай алуға төселдіру, өзіндік ой-пікірлерін тиянақты жеткізе алу дағдыларын, сөйлеу мәдениетін дамыту, қорытынды жасауға дағдыландыру;

Тәрбиелік – білімдерін өз бетінше қолдануға, елін, жерін сүюге, адамгершілікке, жақсыдан үйреніп, жаманнан жиренуге тәрбиелеу.

Күтілетін нәтиже:Оқушылар Шалкиіз Тіленшіұлы өлең-толғауларының тақырыптары туралы біледі, «Би Темірге бірінші толғауының» тәрбиелік мәнін түсінеді, өмірде қолдана білуге дағдыланады.

Сабақтың әдісі: Сұрақ-жауап, баяндау, салыстыру, талдау, жинақтау.

Сабақтың түрі: аралас

Сабақтың типі: Жаңа білімді меңгерту.

Көрнекілігі: Электронды оқулық, Шалкиіз жырау шығармашылығына арналған слайд, жырау өлеңдерінен үзінділер. «Бес ғасыр жырлайды» І том. Құрастырғандар: М. Мағауин, М. Байділдаев, Алматы 1984ж.

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі:

Шаттық шеңберіне тұру

1.Топқа бөлу. Сынып оқушылары 3 топқа бөлінеді:

І топ «Жыр»

ІІ топ «Жыршы»

ІІІ топ «Жырау»

3. Топ жетекшілерін сайлау

Миға шабуыл: Топ басшысына топтың атын қорғау тапсырылады.

1. Жыр деген не?

2. Жыршы туралы түсінік беріңіз

3. Жырау дегенді қалай түсінесіз?

Жалпы сұрақ:

• Толғау деген не?

ІІ. Сабақтың мақсат, міндеттерін түсіндіру.

ІІІ. Үй тапсырмасын тексеру.

«Араның ұясы» техникасы.

Шалкиіз жыраудың өмірі мен толғауларының негізгі тақырыптары жайлы өздерініңоқып-білгендері туралы ой бөлісу үшін әр топ бір-біріне кезекпен сұрақ қояды, жауап береді.

2. Толғауларынан жаттағандарын айту. Не туралы екенін, идеясын анықтау.

3. Үй тапсырмасына қорытынды жасау.

IV. Жаңа сабақ:

Электронды оқулықпен жұмыс.

Оқулықпен жұмыс.

2. Сөздікпен жұмыс

Қу – аққу

Көкшіліден - бұл жерде су айдынында деген мағынада

Арабы торым – бұл жерде ауыспалы мағынада асыл тұқымды дегенді білдіреді

Алдаспан – ауыспалы мағынада наркескен қылыш

Қағба - мұсылмандардың құлшылық ететін қасиетті орны

Күлік – сәйгүлік, жүйрік жылқы

Кепке – бұл жерде бас деген мағынада

Ғазизлеген – құрметтеген деген мағынада

Көбең –ептеп оңалған, ет алған

Берік – мықты, берік, бекем

Сызашық – жерден шығатын судың көзі

Тебінгі - тоқым қысқа болғанда аяқ киім мен шалбар балағын қорғайтын ер-тұрман құрамына қатысты әбзелдердің бірі

Берен –нағыз шын болат

Берек – мәуелі ағаштар мен түрлі бұталардың үрімі, бұтағы

Бостан – бұтақ, берек, үрім

Шүй – жоғарыдан төмен қарай құлдилай, сорғалай түсу, шүйлігу

Сона – жануарларды шағатын қос қанатты қансорғыштардың ірісі

Сақын – сақтық, қырағылық

3. Толғауды талдау:

• Толғаудағы Би Темірдің бейнесі

• Жыраудың өз бейнесі

• Толғаудағы өсиет сөздер

Толғаудағы көркемдегіш тәсілдер:

• Метафора деген не?

Толғаудағы метафораны табу.

Аллитерацияны табу.

Анафораны табу.

V. Жаңа сабақты қорыту.

• Шалкиіз қандай жырау?

• Тәуелсіз елдің ұрпақтарына өздеріне Шалкиіз жырау болып тілек-бата, ақыл-сөз айтып көріңдер.

VІ. Бағалау.

Оқушылар топ жетекшісінің бағалау парақшасы арқылы бірін-бірі бағалайды.

VІІ. Үй тапсырмасы.

Жыраудың өсиет сөздерін оқи отырып «Жақсыдан – шарапат, Жаманнан – кесапат» тақырыбына өз ойларыңды жазыңдар.

VІІІ.Рефлексиялық кезең.