400 000+ дайын материалды
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз

ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар және авторлық материалдар

4 990₸/ 1 жыл

🔥Арнайы баға ·10.12.2026 дейін

Одан кейін - 29 990 ₸

Бір рет төлейсіз · Автотөлем жоқ

Тақырып бойынша 31 материал табылды

Ашық сабақ "Қазақ халқының қалыптасуы"

Қазақстан тарихы Ашық сабақ 6 сынып

Материал туралы қысқаша түсінік

ежелгі және ортағасырлар тарихының оқиғалары арасында байланыс орнату арқылы қазақ халқы қалыптасуының негізгі кезеңдерін анықтау

Материалдың қысқаша нұсқасы

Қазақстан тарихынан қысқа мерзімді жұмыс жоспары

6-сынып

Ұзақ мерзімді жоспарлаудың бөлімі:

6.3В Қазақ халқының қалыптасуы

Мектеп: Ғ.Әбдірахманұлы атындағы Қийма орта мектебі КММ

Мұғалімніңаты-жөні: Ериков К.З

СЫНЫП: 6

Қатысқандар саны: 27

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Қазақ халқының қалыптасу үдерісінің аяқталуы

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары

6.1.1.3 – ежелгі және ортағасырлар тарихының оқиғалары арасында байланыс орнату арқылы қазақ халқы қалыптасуының негізгі кезеңдерін анықтау

Сабақ тың мақсаты:

Барлық оқушылар: ежелгі және ортағасырлар тарихының оқиғалары арасында байланыс орнату арқылы қазақ халқы қалыптасуының негізгі кезеңдерін анықтай алады.

Көпшілігі: қазақ халқының қалыптасу үрдісінің аяқталуын, «Қазақ», «Алаш» атауларының шығу тегі, жүздердің пайда болу себептерін атай алады.

Кейбіреулері: Қазақ халқының халық болып құрылуында Ақ Орда тайпаларының қосқан үлесіне аргументтер келтіре отырып, баға бере алады.

Ойлау дағдыларының деңгейлері

Білу, түсіну, қолдану

Тарихи концепт

-ұқсастық және айырмашылық

-дәлел .

Бағалау

Критерийлері

«Қазақ» атауының шығу тегі туралы бірнеше ғылыми пікірлер жазылған мәтінді оқып және СБРР материалдарын тыңдап сұрақтарға жауап береді, деңгейлік тапсырмаларды орындайды;
«Қазақ» атауының шығу тегі туралы бірнеше ғылыми пікірлер жазылған мәтінді оқып және СБРР материалдарын тыңдап сұрақтарға жауап береді, деңгейлік тапсырмаларды орындайды;
«Қазақ және Алаш терминдерінің шығу тарихы» туралы зерттеу жүргізеді;

кескін картаға үш жүздің аумағын және шежіре ағашында үш жүз руларын және өз руының қай жүзге кіретінін белгілейді.

Тілдік мақсаттар

Кілттік сөздер: Қазақ, Алаш,Жүз,Халық

Жазылым дағдысы: 1-тапсырмалар (жұптық, топтық жұмыс)

Айтылым дағдысы: «Жеке жұмыс. Сөйлемді тиісті ұғымдармен толықтырып аяқтайды(жеке, топтық жұмыс)

Оқылым дағдысы:Қазақ халқы этногенезінің (шығу тегі) қалыптасу кезеңдерін талдау.

Тыңдалым дағдысы: Тұжырымдардың «қате-дұрыс» екендігін табады.

Пәнаралық байланыстар

Қазақ әдебиеті

Бастапқы білім

Сабақ барысы

Жоспар бойынша орындалуы тиіс іс- әрекеттер

Дереккөздер

Басталуы

5 минут

1.Психологиялық көңіл күй

қалыптастыру. «Сиқырлы сөздер» ойыны

2. топқа бөлу. Қазақ, Алаш, Жүз, Халық

«кескіндер» әдісімен

3. Үй жұмысын тексеру

«Ыстық орындық» әдісі

арқылы үй жұмысын түсінгендігін тексеру.

ҚБ. «Қол шапалақ» әдісі

АКТ

Ортасы

28 минут

5. Жаңа тақырып

«ДЖИГСО» әдісі бойынша мәтінмен жұмыс.1 тапсырма

1 топ.

Қазақ халқының қалыптасуы.

2. топ.

«Қазақ» атауының шығуы.

3 топ.

3. «Алаш» атауының шығуы.

4. топ.

Жүздің пайда болуы.

Топтық жұмыс уақыты бітті 3 шапалақ. Топтық жұмысты барлық топ мүшелері жариялайды.

Қорытындылау: Бүгінгі тақырып бойынша кездескен тұлғаларды ата? Ол не істеді? Жылдарды ата? Ол жылы қандай оқиға болды? Қазақ хандығы қалыптасуы алғы шарттары қандай мемлекеттерге байланысты? т.б.

Критерийі

Барлық оқушылар мәтінді талдайды, ойын ортаға салады, талқылайды, топпен ақылдасады.

Көпшілігі қазақ халқының қалыптасқан кезеңін біледі, ойларын жүйелеп айта алады.

Кейбіреуі стикердағы сұрақтарға жауап бере алады.Оқушылар алдыңғы сабақтарда алған білімдерін қолданады. Әр топ өз топтарын таныстырып отырғанда, тақтадан дұрыс балама жауаптары бар слайдты шығарып отыру керек, бұл оқушыларға алдыңғы білімдерін естеріне түсіріп, қайта жаңғыртуларына көмектеседі.

2-тапсырма. Жеке жұмыс. Сөйлемді тиісті ұғымдармен толықтырып аяқтаңыз:

(қалыптастырушы бағалау)

1. Қазақ халқының ата-бабалары _____ .

2. Казақ халқының ата-бабалары сақтардың тілі ____ , бет келбеті ____ , _____ тайпаларына ұқсас болған.

3. Кейін ____ нәсілге айнала бастаған.

4. Б.з.б. І мыңжылдықтың ортасынан бастап тілдес тайпалар мекендеген.

5. VІ-ХІ ғғ. _____, _____ және ____ Түрік қағанаттары, ____ қағанаты және т.б. түрік мемлекеттері құрыла бастады.

6. ХІ – ХІІ ғғ. Ертістен Еділге дейінгі жерді мекендеген түрік тайпалары өздерін _____ деп атаған.

7. XIII ғ. басында Дешті Қыпшақта басталған қазақ халқының қалыптасу процесін бұзған ______.

8. Қазақ халқының қалыптасу процесі ______ ғғ. аяқталды.

Тапсырманы орындап біткеннен кейін, бір-бірін бағалату үшін, дұрыс жауаптары бар бағалау парағын тарату немесе тақтадан көрсету. Бұл тапсырма оқушылардың тілдік дағдыларын ғана емес, танымдық ойлаудың қарапайым дағдысын қалыптастыруға да көмектеседі.

Соңында мұғалім өз тұжырымдарымен қорытынды жасап, бекітіп отырады.

3-тапсырма ЗЕРТТЕУ. ТАЛДАУ

«Ақпараттық органайзер әдісі»

-Ақ орда құрамындағы тайпаларды тізбектеп жазады (үйсін+қыпшақ)

-картаны пайдалана отырып, Ақ орда тайпаларының орналасуын көрсетеді;

-Бұл тайпалардың қазақ хандығының құрылуына негіз болғаны туралы мәлімет келтіреді;

Тайпалар атауы	Мекендеген аумағы

Аяқталуы

Сабақты бекіту

7 минут

ҚОРЫТЫНДЫ. БАҒАЛАУ

Б. 4-тапсырма. Тұжырымдардың «қате-дұрыс» екендігін табу

1. Б.з.б.1 мыңжылдық–б.з.б.1 мың жылдықтың басында қазақ жерінде монголоидтық өңді андрон тайпалары өмір сүрген.

2. Қазақ жерінде өмір сүрген-сақ тайпалары, тілі жағынан түркі тілдес болған.

3. Біздің заманымыздың І мың жылдықтың ортасынан бастап Қазақстан аумағының біраз жерін түркі тілді тайпалар мекендеді.

4. VI ғасырда ежелгі түрік мемлекеттері – Түрік, Батыс Түрік қағанаты, Шығыс Түрік, кейінірек Қарлұқ және Оғыз мемлекеттері, Қимақ қағанаты мен Қыпшақ хандығы құрылды.

5. XI-XII ғасырларда Ертістен Еділге (Волгаға) дейінгі ұлан-байтақ жерде мекендеген түрік тайпалары мен рулары өздерін «қазақтар» деп атаған.

6. Ғалымдардың пікірінше, қазақ халқының құрылуы ХІІІ ғ. аяқталған.

7. ХІV-ХV ғ. алғашқы жартысында Қазақстан аумағын мекендеген тайпалар бір тілде – түрік тілінде сөйледі.

8. Халық дегеніміз – тілі, тұрмыс-тіршілігі, рухани мәдениеті ортақ, бір-бірімен туысқан, сыртқы бет-бейнесі ұқсас, белгілі бір жерде бірлесіп мекендеген адамдар қоғамы.

9. "Қазақ» сөзі тұңғыш рет 1245 жылы жазылған грек-латын сөздігінде кездеседі.

10. «Қазақ» атауы көне түрік тілінде «отырықшы» деген мағынаны білдіреді.

Академик В. В. Радлов «Қазақ» сөзінің мағынасы тәуелсіз, ерікті адамдар деп жазады.
Қазақ халқының құрамына қимақ, оғыз, сармат, қарлұқ, қарақытай, бұлақ, қайлар және басқа да тайпалар кірді.

Сабаққа қорытынды

Кері байланыс

3 минут

Кері байланыс:«Сұрақ қорытынды» стратегиясы

1.Бүгінгі сабақтағы басты оқиға?

2.Не қызықты болды?

3.Бүгінгі сабақтан не үйрендіңіздер, қандай жаңалық алдыңыздар?

(1-сұраққа бірнеше оқушы жауап бере алады)

Мұғалім оқушыларды бағалайды.

Үйге тапсырма: Оқу және ашық тест тапсырмасы

Стикер, парақша таратылып беріледі

Қосымша ақпарат

Саралау – Сіз қосымша

көмек көрсетуді қалай

жоспарлайсыз? Сіз

қабілеті жоғары

оқушыларға тапсырманы

күрделендіруді қалай

жоспарлайсыз?

Бағалау - Оқушылардың

үйренгенін тексеруді

қалай жоспарлайсыз?

Пəнаралық байланыс

Қауіпсіздік жəне еңбекті

қорғау ережелері

АКТ-мен байланыс

Құндылықтардағы

байланыс

Рефлексия

Сабақ / оқу

мақсаттары

шынайы ма?

Бүгін оқушылар

не білді?

Сыныптағы ахуал

қандай болды?

Мен жо

Материалды Word форматында жүктеп аласыз

Тарифке кіреді

2 ұстаз жүктеп алған

3 наурыз

2056

Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз

"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар

Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады

Ұстаздарға арналған олимпиадалар

Оқушыларға арналған олимпиадалар

Тәрбиешілерге арналған олимпиадалар

Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу

Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз

Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?

10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.

Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!