Қазақ тілі мен әдебиеті

Шалқар қаласы №5 мектеп-лицей

Күні: 10.04.2020ж

Оқытушының аты-жөні:

Сынып: 9 -А

Қатысқандар саны: 14

Қатыспағандар:

Тақырыбы

Тарихы тамырлас елдер

Оқыту мақсаттары

9.1.6.1 тыңдалым материалдарының мазмұны негізінде көтерілген мәселеге сыни көзқарасын білдіру.

Сабақтың мақсаты

Барлығы: берілген мәтіндерді оқи отрып, баяндап жеткізе алады.

Көбі:мәтінді оқи отырып, бірге, бөлек, дефис арқылы жазылатын сөздерді таба алады.

Кейбірі:мәтіннен негізгі ойды білдіретін бөлімдерді іріктей отырып, жинақы мәтін жаза алады.

Бағалау критерийлері

Мәтіндерді тыңдап көтерілген мәселеге қатысты келісу/келіспеу себептерін айтады.

Құндылықтарды дарыту

«Мәңгілік ел» идеясының аясында , қоршаған ортаны қорғау құндылығымен байланыстыра отырып, табиғатты қорғау керек екенін ұғындыру арқылы үздіксіз білім алуға баулу.Құндылықтарды дарыту ұй тапсырмасын орындау барысында шығармашылық эссе жазу арқылы жүзеге асырылады.

Акт қолдану дағдылары

Интербелсенді тақта визуалды материалды демонстрациялауға қолдану.

Пәнаралық байланыс

География

Тілдік мақсаттар

ЛГМ: жетерлік, аралау, ұйғарыпты, өсім, көздің жауын алатын, баурайтын.

Қазақстандағы киелі жерлер, кесенелер жөнінде мәліметтер алып, ақпарат алмасады.

Алдыңғы білім

Көтерілген мәселені анықтай алады.

Жоспар

Жоспарланған уақыт

Жоспарланған әрекеттер

Ресурстар

Сабақтың басы

2 минут

Сабақтың ортасы

3 минут

3 минут

2 минут

12 минут

13 минут

2 минут

Оқушылар сабақтың тақырыбы, мақсаты және бағалау критерийлерімен таныстырылады.

Сабақтың тақырыбын болжау.

Тыңдалым алды тапсырма

Оқушылар жұпта интербелсенді тақтада берілген сұрақтарды талқылайды.

• Қазақстандағы туризмнң жағдайы қандай?

• Экотуризм дегенді қалай түсінесің?

• Қазақстанның туризмі жақсы дамыған қандай аймақтарын білесің?

• Сен еліміздің қай аймағына саяхаттауға бардың?

• Оңтүстіктегі қандай табиғат ғажайыптарын айта аласың?

Оқушылар жұпта интербелсенді тақтада берілген кестені толтыру үшін, бір-бірімен ақпарат алмасады. Содан соң кезекпен тақтаға шығып, кестені толтырады, ғаламтор арқылы жазған жерінің көрінісін көрсетеді.

Сабаққа зейіндерін аударады.

Берілген кесенелердің суреті арқылы үш топқа бөлінеді.

Әр топ берілген суреттің мәнін ашады.

• Бұл суреттерде қандай байланыс бар?

• «Киелі» деген сөздің мағынасын қалай түсінесің?

Қазақстандағы киелі жерлер.

1-тапсырма. Кластер құру. Қандай киелі жерді білесіңдер?Және олардың қандай пайдасын білесіңдер?

Қ/Б: «От шашу»

Оқушыларға видеоролик көрсетіледі. «Түртіп алу» стратегиясы арқылы маңызды ақпараттарды дәптерлеріне түртіп алады.

• Видеороликте не жөнінде айтылған?

• Бұл бастама біздің рухани жаңғырымуызға септігін тигізеді деп ойлайсың ба?

2-тапсырма. «Жұмыс үстелі». Мәтінді оқы.

1-топ: Мәтінді баяндап, кілт сөздерді таба отырып, бірге,бөлек, дефис арқылы жазылған сөздерді жаз.

Алаша хан күмбезі – Ұлытаудағы сәулет өнері ескерткіші. Ол Қаракеңгір өзеннің жағасында, биік жотаның үстінде тұр. Ғалымдар күмбезді Қарахан әулетіне, оғыз-қыпшақ заманындағы (X-XIII ғасырлар) сәулет өнерінің қатарына қосада. Зерттеушілер жаңа болжамдар (XV-XVI ғасырларға тән деушілер де бар) жасаса да күмбездің әбден мүжіліп, тозған түрімен басқа ешбір ескерткішке ұқсамайтын көркемдеу тәсілі оны арғы замандарға сілтейді. Күмбездің шынайы қалпын онымен тұстас, сәулеттік үлгідегі ортақ жәдігерлер мен салыстыру арқылы елестетуге болады. Бұл орайда ол Қарахан әулеті дәуірі сәулет үлгілерінің Салжұқ өнері аталатын түрлерімен байланыстырылады

2-топ: Мәтінің негізгі бөліктерін ала отырып жинақы мәтін жазу.

Айша бибі кесенесі — ХІ-XII ғасырлардағы сәулет өнерінің көрнекті ескерткіші. Жамбыл облысы Жамбыл ауданында Айшабибіауылында орналасқан. Сырты керамикалықплиталарменқаланып, ойыпжасалғанөрнектіңсән-салтанаты мен сан түрлілігіжағынан Қазақстандағы басқамемориалдық-дәстүрлікескерткіштерішіндеоғантеңкелетініжоқ. Ескерткіштіқалағанкірпіштердіңәртүрлілігініңөзітаңқалдырады. Оныңалғашқықалпыбіздіңуақытымызғадейін тек батысқабырғасындасақталған. Мазар сырты ерекшеқапталған, оны текБұхарадағы Исмаил Саманимазарыменғанасалыстыруғаболады. АйшабибікесенесіОрталықАзиядағы плита түріндеқапталғаноюға толы толығыменкесілгентерракотаменбезендірілген..

3-топ: Мәтіндегі көтерілген мәселені болжау

Ахмет Ясауи кесенесі — Түркістанқаласында XIV ғасырдың соңында тұрғызылған архитектуралық ғимарат. ҚожаАхметЯсауи дүниесалғаннанкейінхалықтыңкөпжиылуыменөзінеарнапсоғылғанкішкене мазарға жерленеді. Кейінбұлкесенемұсылмандардыңжаппайтәуепетуорнынаайналды.

ТүркістанқаласындағыАхметЯсауиғимараты – орта ғасырлықсәулетөнерініңкөрнектіескерткіші. Ол XII ғасырдаөмірсүргенбүкілШығысқаатыәйгілікөнетүркіақыны, софизмдіуағыздаушыАхметЯсауидің (Яссы-дан шыққандегенмағынада) бейітініңбасынаорнатылған.

ОңтүстікҚазақстанда Сайрам дегенжердетуғанАхметЯсауисолкездегіғылым мен ағартудыңорталығыретіндебелгіліболғанОтырарқаласындабілімалады да, кейінненБұхардағыЮсупХамаданибасқарғансопыларқауымынакіріп, дәруіштікмектептенөтеді.

1140 жылыЮсупХамадани, кейінненоныңекімүриттідүниесалғансоң, қауымдыАхметЯсауибасқарады. Бірақкөпұзамай-ақ «мәртебелі» қызметінтастап, өзініңтуғанөлкесінебіржолақайтыпоралады. Софизм идеяларынуағыздап, өзі де оны берікұстанаотырып, жоқшылықтаөмірсүреді. Сондықтан да, оны жергіліктіхалықӘзіретСұлтандепатапкетеді.

АхметЯсауидіңуағыздаушыжәнеақынретіндеатағыкеңжайылып, оның «Диуани Хикмет» («Даналықжайындағыкітап») аттыдіниөлеңдержинағыкөнетүркітіліндежазылғандықтан, жергіліктіхалыққатүсініктілігіарқасындаталаймәртеқайтакөшіріліп, бірнешеретбасылған..

Тыңдалымнан кейінгі тапсырма: оқушылар өз постерлерін қорғайды, отырған жұптар дескрипторлар бойынша балл қойып бағалайды.

Мұғалім де «2 жұлдыз, 1 тілек» арқылы кері байланыс береді.

Презентация

https://www.youtube.com/watch?v=0MUjLNqt5oQ

0,28-0,54

https://www.youtube.com/watch?v=hCUN1Gl5NiE

«Жергілікті туризмнің дамуы»

дәптерлер, А3 қағаздары

Презентация

Сабақтың соңы

3 минут

Р ефлексия

Рефлексия

Мұғалім оқушыларды жұмыс істегеніне қарай кері байланыс бере отыра, жетістік баспалдағына орналастырады, егер оқушы келіспесе өз ойын білдіреді.

презентация

Қосымша ақпарат

Дифференциация – Сіз оқушыларға көбірек қолдау көрсету үшін не істейсіз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай тапсырма беруді көздеп отырсыз?

Бағалау – Оқушылардың ақпаратты қаншалықты меңгергенін қалай тексересіз?

Пәнаралық байланыс

Қауіпсіздік ережелері

АКТ-мен байланыс
Құндылықтармен байланыс (тәрбиелік элемент)

Жұптық жұмыста төмен оқитын оқушыға қабілетті оқушыдан қолдау көрсетілді.

Қабілетті оқушы дескрипторлар бойынша нақты мысалдармен бағалайды.

Оқушылар бір-бірін дескрипторлар бойынша бағалайды.

Тақырып географиямен байланысты.

Берілген тапсырмалардың қайсыбірі оқушылардың қауіпсіздігіне немесе денсаулығына қауіпті емес.

Оқушылар сабақ барысында өздерінің АКТ дағдыларын ғаламтордан көрнекті жердің суретун іздеу арқылы, интербелсенді тақтада кестені толтыру арқылы дамытады.

Осы сабақ барысында Отансүйгіштік құндылық репортаждардың мазмұны арқылы, постерді қорғағанда көрнекті жерлерімізді суреттеу арқылы жүзеге асырылады.

Ойлану

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары жүзеге асырымды болды ма?

Бүгін оқушылар нені үйренді? Сыныптағы оқу атмосферасы қандай болды? Дифференциацияны жүзеге асыру қолымнан келді ме? Мен жоспарланғануақытымды ұстандым ба? Мен жоспарыма қандай өзгерістер енгіздім және неліктен?

Жалпы баға

Сәтті өткен екі нәрсені атап көрсетіңіз (сабақ беру және оқытуға қатысты)?

1:

2:

Қандай екі нәрсе сабақтың одан да жақсы өтуіне ықпалын тигізер еді (сабақ беру және оқытуға қатысты)?

1:

2:

Осы сабақ барысында сынып немесе жеке оқушылар туралы менің келесі сабағыма дайындалу үшін қажет болуы мүмкін қандай ақпарат алдым?