Тақырыбы: Топырақ.
Топырақтыңмаңызы.
Мақсаты: а)
Білім:топырақтүрлеріменқарашіріктіңпайдаболувжолдарыментаныстыру
ә)өзжерлерініңтопырақтүрлерінанықтап,
топырақтүрлерінің су
өткізгіштікқасиетінанықтауарқылықандайтопырақтыңөсімдікөсугеқолайлығытуралытүсінік
беру. Адам өміріндегімаңызытуралытүсінік беру.
б)Қазіргітаңдаадамзатауасынжұтыптопырағынпайдаланыпотырғантабиғатананықорғап,
аялауғаүйрету
Көрнекілігі:сұрақ, сөзжұмбақ, сурет, сызба,
карта.
Жүрісі: І. Ұйымдастырубөлімі
(Балалардытопқабөлу, топ
басшысынсайлау)
а) 1.Күн
- ана 2.
Ауа - ана3.
Су - ана4.Жер
- ана
ә) Шаттықшеңбері (Қолдарынанұстаптұрыпайтады)
Псхологиялықдайындық
Табиғатбіздіңанамыз
Табиғатқабаламыз
Иіліпсәлембереміз
Бізәдептібаламыз
Бізкелбеттіміз ,көріктіміз
Бізақылдымыз, дарындымыз
Біззейіндіміз, зерекпіз
1. Шуақ - сәулеәлемге.
Күннұрыментарайды.
Күн - ана
2. Ауа - өмірнәріміз,
Тыныстайтынбәріміз.
Ауа - ана
3. Су - тірліктіңөзегі,
Ақсаболарөзені.
Су - ана
4. Аспан - көктежұлдыздар,
Жерде - біздіңұл - қыздар.
Жер - ана
ІІ. Үйтапсырмасы.
Үйге не берілді? Су - еріткіш.
Суда еритінжәнеерімейтінзаттар.
1. Судыңқандайқасиеттері бар? (түссіз, иіссіз,
мөлдір, пішініжоқ, сұйық, жұққыш)
2. Судыңтабиғаттағыүшкүйіната? (сұйық, бу,
қатты)
3. Суда еритінзаттарнелер? (қант,
тұз)
4. Суда ерімейтінзаттарнелер? (құм, саз,
балшық)
Бірақараласады.
5. Су көздерінелер? (өзен, көл, теңіз,
бұлақ)
6. Балаларсудыңпайдасы бар ма?
-Кейдезияны да болады.
Қалайша, судыңешзияныжоқ.
Судыңзияны бар ма?. иә, жоқ.
7. Суғабайланыстынақылсөзжәнетыйымсөздер?
(дәптерденоқу, не жатқаайту)
1) Бұлақкөрсең, көзінаш.
2) Сулыжер - нулыжер.
3) Су - тіршіліккөзі.
4) Судың да сұрауы бар.
5) Түндесуғабарма.
6) Су ішкенқұдығыңатүкірме.
7) Суды үнемдеппайдалан.
8)
Судыңбетінашыққалдырма.Сусызтіршілікжоқ.
Адам денесініңбасымбөлігісудантұрады.
Егерадамныңсалмағы 70кг болса , оның 50кг
су.Сусызжануартіршілікетеалмайды. Табиғаттыңкөркінажарландырып
,жербетінсаялыбаққаайналдыратынбайлықкөзі –су.Жербетінің 4тен 3
бөлігін су алыпжатса да , соның 2пайызы ғанаішугежарамды.
Сондықтанда «Судыңсұрауы бар .»-дейдіхалық.
ІІІ Жаңасабақ. Ал
балалармынау не ?
Топырақ
Ал топырақтыбілесіңдерме?
Олқайдаболады?
Топыраққандайболады?
Түстерінатайаласыздарма?
(Оқушылардыңжауабынтыңдау.)
МұғалімніңтүсіндірмесіТопырақ – жердіңөсімдікөсетін,
беткіқұнарлы, борпылдаққабаты. Топырақтыңқұрамындаауа, су,
қарашірік, құм, саз, ұсақжануарлардыңшірігенқалдықтарыболады.
Топырақтыңтүрі, иісі,
тығыздығыәртүрліболады.(слайдпенжұмыс)
Картаменжұмыс. Топырақты табу
Видео көрсету.
Сергітусәті:
Ал, балалар, бірауық
Дұрыс - бұрыстыұғалық,
Дұрысболса, отырып
Бұрысболса, қолсоғалық.
Су - сұйық (отыр),
Су - қатпайды(соқ).
Суменжуынамыз (отыр),
Суды жейміз (соқ).
Суды ішеміз (отыр),
Ауаныжұтамыз (отыр).
Ауаныжейміз (соқ),
Ауаныкөреміз (соқ).
Тәжірибежасау
Оқулықпенжұмыс
Тәжірибежасау.
Топырақтыңқасиеттері: құм, саз, су, шірінді,
ауа.
1-тәжірибе. 1
кесектопырақтысуғасалайық. Не байқадық?
Көпіршікшықты?
Бұлауа. Олқайданшықты? А У А
2-тәжірибе. 1
уыс топырақты темір қалбырға салып, отқа қыздырып, бетіне шыныны ұстайық?
Не көрдік? Шыны бетіндегі су тамшысы.
3 -тәжірибе.Топырақты одан әрі қыздырдық. Көкшіл түтін шығады. Бұл не? Өсімдікқалдығыжанды.
Шірінді
4- тәжірибе.
Шіріндісіжаныпбіткентопырақтысалыпараластырдық.
Лайланған суды тұндырыпқойдық.
Стақантүбінеқұм, бетіне саз
шөгеді.
Кітаппен жұмыс:
Өз беттерімен оқу.
Топтық жұмыс.
1-топ.Топырақтан не алынады?
2-топ.
Топырақтыңтүрлеріанықтапжаз.
3-топ .Топырақтыңқұрамы.
4-топ.Топырақ . (адамөміріндегімаңызы.
)Топтаржұмысынқорғайды.
Жеке жұмыс.Сематикалық
карта.
1.Топырақ
–жердіңөсімдікөсетінүстіңгіқұнарлықабаты.
2.Құнарлылық
–топырақтыңеңбастықасиеті.
3.Топырақ
құрамындаөсімдіктердіңөсуінеқажеттіқоректікзаттар
бар.
4.Тұзды топырақтаөсімдік сирек
өседі.
5.Ең құнарлы топырақ қара
тапырақ
Сөзжұмбақ
1.Бақта жүйекті жасап қазатын
құрал.(күрек)
2Жердің өсімдік өсетін қабаты.(құнарлы
)
3.Топыраққа қажетті негізгі қорегінің бірі.
(қарашірік)
4.Өсімдік өсуіне қолайлы топырақ
.(шірінді)
5.Өсімдік өсуіне жарамайтын
топырақ.(құнарсыз)
Қорытынды.Топтастыру:Топырақ