
Адигалиева Шариат
Алмырзаевна
Қарасай негізгі орта
мектебінің
Тарих пәні
мұғалімі
Абылай ханның ішкі және
сыртқы саясаты
Зерттеу
сұрағы: Дербес Қазақ мемлекетін сақтап
қалудағы Абылай ханның рөлі қандай?
Оқу
мақсаттары:
7.3.1.2 – Қазақ хандығының
ішкі саяси жағдайын талдау;
7.3.2.3 – Абылай ханның ішкі
және сыртқы саясатын бағалау
Бағалау
керитерийлері:
Пәнаралық
байланыс:география,
әдебиет
Сабақтың
барысы:
«Қызығушылықты ояту»
кезеңі
Ынтымақтастық
атмосферасын
қалыптастыру :Бір-біріне
сағат
тілі бойынша тілек
тілейді.
Топтастыру «Ұқсас
ерекшеліктер» тәсілі. Туған айлары бойынша топқа
бөлінеді.
Үй
тапсырмасы «Бір көзден шыққан жазу» әдісі
арқылы анықталады.
|
Сұрақтар
|
1-оқушы
|
2-оқушы
|
3-оқушы
|
4-оқушы
|
|
Абылайдың қайраткер ретінде
қалыптасуына қандай жағдайлар
әсеретті?
|
|
|
|
|
|
Абылай ханның Қытайға
көзқарасы қандай?
|
|
|
|
|
|
Абылай Қазақ хандығын нығайту
жолында қандай шараларды жүзеге
асырды?
|
|
|
|
|
|
Абылайдың үш жүзге хан болып
сайлануын сипаттаңдар
|
|
|
|
|
«Мағынаны тану»
кезеңі
«Топтық тергеу» тәсілі Әр
топтағы оқушылар төмендегі рөлдерді
орындайды:
І
топ
Баяндауышы-Абылай ханның ішкі саясаты
туралы баяндайды.
Зерттеуші-Абылай ханның сыртқы саясатын
жан-жақты сипаттайды.
Сұрақтар
құрастырушы-Абылай ханның ішкі саясатта
жүргізген реформалары,Абылай ханның сыртқы саясатының негізгі
бағыттары мен нәтижелерін айқындау бағытында сұрақтар
құрастырады.
ІІ
топ
Сілтемелер
табушы-тақырып бойынша
мәтелдер,афоризмдер табады.
Мысалы:
«Ханда қырық кісінің ақылы
бар», «Хан ақсұңқар болса, Алтын тұғыры он
болар.»
«Ә, Құдайым, ханды
алмағай, Ханды алып, қара халық
сандалмағай»
Бейнелеуші-суретші-Абылай ханды шебер дипломат
әрі саяси қайраткер ретінде ауызша
сипаттайды.
«Ой толғаныс»
кезеңі «ФИШБОУН»
тәсілі
Қ
аңқаның
басында қарастырылатын проблема жазылады.
Абылай хан алып екі империяның
екеуінің де қазақ жеріндегі ықпалының күшеюіне жол бермеу
мақсатында қандай әрекеттерге барды?
Жоғарғы «қосымша бұтақтарында»
проблеманың себебі белгіленеді.
1)1762
ж
2)
Қытай императорына үлкен
сый-сияпаттармен елшілер аттандырды. Ұлы Әділді аманат етіп
жіберді.
3)
Абылай хан Қытай мемлекетімен
арадағы әскери –саяси тартысыты келіссөзбен шешіп
отырды.
Төменгі «сүйекшелерінде» оқу
барысында себепті нақтылайтын дәйектер
жазылады.
1)ІІ Екатерина патшайымға
өзінің бағынышты болатынын мәлімдеп ант
берді.
2)
Қытайды Түркістан мен
Самарқандқа жорық жасау ниетінен бас
тартқызыды.
” 3)
ХҮІІІғ 20-30 жылдарында
жоңғарлар басып алған шегаралық аймақтағы жайлым жерлер
дипломатиялық жолмен қайтарылып алынды.
Балықтың «құйрығында» оқушылар
қортынды жазады.
Абылай хан шебер дипломат әрі
саяси қайраткер.Ресей мен Цин империяларының күш-қуатын сезіне
отырып, сыртқы саясатты ымырашылдықпен шешіп
отырды.
Оқушылар жұппен және топта
талқылайды. Топ жұмысын сыныпта қорғайды
|
Бағалау
|
«Ара»
әдісі
|
Рефлексия
|
|
Өте жақсы, қоржыны
толық.
|

|
Өте
жақсы.
|
|
Жақсы,әлі де жұмыс жасау
керек, толықтыр.
|

|
Жақсы
|
|
Қанағаттанарлық, еріншек,
жалқау
|

|
Қанағаттанарлық
|
Үйге
тапсырма.
Біліміңді шыңда: Абылай ханның
ішкі және сыртқы саясатын талдау. (кесте толтыру) 41
бет