АШЫҚ ТӘРБИЕ САҒАТЫ "ХИМИЯ КЕРЕМЕТТЕР

ТАҚЫРЫБЫ: ХИМИЯ КЕРЕМЕТТЕРІ

Мақсаты: Өмірде болып тұрған ғажайып дүниелердегі қғбылыстарды химияның кереметтеріне жатқызамыз.Расында да,айналаға көз тастасақ,химияның кереметтерін көреміз.Осы химияның кереметтеріне тоқтала кету.

Көрнекілігі: Д.И.Менделевтің кестесі,химиялық әзілдер, химиялық жұмбақтар ,викториналық сұрақтар.

БАРЫСЫ: Химия-заттар және олардың әртүрлі өзгерістерді жөніндегі ғылым.Химия адам баласына ауадан тыңайтқышын алуды,көмірден бөлу,дәрі-дәрмек,газдан жібек пластмасса алуды үйретті.Міне ғажайып,химия қарадан ақ,ақтан қара 1 түстен 2-ші түсті жасай алады.Химия кереметтері толып жатыр.Міне осылай химияның кереметтерін ақындар жырлаған.

МЫС:Ғани Омаров химия кереметтерін былай суреттейді:

Ғажайып нәрсе химия

Тұнгиық сыры әр алуан

Жоғалып бір зат зым-зия

Жаңалап бірі жаралған.

Осылар тауып берер ме?

Табар ма,ешбір дерегін.

Химия ғылымы әрі кәрі, әрі жас ғылым.Кәрі дейтініміз химияның кереметтерін адам баласы өз мүддесіне ертеден ақ пайдаланған.Мыс: от жағу, қыштан құмыра жасап,оны өртеу,жүнді бояу,темірден құрал жасау т.б.Міне бұлардың бәрі химиялық құбылыстар. Ал химияның жас дейтініміз,өз заңдарына сәйкес отау тігіп шаңырақ көтергеніне 200 жылдан сәл ғана асты.Бірақ сол химия 200 жылдан бері бұрынғы бірнеше жүз жылдарға қарағанда алға кетті.Қазір адам баласы табиғатта бұрын соңды болып көрмеген заттарды алып отыр,ал химияның келешегі зор.Химияның адам өмірін сақтауда да ерекше үлес қосып келе жатқанын Қ.Мүсірепов былай дейді:

АХ- ұрумен іздеп өтті қанша адам,

Ауруларға арман болған қашаннан,

Аптекада алуан-алуан дәрі бар

Химияның құдіретімен жасаған.

Дей келе оқушылардың дайындаған химиялық әзілдеріне, химиялық жұмбақтарына тоқталайық.

БАСТАУШЫ: Достарым міне бүгін аянбайтын,

Алдыңда талай сырдың жаям бәрін.

Көрерсің химияның кереметін,

Ал тыңда оның жайын баяндайтын

Саған ғасыр жете алмаған байтақ арман

Інжуі бұл ғылымның шайқап алған

Шертеді элементтердің қасиетін

Период заңы болып қайталанған

Жүрмейсің мұны ұқсаң қате басып

Атомдар жұмбақтарын жатыр ашып

Тау басы элемент осында тұр

Сап құрап салмағымен қатарласып.

1.СУТЕК

Бәрінен жеңіл салмақ

Сондықтан жоғарыдан орын алмақ

Айырсаң агрегат газдар күйін

Көгілдір газдар үшін белгі болмақ /жауабы: сутек/

2.АЛТЫН

Ал атыма менің затым сай

Сәндік бұйым қорымын

0-қабатта тұрсамда

Жалқаулықтың торымын/ жауабы: АЛТЫН/

3.ТҰЗ

Мысық айтты деп бізді

Күлмеңіздер дәл маған

Маңызым мүлдем шектелмеген

Қажет етер бар тағам/ ТҰЗ/

АЛКОГОЛЬДЕН АДАМДЫ ЕМДЕУ.

АВТОР:

Бір күні әйелі алкогольмен уланған адамды дәрігерге емдеуге алып келеді.Бұл дәрігерлердің өзіміздің күнделікті тұрмыста пайдаланып жүрген NH₄OH мүсәтір спиртін ұсынады.

ӘЙЕЛІ: дәрігер мырза менің күйеумнің есін жиып берінізші

ДӘРІГЕР. : МЕН БҰЛ ІШІМДІКПЕН УЛАНГАН АДАМҒА МҮСӘТІР СПИРТІН ИІСКЕТІП СУҒА 3 ТАМШЫСЫН ТАМЫЗЫП ІШКІЗЕДІ

АВТОР:АЛКОГОЛЬМЕН УЛАНГАН АДАМ 5 МИНУТ ӨТКЕН СОҢ ЕСІН ЖИНАЙДЫ,ӘЙЕЛІ ДӘРІГЕРГЕ РАХМЕТІН АЙТАДЫ.

АҚЫН ШӘМІЛ МҰХАМЕДЖАНОВ ЖАС КЕЗІНДЕ ХИМИЯНЫ ОҚУҒА МӘН БЕРМЕЙ КЕЛІП ӨКІНГЕННЕН БЫЛАЙ ЖЫРЛАЙДЫ:

ХИМИЯ ҚИЫН

АШИДЫ МИЫҢ

ДЕУШІ ЕДІК ОҚЫП ЖҮРГЕНДЕ

ЖАР БЕРМЕЙ МЫЙЫН ҚҰРЫСТАП

МҰНДАЙЫН ОНЫҢ БІЛГЕНДЕ

ОҚИТЫН ЕДІК ДҰРЫСТАП,- ДЕЙ КЕЛЕ

МЕН БІЛСЕМ ІНІ БАУЫРЫМ

ХИМИЯ СЕНІҢ ҚОЛАЙЫҢ

КЕЛТІРІП БІРДЕН ОРАЙЫН ДЕГЕН ЕКЕН.