Балабакшаға

ЖОБА

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ОҚУ-АҒАРТУ МИНИСТРЛІГІ

БАЛАЛАРДЫ ЕРТЕ ДАМЫТУ ИНСТИТУТЫ

2026-2027 ОҚУ ЖЫЛЫНДА ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ МЕКТЕПКЕ ДЕЙІНГІ ҰЙЫМДАРЫ МЕН ЖАЛПЫ БІЛІМ БЕРЕТІН МЕКТЕПТЕРДІҢ, ЛИЦЕЙЛЕР МЕН ГИМНАЗИЯЛАРДЫҢ МЕКТЕПАЛДЫ СЫНЫПТАРЫНДА ТӘРБИЕЛЕУ-БІЛІМ БЕРУ ПРОЦЕСІН ҰЙЫМДАСТЫРУ ТУРАЛЫ

ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУ ХАТ

Астана, 2026

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігі «Балаларды ерте дамыту институты» РММ Ғылыми-әдістемелік кеңесінің шешімімен (2026 жылғы 25 маусымдағы №7 хаттама) ұсынылады.

2026-2027 оқу жылында Қазақстан Республикасының мектепке дейінгі ұйымдары мен жалпы білім беретін мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру туралы әдістемелік нұсқау хат, Астана қ. 2026 ж.– 67 бет.

2026-2027 оқу жылына арналған әдістемелік нұсқау хат меншік түрлері мен нысанына, ведомстволық бағыныстылығына қарамастан мектепке дейінгі ұйымдардың басшыларына, әдіскерлері мен педагогтеріне және жалпы білім беретін мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың басшыларына, басшылардың оқу ісі жөніндегі орынбасарларына, мектепалды сынып педагогтеріне арналған.

«Балаларды ерте дамыту институты», 2026 ж.

ҚҰРМЕТТІ ӘРІПТЕСТЕР!

2026-2027 оқу жылында Қазақстан Республикасының мектепке дейінгі ұйымдары (бұдан әрі - МДҰ) мен жалпы білім беретін мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың меншік түрлері мен нысанына, ведомстволық бағыныстылығына қарамастан мектепалды сыныптарында тәрбиелеу- білім беру процесін ұйымдастыру туралы әдістемелік нұсқау хат (бұдан әрі - Әдістемелік нұсқау хат) Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік жалпыға міндетті стандартына (ҚР ОМ 2022 жылғы 3 тамыздағы №348 бұйрығы) (бұдан әрі - Стандарт), Үлгілік оқу жоспарларына (ҚР БҒМ 2012 жылғы 20 желтоқсандағы №557 бұйрығы) (бұдан әрі – Үлгілік жоспарлар), Үлгілік оқу бағдарламасына (ҚР БҒМ 2016 жылғы 12 тамыздағы №499 бұйрығы) (бұдан әрі – Үлгілік бағдарлама), сондай-ақ Мемлекет басшысы мен Үкіметтің тапсырмаларына және білім беру саласындағы өзге де бағдарламалық және стратегиялық құжаттарға сәйкес әзірленді.

Әдістемелік нұсқау хатта 2026 – 2027 оқу жылына арналған мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту жүйесіндегі қызметтің келесі басым бағыттары айқындалған:

• балаларда қауіпсіздік мәдениетін жетілдіру;

• балалардың ауызекі сөйлеуінің барлық компоненттерінің жүйелі дамуын қамтамасыз ету (лексикалық, грамматикалық, байланыстырып сөйлеу);

• МДҰ тәрбиеленушілерін салауатты өмір салтына баулу;

• МДҰ педагогтерінің цифрлық құзыреттілігін дамыту;

• мектепте оқуға сапалы дайындықты қамтамасыз ету;

• «Таза Қазақстан» тұжырымдамасын іске асыру аясында мектеп жасына дейінгі балаларда экологиялық мәдениетті арттыру;

• балаларда құқықтық сауаттылық негіздерін қалыптастыру;

• МДҰ-да буллингтің алдын алу;

• «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу» арқылы мектеп жасына дейінгі балаларды еңбекке баулу;

• академиялық адалдық қағидаттарын қалыптастыру бойынша жұмысты жетілдіру;

• Құзыреттілік орталықтары мен мобильді топтардың қызметін жетілдіру.

Әдістемелік нұсқау хатта:

1. тәрбиелеу-білім беру процесін реттейтін нормативтік құжаттардың талаптарын сақтау;

2) қауіпсіздікті қамтамсыз ету;

3) МДҰ-да тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру;

- мониторинг жүргізу;

- түрлі жас топтарында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру;

- мектеп жасына дейінгі балалардың тілін дамыту бойынша жұмысты күшейту;

- мектеп жасына дейінгі балаларды салауатты өмір салтына баулу;

- цифрландыру – мектепке дейінгі білім беру сапасын арттыру ресурсы;

- мерекелік іс-шараларды ұйымдастыру (мерекелер, ертеңгіліктер, сауық-кештер);

4) мектепалды даярлықты ұйымдастыру;

5) «Таза Қазақстан» тұжырымдамасы аясында мектеп жасына дейінгі балаларда экологиялық мәдениетті қалыптастыру;

6) жауапты және заңға бағынатын тұлғаны тәрбиелеуге бағытталған «Заң мен Тәртіп» қағидаттарын іске асыру;

7) буллингтің алдын алу және эмоционалды әл-ауқатты қалыптастыру;

8) «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу» арқылы еңбекке баулу;

9) академиялық адалдықты қамтамасыз ету;

10) Құзыреттілік орталықтары мен мобильді топтардың қызметін жетілдіру бойынша ұсынымдар қамтылған.

Құрметті педагогтер!

Бұл Әдістемелік нұсқау хат Сіздерге 2026-2027 оқу жылында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыруда әдістемелік көмек көрсетеді.

1. ТӘРБИЕЛЕУ-БІЛІМ БЕРУ ПРОЦЕСІН РЕТТЕЙТІН НОРМАТИВТІК ҚҰҚЫҚТЫҚ АКТІЛЕР

2026-2027 оқу жылында МДҰ мен мектепалды сыныптары тәрбиелеу- білім беру процесін келесі нормативтік құқықтық актілерге сәйкес жүзеге асырады:

Қазақстан Республикасының Еңбек Кодексі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/K1500000414

«Білім туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z070000319_

«Педагог мәртебесі туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z1900000293

Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z020000345_

«Ойыншықтардың қауіпсіздігі туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z070000306_

«Кемтар балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z020000343_

Қазақстан Республикасында мектепке дейінгі, орта, техникалық және кәсіптік білім беруді дамытудың 2023-2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P2300000249

Мектепке дейінгі тәрбиелеу мен оқытуды дамыту моделі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P2100000137

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200029031

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік оқу жоспарлары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1200008275

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік оқу бағдарламалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1600014235

Мектепке дейiнгi ұйымдар қызметiнiң үлгілік қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200029329

Мектепке дейінгі ұйымдарға және сәбилер үйлеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар» санитариялық қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2100023469

Мемлекеттік білім беру ұйымдары қызметкерлерінің үлгі штаттары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2300033166

Еңбек нарығының қажеттіліктерін ескере отырып, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білімі бар кадрларды даярлауға, сондай-ақ мектепке дейінгі тәрбиелеу мен оқытуға, орта білім беруге және балаларға қосымша білім беруге мемлекеттік білім беру тапсырысын орналастыру қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200029323

Мектепке дейінгі ұйымдарға арналған білім беру қызметін көрсетудің үлгілік шарты

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1600013227

Педагог лауазымдарының үлгілік біліктілік сипаттамалары

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V090005750_

Мектепке дейінгі, орта білім беру ұйымдарын, сондай-ақ арнайы білім беру ұйымдарын жабдықтармен және жиһазбен жарақтандыру нормалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1600013272

Мектепке дейінгі білім беру саласында мемлекеттік қызметтер көрсету қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020883

Орта білім беру ұйымдарына арналған оқулықтардың, мектепке дейінгі ұйымдарға, орта білім беру ұйымдарына арналған оқу-әдістемелік кешендердің, оның ішінде электрондық нысандағы тізбесі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020708

Мектепке дейінгі тәрбие және оқыту ұйымдарының педагогтері жүргізу үшін міндетті құжаттардың тізбесі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020317

Педагогикалық әдептің кейбір мәселелері

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020619

Мектепке дейінгі ұйымдарда Қамқоршылық кеңестің жұмысын ұйымдастырудың үлгілік қағидалары және оны сайлау тәртібі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1700015584

Мектепке дейінгі және орта білім беру ұйымдарын бейнебақылау жүйелерімен жарақтау стандарттары және оларға қойылатын талаптар

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1900018239

«Үздік педагог» атағын беру қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020472

Педагогтерді аттестаттаудан өткізу қағидалары мен шарттары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1600013317

Педагогтік қайта даярлау қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000020147

Білім беру ұйымдарын бағалау өлшемшарттары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200031053

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту, бастауыш, негізгі орта, орта білім беру ұйымдарында педагогикалық кеңес қызметін ұйымдастырудың және оны сайлау тәртібінің үлгілік қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V080005229_

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытуды, орта білім беруді, сондай-ақ кредиттік оқыту технологиясын ескере отырып, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беруді жан басына шаққандағы нормативтік қаржыландыру қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1700016138

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, орта білім берудің, сондай-ақ кредиттік оқыту технологиясын ескере отырып, техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім беруді жан басына шаққандағы нормативтік қаржыландыру әдістемесі

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1700016137

Өрт қауіпсіздігі қағидалары

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200026867

Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы қызметті жүзеге асыратын террористік тұрғыдан осал объектілерінің терроризмге қарсы қорғалуын ұйымдастыру жөніндегі нұсқаулық

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200027414

2026 – 2030 жылдарға арналған «Қазақстан балалары» тұжырымдамасы

https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P2600000056

2. ҚАУІПСІЗДІКТІ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ

Стандарт пен Үлгілік бағдарламаға сәйкес тәрбиеленушілердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету тәрбиелеу-білім беру процесінің маңызды бағыттарының бірі болып табылады. Ол балаларда қауіпсіз өмір сүру дағдыларын қалыптастыруға, өз денсаулығына саналы түрде қарауға және күнделікті өмірде қауіпсіздік ережелерін сақтауға бағытталған.

Тәрбиеленушілердің қауіпсіз мінез-құлық мәдениеті:

- үйде, балабақшада, көшеде және табиғатта қауіпсіз мінез-құлық туралы түсініктерді қалыптастыруды;

- жол қозғалысы ережелерін үйретуді;

- тұрмыстық заттармен қауіпсіз жұмыс істеу дағдыларын дамытуды;

-бейтаныс адамдармен қарым-қатынас кезінде сақтық танытуға баулуды;

- өзінің және айналасындағылардың денсаулығына қамқорлық танытуды;

- төтенше жағдайларда орындалатын қарапайым әрекеттерді меңгеруді;

- өзінің әрекеттеріне жауапкершілікпен қарау және қауіпсіздік ережелерін сақтауды қамтиды.

Мектепке дейінгі ұйым жағдайында балалардың қауіпсіз мінез-құлық дағдыларын қалыптастыру режимдік сәттер мен ұйымдастырылған іс-әрекет арқылы жүзеге асырылады.

Тәрбиешілер күні бойы жас тобының күн тәртібіне сәйкес түрлі балалар әрекеттерін жүзеге асырады, мұнда әрбір режимдік сәт қауіпсіз мінез-құлық негіздері бойынша теориялық түсініктер мен практикалық дағдыларды қалыптастыру үшін қойылған міндетке байланысты қолданылады:

- балалармен әңгімелесу;

- серуен;

- еңбек, шығармашылық әрекет;

- дидактикалық, қимылды және сюжетті-рөлдік ойындар;

- педагогтің балалар көркем әдебиетін оқып беруі;

- иллюстрацияларды қарау;

- бейнесюжеттерді қарау;

- эксперимент жасау;

- ата-аналармен жұмыс.

Мектепке дейінгі ұйымдарда қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін өткізу ұсынылады:

1. «Кішкентай құтқарушылар академиясы» квест-ойыны

Балалар келесі бекеттерден өтеді:

- «Қауіпсіз үй» (қауіпті және қауіпсіз заттар);

- «Бағдаршам» (ЖҚЕ);

- «Орман жолы» (табиғаттағы қауіпсіздік);

- «112 қызметі» (жедел қызметтер);

- «Досыңа көмек көрсет» (жарақат алған кезде қарапайым әрекет ету).

Соңында қатысушыларға «Кішкентай құтқарушы» куәлігі беріледі.

2. Қауіпсіздік мамандарының күні

Полиция, жедел жәрдем, өрт сөндіру және құтқару қызметінің мамандарын шақыру.

Балалар:

- арнайы техника түрлерімен танысады;

- қызметтік киімді киеді және жабдықтардың элементтерін қолданады;

- шағын жаттығуларға қатысады;

- мамандарға сұрақтар қояды.

3.«Қауіпсіздік өзімнен басталады» интерактивті фестивалі

Алаңдар:

- велоқалашық;

- өрт сөндіру зертханасы;

- жаяу жүргіншілер мектебі;

- денсаулық аралы;

- қауіпсіздік театры.

Әр топ өз алаңын таныстырады.

4. VR немесе «Қауіпсіз әлем» мультимедиялық саяхат

Интерактивті панель, проектор немесе планшеттерді қолдану

Балалар проблемалық жағдаяттарды шешеді:

- дүкенде адасып қалу;

- бейтаныс затты көру;

- жаңбырдың жаууы немесе күннің күркіреуі;

- бейтаныс адамның сыйлық ұсынуы.

5. «Қауіпсіз әдеттер апталығы» челленджі

Әр күн белгілі бір тақырыпқа арналады:

- Дүйсенбі — үйдегі қауіпсіздік;

- Сейсенбі — жолдағы қауіпсіздік;

- Сәрсенбі — денсаулық пен гигиена;

- Бейсенбі — табиғаттағы қауіпсіздік;

- Жұма — қарым-қатынас кезіндегі қауіпсіздік.

Тапсырмаларды орындағаны үшін балалар стикерлер немесе жетондар алады.

6. «Егер….не істеу керек?» жағдаяттар театры

Балалар мынадай:

- үйде жалғыз қалғанда;

- дәрі тауып алған кезде;

- адасып қалғанда;

- түтін көргенде;

- бейтаныс адамды кездестірген жағдайдағы көріністерді ойнайды.

Әр көріністен кейін әрекет ету нұсқалары талқыланады.

7. 4, 5 жастағы балаларға арналған QR-квест

Балабақша аумағына QR-кодтар орналастырылады.

Оларды сканерлегеннен кейін балалар:

- жұмбақтар;

- тапсырмалар;

- қауіпті жағдаяттар бейнеленген суреттерді алады

Бұл QR-квест цифрлық сауаттылықты және қауіпсіздік негіздерін үйретуді ұштастырады.

8. «Қауіпсіз бағыт» акциясы

Ата-аналармен бірге:

- «Үй – балабақша» бағытын құрастыру;

- қауіпсіз және қауіпті жерлердің (орындардың) фотоколлажын жасау;

- баланың ойлауы бойынша аудан картасын әзірлеу.

9. «Неге бұл қауіпті?» STEM-зертханасы

Қарапайым тәжірибе жасау:

- неге сіріңкемен ойнауға болмайды;

- неліктен мұз тайғанақ болады;

- жарық түсіретін заттар не үшін қажет;

- неге қолды жуу маңызды.

Бақылау арқылы балалар қорытынды жасайды.

10. «Мен қауіпсіздік ережелерін білемін» кішкентай сарапшылар форумы

Балалар конференциясының форматы:

- балалар шағын презентациялар дайындайды;

- қауіпсіздік ережелері туралы әңгімелейді;

- плакаттарды, макеттер мен суреттерді таныстырады.

11. «Айналадағы қауіпсіздік» отбасылық жоба

Ата-аналар балаларымен бірге қысқа бейнероликтер түсіреді:

- «Мен көлікте қауіпсіздік белдігін тағамын»;

- «Қауіпсіз серуен»;

- «Тұрмыстық техника құралдарынан абай бол!».

Түсірілген бейнероликтерден ортақ фильм жасауға болады.

12. «Тапсырма орындау» ойыны

Балаларға арналған шытырман оқиғалы шоуларға ұқсас заманауи формат.

Командалар келесі тапсырмаларды орындайды:

- суреттен қауіпті жағдайды табу;

- көмекті дұрыс шақыру;

- алғашқы көмек көрсету қобдишасын жинау;

- жол белгілері бойынша бағыттардан өту;

- проблемалық жағдаяттың шешімін табу.

Басшылыққа алу ұсынылады:

- Мектепке дейінгі ұйымдарда тәрбиеленушілердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша әдістемелік ұсынымдар https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2024/06/d1006.pdf

- Мектепке дейінгі ұйымдарда қауіпсіз жағдайлар жасауға қойылатын талаптарды талдау негізінде қауіпсіз білім беру ортасын қамтамасыз ету бойынша нұсқаулық https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2022/MR_1.pdf

3. МЕКТЕПКЕ ДЕЙІНГІ ҰЙЫМДАРДА ТӘРБИЕЛЕУ-БІЛІМ БЕРУ ПРОЦЕСІН ҰЙЫМДАСТЫРУ

МДҰ-да тәрбиелеу-білім беру процесі Стандарт, Үлгілік жоспар мен Үлгілік бағдарлама талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Бұл нормативтік құжаттар педагогикалық процестің жүйелілігін, сабақтастығын қамтамасыз ете отырып, тәрбиелеу-білім беру процесінің мазмұнына, құрылымы мен күтілетін нәтижелеріне бірыңғай тәсілдерді айқындайды.

Стандарт:

1) тәрбие мен оқыту нәтижелеріне бағдарланған мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мазмұнына;

2) тәрбиеленушілердің оқу жүктемесінің ең жоғары көлеміне;

3) тәрбие мен оқыту мерзіміне қойылатын талаптарды анықтайды.

Стандарт әрбір баланың жан-жақты дамуы мен әлеуетін ашуға, тәрбиеленушілердің физикалық, зияткерлік, танымдық-сөйлеу, көркем-эстетикалық, шығармашылық қабілеттерін дамытуға қолайлы жағдайлар жасауға бағытталған.

МДҰ-да жас топтары балалардың күнтізбелік жылдағы толық жасын ескере отырып, оқу жылының басында жасақталады:

• ерте жас тобы – 1 жастағы балалар;

• кіші топ – 2 жастағы балалар;

• ортаңғы топ – 3 жастағы балалар;

• ересек топ – 4 жастағы балалар;

• мектепалды топ, мектептегі (лицейдегі, гимназиядағы) мектепалды сынып – 5 жастағы балалар.

Мектепке дейiнгi ұйымдар қызметiнiң үлгілік қағидаларына (ҚР ОМ 2022 жылғы 31 тамыздағы №385 бұйрығы) (бұдан әрі-Үлгілік қағидалар) сәйкес МДҰ өз қызметін келесі кезеңдер бойынша жүзеге асырады:

• 1 қыркүйектен 31 мамырға дейін – оқу жылы (Үлгілік бағдарламаның мазмұнын меңгеру кезеңі);

• мектепалды даярлық бағдарламасын өткен тәрбиеленушілерді мектепке дейінгі ұйымнан шығару жыл сайын 1 тамызға дейін жүзеге асырылады;

• 1 маусым мен 31 тамыз аралығында – жазғы сауықтыру кезеңі;

• тәрбиеленушілерді бір жас тобынан басқасына ауыстыру 1-31 тамыз аралығында жүзеге асырылады.

Тәрбиелеу-білім беру процесі:

- перспективалық жоспарға;

- циклограммаға сәйкес жүзеге асады.

Тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру үшін жас тобында жұмыс істейтін тәрбиешілер, педагогтер (қазақ тілі педагогімен, дене тәрбиесі жөніндегі (жүзу) нұсқаушысымен, музыка жетекшісімен) ұйымдастырылған іс-әрекеттің Перспективалық жоспарын бірлесіп әзірлейді. Перспективалық жоспарда оқу жылына арналған міндеттер бөлінеді, олар Үлгілік бағдарламаның мазмұнын балалардың меңгеру деңгейіне байланысты қайталануы, толықтырылуы, түзетілуі және өзгертілуі мүмкін.

Циклограмма әр аптаға құрылады, ол балаларды қабылдаудан бастап, түрлі балалар әрекеттерін, серуенді өткізуді, күндізгі ұйқыны ұйымдастыруды, балалардың үйге қайтуына дейін күн тәртібінің орындалуын қамтамасыз етеді.

Циклограмманың құрылымы МДҰ-ның күн тәртібіне сәйкес құрылады.

Циклограмманы жоспарлауға қойылатын талаптар:

• аптаның әрбір күніне Перспективалық жоспардағы ұйымдастырылған іс-әрекеттердің міндеттеріне сәйкес балалармен өткізілетін әрекет түрлерін анықтау;

• бағдарламалық материалды бөлуде жүйелілік пен сабақтастық қағидасын сақтау;

• балаларды тәрбиелеу мен оқытуда инновациялық технологияларды, әдістер мен тәсілдерді қолдану;

• балалар әрекетін ұйымдастыру үшін жайлы дамытушы орта құру.

Ұйымдастырылған іс-әрекетті өткізу кезінде педагог түсіндіруге уақытты көп бөлмей, оның орнына көрсетуге, балалардың әрекеттерді орындауына (іс-әрекеттерге, ойындарға, пікір алмасуға, зерттеулерге, ойдан құрастыруға, сурет салуға, шешім шығаруына) мән беруі қажет.

Педагог әрекетінің алгоритмі:

• балаларға айтып беру;

• балаларға көрсету;

• балалармен бірге орындау.

Ұйымдастырылған іс-әрекеттерді барлық топпен де, шағын топтармен де қызығушылық орталықтарында, тек топ бөлмесінде ғана емес, сондай-ақ жатын, қабылдау бөлмелерінде, арнайы кабинеттерде (бар болған жағдайда), дәліздерде, ойын алаңдарында және т.б. балаларға қауіпсіз, жайлы жағдайларда өткізу ұсынылады.

Сонымен қатар, ұйымдастырылған іс-әрекеттерді кіріктірілген әрекет түрінде өткізуге болады, онда тақырып балалардың қызығушылықтары мен қажеттіліктерін ескере отырып таңдалады және оны жүзеге асыру үшін қажетті материалдармен қамтамасыз етіледі. Мысалы, балаларға табиғи және қалдық заттар, көлемді қағаздар, қаламдар, бояулар, желім, конструкторлар және басқа материалдар ұсынуға болады. Балаларға заттар мен құралдарды зерттей отырып, бір-бірімен сөйлесу, туындаған мәселелердің шешімін бірге табу арқылы тапсырмаларды өз бетінше орындауға мүмкіндік беру қажет. Тәрбиелеу-білім беру процесі педагог тарапынан сұрақтар қойылып, сол сұрақтарға жауап алумен ғана шектелмеуі, балаларға пікірлерін еркін айтуға ықпал етуі қажет. Педагогтің міндеті — балалардың физикалық, зияткерлік, танымдық-сөйлеу, көркем-эстетикалық, шығармашылық қабілеттерін жан-жақты дамыту үшін жағдайлар жасау. Мұны қарапайым зерттеулер жүргізу, сурет салу, құрастыру, жапсыру, көрем шығармашылық, оқиғаларды әңгімелеу және түрлі балар әрекеттері арқылы іске асыруға болады.

Мектеп жасына дейінгі балалардың физикалық, психикалық және эмоционалдық денсаулығын сақтау мақсатында МДҰ-да смартфондарды, планшеттерді, смарт-сағаттар мен өзге де дербес электрондық құрылғыларды қолдануды шектеу ұсынылады.

Бұл маңызды!

«Бақылау парақтарына» сәйкес ұйымдастырылған іс-әрекеттердің және күн тәртібінің жүргізілуіне меңгеруші мен әдіскер бақылауды жүзеге асырады.

https://irrd.kz/monitoring#28-42-2023-2024-uchebnyj-god

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік оқу бағдарламасының мазмұнын меңгеру бойынша мониторинг жүргізу

Мониторинг түрлі жас топтарының Үлгілік бағдарламада айқындалған күтілетін нәтижелерге педагогтің қол жеткізу деңгейлерін және педагогтің баламен жеке жұмыс жүргізуде алдағы әрекетін анықтауға мүмкіндік береді.

Мониторинг жүргізуде педагог Стандарт талаптарын, Үлгілік бағдарламаның мазмұнын, бақылау парақтары мен жеке картаны толтыру тәртібін ескеру қажет. Педагог мониторинг жүргізу әдістерін (бақылау, ойын жағдаяттарын құру, ойын, әңгімелесу, сұрақтар мен жауаптар, балалар әрекеті нәтижелерін зерттеу) және Үлгілік бағдарламаның мазмұнын меңгеру деңгейін есептеу әдістерін білуі тиіс.

Мониторинг оқу жылында 3 рет:

- бастапқы – қыркүйекте;

- аралық – қаңтарда;

- қорытынды – мамырда жүргізіледі.

Мониторинг жүргізу ерте жас тобында аралық бақылаудан басталады.

Мониторинг нәтижелері бойынша Жеке даму картасы толтырылады, онда критерийлер бойынша орташа және төмен деңгей көрсеткен балалармен дамыту және/немесе түзету шаралары жазылады.

Мониторинг нәтижелері одан әрі тәрбиелеу – білім беру процесін жоспарлау үшін қолданылады және Үлгілік бағдарламаға сәйкес тіркеледі, ал қорытынды көрсеткіштер Ұлттық білім беру деректер қорына енгізіледі.

Бұл маңызды!

Мониторинг жүргізуде:

- Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік оқу бағдарламасының мазмұнын мектеп жасына дейінгі балалардың меңгеруі бойынша мониторинг жүргізудің әдістемелік ұсынымдарын қолдану ұсынылады

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/monitoring/2023/09/monitoring_1509.pdf

Түрлі жас топтарында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру

Үлгілік қағидаларға сәйкес жас ерекшелігі әртүрлі жас топтарының толықтырылуы:

1) топта жас ерекшелігі екі түрлі (1 жастағы балалар, 2 жастағы балалар)

балалар болған жағдайда бала саны - 15 баладан артық емес;

2. топта жас ерекшелігі үш түрлі (3 жастағы балалар, 4 жастағы балалар, 5 жастағы балалар) балалар болған жағдайда бала саны - 20 баладан артық емес.

Түрлі жас топтарында тәрбиелеу-білім беру процесін тиімді ұйымдастырудың маңызды шарты балалардың әрекеттерін ұтымды жоспарлау болып табылады.

Педагог:

- барлық жас топтарындағы бағдарламалық міндеттерді, күтілетін нәтижелерді білуі;

- мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың жас және психологиялық-педагогикалық негіздеріне сәйкес балалар әрекетінің мазмұны мен нысандарын қарастыруы;

- қойылған міндеттерді іске асыруға, күтілетін нәтижелерге қол жеткізуге ықпал ететін оңтайлы құралдар мен әдістерді таңдауы;

- балаларды тек жас ерекшеліктеріне ғана емес, сондай-ақ басқа да сапалық көрсеткіштері: жеке мүмкіндіктері, даму деңгейі, ерекше білім берілуіне қажеттіліктері бойынша шағын топтарға бөлуі;

-педагогикалық бақылауды жүзеге асыруы, әрбір баланың қиындықтары мен жетістіктерін түсінуі және көре білуі қажет.

Топта жас ерекшелігі екі және үш түрлі балалар болған жағдайда Үлгілік бағдарламаның міндеттері балалардың жастарына сәйкес жеке көрсетіліп (мысалы 3, 4 және 5 жастағы балалар үшін) ортақ бір перспективалық жоспар жасалады. Циклограмма жасау кезінде Перспективалық жоспарда ұсынылған міндеттерді іске асыру үшін балалардың түрлі әрекеттері айқындалады.

Тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыруда: топтың жас ерекшелік құрамын, балалардың жеке ерекшеліктерін, мазмұнның сабақтастығын, әрекет түрлерін кезектестіруді, бірлескен және дербес әрекетті үйлестіруді, балалардың өзара бір-бірінен үйренуіне жағдай жасауды ескеру маңызды.

Түрлі жас топтарында ұйымдастырылған іс-әрекеттің перспективалық жоспары мен Тәрбиелеу-білім беру процесі циклограммасының үлгілері Әдістемелік ұсынымдарда берілген.

Бұл маңызды!

Түрлі жас топтарында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру

бойынша педагогтерге арналған әдістемелік ұсынымдарды басшылыққа алу ұсынылады.

https://irrd.kz/metodicheskie-razrabotki/2025-god-2

Мектеп жасына дейінгі балалардың тілін дамыту бойынша жұмысты күшейту

Соңғы жылдары мектеп жасына дейінгі балалардың сөйлеуінің даму деңгейінің төмендеуі байқалады, бұл олардың шектеулі сөздік қорынан, байланыстырып сөйлеуінің жеткіліксіз қалыптасуы мен дыбыстарды анық айта алмауы және өз ойын еркін жеткізе алмауынан көрінеді. Бұл қиындықтар көбінесе бала мектепке барған кезеңге дейін сақталады және одан әрі оқытуда әсерін тигізуі мүмкін.

Осыған байланысты барлық жас топтарында тәрбиеленушілердің сөйлеуін дамыту бойынша жұмысты күшейту ұсынылады. Коммуникативтік дағдыларды қалыптастыру ұйымдастырылған іс-әрекет, режимдік сәттер, балалардың ойын, танымдық, шығармашылық және дербес әрекеті барысында жүйелі жүзеге асырылуы тиіс.

Ауызекі сөйлеуді дамытуға, сөздік қорды байытуға, грамматикалық тұрғыдан дұрыс сөйлеуді қалыптастыруға, дыбыстарды анық айтуды жетілдіруге, диалогтік және монологтік қарым-қатынас дағдыларын дамытуға ерекше назар аудару қажет.

Педагогтерге балаларды белсенді қарым-қатынас жасауға, оқиғаларды талқылауға, пікір алмасуға, шығарма мазмұнын қайталап айтып беруге, сурет бойынша әңгімелеуге, заттар мен қоршаған әлем құбылыстарын сипаттауға ынталандыратын тілдік орта құру ұсынылады.

Жұмыстың тиімділігін арттыру үшін көркем әдебиетті, театрландырылған әрекетті, сюжетті-рөлдік ойындар мен тіл дамытуға арналған ойындарды қолдану, өлеңдер жаттату, жұмбақтар шешу мен құрастыру, әңгімелесу, отандық авторлардың шығармаларын оқып беру және оларды талқылау ұсынылады. Әрбір балаға күн сайын ересектермен және құрдастарымен сөйлесуге мүмкіндік беру маңызды.

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев кітап оқудың білім беру мен тұлғаны дамытудың негізі ретіндегі маңызын айтып, «Кітап оқу мәдениеті біздің мәдени кодымыздың ажырамас бөлігіне айналуға тиіс» деп атап өтті. Президенттің «Кітап оқу мәдениетін дамыту және зерделі ұлт қалыптастыру жөніндегі шаралар туралы» (ҚР Президентінің 2026 жылғы 16 мамырдағы жарлығы) жарлығында кітап оқу мәдениетін дамыту және зерделі ұлт қалыптастыру мәдениет, білім беру және инновациялар салаларындағы мемлекеттік саясаттың басым бағыттары болып айқындалған. Кітап оқу дүниетанымды кеңейтуге, сыни ойлауды, сөйлеу мәдениеті мен танымдық белсенділікті дамытуға ықпал етеді. Қазіргі жағдайда балалар мен ересектерді жүйелі түрде кітап оқуға ынталандыратын орта ұйымдастыру маңызды болып табылады.

«Зерделі ұлт» қалыптастыру бастамасын іске асыру мектепке дейінгі жастан басталады, өйткені дәл осы кезеңде баланың тілін, танымдық белсенділігін дамытудың, кітапқа қызығушылыққа баулудың негізі қаланады. Қалыптасқан тілдік құзыреттілік көркем әдебиетті қабылдаудың, шығармалардың мазмұнын түсінудің және кітапқа қызығушылыққа баулудың маңызды шарты болып табылады. Баланың сөздік қоры бай, сөз бен коммуникативтік дағдыларды түсіну деңгейі жоғары болса, ол көркем шығармаларды жақсы қабылдайды және өзіне оқып берген шығармалардың мазмұнын түсінеді.

Кітап оқу мәдениетін дамыту және зерделі ұлт қалыптастыру жөніндегі шараларды іске асыру аясында тәрбиеленушілердің жас ерекшеліктеріне сәйкес кітаптарға, балалар журналдарына және иллюстрациялары бар басылымдарға еркін қол жетімділікті қамтамасыз ететін жайлы оқырман ортасын ұйымдастыру ұсынылады.

Балаларға күн сайын көркем әдебиет шығармаларын оқып беруге, оқылған шығармалардың мазмұнын талқылауға, кейіпкерлер мен олардың әрекеттері туралы әңгімелесуге, әдеби шығармалардың мазмұнын айтып беру және өлеңдерді жаттатуға ерекше назар аудару ұсынылады.

Жұмыстың тиімді нысандары:

- балабақша аумағында ашық аспан астында «Open air library» заманауи кітап бұрышын ұйымдастыру, балабақша ғимаратында кітап бұрыштарын ашу, «Мобильді кітапханалар» жұмысын жетілдіру;

- әдеби кездесулер: «Кітаппен келген қонақ» жергілікті ақындар мен жазушылардың шығармашылығымен заманауи форматта таныстыру;

- «Бір күнде бір ертегі» дәстүрлі іс-шаралар: балалардың кітапқа қызығушылығын қалыптастыру үшін күн сайын 10-15 минут ертегі оқып беру;

«Бірге оқимыз»: ата-аналар мен балалар арасындағы эмоционалды байланысты нығайту мақсатында отбасымен бірге кітап оқу;

- «Бірге кітап жасайық» шығармашылық жобасы: кітаптарды бірлесіп жасау;

- «Кітаптан қойылымға»: балаларға арналған шығармалардың желісі бойынша театрландырылған қойылымдар.

Педагогтерге отансүйгіштікке тәрбиелеуге, ұлттық құндылықтарды құрметтеуге және Қазақстан халқының мәдени мұрасын сақтауға ықпал ететін халық ауыз әдебиеті шығармашыларын, қазақ халық ертегілерін, мақал-мәтелдер мен жаңылтпаштарды, сондай-ақ қазақстандық балалар жазушыларының шығармаларын кеңінен қолдану ұсынылады.

Бұл маңызды!

Күнделікті жағдайларда сөйлеуді дамыту бойынша әдістемелік ұсынымдарды қолдану ұсынылады

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/08/r/d13.pdf

Мектеп жасына дейінгі балаларды салауатты өмір салтына баулу

Мектепке дейінгі жаста салауатты өмір салтының негіздерін қалыптастыру – баланың балабақшадағы күнделікті өмірінің бір бөлігі. Осы кезеңде баланың болашақта өз денсаулығына саналы түрде қарауы қалыптасады, сондай-ақ өзіне қамқорлық жасау қызықты, пайдалы және барлығына қол жетімді болуы мүмкін екенін түсінеді. Денсаулық туралы тек айтып қана қоймай, баланың күн сайын салауатты өмір салтын ұстанудың оң тәжірибесін меңгеруіне мүмкіндік беретін жағдайлар жасау маңызды.

Салауатты өмір салтының негіздерін қалыптастыру бойынша жұмысты күні бойы түрлі балалар әрекеті, режимдік сәттер, ойын, қарым-қатынас және ересектер мен балалардың бірлескен әрекеттері арқылы жүзеге асыру ұсынылады.

Жұмыстың негізгі бағыттары:

• күн сайын қимыл белсенділігіне қажеттілікті және қимылды ойындарға қызығушылықты қалыптастыру;

• мәдени-гигиеналық дағдылар мен өзіне-өзі қызмет көрсетуде дербестікті дамыту;

• пайдалы және құнарлы тамақтану туралы түсінік қалыптастыру;

• дене тәрбиесі құралдары, қимылды және ұлттық ойындар арқылы денсаулықты нығайту;

• эмоционалды әл-ауқатты дамыту, өз сезімдерін түсіну және оларды басқару қабілетін қалыптастыру;

• өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауға және қауіпсіз мінез-құлық дағдыларына баулу.

Балаларға тек ақпарат алуға ғана емес, әрекет етуге, зерттеуге және жаңалық ашуға мүмкіндік беретін жұмыс нысандары неғұрлым тиімді болып табылады:

- Ойын технологиялары негізінде денсаулық мәдениетін қалыптастыру

Валеологиялық квесттер мен шытырман оқиғалы ойындар

Балалардың денсаулық туралы алған білімдерін практикалық әрекет арқылы бекіту үшін «Денсаулық формуласын іздеу», «Тазалық патшалығын құтқару» сияқты квесттер ұйымдастыруға болады. Балалар әртүрлі бекеттерден өту барысында пайдалы және зиянды азық-түліктерді ажыратуды үйренеді, жол белгілерін таниды, тапсырмалар орындайды, кедергілер жолағынан өтеді. Мұндай әрекет танымдық белсенділікті, логикалық ойлауды дамытуға және өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауды қалыптастыруға ықпал етеді.

Иммерсивті ертегілер мен плейбэк-театр

Балалар интерактивті театрландырылған қойылымдардың белсенді қатысушылары болады. Олар дәрумендер, пайдалы бактериялар немесе денсаулық қорғаушылары бейнесіне еніп, зиянды микробтармен күреседі. Қойылым барысында қолды жуу, дұрыс тамақтану, дене жаттығуларын орындау дағдылары және басқа да пайдалы әдеттер бекітіледі.

Салауатты өмір салтын қалыптастыру бойынша челлендждер (ойын элементтерімен)

Топ ішінде «Таза қолдар турнирі», «Дәрумендер аптасы», «Белсенді бала марафоны» сияқты челлендждерді ұйымдастыруға болады. Әрбір пайдалы әрекетті орындағаны үшін (су ішу, жаттығу жасау, көкөніс салатын жеу және т.б.) бала жетістіктер картасына белгі немесе жапсырма (стикер) алады. Бұл балалардың ынтасын арттыруға және өзін-өзі бақылау дағдыларын дамытуға ықпал етеді.

- Жобалау және зерттеу әрекеті (STEM/STEAM элементтерімен)

«Кішкентай профессор» балалар зертханасы

Балаларда зерттеу дағдыларын қалыптастыру мақсатында қарапайым және қолжетімді тәжірибелер ұйымдастырылады.

«Тазалық — денсаулық кепілі» тәжірибесі

Балалар микробтардың таралуын көру үшін бірнеше күн бойы таза және лас қолмен ұстаған нан немесе жеміс бөліктерін бақылайды. Бұл жеке гигиена ережелерін сақтаудың маңыздылығын түсінуге мүмкіндік береді.

«Қанттың құпиясы» тәжірибе жасау

Газдалған сусындар мен шырындардағы қант мөлшері қант текшелері арқылы көрсетіледі. Балалар тәттілерді шамадан тыс тұтынудың адам ағзасына әсері туралы бастапқы түсініктер алады.

Экологиялық жоба «Тұқымнан дастарханға дейін»

Балабақшада шағын бақшалар ұйымдастырылады. Балалар көкөністер (жасыл пияз, ақжелкен, аскөк) өсіріп, оларға күтім жасайды және өнімін жинайды. Өсірілген өнімді тамақтануда пайдалану пайдалы азық-түліктерге қызығушылықты қалыптастыруға ықпал етеді.

- Заманауи фитнес-технологиялар және эмоционалдық әл-ауқат

Балалар плоггингі (эко-фитнес)

Серуен кезінде балабақша аумағында қоқыс жинау ұйымдастырылады. Мұндай әрекет балалардың қимыл белсенділігін арттырып қана қоймай, экологиялық мәдениетті қалыптастыруға ықпал етеді.

Балаларға арналған йога және ертегі стречингі

Созылуды және икемділікті дамытуға арналған жаттығулар ойын түрінде өткізіледі. Балалар сәйкес қимылдарды орындай отырып, жануарларды («мысық», «бақа», «ағаш» және т.б.) бейнелейді.

Зейінді шоғырландыру сәті және нейрогимнастика

Тыныс алу жаттығулары («гүлді иіскеу», «шамды үрлеу») және саусақ жаттығулары эмоционалды жағдайды реттеуге, зейінді шоғырландыруға және шаршағанды басуға көмектеседі.

- Цифрлық және медиатехнологиялар

Денсаулық тақырыбындағы балаларға арналған бейнероликтер мен мультфильмдер

Балалар «денсаулық тілшілері» немесе «пайдалы тағам дайындау шеберлері» рөлінде шағын бейнероликтерге түседі. Мысалы: «Тісті қалай

дұрыс тазалау керек?», «Пайдалы таңғы ас дайындаймыз» және басқалар.

Мультимедиялық сергіту сәттері

Интерактивті экрандар немесе проекциялық технологияларды қолдана отырып, ойналатын қимылды ойындар балалардың қимыл белсенділігін

арттыруға ықпал етеді. Балалар виртуалды кедергілерден өтеді, дәрумендер жинайды және түрлі ойын тапсырмаларын орындайды.

- Отбасымен өзара ынтымақтастық: «Healthy-Fest» отбасылық денсаулық фестивалі

Салауатты өмір салтын отбасылық құндылыққа айналдыру мақсатында ата-аналардың қатысуымен фестиваль ұйымдастырылады:

• «Пайдалы десерт» отбасылық аспаздық байқауы;

• отбасымен жаттығу жасау және дене жаттығулары бойынша шеберлік сыныптары;

• дұрыс дене бітімін қалыптастыру және табанға күтім жасау бойынша практикалық сабақтар;

• «Біздің белсенді демалысымыз» фотокөрме;

• Денсаулық күнін және спорттық эстафеталар өткізу.

Цифрландыру – мектепке дейінгі білім беру сапасын арттыру ресурсы

Қазіргі жағдайда цифрлық технологиялар тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру, әдістемелік жұмысты жетілдіру, ата-аналармен өзара ынтымақтастықты нығайту және тәрбиелеу-білім беру процесін басқарудың тиімділігін арттыру мүмкіндіктерін кеңейте отырып, педагогтің кәсіби қызметінің ажырамас бөлігі болып отыр.

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту жүйесіне цифрлық технологияларды енгізу сапалы білім беру ресурстарына, инновациялық педагогикалық тәжірибелерге және кәсіби қызметтің заманауи құралдарына қолжетімділікті қамтамасыз ететін заманауи дамытушы ортаны құруға бағытталған. Бірақ, цифрландыру негізгі мақсат ретінде емес, мектепке дейінгі білім беру сапасын арттыру, педагогтердің кәсіби құзыреттіліктерін дамыту және тәрбиелеу-білім беру процесін жетілдіру құралы ретінде қарастырылады.

Цифрлық технологиялар педагогтерге сапалы білім беру материалдарын дайындауға, дидактикалық ойындар мен жаттығулар, презентациялар, бейнематериалдар, интерактивті тапсырмалар, виртуалды экскурсиялар, көрнекі құралдар мен әдістемелік ұсынымдар әзірлеуге кеңінен мүмкіндік береді. Цифрлық құралдарды қолдану тәрбиелеу-білім беру процесінде қолданатын көрнекіліктер санын арттыруға, жұмысты түрлендіруге және тәрбиелеу-білім беру процесін әдістемелік сүйемелдеуді жетілдіруге ықпал етеді.

Цифрландырудың маңызды бағыты электрондық білім беру ресурстарын, цифрлық платформаларды, электрондық кітапханаларды, білім беру порталдарын және педагогтердің кәсіби қауымдастықтарын қолдану болып табылады. Бұл ресурстар заманауи педагогикалық тәжірибелермен танысуға, тәжірибе алмасуға, кәсіби іс-шараларға қатысуға және педагогикалық шеберлікті үздіксіз жетілдіруге мүмкіндік береді.

Цифрлық технологиялардың қарқынды дамуы жағдайында педагогтің кәсіби қызметінде жасанды интеллект құралдарын қолдану ерекше өзектілікке ие болуда. Жасанды интеллект ұйымдастырылған іс-әрекетке

дайындалуда, іс-шаралардың сценарийлерін әзірлеуде, дидактикалық материалдар жасауда, көркем шығармаларды таңдауда, әңгімелесуге арналған сұрақтарды құрастыруда, жобалар әзірлеуде, ата-аналарға арналған ақпараттық материалдарды дайындауда, сондай-ақ суреттер, презентациялар және басқа да білім беру ресурстарын құруда көмекші құрал ретінде қолданылуы мүмкін.

Цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект құралдарын қолдану барысында ақпараттың шынайылығы, академиялық адалдық нормаларының сақталуы, жеке деректердің, авторлық құқықтардың қорғалуы және ақпараттық қауіпсіздік мәселелеріне ерекше назар аудару қажет. Педагогке цифрлық сервистер ұсынатын және олардың көмегімен жасалатын материалдарды сыни бағалау, олардың тәрбиеленушілердің жас ерекшеліктеріне және Үлгілік оқу бағдарламасының мазмұнына сәйкестігін тексеру ұсынылады.

Цифрландыру процестерін тиімді іске асыру мақсатында ұсынылады:

– ұйымдастырылған іс-әрекетті дайындау және өткізу, әдістемелік жұмысты және өздігінен білім алуды жоспарлау мен жүзеге асыруда цифрлық ресурстарды қолдану;

– дидактикалық және көрнекі материалдарды әзірлеу үшін заманауи цифрлық сервистерді қолдану;

– білім беру контенті мен әдістемелік материалдарды әзірлеуде жасанды интеллект мүмкіндіктерін тиімді пайдалану;

– педагогтердің цифрлық құзыреттілігін үздіксіз дамытуды қамтамасыз ету;

– цифрлық білім беру платформалары мен желілік педагогикалық қауымдастықтар арқылы кәсіби өзара қарым-қатынасты кеңейту;

– цифрлық қауіпсіздік, құпиялылық және жеке деректерді қорғау талаптарын сақтау;

– балалардың жас және жеке ерекшеліктерін ескере отырып, цифрлық ресурстарды педагогикалық тұрғыдан орынды іріктеуді жүзеге асыру.

Мектепке дейінгі білім беруді цифрландыру тәрбиелеу-білім беру процесінің сапасын арттыруға, педагогтердің кәсіби дамуына, тәрбиеленушілердің отбасыларымен өзара ынтымақтастықты жетілдіруге және қоғам мен мемлекет дамуының өзекті талаптарына сәйкес заманауи білім беру ортасын ұйымдастыруға ықпал етуі тиіс.

Мерекелік іс-шараларды ұйымдастыру (мерекелер, ертеңгіліктер, сауық-кештер)

Іс-шараларды ұйымдастыру мен өткізуде келесі әдістемелік материалдарды басшылыққа алу ұсынылады:

- Мектепке дейінгі ұйым жағдайында іс-шараларды (ашық есік күні,

мерекелер, ертеңгіліктер және басқалар) өткізу бойынша әдістемелік

ұсынымдар https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2023/06/01_30.pdf

- Мектепке дейінгі ұйымдар мен жалпы білім беретін мектептердің,

лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарында 1 наурыз - «Алғыс

айту күнін» атап өту бойынша ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2024/rec_27ru.pdf

- Мектепке дейінгі ұйымдар мен жалпы білім беретін мектептердің,

лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарында 8 наурыз

халықаралық әйелдер күні мерекесін атап өту бойынша ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2024/rec2_ru.pdf

- Мектепке дейінгі ұйымдар және жалпы білім беретін мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарында Наурыз мерекесіне арналған ертеңгіліктерді ұйымдастыру бойынша әдістемелік нұсқаулық https://irrd.kz/kz/adisnamalykh-azirlemeler/2025-zhyl-2

- Мектепке дейінгі ұйым жағдайында 1 мамыр мерекесін атап өту бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2023/05/01_05.pdf

- Мектепке дейінгі ұйым жағдайында 7 мамыр мерекесін атап өту бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2023/05/07_05.pdf

- Мектепке дейінгі ұйым жағдайында 9 мамыр мерекесін атап өту бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2023/05/09_05.pdf

- Балабақшамен қоштасу мерекелік іс-шарасы бойынша әдістемелік

ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2024/metod_rek_ds_r.pdf

- мектепке дейінгі ұйымдарда 1 маусым халықаралық балаларды қорғау күнін атап өту іс-шарасы бойынша ұсынымдар

https://irrd.kz/metodicheskie-razrabotki/2025-god-2

Үлгілік бағдарламаның мазмұнына сәйкес сахналық қойылымдар, балалар әрекетінің түрлерін қолдану арқылы топтағы барлық тәрбиеленушілерді қамтып, оларда көтеріңкі көңіл - күй тудыруға бағытталған мерекелік іс-шараларды өткізу ұсынылады.

Бұл маңызды!

Іс-шаралардың мазмұнына балалардың жас ерекшеліктеріне сәйкес отандық авторлардың өлеңдері мен әндерін жаттатуды енгізу қажет, бірақ тәрбиешілерге ChatGPT көмегімен құрастырылған өлеңдерді қолдану ұсынылмайды.

Іс-шаралардың мазмұнына:

– ертеңгіліктер мен мерекелік іс-шараларға ересектерге арналған және романтикалық қарым-қатынастармен байланысты қойылымдар мен әндерді;

– балалардың қабылдауына сәйкес келмейтін элементтері бар қойылымдарды сахналауды;

– іс-шараларда көрсетілетін сахналық қойылымдардың мазмұнында қатыгездік, дөрекілік және зорлық-зомбылық болмауы тиіс;

– тәрбиеленушілердің жас ерекшеліктеріне сәйкес келмейтін салт-дәстүрлерді (сырға салу, қыз қуу, құда түсу және басқа салт-дәстүрлерді өткізбеу);

– тәрбиеленушілердің жастарына сәйкес келмейтін музыкалық шығармалар мен танымал хит әндерді енгізу ұсынылмайды.

Балалардың шығармашылық қабілеттерін дамыту және еңбек ету дағдыларын қалыптастыру мақсатында тәрбиеленушілерді қолжетімді, қалдық және қауіпсіз материалдардан (мата, картон, қағаз және басқа материалдар) костюмдер мен реквизиттерді бірлесіп дайындауға тарту ұсынылады. Ата-аналардан қаражат жинау есебінен сахналық костюмдер дайындауды немесе сатып алуды ұйымдастыруға жол берілмеуі тиіс.

3. МЕКТЕПАЛДЫ ДАЯРЛЫҚТЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ

Балаларды мектепте оқуға дайындау бойынша жұмыс мектепалды жастағы балалардың жас және жеке ерекшеліктері ескеріліп, жүйелі жүргізілуі тиіс.

Тәрбиеленушілердің денсаулығын нығайтуға, негізгі физикалық қасиеттерін дамытуға, ұсақ және жалпы моториканы жетілдіруге, мәдени-гигиеналық дағдылар мен салауатты өмір салты негіздерін қалыптастыруға назар аудару ұсынылады.

Мектепке дайындаудың маңызды құрамдас бөлігі таным процестерін: зейін, есте сақтау, ойлау, қабылдау, қиял мен сөйлеуді дамыту болып табылады. Балалардың бақылау, салыстыру, талқылау, қарапайым себеп-салдарлық байланыстар орнату, өз ойын жеткізу, әңгімелесуге қатысу, мәтіндерді қайталап айту және әңгіме құрастыру дағдыларын қалыптастыру қажет. Сөздік қорды байыту мен байланыстырып сөйлеуді дамытуға ерекше мән беру қажет.

Сауат ашу мен математика негіздерін қалыптастыруды практикалық әрекеттерді, көрнекі құралдар мен дидактикалық ойындарды қолданып, ойын түрінде өткізуге болады. Балаларда дыбыстар туралы түсініктерді қалыптастыру, фонематикалық естуді дамыту, кеңістік пен уақытты бағдарлау, санау, заттарды шамасы, пішіні мен саны бойынша салыстыру қабілетін дамыту қажет, сондай-ақ, мектеп бағдарламасының қайталануына және шамадан тыс оқу жүктемесіне жол берілмеуі тиіс.

Мектепалды топтар мен сыныптарда тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру балаларды одан әрі мектепте оқуға табысты дайындауды қамтамасыз ететін ойын, зерттеу, шығармашылық, жобалау әрекеттеріне негізделуі тиіс.

«Білім туралы» ҚР Заңына сәйкес мектепке дейiнгi тәрбие беру мен оқыту балаларды мектепте оқытуға мектепалды даярлық түрiнде бес жастан бастап жүзеге асырылады. Мектепалды даярлық мiндеттi және отбасында, мектепке дейiнгi ұйымдарда, жалпы бiлiм беретiн мектептердiң, лицейлердiң және гимназиялардың мектепалды сыныптарында жүзеге асырылады.

Үлгілік қағидаларға сәйкес жалпы білім беретін мектептердің лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарында тәрбиелеу-білім беру процесі жүзеге асырылады:

• 1 қыркүйек пен 31 мамыр аралығында – оқу жылы (Үлгілік бағдарлама мазмұнын меңгеру кезеңі), оқу жылы бойы мектептердің (лицейлер мен гимназиялардың ішкі тәртіп ережелеріне сәйкес каникулдар белгіленеді;

• мектепалды даярлық бағдарламасын өткен тәрбиеленушілерді мектептердің (лицейлердің, гимназиялардың) мектепалды сыныптарынан шығару жыл сайын 31 мамырда жүзеге асырылады.

Мектепалды даярлық:

1) Стандартқа;

2) Үлгілік жоспарға

Үлгілік жоспар ұйымдастырылған іс-әрекеттің мынадай түрлерін қамтиды: «Тіл дамыту», «Көркем әдебиет», «Қазақ тілі», «Сауат ашу негіздері», «Математика негіздері», «Қоршаған әлеммен таныстыру», «Сурет салу», «Музыка», «Жапсыру», «Мүсіндеу», «Құрастыру», «Дене тәрбиесі». Мектепалды жастағы балалардың құзыреттіліктерін қалыптастыру бойынша ұйымдастырылған іс-әрекеттің саны аптасына 20 сағатты, бір ұйымдастырылған іс-әрекеттің ұзақтығы 20-25 минутты құрайды;

3. Үлгілік бағдарламаға сәйкес іске асырылады.

Үлгілік бағдарламаның мазмұнында:

- тәрбиелеу-білім беру процесінің міндеттерін іске асыру;

- ұйымдастырылған іс-әрекеттің мазмұны және оларды кіріктіру;

- тәрбие мен оқытудың сабақтастық, үздіксіздік қағидаттарын қамтамасыз ету;

- ұйымдастырылған іс-әрекеттің күтілетін нәтижесі қарастырылады.

Педагогтер жылына бір рет перспективалық жоспар әзірлейді, апта сайын циклограмма құрады. Оқу жылында үш рет Үлгілік бағдарламаның мазмұнын меңгеру бойынша мониторинг жүргізеді. Оқу жылының соңында бастауыш сынып мұғалімі бала дамуының одан әрі жеке траекториясын анықтау үшін Үлгілік бағдарлама мазмұнын меңгеру қорытындылары бойынша Ұлттық білім беру деректер қорына Жеке картаны толтырады.

Балалардың жас ерекшеліктері мен қызығушылықтары ескеріліп, ұйымдастырылған іс-әрекетті өткізу:

- мектепке дейінгі ұйымдардағы мектепалды топтарда күні бойы кіріктірілген түрде немесе жеке жоспарланады;

- жалпы білім беретін мектептегі (лицейдегі, гимназиядағы) мектепалды сыныптарда күннің бірінші немесе екінші жартысында білім беру ұйымының оқу-тәрбиелеу процесінің кестесіне сәйкес кіріктірілген түрде немесе жеке жоспарланады.

Бұл маңызды!

Жалпы білім беретін мектептердің (лицейлер мен гимназиялардың)

мектепалды сыныптарында тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру бойынша әдістемелік ұсынымдарды басшылыққа алу ұсынылады

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/11/1714k.pdf

Мектепке дейінгі және бастауыш білім берудің сабақтастығы

Мектепке дейінгі білім беру баланың одан әрі мектепте табысты оқуын қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады. Тәрбиелеу-білім беру процесін сапалы ұйымдастыру балалардың оқуға деген оң ынтасын қалыптастыруға, және мектеп бағдарламасын меңгеруге дайын болуына ықпал етеді.

Баланың оқуда жетістіктерге қол жеткізуіне МДҰ-ның ықпалы:

✓ Ерікті мінез-құлық және өзін-өзі реттеу дағдылары: партада 35 минут отыру, мұғалімді тыңдау, алаңдамау;

✓ Коммуникативтік дағдылар: педагогтің нұсқауларын түсіну, сұрақтарға толық сөйлеммен жауап беру, шығармалардың мазмұнын айтып беру, құрдастарымен қарым-қатынас жасай білу, қарындаш пен қылқаламды дұрыс ұстау, сызықтар, штрихтар салу, суреттерді бояу, қиып алу және бөлшектерді жапсыру;

✓ Танымдық дағдылар: салыстыру, топтастыру, санау;

✓ Әлеуметтік-эмоционалды дағдылар: мінез-құлық ережелерін сақтау, дербестік пен жауапкершілік, өзіне сенімділік, оқуға оң көзқарас таныту, жаңаны тануға қызығушылық, жетістікке қол жеткізуге талпыну, тапсырмаларды орындауға дайын болу дағдыларын қалыптастырады.

Мектепке дейінгі және бастауыш білім берудің сабақтастығын қамтамасыз ету үшін келесі іс-шаралар кешені:

– «1-сыныптың сабақтарына саяхат» мектепалды топтар/сыныптардағы балалардың ата-аналарына арналған виртуалды экскурсия;

– мектепалды топтар/сыныптар тәрбиешілерінің бастауыш сынып мұғалімдерінің сабақтарына қатысуы;

– бастауыш сынып мұғалімдерінің мектепалды топтар/сыныптардағы ұйымдастырылған іс-әрекеттерге қатысуы;

– оқу жылының соңында мектепалды топтар/сыныптарының педагогтері Ұлттық білім беру деректер қорына Баланың жеке даму картасын толтыруы;

– бала дамуының жеке траекториясын анықтау үшін 1-сынып мұғалімінің Жеке даму карталарын жинақтауы іске асырылады;

– жазғы кезеңде мектепалды даярлықпен қамтылмаған балалар үшін білім беру ұйымдарының жанында «Балақайлар мектебі» бағдарламасы бойынша қысқа мерзімді мектепалды даярлық ұйымдастырылады.

Бұл маңызды!

Әдістемелік сүйемелдеу мақсатында әзірленді:

- Ата-аналарға арналған мобильді консультациялық пункттердің жұмысын ұйымдастыру және әдістемелік сүйемелдеу бойынша ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/03/d-r12.pdf

- Мектепке дейінгі және бастауыш білім берудің сабақтастығын

қамтамасыз ету үшін мектепке дейінгі ұйымның орта білім беру ұйымымен

өзара іс-қимылы бойынша ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/04/d-k1410.pdf

«Балақайлар мектебі»

Жазғы кезеңде мектепалды жастағы балалар үшін білім беру ұйымдарының жанында ата - аналардың қажеттіліктері ескеріліп, «Балақайлар мектебі» бағдарламасы бойынша қысқа мерзімді мектепалды даярлық (бұдан әрі-Бағдарлама) ұйымдастырылады.

Баланы ата-аналар өздері тұратын мекен жайға жақын жердегі немесе 1 сыныпқа апаруды жоспарлап отырған орта білім беру ұйымдарындағы «Балақайлар мектебіне» беруіне болады.

Бұл маңызды!

«Балақайлар мектебі» жұмысын ұймдастыру үшін ұсынылады:

- «Балақайлар мектебі» мектепалды даярлықтың қысқа мерзімді

бағдарламасы

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2024/dr13.pdf

3. «ТАЗА ҚАЗАҚСТАН» ТҰЖЫРЫМДАМАСЫ АЯСЫНДА

МЕКТЕП ЖАСЫНА ДЕЙІНГІ БАЛАЛАРДА ЭКОЛОГИЯЛЫҚ

МӘДЕНИЕТТІ ЖЕТІЛДІРУ

Мемлекет басшысының «Таза Қазақстан» бастамасы қоршаған ортаны қорғауға және еліміздің табиғи ресурстарын сақтауға, халықтың экологиялық мәдениетін қалыптастыруға, табиғатқа қамқорлық жасауға бағытталған.

«Таза Қазақстан» тұжырымдамасы аясында экологиялық мәдениетті қалыптастыру мектепке дейінгі жастан басталады, осы кезеңде тұлғаның экологиялық мәдениетінің негіздері қалыптасады, табиғатқа құнды көзқарасы дамиды, адам мен қоршаған ортаның өзара байланысы туралы қарапайым түсініктері, сондай-ақ экологиялық сауатты және қауіпсіз мінез-құлық дағдылары қалыптасады.

Бұл міндеттерді іске асырудың практикалық құралы «Жасыл балабақша» жобасы, бүгінгі күні жобаға еліміздің 288 МДҰ- ы тартылды, осы ұйымдарда 221 оқу-тәжірибе алаңы (бақша мен бау-бақша), 71 жылыжай, 39 метеоалаң жабдықталды, сондай-ақ энергия үнемдеуге және табиғи ресурстарды тиімді пайдалануға бағытталған 29 құрылғы енгізілді.

Мектеп жасына дейінгі балаларға экологиялық тәрбие беру аясында педагогтерге:

- балаларда қоршаған ортаның тазалығы, судың, ауаның, топырақтың, өсімдіктер мен жануарлардың адам өмірі үшін маңызы, өсімдіктердің өсуі мен дамуы туралы қарапайым экологиялық түсініктер қалыптастыру;

- табиғаттағы қарапайым себеп-салдарлық байланыстарды анықтай білуді дамыту және адамның қоршаған ортаға тигізетін әсерінің салдарын түсінуге баулу;

-табиғатта және қоғамдық орындарда экологиялық қауіпсіз және мәдениетті мінез-құлық дағдыларын қалыптастыру;

- «Таза Қазақстан» тұжырымдамасын іске асыру аясында жауапкершілікті, экологиялық мәдениетті және қоршаған ортаға қамқорлық жасауды қалыптастыруға бағытталған іс-шаралар ұйымдастыру, мектепке дейінгі ұйымның аумағын, ауланы, көшелерді және табиғи нысандарды таза ұстауға тәрбиелеу;

- бақылау мен эксперимент жасау үшін шағын бақшалардың, экологиялық зертханалардың, табиғат бұрыштары мен метеоалаңдардың жұмысын ұйымдастыру;

- балаларды шамасы келетін еңбек әрекетіне тарту: өсімдіктер мен жануарларға күтім жасау, аумақты және топ бөлмесін көгалдандыру (терезе алдындағы шағын бақша), ойын алаңдарында тазалықты сақтау;

- күн сайын еңбекке және қоғамдық мүлікке құрметпен қарауды қалыптастыруға бағытталған ойындарды ұйымдастыру: ойыншықтарды жинастыру, өсімдіктерге күтім жасау, топ бөлмесі мен ойын алаңында тазалық пен тәртіпті сақтау, қоғамдық мүлікке ұқыпты қарау, құрдастары мен ересектерге шамасы келгенше көмек көрсету.

балалардың экологиялық бастамаларын, шағын жобалар мен зерттеу әрекетін жүзеге асыруға жағдай жасау, заманауи ойын технологияларын, экологиялық квесттерді, акцияларды, челлендждер мен интерактивті жұмыс нысандарын қолдану;

- табиғи ресурстарды (су, қағаз, электр энергиясы) тиімді пайдалану туралы түсініктерін дамыту;

- балалардың экологиялық білімдерін кеңейту үшін цифрлық және мультимедиялық ресурстардың мүмкіндіктерін пайдалану;

- бақылаулар, экскурсиялар, экологиялық акциялар, тақырыптық күндер, әңгімелесу, экологиялық бағыттағы шығармашылық және зерттеу жобаларын ұйымдастыру, көркем әдебиетті, фольклорды, дидактикалық және қимылды ойындарды қолдану;

- тәрбиеленушілер мен ата-аналардың МДҰ аумағын абаттандыру және көгалдандыру жұмыстарына, макулатура жинау, қалдықтарды сұрыптау, ағаштар мен гүлдер отырғызу акцияларына қатысуын қамтамасыз ету, ата-аналарды еріктілер бастамаларына тарту;

- балаларды туған өлкенің табиғатымен, өңірдің экологиялық проблемаларымен және оларды шешу тәсілдерімен балалардың жас ерекшеліктеріне сәйкес деңгейде таныстыра отырып, өңірлік компонентті қолдану ұсынылады.

Бұл маңызды!

Келесі әдістемелік материалдарды басшылыққа алу ұсынылады:

- Мектеп жасына дейінгі балаларда экологиялық мәдениетті қалыптастыру бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2024/mr29k.pdf

- Мектеп жасына дейінгі балаларда энергия үнемдеу мәдениетін қалыптастыру бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2024/06/d2k.pdf

- Мектепке дейінгі ұйымдарда балалардың танымдық және зерттеу әрекетін ұйымдастыру бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2025/1155k.pdf

3. ЖАУАПТЫ ЖӘНЕ ЗАҢҒА БАҒЫНАТЫН ТҰЛҒАНЫ ТӘРБИЕЛЕУГЕ БАҒЫТТАЛҒАН «ЗАҢ МЕН ТӘРТІП» ИДЕОЛОГИЯСЫНЫҢ ҚАҒИДАТТАРЫН ІСКЕ АСЫРУ

Мектепке дейінгі жаста баланың әлеуметтік құзыреттілігінің негіздері қаланады, әділеттілік, адалдық, өз әрекетіне жауапкершілікпен қарау, басқа адамдардың құқықтарын құрметтеу және қоғамда мінез-құлық ережелерін сақтау туралы бастапқы түсініктері қалыптасады.

Тәрбиелеу-білім беру процесінде «Адал азамат» бағдарламасының құндылық бағдарларына, сондай-ақ құқықтық мәдениетті нығайтуға және қоғамдық тәртіп нормаларын құрметтеуді қалыптастыруға бағытталған «Заң мен тәртіп» қағидаттарына сәйкес тұлғаның негізгі адамгершілік қасиеттері, азаматтық жауапкершілігі және қоғамдағы мінез-құлық нормалары туралы бастапқы түсініктері қалыптастырылады.

Осы бағыттарды іске асыру:

- топта, мектепке дейінгі ұйымда, отбасында және қоғамдық орындарда мінез-құлық нормалары туралы түсініктерді қалыптастыруды;

- бірлескен әрекетте ережелерді, бір-бірімен келісуді және әрекеттердің ретін сақтауға дағдыландыруды;

- «адалдық», «әділеттілік», «мейірімділік», «жауапкершілік» сияқты адамгершілік құндылықтар туралы түсініктерін дамытуды;

- құрдастарымен және ересектермен сыйластықпен қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастыруды;

- бір-біріне құрметпен қарауды дамытуға ықпал ететін, ұлттық салт-дәстүрлер мен жалпы қабылданған әдеп нормаларына негізделген «сәлемдесу» мәдениетін қалыптастыру;

- ересектің көмегімен қарапайым жанжал жағдайларын бейбіт жолмен шешуге баулуды;

- балаларды жас ерекшеліктеріне сәйкес қауіпсіздіктің қарапайым ережелерімен және заңды мінез-құлық негіздерімен таныстыруды;

- балалардың топ ережелерін сақтаудағы бастамаларын қолдау және оларды талқылауға қатысуды;

- әлеуметтік жағдаяттарды модельдеу және мінез-құлық нормаларын бекіту үшін сюжеттік-рөлдік ойындарды қолдануды көздейді.

Құқықтық сауаттылық негіздерін қалыптастыру түрлі балалар әрекеттері арқылы жүзеге асырылады: ойын, коммуникативтік, танымдық, практикалық және шығармашылық. Жұмыс жүргізудің тиімді нысандары: сюжетті-рөлдік ойындар, әңгімелесу, көркем шығармаларды оқып беру және талқылау, шағын жобалар мен тақырыптық апталар. Тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыруда адалдық, сыйластық, жауапкершілік, өзара көмек, еңбекқорлық пен қоғамдық ережелерді сақтауға баулитын көркем әдебиет шығармаларын, ұлттық ертегілер мен мультфильмдерді қолдану ұсынылады.

Бұл маңызды!

- Мектепке дейінгі ересек жастағы балаларды әлеуметтегі (отбасы,

мектепке дейінгі ұйым, қоғам) құқықтарымен және міндеттерімен таныстыру бойынша әдістемелік ұсынымдарды басшылыққа алу ұсынылады

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/09/1112r.pdf

7. БУЛЛИНГТІҢ АЛДЫН АЛУ ЖӘНЕ МЕКТЕП ЖАСЫНА ДЕЙІНГІ БАЛАЛАРДЫҢ ЭМОЦИОНАЛДЫ ӘЛ-АУҚАТЫН

ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ

Мектепке дейінгі жаста буллингтің алдын алу әрбір бала өзін қауіпсіз, жайлы және маңызды тұлға ретінде сезінуіне мүмкіндік беретін қауіпсіз, мейірімді және эмоционалды жайлы білім беру ортасын қалыптастыруға бағытталған. Мектепке дейінгі жаста буллинг жиі балалардың бір-бірін итеру, ұрып-соғу, ойыншықтарды тартып алу, жеке заттарды бүлдіру, ойыннан шығару, келемеждеу мен ренжітуді қамтитын физикалық агрессия түрінде көрінеді.

Мектепке дейінгі ұйымдарда буллингтің алдын алу мақсатында педагогтерге:

-топта сыйластықты, сенімділік пен өзара көмек көрсетуді қалыптастыру;

- әрбір балаға мейірімділікпен және әділдікпен қарау;

- балаларды бір-бірімен көпшілік алдында салыстыруға жол бермеу;

- топқа жаңадан қабылданған тәрбиеленушілердің эмоционалды жайлы бейімделуін қамтамасыз ету;

- балаларды сыпайы қарым-қатынас жасауға, ынтымақтастыққа және өзара сыйластыққа баулу;

- келісу, бөлісе білу, кезек күту және шешімдерді бірлесіп қабылдау дағдыларын дамыту;

- әлеуметтік дағдыларды қалыптастыру үшін сюжетті-рөлдік ойындарды, ойын жағдаяттарын және театрландырылған әрекеттерді қолдану;

- басқа адамдардың сезімдері мен көңіл-күйін түсіне білу қабілетін (эмпатияны) дамыту;

- күн сайын балалармен эмоциялар және оларды білдіру тәсілдері туралы әңгімелесу;

- өзін-өзі реттеу дағдыларын және жанжалдарды сындарлы жолмен шешу дағдыларын дамыту;

- балалар арасындағы шиеленістің алғашқы белгілерін дер кезінде байқау;

- балаларға даулы жағдайларды бейбіт жолмен өз бетінше шешуге көмектесу;

- физикалық және сөз арқылы агрессияға жол берілмейтіндігін түсіндіру;

- күнделікті тәжірибе арқылы достық қарым-қатынас ережелерін бекіту.

- қарым-қатынас жасауда қиындықты сезінетін балаларға ерекше көңіл бөлу;

- ұялшақ және мазасыз балалардың бірлескен әрекетке қатысуына көмектесу;

-ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың сәтті әлеуметтенуіне жағдай жасай отырып, оларды қолдау;

- тәрбиеленушілердің эмоционалды жағдайын жиі бақылау ұсынылады.

Педагог сыйластыққа негізделген қарым-қатынастың үлгісі болып табылады. Сондықтан:

- педагогикалық әдеп нормаларын сақтау;

- балалармен сабырлы, мейірімді сөйлесу;

- әрбір балаға құрметпен қарау;

-жанжал жағдайларын жазалаусыз, қорлаусыз және қорқытусыз шешу маңызды.

Бұл маңызды!

- Мектепке дейінгі ұйымдарда буллингтің алдын алу бойынша әдістемелік ұсынымдарды басшылыққа алу ұсынылады

https://irrd.kz/metodicheskie-razrabotki/2025-god-2

7. «ЕРТЕ ЖАСТАН ЕҢБЕККЕ ЖӘНЕ КӘСІПКЕ БАУЛУ» АРҚЫЛЫ МЕКТЕП ЖАСЫНА ДЕЙІНГІ БАЛАЛАРДЫ

ЕҢБЕККЕ БАУЛУ

2026 жылдың қаңтар айынан бастап МДҰ-да мектеп жасына дейінгі балаларды еңбекке баулуға және әртүрлі мамандықтарға қызығушылықты дамытуға бағытталған «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу» пилоттық жобасы іске асырылуда. Жоба ойын, танымдық және практикалық әрекеттер арқылы балаларды ерте кәсіпке баулуға жағдай жасауға ықпал етеді.

Пилоттық жобаны іске асыруға барлығы - 100 мектепке дейінгі ұйым басшысы, 134 әдіскер, 652 тәрбиеші және 8 456 (4 жастағы – 4 494 және 5 жастағы - 3 962 бала) бала қатысуда.

Балаларды еңбекке және кәсіпке баулу Үлгілік бағдарламаға, жобаны іске асыру бойынша нұсқаулық пен әдістемелік ұсынымдарға сәйкес келесі бағыттар бойынша жүзеге асырылады:

• Зергерлік шеберхана

• Аспаздық шеберхана

• Тігінші шеберханасы

• Инженерлік зертхана

• Құрылыс алаңы

• Жылыжай, бау-бақша алаңы

• Қолөнер шеберханасы

Пилоттық жобаны іске асыру үшін «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу» пилоттық жобасын іске асыру бойынша іс-қимыл жоспары әзірленді, онда жоба идеяларын іске асыру бойынша - 23 іс-шара жоспарланған, оның ішінде - 8 іс-шара жоба бағыттары бойынша өткізілетін байқаулар.

Аталған жоспарға сәйкес ақпан айында зергерлік шеберхана бағыты бойынша: «Зергер әке – еңбекқор бала» республикалық отбасылық шығармашылық байқауы өткізілді. Байқаудың республикалық кезеңіне 20 өңірден ересек және мектепалды топтардан 53 тәрбиеленуші, 47 педагог және 42 ата-ана (әкелер) қатысты. Байқау қорытындысы бойынша қатысушыларға номинациялар мен дипломдар берілді.

Наурыз айында аспаздық шеберхана бағыты бойынша: «Ұлттық тағамдар – кішкентай аспаздар» республикалық байқауы өткізілді. Байқаудың республикалық кезеңіне ересек және мектепалды топтардан 173 тәрбиеленуші, 61 педагог және 28 ата-ана (аналар мен әжелер) қатысты. Байқау жеңімпаздарына номинациялар мен дипломдар берілді.

Барлық байқаулардың қорытындылары мен жеңімпаздардың материалдары Институттың www.irrd.kz ресми сайтында және әлеуметтік желілердегі ресми парақшаларында орналастырылды.

Пилоттық жоба 2026 жылдың желтоқсан айында аяқталады. Жоба қорытындысы бойынша тәрбиеленушілердің нәтижелері мен педагогтердің ұсыныстары ескеріліп, одан кейін жоба еліміздің мектепке дейінгі ұйымдарында маштабтауға ұсынылатын болады.

Бұл маңызды!

Мектеп жасына дейінгі балаларда еңбекке оң көзқарасты және мамандықтар әлемі туралы бастапқы түсініктерді қалыптастыру мақсатында келесі әдістемелік ресурстар әзірленді:

- «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу» пилоттық жобасын іске асыру бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/pilotnye-proekty/proekt-erte-zhastan-e-bekke-zh-ne-k-sipke-baulu/proekt-erte-zhastan-e-bekke-zh-ne-k-sipke-baulu-2

- «Мектеп жасына дейінгі балаларды ерте жастан кәсіпке баулу: болашақ мамандықты меңгерудегі ойын мен шығармашылық» педагогтерге арналған әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/metodicheskie-razrabotki/2025-god-2

7. АКАДЕМИЯЛЫҚ АДАЛДЫҚТЫ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту педагогінің кәсіби қызметінде академиялық адалдық өзінің лауазымдық міндеттерін орындауға жауапкершілікпен қарауынан көрінеді. Бұл ұйымдастырылған іс-әрекетке мұқият дайындықты, тәрбиелеу-білім беру процесін сапалы жоспарлауды, тәрбиеленушілердің Үлгілік бағдарлама мазмұнын меңгеруіне мониторингті объективті жүргізуді, педагогикалық құжаттаманы шынайы жүргізу және тәрбиелеу-білім беру процесіне қатысушылардың барлығына, оның ішінде тәрбиеленушілердің ата-аналарына нақты ақпарат беруді, авторлық құқықтарды сақтауды және зияткерлік меншікке құрметпен қарауды көздейді.

Академиялық адалдық қағидаттарын қалыптастыру тәрбиелеу-білім беру процесінің маңызды бағыты болып табылады және тұлғаның адамгершілік қасиеттерін, адалдықты, жауапкершілікті, әділдікті, өз еңбегінің және өзге адамдардың еңбегінің нәтижелеріне құрметпен қарауды дамытуға бағытталған. Балалардың нәтижеге өз күшімен жетуге талпынуын, өзінің жетістіктері мен қателіктерін мойындауын, құрдастарының жетістіктерін құрметтеуді және бірлескен әрекетте мейірімділік танытуын қалыптастыруға ерекше назар аудару ұсынылады.

Бұл маңызды!

Келесі әдістемелік материалдарды басшылыққа алу ұсынылады:

- Академиялық адалдықты қамтамасыз ету бойынша мектепке дейінгі ұйымдар мен жалпы білім беретін мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сыныптарының педагогтеріне арналған ұсынымдар

https://irrd.kz/metodicheskie-razrabotki/2025-god-2

- Балабақша мен мектептердің, лицейлер мен гимназиялардың мектепалды сынып тәрбиешісінің кәсіби этикасы бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/metodicheskie_razrabotki/2023/10/mr_etica_06.pdf

- Жалпы адами және ұлттық құндылықтар негізінде еңбекқор, адал,

саналы, жасампаз азаматты тәрбиелеу бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2024/11/r1026.pdf

7. ҚҰЗЫРЕТТІЛІК ОРТАЛЫҚТАРЫ МЕН МОБИЛЬДІ ТОПТАРДЫҢ ҚЫЗМЕТІН ЖЕТІЛДІРУ

Мектепке дейінгі білім беру сапасын арттырудың тиімді тетіктерінің бірі – құзыреттілік орталықтары мен мобильді топтарды дамыту. Бұл құрылымдар сапалы білім беру қызметтеріне тең қолжетімділікті қамтамасыз етуге, озат педагогикалық тәжірибені таратуға және мектепке дейінгі ұйым педагогтерінің кәсіби деңгейін арттыруға ықпал етеді.

Құзыреттілік орталықтары мектепке дейінгі білім берудің үздік тәжірибелерін жинақтау, әзірлеу және тарату алаңы ретінде қызмет етеді. Олар педагогтерді оқытуды ұйымдастырады, семинарлар, шеберлік сыныптары, тағылымдамалар мен консультациялар өткізеді, сондай-ақ мектеп жасына дейінгі балаларды тәрбиелеу мен оқытудың инновациялық тәсілдерін енгізуге ықпал етеді.

Құзыреттілік орталықтарының жалпы саны 408 құрайды, олардың ішінде:

• қалалық жерлерде – 230 құзыреттілік орталықтары, ауылдық жерлерде – 178 құзыреттілік орталықтары;

• мемлекеттік мектепке дейінгі ұйымдар базасында – 375, жекеменшік мектепке дейінгі ұйымдар базасында – 33.

2026 жылдың алты айы бойынша құзыреттілік орталықтары 1985 іс-шара өткізді. Құзыреттілік орталықтарының іс-шараларымен қамтылған педагогтердің жалпы саны – 40 510 адамды құрады.

Мобильді топтар мектепке дейінгі ұйымдарға консультациялық және әдістемелік көмек көрсетеді. Олардың қызметі тәрбиелеу-білім беру процесіндегі мәселелерді уақтылы анықтауға және шешуге, педагогтерге заманауи білім беру технологияларын енгізу мәселелерінде қолдау көрсетуге, сондай-ақ әрбір баланы оның тұрғылықты жеріне қарамастан жан-жақты дамуы үшін жайлы жағдайлар жасауға мүмкіндік береді.

Өңірлердегі мобильді топтардың құрамына кіретін қызметкерлердің жалпы саны - 3 014 адамды құрайды. Әдістемелік көмек көрсету мақсатында мобильді топтар 2026 жылдың 6 айы бойынша 1875 МДҰ- ға барды, онда республиканың МДҰ - ның 48 929 педагогі қамтылған 1630 іс-шара өткізілді.

Мобильді топтар мен құзыреттілік орталықтарының қызметі:

• педагог кадрлардың кәсіби құзыреттілігін арттыруға;

• қалалық және ауылдық МДҰ арасындағы білім беру сапасындағы алшақтықты қысқартуға;

• оқыту мен тәрбиелеудің заманауи әдістемелерін енгізуге;

• мектепке дейінгі ұйымдарды әдістемелік сүйемелдеу жүйесін жетілдіруге;

• балалармен, ооның ішінде ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалармен жүргізілетін жұмыстың тиімділігін арттыруға;

• мектепке дейінгі білім беру саласы қызметкерлерінің үздіксіз кәсіби дамуын қамтамасыз етуге ықпал етеді.

Бұл маңызды!

Әдістемелік материалдарды басшылыққа алу ұсынылады:

- Құзыреттілік орталықтары мен «өсу нүктелерінің» қызметін сүйемелдеу бойынша әдістемелік ұсынымдар https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2025/5/d-k02.pdf

- Әдістемелік кабинеттер/орталықтар жанында мобильді топтарды ұйымдастыру және олардың қызметі бойынша әдістемелік ұсынымдар

https://irrd.kz/old/sites/irrd.kz/uploads/docs/2024/07/999.pdf

МАЗМҰНЫ

Рекомендовано решением Научно-методического совета РГУ «Институт раннего развития детей» Министерства просвещения Республики Казахстан (протокол №7 от 25.06.2026 года)

Инструктивно-методическое письмо по организации воспитательно-образовательного процесса в дошкольных организациях и предшкольных классах общеобразовательных школ, лицеев и гимназий Республики Казахстан на 2026-2027 учебный год, г.Астана 2026 г. - 67 л.

Инструктивно-методическое письмо на 2026-2027 учебный год предназначено для руководителей, методистов и педагогов дошкольных организаций независимо от видов, форм собственности и ведомственной подчиненности, а также для руководителей, заместителей руководителей по учебной части и педагогов предшкольных классов общеобразовательных школ, лицеев и гимназий.

Институт раннего развития детей, 2026 г.

УВАЖАЕМЫЕ КОЛЛЕГИ!

Настоящее Инструктивно-методическое письмо по организации воспитательно-образовательного процесса в дошкольных организациях (далее - ДО), независимо от видов, форм собственности и ведомственной подчиненности, и предшкольных классов общеобразовательных школ, лицеев и гимназий Республики Казахстан на 2026-2027 учебный год (далее ИМП) разработано в соответствии с Государственным общеобязательным стандартом (приказ МП РК от 3 августа 2022 года №348) (далее - Стандарт), Типовыми учебными планами (приказ МОН РК от 20 декабря 2012 года №557) (далее – Типовые планы), Типовой учебной программой дошкольного воспитания и обучения (приказ МОН РК от 12 августа 2016 года №499) (далее – Типовая программа), а также поручениями Главы государства и Правительства и иными программными и стратегическими документами в сфере образования.

В ИМП определены приоритетные направления деятельности в системе дошкольного воспитания и обучения на 2026-2027 учебный год:

• совершенствование культуры безопасности у детей;

• обеспечение системного развития всех компонентов устной речи детей (лексической, грамматической стороны, связной речи);

• приобщение к здоровому образу жизни воспитанников ДО;

• развитие цифровой компетентности педагогов дошкольных организаций

• обеспечение качественной подготовки к обучению в школе;

• повышение экологической культуры детей дошкольного возраста в рамках реализации Концепции «Таза Қазақстан»;

• формирование основ правовой грамотности детей;

• профилактика буллинга в дошкольной организации;

• трудовое воспитание детей дошкольного возраста «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу»;

• совершенствование работы по формированию принципов академической честности;

• совершенствование деятельности Центров компетенций и мобильных групп.

ИМП включает рекомендации по:

4. соблюдению требований нормативных документов, регламентирующих воспитательно-образовательный процесс;

2) обеспечению безопасности;

3) организации воспитательно-образовательного процесса в ДО:

- проведению мониторинга;

- организации воспитательно-образовательного процесса в разновозрастных группах;

- усилению работы по развитию речи детей дошкольного возраста;

- приобщению детей дошкольного возраста к здоровому образу жизни;

- цифровизации, как ресурса повышения качества дошкольного образования

- организации мероприятий (праздники, утренники, развлечение, досуги);

4. организации предшкольной подготовки;

5. формированию экологической культуры детей дошкольного возраста в рамках Концепции «Таза Қазақстан»;

6. реализации принципов «Закон и порядок», направленных на воспитание ответственной и законопослушной личности;

7. профилактике буллинга и формированию эмоционального благополучия;

8. трудовому воспитанию «Ерте жастан еңбекке және кәсіпке баулу»;

9. обеспечению академической честности;

10. совершенствованию деятельности Центров компетенций и мобильных групп.

Уважаемые педагоги!

Данное ИМП окажет вам методическую помощь по организации воспитательно-образовательного процесса в 2026-2027 учебном году.

1. НОРМАТИВНЫЕ ПРАВОВЫЕ АКТЫ, РЕГЛАМЕНТИРУЮЩИЕ ВОСПИТАТЕЛЬНО-ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫЙ ПРОЦЕСС

В 2026-2027 учебном году ДО и предшкольные классы осуществляют воспитательно-образовательный процесс в соответствии со следующими нормативными правовыми актами:

Трудовой Кодекс Республики Казахстан

https://adilet.zan.kz/rus/docs/K1500000414

Закон Республики Казахстан «Об образовании»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z070000319_

Закон Республики Казахстан «О статусе педагога»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z1900000293

Закон Республики Казахстан «О правах ребенка в Республике Казахстан»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z020000345_

Закон Республики Казахстан «О безопасности игрушек»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z070000306_

Закон Республики Казахстан «О социальной и медико-педагогической коррекционной поддержке детей с ограниченными возможностями»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/Z020000343_

Концепция развития дошкольного, среднего, технического и профессионального образования Республики Казахстан на 2023-2029 годы

https://adilet.zan.kz/rus/docs/P2300000249

Модель развития дошкольного воспитания и обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/P2100000137

Государственный общеобязательный стандарт дошкольного воспитания и обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2200029031

Типовые учебные планы дошкольного воспитания и обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1200008275

Типовая учебная программа дошкольного воспитания и обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1600014235

Типовые правила деятельности дошкольных организаций

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2200029329

Санитарные правила «Санитарно-эпидемиологические требования к дошкольным организациям и домам ребенка»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2100023469

Типовые штаты работников государственных организаций образования

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2300033166

Правила размещения государственного образовательного заказа на подготовку кадров с техническим и профессиональным, послесредним образованием с учетом потребностей рынка труда, а также на дошкольное воспитание и обучение, среднее образование и дополнительное образование детей

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2200029323

Типовой договор оказания образовательных услуг для дошкольных организаций

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1600013227

Типовые квалификационные характеристики должностей педагогов

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V090005750_

Нормы оснащения оборудованием и мебелью организаций дошкольного, среднего образования, а также специальных организаций образования

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1600013272

Правила оказания государственных услуг в сфере дошкольного образования

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020883

Перечень учебников для организаций среднего образования, учебно- методических комплексов для дошкольных организаций, организаций среднего образования, в том числе в электронной форме

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020708

Перечень документов, обязательных для ведения педагогами организаций дошкольного воспитания и обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020317

О некоторых вопросах педагогической этики

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020619

Типовые правила организации работы Попечительского совета и порядок его избрания в дошкольных организациях

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1700015584

Стандарты и требования к оснащению организаций дошкольного и среднего образования системами видеонаблюдения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1900018239

Правила присвоения звания «Лучший педагог»

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020472

Правила и условия проведения аттестации педагогов

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1600013317

Правила педагогической переподготовки

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2000020147

Критерии оценки организаций образования

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2200031053

Типовые правила организации деятельности педагогического совета и порядок его избрания в организациях дошкольного воспитания и обучения, начального, основного среднего, среднего образования

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V080005229_

Правила подушевого нормативного финансирования дошкольного воспитания и обучения, среднего образования, а также технического и профессионального, послесреднего образования с учетом кредитной технологии обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1700016138

Методика подушевого нормативного финансирования дошкольного воспитания и обучения, среднего образования, а также технического и профессионального, послесреднего образования с учетом кредитной технологии обучения

https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1700016137

Правила пожарной безопасности

https://adilet.zan.kz/ rus/docs/V2200026867

Инструкция по организации антитеррористической защиты объектов, уязвимых в террористическом отношении, осуществляющих деятельность в области образования Республики Казахстан

https:// adilet.zan.kz/rus/docs/V2200027414

Концепция "Дети Казахстана" на 2026 – 2030 годы

https://adilet.zan.kz/rus/docs/P2600000056

2. ОБЕСПЕЧЕНИЕ БЕЗОПАСНОСТИ

В соответствии со Стандартом и Типовой программой, обеспечение безопасности воспитанников является одним из важных направлений воспитательно-образовательной работы. Она направлена на формирование у детей навыков безопасной жизнедеятельности, осознанного отношения к своему здоровью и соблюдения правил безопасности в повседневной жизни.

Культура безопасного поведения воспитанников включает:

- формирование представлений о безопасном поведении дома, в детском саду, на улице и в природе;

- обучение правилам дорожного движения;

- развитие навыков безопасного обращения с бытовыми предметами;

- формирование осторожного поведения при общении с незнакомыми людьми;

- воспитание бережного отношения к своему здоровью и здоровью окружающих;

- освоение элементарных действий в чрезвычайных ситуациях;

- развитие ответственности за собственные поступки и соблюдение правил безопасности.

Формирование навыков по безопасному поведению детей в условиях дошкольной организации реализуется через режимные моменты и организованную деятельность.

Воспитатели в течение дня осуществляют различные виды детской деятельности согласно режиму дня возрастной группы, где каждый режимный момент используется, в зависимости от поставленной задачи для формирования теоретических представлений и практических навыков по основам безопасного поведения:

- беседа с детьми;

- прогулки;

- трудовая, творческая деятельности;

- дидактические, подвижные и сюжетно-ролевые игры;

- чтение педагогом детской художественной литературы;

- рассматривание иллюстраций;

- просмотр видеосюжетов;

- экпериментирование;

- работа с родителями.

Для обеспечения безопасности в дошкольных организациях рекомендуется проводить:

1. Квест-игра «Академия юных спасателей»

Дети проходят станции:

- «Безопасный дом» (опасные и безопасные предметы);

- «Светофория» (ПДД);

- «Лесная тропинка» (безопасность на природе);

- «Служба 112» (экстренные службы);

- «Окажи помощь другу» (элементарные действия при травме).

В конце участники получают удостоверение «Юного спасателя».

2. День профессий безопасности

Пригласить сотрудников полиции, скорой помощи, пожарной службы или спасателей.